I SA/Kr 1035/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Stanisław Grzeszek po rozpoznaniu w dniu 22 stycznia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w sprawie ze skargi M. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 12 lipca 2016 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług postanawia wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie postanowieniem z dnia 9 grudnia 2016 r., sygn. akt I SA/Kr 1035/16, odmówił skarżącemu M. S. wstrzymania wykonania decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 12 lipca 2016 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za I kwartał 2011 r. oraz za styczeń 2011 r. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że skarżący nie wykazał istnienia określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a. przesłanek, warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Złożony wniosek nie został poparty żadną dokumentacją obrazującą warunki finansowe skarżącego. Jak podkreślił, trudno jest bowiem na podstawie samych tylko twierdzeń zawartych w uzasadnieniu wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, niezobrazowanych żadnym dodatkowym materiałem źródłowym, ustalić wpływ wykonania zaskarżonej decyzji na sytuację majątkową skarżącego. Brak powyższych danych w połączeniu z niedołączeniem stosownych dokumentów do wniosku uniemożliwił Sądowi zweryfikowanie, czy wykonanie decyzji odbędzie się z uszczerbkiem dla majątku skarżącego, prowadząc do powstania znacznej szkody, bądź powodując trudne do odwrócenia skutki. Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu zażalenia, postanowieniem z dnia 14 grudnia 2017 r. sygn. akt I FZ 337/17, uchylił postanowienie w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie. W uzasadnienia NSA wskazał, że rozpoznając sprawę ponownie Sąd I instancji winien wziąć pod uwagę całokształt znajdujących się w aktach sprawy informacji i dokumentów, w tym również tych załączonych do zażalenia. Pismem z dnia 12 stycznia 2018 r. skarżący uzupełnił wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji wskazując, że jego sytuacja finansowa jest trudna. Jak wyjaśnił, wydatki przekroczyły jego możliwości i brakujące środki potrzebne do uzupełnienia wydatków zostały pozyskane poprzez wykorzystanie limitu kredytowego w rachunku bieżącym, na dowód czego przedłożył wyciąg z rachunku bankowego. Zdaniem skarżącego, dalsze utrzymywanie tej sytuacji doprowadzi w krótkim czasie do wykorzystanie pełnego przyznanego limitu i spowoduje konieczność zapłaty podatku wskazanego w decyzji kosztem możliwości utrzymania jego i jego wielodzietnej rodziny, co doprowadzi do wyrządzenia znacznej szkody i spowoduje trudne do odwrócenia skutki w postaci braku wystarczających środków dla zapewniania utrzymania jego dzieci. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., poz. 1369) wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. W myśl natomiast art. 61 § 3 p.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Rozpatrując przedmiotowy wniosek w oparciu o przepis art. 61 § 3 p.p.s.a., Sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji. Związany jest przy tym zamkniętym katalogiem dwóch alternatywnych przesłanek pozytywnych, są to: niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przesłanki te mogą zaistnieć łącznie lub oddzielnie. Należy jednak zauważyć, iż przedmiotem wstrzymania mogą być jedynie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania. W przedmiotowej sprawie, zaskarżona decyzja należy do zakresu aktów, które nadają się do wykonania. Warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest wykazanie przez stronę we wniosku konkretnych okoliczności świadczących o tym, iż w świetle powołanego przepisu wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione. Obowiązek przedstawienia okoliczności, które pozwolą sądowi na dokonanie oceny, czy spełnione są przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, spoczywa wyłącznie na wnioskodawcy. W tej kwestii stanowisko orzecznictwa i doktryny jest zgodne i niezmienne (por. postanowienie NSA z dni 27 lutego 2012 r., sygn. akt II FZ 140/12, postanowienie NSA z dnia 25 sierpnia 2011 r., sygn. akt II OZ 692/11, postanowienie NSA z dnia 14 lipca 2010 r., sygn. akt I OSK 1116/10, postanowienie NSA z dnia 6 listopada II OZ 975/09, postanowienie NSA z dnia 8 kwietnia 2012 r., sygn. akt II GZ 132/12; B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz., Zakamycze 2005, s. 168, Tarno J.P., Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, LexisNexis 2010, s. 207). Nadto wyjaśnić pozostaje, że stosownie do zapisu art. 197 § 2 w związku z art. 190 zd. 1 ustawy p.p.s.a. sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Ponownie rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz uwzględniając zalecenia Naczelnego Sądu Administracyjne zawarte w postanowieniu z dnia 14 grudnia 2017 r. sygn. I FZ 337/17 Sąd uznał, że wniosek skarżącego zasługuje na uwzględnienie. Skarżący wykazał bowiem, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody i spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W tym miejscu wyjaśnić należy, że pomimo, iż do przedmiotowego wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji skarżący nie złączył żadnej dokumentacji, to jednak w toku całego postępowania sądowego dwukrotnie wnioskował on o przyznanie mu prawa pomocy, pierwszy wniosek dotyczył zwolnienia od kosztów sądowych, a drugi natomiast ustanowienia doradcy podatkowego. W treści powyższych wniosków przedstawił on szczegółowe okoliczności faktyczne dotyczące swojego stanu rodzinnego, sytuacji finansowej (dochody, wydatki) oraz majątkowej (rodzaj i wartość składników majątku). Dodatkowo oświadczenia w tych zakresach zostały złożone przez skarżącego pod rygorem odpowiedzialności karnej z art. 233 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny (t.j.: Dz. U. z 2016 r., poz. 1137, ze zm.). Pomimo, że przesłanki udzielenia prawa pomocy określone w art. 246 p.p.s.a. nie są tożsame z warunkami udzielenia ochrony tymczasowej w postaci wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a., to nie ma przeszkód, aby informacje przedstawione przez skarżącego w postępowaniu o przyznanie prawa pomocy sąd administracyjny wykorzystał również na potrzeby postępowania w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Mając powyższe okoliczności na uwadze, zalecenia Naczelnego Sądu Administracyjnego oraz szereg informacji i dokumentów (w tym złączonych do zażalenia), w ocenie Sądu, przedstawione okoliczności uprawniają do stwierdzenia, że w niniejszej sprawie zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Skarżący uprawdopodobnił więc, że w jego konkretnej sytuacji zaistniały okoliczności faktyczne, które przemawiają za uwzględnieniem wniosku. Z powyższych względów, Sąd uznał wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji za zasadny i na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a. orzekł, jak w postanowieniu