I SA/Kr 1008/10
WyrokWSA w Krakowie2010-10-07
Skład orzekający: WSA Urszula Zięba, WSA Ewa Michna, WSA Stanisław Grzeszek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy, ustalając wysokość zobowiązania podatkowego w podatku rolnym, jest związany danymi zawartymi w ewidencji gruntów i budynków, nawet jeśli podatnik kwestionuje ich zgodność ze stanem faktycznym i podjął działania zmierzające do ich sprostowania?Ratio decidendi
Organ podatkowy jest związany danymi zawartymi w ewidencji gruntów i budynków przy wymiarze podatku rolnego. Nie ma kompetencji do samodzielnego ustalania lub kwestionowania zapisów w tej ewidencji. Podatnik, który kwestionuje dane ewidencyjne, powinien najpierw wystąpić o ich korektę w odrębnym postępowaniu przed właściwym organem (starostą). Dopóki dane w ewidencji nie zostaną zmienione, organ podatkowy ma obowiązek wyliczać podatek na ich podstawie.Stan faktyczny
Wójt Gminy ustalił I. P. łączne zobowiązanie pieniężne w podatku rolnym, leśnym i od nieruchomości za 2008 r. w kwocie 90 zł, opierając się na danych z ewidencji gruntów. Skarżąca kwestionowała te dane, twierdząc, że nie odpowiadają rzeczywistemu stanowi faktycznemu i podjęła działania zmierzające do ich sprostowania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję organu I instancji w mocy. Skarżąca wniosła skargę do WSA, podnosząc zarzut niezgodności danych ewidencyjnych ze stanem faktycznym.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I SA/Kr 1008/10 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 7 października 2010 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Urszula Zięba, Sędzia: WSA Ewa Michna, Sędzia: WSA Stanisław Grzeszek (spr.), Protokolant: Aleksandra Osipowicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 października 2010 r., sprawy ze skargi I. P. przy uczestnictwie L. P., J. P. i K. P., na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, z dnia 14 kwietnia 2010 r. Nr [...], w przedmiocie wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego na rok 2008 - skargę oddala -
Decyzją z dnia 2 marca 2010r. Wójt Gminy ustalił I.P. łączne zobowiązanie pieniężne w podatku rolnym, podatku leśnym oraz podatku od nieruchomości w kwocie 90,00 zł.
W uzasadnieniu decyzji wyjaśniono, że zobowiązanie dotyczy działek: nr [...], nr [...] położonych w miejscowości Wojakowa stanowiących współwłasność J. P., I. P., L. P. oraz K. P. w udziałach nabytych w drodze spadku. Wskazano przy tym, że wymiaru podatku dokonano zgodnie z zapisami w ewidencji gruntów i budynków.
W odwołaniu od tej decyzji I.P. zwróciła uwagę, iż z jej inicjatywy przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Krakowie toczy się postępowanie w przedmiocie innej decyzji, której podstawą były nieaktualne dane ujawnione w rejestrze gruntów. W tej sytuacji organ winien postarać się pomóc jej w sprostowaniu informacji rejestrowych, których obecny kształt stanowi wynik zmian dokonanych bez jej wiedzy i zgody. Odwołująca się wyjaśniła dodatkowo, że skierowała w tej sprawie również pismo do Starostwa Powiatowego.
Decyzją z dnia 14 kwietnia 2010r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu podatkowego I instancji. Kolegium miało bowiem na względzie, iż stosownie do treści art. 21 ust 1 ustawy z dnia 17 maja 1989r. prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2000r., nr 100, poz. 1086 ze zm.) - podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Wobec takiego brzemienia przepisu organy podatkowe, ustalając wymiar podatku od nieruchomości, rolnego czy leśnego związane są zapisami widniejącymi w ewidencji gruntów i budynków. Nie maja żadnych kompetencji do dokonywania zmian w ewidencji ani kwestionowania istniejących tam zapisów. Organem właściwym do dokonywania zmian w ewidencji, zgodnie z Prawem geodezyjnym i kartograficznym jest starosta powiatu na terenie którego znajduje się nieruchomość gruntowa. Z dokonanej przez Kolegium analizy zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, a w szczególności wypisu z rejestru gruntów Starostwa Powiatowego z dnia 30 marca 2010r., uwzględniającego zmiany z dnia 12 lutego 2009r. wynika natomiast, że współwłaścicielami gruntów oznaczonych jako działki nr [..] oraz nr [...] o łącznej powierzchni 1,24 ha są I. P., J. P., L. P. i K. P. Zmiana w ewidencji gruntów i budynków została dokonana na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego sygn. akt [...] z dnia 11 sierpnia 2008r. a polegała ona na tym, iż w ewidencji gruntów w miejsce zmarłego S.P. wpisano spadkobierców J.P., I.P., L. P. i K.P.
Nie zgadzając się z takim rozstrzygnięciem I.P. skierowała skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie w której w pierwszej kolejności zwróciła uwagę na fakt, że wyrokiem z dnia 27 września 2007r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 26 marca 2007 r. nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Starosty Powiatu z dnia 11 grudnia 2006r. nr [...], którą odmówiono wprowadzenia w operacie ewidencji gruntów i budynków obrębu W. gm. I. zmiany powierzchni działki ewidencyjnej nr [...] z 0,96 ha na 1,20 ha. W dalszej części uzasadnienia po raz kolejny podkreślono, że dane ujawnione w ewidencji gruntów nie odpowiadają rzeczywistemu stanowi faktycznemu, gdyż działka nr [...] ma powierzchnię większą o 28 arów. Prowadzący rejestr bezpodstawnie nie uwzględnił bowiem dokumentów przedstawionych przez skarżącą. W ocenie skarżącej przed rozstrzyganiem w przedmiocie zobowiązań podatkowych powinnością organów podatkowych jest wpierw doprowadzenie ewidencji do stanu zgodnego z rzeczywistością.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymując w całości swe dotychczasowe stanowisko w sprawie wniosło o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na wstępie należy zauważyć, że stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej z punktu widzenia legalności tj. z punktu widzenia zgodności zaskarżonych decyzji z przepisami powszechnie obowiązującego prawa.
Żądanie skargi może być więc uwzględnione w razie stwierdzenia przez sąd, że rozstrzygnięcie zostało wydane z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub przepisów postępowania, jeżeli takie naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, bądź z naruszeniem prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy). Ponadto sąd stwierdza nieważność decyzji w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 2 ustawy).
Rozpatrując skargę w ramach tak zakreślonej kognicji, Sąd nie dopatrzył się naruszenia prawa skutkującego koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji.
Sądowej kontroli została poddana decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 14 kwietnia 2010r. utrzymująca w mocy decyzję Wójta Gminy z dnia 2 marca 2010r. w sprawie ustalenia łącznego zobowiązania pieniężnego za 2008r. w wysokości 90,00 zł.
Istota sporu w rozpoznawanej sprawie sprowadza się w zasadzie do kwestionowania przez skarżącą zapisów w ewidencji gruntów i budynków, które stanowiły podstawę ustalenia wysokości podatku rolnego za 2008r.
Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji w pierwszej kolejności powołać należy przepis art. 21 ustawy z dnia 17 maja 1989r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2000r., nr 100, poz. 1086 ze zm.) stanowiący, iż podstawą wymiaru podatków są dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Danymi tymi organ podatkowy jest związany i nie może w trakcie postępowania podatkowego przyjąć innych ustaleń niż wynikające ze wskazanej wyżej ewidencji. Podstawą zawartych w niej zapisów są dokumenty urzędowe w postaci odpisów z księgi wieczystej, aktów notarialnych, prawomocnych orzeczeń sądowych oraz ostatecznych decyzji administracyjnych. Organ podatkowy nie może również samodzielnie ustalać i rozstrzygać o prawidłowości i mocy prawnej dokumentów stanowiących podstawę dokonania wpisów w ewidencji. Przepis art. 22 Prawa geodezyjnego i kartograficznego nakłada natomiast na właścicieli i osoby władające nieruchomościami obowiązek zgłaszania wszelkich zmian danych objętych ewidencją gruntów i budynków, w terminie 30 dni licząc od dnia powstania tych zmian. Obowiązek ten nie dotyczy zmian wynikających z decyzji właściwych organów, te są z urzędu przesyłane do organu prowadzącego ewidencję.
Zakaz dokonywania w postępowaniu podatkowym ustaleń innych niż wynikające z ewidencji gruntów i budynków wynika także z utrwalonego orzecznictwa sądów administracyjnych.
W wyroku z dnia 13 stycznia 2010r., sygn. akt II FSK 1243/08 Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że "przy wymiarze podatku od nieruchomości (identyczna sytuacja występuje w przypadku podatku rolnego) wiążące są dla organów podatkowych zapisy wynikające z ewidencji gruntów i budynków. Organy podatkowe nie mogą dokonywać samodzielnych ustaleń co do wielkości gruntu. Od tej reguły, potwierdzonej treścią art. 21 ust. 1 Prawa geodezyjnego i kartograficznego, nie zostały przewidziane żadne wyjątki, a zatem organy ustalające wysokość zobowiązań podatkowych nie są uprawnione do przyjęcia innej podstawy wymiaru podatku niż dane wskazane w ewidencji gruntów. Dane zawarte w ewidencji gruntów mają walor dokumentu urzędowego, o którym mowa w art. 194 Ordynacji podatkowej i zgodnie z tym przepisem stanowią one dowód tego, co zostało w nich stwierdzone. Ustalenia oparte o treść tych dokumentów urzędowych stanowią istotny element określenia podatkowego stanu faktycznego. W związku z tym organ podatkowy nie ma podstaw do pomijania tych danych w postępowaniu podatkowym. Podważenie tych danych bądź też ich zmiana może nastąpić w postępowania prowadzonym przed właściwymi organami administracji. W postępowaniu podatkowym przeprowadzenie tego rodzaju postępowania nie jest możliwe, ponieważ organy podatkowe nie zostały wymienione, jako uprawnione do tych działań w treści przepisów Prawa geodezyjnego i kartograficznego oraz wydanego na jego podstawie przepisów rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. nr 38, poz. 454)".
W wyroku z dnia 21 stycznia 2010r., sygn. akt III SA/Po 363/09, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu stwierdził, że "zmian w ewidencji gruntów nie dokonują organy podatkowe, lecz starosta. Podatek rolny zaś, wymierzany jest na podstawie danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków, a nie aktu notarialnego. Dopóki dane te nie zostaną zmienione, organy podatkowe mają obowiązek wyliczania podatku na ich podstawie i nie są władne do kwestionowania, czy korygowania zapisów ewidencji gruntów i budynków" (por. także wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 listopada 2009r. sygn. akt II FSK 836/08, z dnia 15 kwietnia 2008r., sygn. akt II FSK 372/07, z dnia 12 marca 2009 r., sygn. akt FSK 49/08, z dnia 2 kwietnia 2009 r., sygn. akt II FSK 1949/07).
Przytoczone wyżej poglądy w pełni podziela Sąd orzekający w niniejszej sprawie.
Za uzasadnione więc i słuszne należy uznać stanowisko przedstawione zarówno przez organ I instancji jak i organ odwoławczy, przyjmujące za podstawę opodatkowania dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków.
W stanie faktycznym niniejszej sprawy, skoro z urzędowego rejestru gruntów wynikało, że sporne działki gruntu mają wykazane w zaskarżonej decyzji powierzchnie i klasyfikację, to organy podatkowe zobowiązane były do uwzględnienia ich przy wymiarze podatku, nawet gdyby faktyczna powierzchnia bądź przeznaczenie gruntu różniło się od tej wskazanej w ewidencji gruntów. Ewidencja gruntów i budynków jest bowiem urzędowym źródłem informacji faktycznych wykorzystywanych w postępowaniu administracyjnym, w tym i w postępowaniu podatkowym.
Bezspornie z ewidencji gruntów prowadzonej przez Starostwo Powiatowe wynikało, że współwłaścicielami gruntów oznaczonych jako działki nr [...] oraz nr [...] o łącznej powierzchni 1,24 ha są I. P., J. P., L. P. i K. P. Zatem skoro organ podatkowy I instancji do opodatkowania podatkiem rolnym przyjął wielkość gruntu wynikającą z tego rejestru, to postąpił prawidłowo i zgodnie z obowiązującymi przepisami.
Natomiast w sytuacji, gdy podatnik kwestionuje zawarte w ewidencji dane, najpierw powinien wystąpić o ich korektę w trybie przewidzianym w ustawie z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne. Następnie, w przypadku uwzględnienia jego zastrzeżeń, na podstawie zmienionych danych z ewidencji może wnosić o wzruszenie ostatecznych decyzji ustalających wysokość zobowiązań podatkowych (por. wyrok NSA z dnia 12 stycznia 1994 r., sygn. akt III SA 911/94).
To skarżąca, a nie organ podatkowy, powinna więc w odrębnym postępowaniu doprowadzić do zgodności zapisów w ewidencji gruntów i budynków z rzeczywistym stanem prawnym władanych przez nią nieruchomości, o ile takie różnice zachodzą. W postępowaniu podatkowym przeprowadzenie tego rodzaju postępowania nie jest możliwe i dopuszczalne.
Z akt sprawy wynika, że skarżąca co prawda podjęła działania zmierzające do zmiany danych z ewidencji gruntów. W toku postępowania przedstawiła potwierdzające to dokumenty, w postaci: pisma do Starosty Powiatowego, Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, wyroków Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. Jednakże podejmowane przez nią działania nie doprowadziły do spodziewanego rezultatu tj. zmiany w ewidencji gruntów zgodnie z żądaniem skarżącej. Na dzień wydania ostatecznej decyzji w sprawie ustalenia łącznego zobowiązania pieniężnego za 2008r. postępowanie w tym zakresie nie zostało prawomocnie zakończone, nie doprowadziło więc do zmiany zapisów w ewidencji a zatem fakt jego prowadzenie nie ma wpływu na wynik rozstrzygnięcia niniejszej sprawy.
Odnośnie wysokości podatku rolnego Sąd stwierdza, że został on naliczony prawidłowo. Opodatkowaniu podatkiem rolnym, w świetle art. 1 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 15 listopada 1984r. o podatku rolnym (Dz. U. z 1993r. nr 94, poz. 431 ze zm.), podlegają grunty stanowiące własność danej osoby oraz grunty stanowiące jej współwłasność w zakresie pozostającym w jej posiadaniu, jako tworzące jedno gospodarstwo rolne w rozumieniu tych przepisów. Podstawę opodatkowania podatkiem rolnym stanowi hektar przeliczeniowy. Liczbę hektarów przeliczeniowych ustala się na podstawie powierzchni, rodzajów i klasy użytków rolnych wynikających z ewidencji gruntów oraz zaliczenie do okręgu podatkowego. Ustawodawca w art. 4 ust. 5 ustawy ustalił przeliczniki powierzchni użytków rolnych. Podatek rolny wynosi równowartość pieniężną 2,5 ha żyta od 1 ha przeliczeniowego za rok podatkowy, obliczoną według średniej ceny skupu żyta za pierwsze trzy kwartały roku poprzedzającego rok podatkowy. Rada Gminy Iwkowa Uchwałą Nr X/63/07 z dnia 29 listopada 2007r. w sprawie obniżenia ceny skupu żyta za okres pierwszych trzech kwartałów 2007r. jako podstawę obliczenia podatku rolnego za 2008r. na terenie gminy przyjęła cenę 40,00 zł za 1 q. żyta.
Z ewidencji gruntów wynika, że w/w osoby są współwłaścicielami gruntów oznaczonych jako działki nr [...] oraz nr [...] o łącznej powierzchni 1,24 ha fizycznego. Na przedmiotowa powierzchnię składają się grunty orne o pow. 0,71 ha, sady o pow. 0,25 ha, łąki i pastwiska o pow. 0,16 ha oraz grunty zadrzewione i zakrzewione o pow. 0,02 ha i nieużytki o pow. 0,10 ha. Do opodatkowania podatkiem rolnym jako podstawę przyjęto areał użytków rolnych o pow. 1,1200 ha, co stanowi 0,9040 ha przeliczeniowego. Do wyliczenia kwoty podatku rolnego zastosowano stawkę w wysokości 100,00 zł za hektar przeliczeniowy. Po dokonaniu matematycznego przemnożenia liczby hektarów przeliczeniowych przez stawkę podatku rolnego otrzymano kwotę podatku rolnego w wysokości 90,00 zł. Wysokość podatku rolnego ustalona przez organ I instancji i organ odwoławczy jest zatem prawidłowa.
Dokonując kontroli przebiegu postępowania podatkowego prowadzonego przed organami obu instancji, Sąd nie dopatrzył się jakiegokolwiek naruszenia przepisów postępowania uzasadniającego uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu podatkowego I instancji. Strony były zawiadamiane o wszczęciu postępowania, miały zapewniony czynny udział w postępowaniu, oraz otrzymywały stosowne pouczenia o przysługujących im środkach prawnych.
Biorąc powyższe pod uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło