II SAB/Ke 10/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal, Sędziowie Sędzia WSA Beata Ziomek (spr.), Sędzia WSA Jacek Kuza, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 7 marca 2023 r. sprawy ze skargi Fundacji F. na bezczynność Wójta Gminy Wilczyce w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. umarza postępowanie sądowoadministracyjne w zakresie zobowiązania Wójta Gminy Wilczyce do załatwienia wniosku Fundacji F. z dnia 30 marca 2022 r. o udostępnienie informacji publicznej; II. stwierdza, że Wójt Gminy Wilczyce dopuścił się bezczynności, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. zasądza od Wójta Gminy Wilczyce na rzecz Fundacji F. kwotę 267 (dwieście sześćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. II SAB/Ke 10/23 Uzasadnienie W dniu 12 stycznia 2023 r. do Urzędu Gminy Wilczyce wpłynęła skierowana do tut. Sądu skarga Fundacji F. na bezczynność Wójta Gminy Wilczyce w przedmiocie nierozpatrzenia wniosku z 30 marca 2022 r. o udostępnienie informacji publicznej, co stanowi naruszenie art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP oraz art. 1 ust. 1, art. 3 ust. 1 pkt 1 i art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej ("udip"). Skarżąca wniosła o: 1) zobowiązanie organu do rozpoznania wniosku 30 marca 2022 r.; 2) zasądzenie kosztów postępowania, wraz z kosztami zastępstwa procesowego. W uzasadnieniu podniesiono, że skarżąca Fundacja w ww. wniosku wystąpiła o udzielenie informacji: 1. Czy organ oferował szczególne formy udzielania pomocy przedsiębiorcom prowadzącym działalność na podległym organowi terenie? Jeśli tak to jakie formy pomocy były oferowane? 2. Ile wniosków o udzielenie takiej pomocy wpłynęło w roku 2020 oraz 2021? 3. W jakiej wysokości organ zabezpieczył budżet na podobne działania w 2022 roku? Wniosek został złożony drogą elektroniczną na adresy: [email protected], [email protected], [email protected], [email protected], wskazane na stronie internetowej organu oraz w Biuletynie Informacji Publicznej organu. Fundacja wyjaśniła, w jakim celu chce pozyskać przedmiotową informacje, wskazała na jedną z możliwych dróg jej udostepnienia (w formie zwrotnej wiadomości e-mail), a także podała dane identyfikujące Fundację. Skarżąca nie została powiadomiona w ustawowym terminie ani o powodach opóźnienia, ani o terminie, w jakim informacja zostanie udostępniona, ani o kosztach związanych ze wskazanym we wniosku sposobem udostępnienia lub koniecznością przekształcenia informacji w formę wskazaną we wniosku. W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy Wilczyce wskazał, że w piśmie z 12 stycznia 2023 r. udzielił skarżącej Fundacji żądanej informacji. Wyjaśnił, że w natłoku składanych wniosków o udzielenie informacji publicznej, zwłaszcza w formie elektronicznej, wniosek został przeoczony. Z uwagi na to, że bezczynność organu ustała po wniesieniu skargi, stwierdził, ze postępowanie sądowe w niniejszej sprawie stało się bezprzedmiotowe w zakresie orzekania o zobowiązaniu organu do rozpatrzenia wniosku. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 259), dalej "Ppsa", kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach ze skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1 - 4. W niniejszej sprawie poza sporem pozostaje, że Wójt Gminy Wilczyce jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej określonej we wniosku z 30 marca 2022 r. Jest bowiem organem władzy publicznej, o jakim mowa w art. 4 ust. 1 pkt 1 udip. Nie ma również sporu co do tego, że żądane przez skarżącego informacje stanowią informację publiczną. Zgodnie z art. 1 ust. 1 udip, każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie. Stosownie natomiast do treści art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. f w zw. z art. 6 ust. 1 pkt 5 lit. c udip, informacją publiczną podlegającą udostępnieniu jest informacja o podmiotach, o których mowa w art. 4 ust, 1 ustawy, w tym o majątku publicznym, którym dysponują. Nie ulega wątpliwości, że informacje na temat pomocy udzielanej przedsiębiorcom przez gminę, ilość wniosków w tym zakresie oraz budżet na podjęte działania stanowią informację publiczną podlegającą udostępnieniu w trybie ustawy, gdyż dotyczą kwestii związanych z dysponowaniem majątkiem publicznym (gminnym). Uwzględniając skargę na bezczynność na podstawie art. 149 § 1 Ppsa, sąd: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Stosownie do art. 149 § 1a Ppsa, jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Skoro zatem wniosek skarżącego dotyczył informacji publicznej i został skierowany do właściwego podmiotu, to odpowiedź powinna być udzielona na zasadach i w trybie określonych w ustawie, a mianowicie: – zgodnie z art. 13 ust. 1 udip udostępnienie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2 (te ostatnie przepisy nie miały zastosowania w stanie sprawy); – jeżeli w tym terminie informacja publiczna nie może być udostępniona, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 2 udip); – w przypadku uwzględnienia wniosku udostępnienie informacji publicznej następuje w sposób i w formie zgodnej z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku (art. 14 ust. 1 ustawy). W tej ostatniej sytuacji podmiot obowiązany do udostępnienia powiadamia pisemnie wnioskodawcę o przyczynach braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem i wskazuje, w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie. W takim przypadku, jeżeli w terminie 14 dni od powiadomienia wnioskodawca nie złoży wniosku o udostępnienie informacji w sposób lub w formie wskazanych w powiadomieniu, postępowanie o udostępnienie informacji umarza się (art. 14 ust. 2); – odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania następują w drodze decyzji (art. 16 ust. 1). W tym miejscu podkreślić należy, że bezczynność podmiotu obowiązanego do udostępnienia informacji publicznej zachodzi wówczas, gdy podmiot ten nie reaguje na wniosek o udostępnienie informacji w terminie przewidzianym w ustawie, tj. nie podejmuje czynności przewidzianych w art. 13, art. 14, art. 15 ust. 2 lub art. 16 i nie udostępnia informacji publicznej ani nie wydaje decyzji odmownej w tym zakresie. Analizując czy w niniejszej sprawie doszło do zarzucanego przez skarżącego stanu bezczynności oraz dokonując oceny jego charakteru, Sąd miał na uwadze stan faktyczny sprawy w dacie własnego orzekania. Nie można bowiem zobowiązać organu do określonego działania, jeśli zostało ono przed dniem orzekania już podjęte (por. wyrok NSA z 18 stycznia 2017 r., sygn. I OSK 1789/16). Z akt sprawy wynika, że ostatecznie wniosek skarżącego został rozpatrzony w całości w dniu 12 stycznia 2023 r., w związku z czym Sąd orzekł o umorzeniu postępowania w zakresie zobowiązania organu do rozpatrzenia wniosku na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 Ppsa (pkt I wyroku). Nie ulega przy tym wątpliwości, że w niniejszej sprawie organ dopuścił się bezczynności, gdyż przekroczone zostały terminy określone w art. 13 ust. 1 i 2 ustawy. Sąd na podstawie art. 149 § 1a Ppsa orzekł, że zaistniała w sprawie bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa (pkt II wyroku). Za rażące naruszenie przepisów dotyczących terminów załatwiania spraw administracyjnych można uznać ich oczywiste niezastosowanie lub zastosowanie nieprawidłowe, jak również długotrwałość prowadzenia postępowania, czy też brak jakiejkolwiek aktywności organu (por. wyroki WSA: w Warszawie z dnia 11 grudnia 2013 r., sygn. I SAB/Wa 525/13; w Poznaniu z dnia 19 lutego 2014 r., sygn. IV SAB/Po 126/13). Przy ocenie sądu, czy stwierdzona bezczynność miała charakter kwalifikowany, tj. czy była ona rażąca, znaczenie będą miały okoliczności jakie spowodowały zwłokę organu, jego działania w toku rozpoznawania sprawy oraz stopień przekroczenia terminów (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 19 listopada 2013r., sygn. I SAB/Wa 415/13). W rozpoznawanej sprawie organ udzielił skarżącej żądanej informacji niezwłocznie po wpłynięciu skargi na bezczynność. Zwłokę tłumaczył tym, że w natłoku wniosków o udzielenie informacji publicznej wniosek został przeoczony. Nie można zatem dopatrzeć się ze strony organu lekceważenia skarżącego czy też celowego przedłużania postępowania, tym bardziej, że sam skarżący nie wniósł o stwierdzenie, że bezczynność organu miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Zdaniem Sądu dla oceny, czy w rozpoznawanej sprawie miało miejsce rażące naruszenie prawa, nie jest wystarczające samo przekroczenie ustawowych terminów. Rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 149 § 1a Ppsa oznacza wadliwość o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym i ma miejsce w razie oczywistego braku podejmowania jakichkolwiek czynności, oczywistego lekceważenia wniosków strony i jawnego natężenia braku woli do załatwienia sprawy, jak i w razie ewidentnego niestosowania przepisów prawa. O kosztach postępowania Sąd orzekł pkt. III wyroku na podstawie art. 200, art. 201 § 1, art. 205 § 1 i art. 206 Ppsa w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. poz. 1800 ze zm.). Zasądzone koszty uwzględniają m.in. uiszczony wpis od skargi (100 zł) i opłatę skarbową od pełnomocnictwa (17 zł). Jeśli zaś chodzi o koszty profesjonalnego zastępstwa procesowego, na podstawie art. 206 p.p.s.a. Sąd zmiarkował kwotę wynagrodzenia pełnomocnika, obliczoną w oparciu o wskazany wyżej przepis rozporządzenia. Niniejsza sprawa jest bowiem jedną z wielu analogicznych, inicjowanych przez skarżącego spraw, będących konsekwencją składania tożsamych lub podobnych wniosków o udzielenie informacji publicznej do szeregu organów na obszarze całego kraju. Analogiczne w treści skargi na bezczynność tych podmiotów składane były do właściwych miejscowo wojewódzkich sądów administracyjnych (por. m.in. wyroki WSA w Białymstoku z 22 września 2022 r., sygn. II SAB/Bk 68/22, wyrok WSA w Rzeszowie z 24 sierpnia 2022 r., sygn. II SAB/Rz 114/22, wyrok WSA w Kielcach z dnia 27 kwietnia 2022 r., sygn. II SAB/Ke 35/22). Zwrot jedynie części kosztów wynagrodzenia pełnomocnika reprezentującego skarżącą Fundację uzasadnia zatem niewielki w istocie nakład pracy powodowany seryjnością spraw, powielaniem treści wnoszonych skarg oraz ich nieskomplikowanym charakterem (por. m.in. wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z 15 czerwca 2022 r., sygn. II SAB/Go 44/22 i przywołane tam orzecznictwo).