I SA/Kr 1391/05
WyrokWSA w Krakowie2007-04-11
Skład orzekający: Bogusław Wolas, Ewa Długosz-Ślusarczyk, Jarosław Wiśniewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odszkodowanie otrzymane na mocy ugody sądowej z tytułu bezpodstawnego odwołania ze stanowiska, które nie jest związane z rozwiązaniem umowy o pracę, korzysta ze zwolnienia z podatku dochodowego od osób fizycznych na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 3 lit. b) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych?Ratio decidendi
Organy podatkowe błędnie zignorowały fakt, że odszkodowanie przyznane na mocy ugody sądowej z tytułu bezpodstawnego odwołania ze stanowiska nie było związane z rozwiązaniem umowy o pracę. Skoro skarżący oświadczył, że stosunek pracy został rozwiązany prawidłowo z zachowaniem okresu wypowiedzenia, organy powinny przeprowadzić szczegółowe postępowanie wyjaśniające w celu ustalenia charakteru naruszenia przepisów przy odwoływaniu ze stanowiska, co pozwoli na prawidłowe zastosowanie przepisów prawa podatkowego.Stan faktyczny
Skarżący J. i R. C. domagali się stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2004 r. w związku z potrąconą zaliczką na podatek od odszkodowania wypłaconego na mocy ugody sądowej za bezpodstawne odwołanie ze stanowiska Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Organy podatkowe odmówiły stwierdzenia nadpłaty, uznając odszkodowanie za podlegające opodatkowaniu na podstawie przepisów Kodeksu pracy dotyczących rozwiązania umowy o pracę. Skarżący wnieśli skargę do WSA, zarzucając błędną interpretację przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, określił, że decyzje nie mogą być wykonane do chwili uprawomocnienia się wyroku, i zasądził od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz strony skarżącej koszty postępowania.Pełny tekst orzeczenia
|Sygn. akt I SA/Kr 1391/05 | WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 11 kwietnia 2007r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Bogusław Wolas, Sędziowie: WSA Ewa Długosz- Ślusarczyk, Asesor: WSA Jarosław Wiśniewski (spr), Protokolant: Bożena Wąsik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 kwietnia 2007r., sprawy ze skargi J. i R. C., na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w [...], z dnia 22 sierpnia 2005r. nr [...], w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2004r., I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, II. określa, że powyższe decyzje nie mogą być wykonane do chwili uprawomocnienia się wyroku, III. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w [...] na rzecz strony skarżącej koszty postępowania w kwocie 100 zł (sto złotych)
W związku ze złożonym przez J. i R. C. wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2004 r. zostało przeprowadzone postępowanie wyjaśniające w wyniku , którego Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] wydał decyzję z dnia [...] 2006 r. nr [...] omawiające stwierdzenia nadpłaty podatku dochodowego od osób fizycznych za 2004 r. . W trakcie postępowania organ podatkowy ustalił, iż R.C. został odwołany ze stanowiska Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] ze skutkiem wypowiedzenia. W związku z powyższym wymieniony wniósł pozew do Sądu Pracy o zasądzenie odszkodowania za niezgodne z prawem odwołanie z zajmowanego stanowiska ze skutkiem wypowiedzenia. W wyniku zawartej ugody Panu R. C. wypłacono jednomiesięczne odszkodowanie za odwołanie go ze stanowiska w wysokości [...] zł. Od powyższej kwoty potrącono zaliczkę na podatek dochodowy w wys. [...] zł. - zdaniem Podatnika - nienależnie bowiem tego typu odszkodowania na podstawie art.21 ust. 1 pkt. 3 lit. b) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych są zwolnione z podatku dochodowego.
Organ I instancji odmawiając stwierdzenia nadpłaty podał, iż zgodnie z przepisem art.21 ust. 1 pkt. 3 lit. g) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych zwolnione od opodatkowania są otrzymane odszkodowania, jeżeli ich wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z przepisów odrębnych ustaw lub przepisów wykonawczych wydanych na podstawie tych ustaw, z wyjątkiem odszkodowań wynikających z zawartych umów lub ugod.
Natomiast na podstawie art.21 ust. 1 pkt 3 lit.b) ustawy zwolnione od opodatkowania są inne odszkodowania otrzymane na podstawie wyroku lub ugody sądowej do wysokości określonej w tym wyroku lub ugodzie, z wyjątkiem odszkodowań otrzymanych w związku z :
a) prowadzoną działalnością gospodarczą,
b) dotyczących korzyści które podatnik mógłby osiągnąć gdyby mu szkody nie wyrządzono.
Zdaniem organu przez określenie - "inne" należy rozumieć te odszkodowania , których wprost nie wymieniono w katalogu zwolnień podatkowych tj. odszkodowania inne niż wymienione w art.21 ust. 1 pkt.3 cyt. ustawy.
W odwołaniu skierowanym do Dyrektora Izby Skarbowej skarżący podniósł , iż występując do Sądu o wypłatę odszkodowania za bezpodstawne odwołanie ze stanowiska a nie jak przyjął organ podatkowy za rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia . W swoim roszczeniu nie występował o przywrócenie do pracy ani też o odszkodowanie w razie nie przywrócenia do pracy. Odszkodowanie było natomiast odszkodowaniem wynikającym wprost z naruszenia art. 417 kc.
Dyrektor Izby Skarbowej po rozpatrzeniu odwołania decyzją z dnia 22.08.2005 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzje organu pierwszej instancji podzielając w pełni również j ego argumentacje.
W uzasadnieniu decyzji powołał się na art. 56 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - zgodnie z którym pracownikowi, z którym rozwiązano umowę o pracę bez wypowiedzenia z naruszeniem przepisów o rozwiązywaniu umów o pracę w tym trybie, przysługuje roszczenie o przywrócenie do pracy na poprzednich warunkach albo o odszkodowanie. Wysokość odszkodowania określa art. 58 Kodeksu pracy tj. odszkodowanie, o którym mowa w art.56, przysługuje w wysokości wynagrodzenia za okres wypowiedzenia. Jeżeli rozwiązano umowę o pracę, zawartą na czas określony albo na czas wykonania określonej pracy, odszkodowanie przysługuje w wysokości wynagrodzenia za czas , do którego umowa miała trwać, nie więcej jednak niż 3 miesiące. Skoro zatem Kodeks Pracy określa wysokość odszkodowania jakie przysługuje pracownikowi w takim przypadku to odszkodowanie otrzymane na mocy zawartej ugody nie korzysta ze zwolnienia od podatku dochodowego od osób fizycznych
Podatnik odszkodowanie w postaci jednomiesięcznego odszkodowania otrzymał w oparciu o ugodę zawarta przed sądem a zatem w świetle powołanych przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych mają tu zastosowanie przepisy art.21 ust. 1pkt.3 lit.g). cyt. ustawy.
Na to rozstrzygnięcie została wniesiona skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, w której skarżący zarzucił oparcie decyzji na błędnej i niezgodnej ze stanem faktycznym -interpretacji art. 21 ust 1 pkt 3 b ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych .
W uzasadnieniu skargi podniósł , iż Dyrektor Izby kontynuuje linię interpretacyjną przyjętą przez Naczelnika US [...] wiążąc to odszkodowanie z wypowiedzeniem stosunku pracy. Natomiast R.C. cały czas występował przed Sądem tylko z żądaniem odszkodowania za bezpodstawne odwołanie go ze stanowiska oparte na błędnej decyzji Starosty, która godziła bezpośrednio w interesy Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego i pozbawiła go stanowiska, odsuwając natychmiast od wykonywania obowiązków służbowych.
Tak więc niezależnie od rozwiązania stosunku pracy, który nastąpił za 3-miesięcznym okresem wypowiedzenia, R.C. był poszkodowany jako szef jednostki organizacyjnej, której bronił przed skutkami błędnej decyzji Starosty i nigdy nie żądał przywrócenia do pracy ani odszkodowania za nie przywrócenie do niej.
Odszkodowanie to zostało przysądzone w drodze ugody przez sąd za naruszenie przez Starostę art.417 k.c. jako funkcjonariusza państwowego. Naruszenie art. 417 k.c. polegało na działaniu na szkodę jednostki jaką jest Powiatowy Inspektorat Nadzoru Budowlanego oraz jej szefa i wyczerpuje przesłanki art. 417 k.c. Zgoda R. C. na najniższą wysokość odszkodowania - mimo wcześniejszego artykułowania wyższego żądania - podkreśla jego intencję, że chodziło mu jedynie o satysfakcję moralną wobec arbitralnej i całkowicie niesłusznej decyzji Starosty [...]
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w [...] podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Rozpoznając niniejszą sprawę
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem w świetle art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25.07.2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), stwierdzić należy, iż skarga zasługuje na uwzględnienie.
Bowiem w pierwszym rzędzie należy podnieść, że postępowanie podatkowe zostało przeprowadzone z naruszeniem art. 187 § 1 ustawy z 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa /Dz.U. Nr 137, poz. 926 ze zm./ Przepis ten nakłada na organ obowiązek zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego. A więc dowody winny zostać zebrane i ocenione bezstronnie, w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych, a ich analiza i ocena winna być dokonana w ich całokształcie i wzajemnym powiązaniu. Winno to znaleźć odzwierciedlenie w wydanym postanowieniu, które winno zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne zgodnie z przepisem art.217 § 2 ustawy.
Uzasadnienie postanowienia powinno być zrozumiałe zarówno dla strony jak i dla organu dokonującego jej kontroli . Organ podatkowy kierując się tu zasadą przekonywania powinien wyjaśniać stronie zasadność przesłanek , którymi się kierował przy załatwianiu sprawy . Ustalony w postanowieniu stan faktyczny winien mieć swoje odzwierciedlenie w aktach sprawy . Materiał dowodowy znajdujący się w tych aktach powinien być zgromadzony w taki sposób aby jasno i logicznie wynikało z niego jakimi względami kierował się organ podatkowy wydając zaskarżone postanowienie.
W niniejszej sprawie nie można uznać, że warunki te zostały spełnione.
Jak wynika z akt sprawy skarżący na mocy ugody sądowej otrzymał od Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w [...] kwotę [...] zł. tytułem jednomiesięcznego odszkodowania za odwołanie go ze stanowiska powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] W trakcie prowadzonego postępowania przed organami podatkowymi skarżący wyraźnie określił, iż otrzymane odszkodowanie nie jest związane z rozwiązaniem umowy o pracę.
Tymczasem organy podatkowe obu instancji fakt ten zignorowały nie ustosunkowując się do niego, opierając swoje rozstrzygnięcie na art. 21 ust. 1 pkt. 3 lit. g) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz na przepisach kodeksu pracy regulujących rozwiązanie umowy o pracę i związane z tym kwestie odszkodowawcze . Zdaniem organów skoro zatem Kodeks pracy określa wysokość odszkodowania jakie przysługuje pracownikowi w takim przypadku to odszkodowanie otrzymane na mocy zawartej ugody nie korzysta ze zwolnienia od podatku dochodowego od osób fizycznych
Tymczasem Skarżący na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym oświadczył , iż stosunek pracy został z nim rozwiązany przez pracodawcę prawidłowo z zachowaniem trzymiesięcznego okresu wypowiedzenia.
Zgodzić się zatem należy ze Skarżącym , iż organy podatkowe błędnie ustaliły stan faktyczny, gdyż nie uwzględniły w swoim rozstrzygnięciu zasadniczych różnić jakie zachodzą miedzy odwołaniem skarżącego ze stanowiska a rozwiązaniem umowy o prace .
Dlatego organy podatkowe rozpatrując ponownie sprawę powinny przeprowadzić szczegółowe postępowanie wyjaśniające w tym zakresie ustalając jakiego rodzaju przepisy zostały naruszone przy odwoływaniu skarżącego ze stanowiska co umożliwi ustalenie charakteru odszkodowania przyznanemu skarżącemu przez sąd. Dopiero ustalenie tych okoliczności pozwoli na prawidłowe zastosowania prawa podatkowego i rozstrzygniecie sprawy co do istoty .
Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w [...] działając na podstawie art.145 § c w/w ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzekł jak w sentencji.
O kosztach postępowaniu orzeczono na podstawie art. 200 tej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło