I SA/Kr 1440/13

|Sygn. akt I SA/Kr 1440/13 | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 23 maja 2014 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Stanisław Grzeszek, Sędzia: WSA Inga Gołowska, Sędzia: WSA Urszula Zięba (spr.), Protokolant: st. referent Aleksandra Osipowicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 maja 2014 r., sprawy ze skargi B.N., na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 15 lipca 2013r. Nr [...], w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie odroczenia terminu do złożenia zeznania podatkowego - skargę oddala - W dniu 4 maja 2012r. do Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego wpłynął wniosek B.N. z dnia 2 maja 2012r. z prośbą o odroczenie terminu do złożenia zeznania podatkowego "na okres usunięcia przeszkód aktualnie uniemożliwiających rozliczeń za kupno mieszkania w Skawinie". W odpowiedzi na wezwanie organu podatniczka wyjaśniła, że "wiem, że miałam zeznanie podatkowe dotyczące zakupu nieruchomości w 2010r - dotyczy to więc roku 2010 i 2011 - rozliczeń, które obecnie nie mogę zrobić na wskutek przyczyn zdrowotnych i prawnych..." W piśmie tym napisała również, iż 29 kwietnia 2012r. złożyła przez internet PIT-36 za rok 2011 jednakże nie złożyła "dodatkowego PIT-u dotyczącego nieruchomości". W dniu 11 czerwca 2012r. do organu wpłynęło pismo podatniczki z dnia 5 czerwca 2012r., w którym m.in. informuje, iż " sprawa o rezygnacji z zakupionego w 2010 r. mieszkania jest w Sądzie Okręgowym, Wydział I Cywilny sygn. akt I C 118/12 i trudno przewidzieć kiedy się zakończy", dlatego też zwraca się z prośba o dłuższy termin rozliczeń z Urzędem Skarbowym. W kolejnym piśmie z dnia 17 maja 2012r. (data wpływu do organu 19 czerwca 2012r.) poinformowała natomiast, iż w dniu 10 stycznia 2010r. sprzedała nieruchomość położoną w Ochmanowie 36 i w tym dniu kupiła cześć nieruchomości w S. przy ul. K.. W piśmie tym zawarła również prośbę o odroczenie terminu rozliczeń za remonty wyżej wymienionych nieruchomości "do czasu wyroku sadowego w sprawie nieruchomości w S. ul. K. oraz po planowanym od dawna leczeniu szpitalnym". W odpowiedzi na kolejne wezwanie do uzupełnienia wniosku podatniczka oświadczyła, że przedmiotowy wniosek dotyczy odroczenia terminu do złożenia zeznania podatkowego z tytułu odpłatnego zbycia w dniu 11 stycznia 2010r. nieruchomości położonej w O., zabudowanej budynkiem mieszkalnym nr [...]. W piśmie napisała również, iż w dniu 11 stycznia 2010r. zakupiła udział w nieruchomości w S. ul. K. Obie te nieruchomości wymagają gruntownego remontu, na co przeznaczyła bardzo duże fundusze, udokumentowane fakturami. Ponadto sprawa o anulowanie aktu notarialnego jest w Sądzie Okręgowym w S., a podatniczka ze względu na zły stan zdrowia wymaga dalszego leczenia szpitalnego. Uwzględniając te wyjaśnienia organ przeprowadził postępowanie wyjaśniające, podczas którego ustalił, iż podatniczka nie złożyła zeznania rocznego z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za rok 2010 oraz oświadczenia o spełnieniu warunków do zwolnienia z opodatkowania. Za rok 2010 do organu został złożony jedynie przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych PIT-40A. Postanowieniem z dnia 31 sierpnia 2012r. nr [...] Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego działając na podstawie art. 165 a § l ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa (tekst jednolity: Dz. U z 2012r., poz. 749 ze zm.) odmówił wszczęcia postępowania podatkowego w sprawie wnioskowanego odroczenia terminu do złożenia zeznania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2010 rok Wskutek wniesionego przez podatniczkę odwołania Dyrektor Izby Skarbowej postanowieniem z dnia 13.11.2012r. nr [...] uchylił postanowienie organu pierwszej instancji w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego po ponownym rozpatrzeniu sprawy decyzją z dnia 9 kwietnia 2013r. nr [...] działając na podstawie art. 207 oraz art. 208 § l Ordynacji podatkowej umorzył postępowanie w przedmiocie odroczenia terminu do złożenia zeznania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2010 rok. Organ wyjaśnił, że w warunkach tej sprawy termin do złożenia wniosku o odroczenie terminu do złożenia zeznania podatkowego za 2010 rok pokrywa się z terminem do złożenia samego zeznania, a więc z dniem 2 maja 2011 r. Natomiast wniosek podatniczki o odroczenie terminu do złożenia zeznania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2010 r. w związku z rozliczeniem podatku od dochodu z odpłatnego zbycia w dniu 11 stycznia 2010r. nieruchomości składającej się z działki nr 317/1 o pow. 600 m2, położonej w Ochmanowie, nabytej w dniu 1 grudnia 2008r., złożyła dopiero w dniu 2 maja 2012 r., tj. po ustawowym terminie o którym mowa w art. 45 ust. l ustawy podatku dochodowym od osób fizycznych (tekst jednolity: Dz. U. z 2012r., poz. 361 ze zm., powoływanej dalej jako "u.p.d.o.f."). W odwołaniu od tej decyzji podatniczka stwierdziła, że jest ona niezrozumiała i zawikłana. Z powodu ciężkiej choroby oczu nie ma obecnie możliwości dokładnego jej przeczytania ani napisania obszernego pisma do Urzędu. Wszelkie racje i wyjaśnienia przedstawiła w pismach do Urzędu i kilkakrotnie osobiście w Urzędzie. W chwili ustąpienia przeszkody na zdrowiu zapewni sobie pomoc prawną. Decyzją z dnia 15 lipca 2013r. nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy zakwestionowane rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. Organ odwoławczy potwierdził, iż w przypadku sprzedaży w 2010 r. mieszkania zakupionego w 2008 r. zeznanie roczne dotyczące podatku dochodowego od osób fizycznych za 2010 r. należało złożyć do dnia 2 maja 2011 r. Jak wynika natomiast z akt sprawy do dnia 2 maja 2011 r. podatniczka nie złożyła zeznania rocznego z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych, jak również przed upływem tego terminu nie złożyła wniosku o odroczenie terminu do złożenia tego zeznania. Wniosek o odroczenie terminu do złożenia zeznania podatkowego za 2010r. został złożony przez podatniczkę dopiero w dniu 4 maja 2012r. tj. po ustawowym terminie, o którym mowa w art. 45 ust. l u.p.d.o.f. Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, iż termin do złożenia zeznania rocznego z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych jest terminem materialnoprawnym i nie podlega przywróceniu. Termin taki może podlegać odroczeniu według zasad określonych w art. 48 § l Ordynacji podatkowej. Odroczenie takie może mieć miejsce jedynie w odniesieniu do terminu, który jeszcze nie upłynął. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarżąca zakwestionowała sposób prowadzenia postępowania przed organami obu instancji oraz ich wyniki w postaci wydanych decyzji. Skarżąca zaznaczyła, że przepisy ustaw na podstawie których działają organy administracji publicznej nie mogą pozostawać w sprzeczności z gwarantowanymi jej konstytucyjnie prawami. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymując w całości swe dotychczasowe stanowisko w sprawie wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zakres kontroli sprawowanej przez wojewódzkie sądy administracyjne określa ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269), stanowiąc w art. 1 § 1 i § 2, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach tej kontroli sąd stosuje środki przewidziane w art. 145-150 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012r., poz. 270 ze zm., powoływanej dalej jako "p.p.s.a."). Powyższe oznacza, że zaskarżony akt administracyjny może zostać wzruszony przez sąd tylko wówczas, gdy narusza prawo w sposób określony w powołanej ustawie - w przeciwnym razie skarga podlega oddaleniu. Powyższe stwierdzenie ma szczególnie istotne znaczenie w przedmiotowej sprawie albowiem kontrola sprawowana przez sądy administracyjne nie jest dokonywana pod kątem słuszności czy też celowości. Aby więc wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). Uwzględnienie skargi następuje również w przypadku stwierdzenia, że zaskarżony akt jest dotknięty jedną z wad wymienionych w art. 156 k.p.a. (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Badając przedstawioną do rozstrzygnięcia sprawę w ramach powyższych przepisów jak również dokonując analizy zarzutów sformułowanych w skardze, Sąd nie dopatrzył się takiego naruszenia prawa, które skutkowałoby koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji. W opinii Sądu organy podatkowe stosując prawidłową procedurę określiły przedmiot prowadzonego przez siebie postępowania i zgodnie z prawem ustaliły termin do dokonania czynności polegającej na złożeniu zeznania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2010r. a następnie zasadnie oceniły, iż wniosek o odroczenie wyznaczonego dla tej czynności terminu ustawowego został złożony prawie rok po jego upływie. Za trafną należy tez uznać konkluzję, iż termin którego dotyczył wniosek podlega odroczeniu jedynie według zasad określonych w art. 48 § 1 Ordynacji podatkowej. Przepis ten stanowi, iż organ podatkowy na wniosek podatnika w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym może odraczać terminy przewidziane w przepisach prawa podatkowego z wyjątkami nie mającymi znaczenia w sprawie. Należy jednak zwrócić uwagę na to, że odroczenie może mieć miejsce wyłącznie w odniesieniu do terminu, który jeszcze nie upłynął. Pogląd ten podziela zdecydowana większość przedstawicieli doktryny prawa podatkowego oraz autorów zajmujących się tą tematyką (L. Etel w: C,. Kosikowski, L. Etel, R. Dowgier, P. Pietrasz, S. Presnarowicz, Ordynacja podatkowa. Komentarz. Warszawa 2006, s. 254, M. Biskupski w: H. Dzwonkowski, Ordynacja podatkowa, Komentarz, Warszawa 2006, s. 321,). Według powołanych publikacji, redakcja art. 48 Ordynacji podatkowej wskazuje jednoznacznie na zamiar ustawodawcy wyeliminowania możliwości odraczania terminu już po jego upływie natomiast upływ przedmiotowego terminu skutkuje tym, że organ podatkowy nie jest uprawniony do podjęcia decyzji o jego odroczeniu. Uwzględniając powyższe rozważania należy zająć stanowisko, iż wniosek Skarżącej nie mógł być rozpatrzony merytorycznie ze względów przedmiotowych. Bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego (podatkowego) to brak przedmiotu postępowania. Tym przedmiotem jest zaś konkretna sprawa, w której organ administracji państwowej jest władny i jednocześnie zobowiązany rozstrzygnąć na podstawie przepisów prawa o uprawnieniach lub obowiązkach indywidualnego podmiotu. Jeżeli przedmiot rozstrzygnięcia nie istnieje - a taka sytuacja zaistniała w niniejszej sprawie ze względy na upływ terminu materialnoprawnego - należało postępowanie umorzyć jako bezprzedmiotowe. Zdaniem Sądu, podzielającego jednolite w tym zakresie orzecznictwo sądów administracyjnych (por. wyroki z 30.01.2008r. sygn. I SA/Bk 592/07 i z 4.01.2010r. sygn. III SA/Wa 1008/09 dostępne na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl), ze względu na bezprzedmiotowość postępowania o odroczenie terminu, który upłynął przed dniem złożenia wniosku o jego odroczenie, organy podatkowe nie mogły zająć się analizą zagadnienia ważnego interesu podatnika. Ważny interes podatnika jest dyrektywą kierunkową odroczenia terminu, która winna być uwzględniona przez organ podatkowy prowadzący postępowanie podatkowe, jeżeli jednak nie zachodzi bezprzedmiotowość takiego postępowania. Mając na uwadze powyższe należało uznać, że podnoszone w skardze zarzuty nie mogły mieć znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. W konsekwencji Sąd uznał, że zaskarżona decyzją nie narusza prawa, co w świetle art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uzasadniało oddalenie skargi.