I SA/Kr 230/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wiesław Kuśnierz po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 29 września 2016 r. wniosku A. R. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi A. R. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 27 listopada 2015 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych postanawia odmówić przywrócenia terminu do wniesienia skargi. A. R.wniosła dnia 16 stycznia 2016 r. (data nadania przesyłki pocztowej) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 27 listopada 2015 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2007 r. Ww. decyzja została doręczona Skarżącej 12 grudnia 2015 r. Do skargi Skarżąca załączyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. W uzasadnieniu wniosku podniosła, że w czasie 30 dni od odebrania decyzji doznała nawrotu choroby. Możliwość działania odzyskała po upływie terminu do wniesienia skargi. Wskazała, że działanie leków, które zaczęła brać, zaczyna się w 3-5 tygodniu od rozpoczęcia przyjmowania. Podniosła, że jako osoba samotna i chora nie mogła złożyć skargi w terminie. Wskazała, że wnosi wniosek o przywrócenie terminu przed upływem 7 dni od ustania przyczyny uchybienia terminu. Załączyła również nieczytelną kopię zaświadczenia lekarskiego. Pismem z 10 kwietnia 2016 r. Syndyk masy upadłości złożył zawiadomienie do Sądu, że w dniu 18 stycznia 2016 r. Sąd Rejonowy Wydział VIII Gospodarczy dla Sprawa Upadłościowych i Restrukturyzacyjnych ogłosił upadłość likwidacyjną osoby nieprowadzącej działalności gospodarczej A R. Załączył Postanowienie ww. Sądu Rejonowego z 18 stycznia 2016 r. sygn. [...] Zarządzeniem z 1 lipca 2016 r. Sąd wezwał skarżącą na podstawie art. 48 P.p.s.a. do przesłania w terminie 7 dni oryginału zaświadczenia lekarskiego. Wezwanie doręczono Skarżącej dnia 20 lipca 2016 r. Skarżąca nie odpowiedziała na wezwanie. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej odrzucenie, jako wniesionej po terminie, a z ostrożności procesowej – o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718), dalej "P.p.s.a.", czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Stosownie do art. 86 § 1 jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócić termin. Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (art. 87 § 1 P.p.s.a.). W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2). Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania są przedmiotem skargi (art. 87 § 3). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4). Jak wynika z przywołanych powyżej przepisów, przywrócenie terminu jest uwarunkowane łącznym spełnieniem wskazanych w nich przesłanek. Brak choćby jednej z nich uniemożliwia zaś przywrócenie terminu. Art. 86 § 1 P.p.s.a. nie określa, według jakich kryteriów należy oceniać zachowanie strony. Ocena braku winy została pozostawiona uznaniu sądu. Daje to sądowi możliwość uwzględnienia wszystkich okoliczności, jakie uzna za istotne. Odnosząc się do kwestii uprawdopodobnienia okoliczności, wskazujących na brak winy Skarżącej w uchybieniu terminu należy zauważyć, że zgodnie z poglądami wyrażonymi w orzecznictwie, jako kryterium przy ocenie winy w uchybieniu terminu procesowego należy przyjąć obiektywny miernik staranności, jakiej można się domagać od strony dbającej należycie o swoje interesy. Przywrócenie terminu nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Natomiast przywrócenie może mieć miejsce wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 maja 1998 r., sygn. I SA/Ka 1718/96, wszystkie orzeczenia dostępne na witrynie orzeczenia.nsa.gov.pl.). W orzecznictwie przyjmuje się zgodnie, że uprawdopodobnienie istnienia danej okoliczności jest środkiem zastępczym dowodu w ścisłym tego słowa znaczeniu i nie daje pewności, lecz tylko wiarygodność (prawdopodobieństwo) twierdzenia o jakimś fakcie (por. wyrok NSA z dnia 4 czerwca 2002 r., sygn. II SA/Ka 1977/00) Zatem osoba zainteresowana przywróceniem terminu ma uprawdopodobnić brak swojej winy, czyli powinna uwiarygodnić odpowiednią argumentacją swoją staranność oraz fakt, że przeszkoda była od niej niezależna. W myśl art. 53 § 1 oraz art. 54 P.p.s.a. skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie, za pośrednictwem organu, którego działanie jest przedmiotem skargi. Odpowiadające treści tych przepisów pouczenie zostało zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Jak wynika z akt sprawy ww. decyzję doręczono Skarżącej w dniu 12 grudnia 2015 r. Zatem ostatnim dniem trzydziestodniowego terminu do wniesienia skargi do sądu administracyjnego był dzień 11 stycznia 2016 r. Argumentacja zawarta we wniosku nie daje podstaw do uznania braku winy Skarżącej w uchybieniu terminu. Należy wskazać, że potencjalnie, ciężka choroba skarżącego jak najbardziej może stanowić okoliczność wskazującą na brak winy w uchybieniu terminu. Istnienie takiej choroby, jej skutki i konsekwencje wnioskodawca musi jednak uprawdopodobnić. Natomiast ugruntowane jest w orzecznictwie sądowoadministracyjnym stanowisko, że samo zwolnienie od pracy czy zaświadczenie lekarskie nie jest potwierdzeniem braku winy zainteresowanego w uchybieniu terminu. Choroba usprawiedliwia opóźnienie jedynie wówczas gdy nastąpiła nagle i wymaga leżenia w łóżku i brak jest możliwości wyręczenia się osobą trzecią. Samo zwolnienie czy zaświadczenie lekarskie nie jest równoznaczne z niemożnością dokonania czynności procesowej i nadania przez pocztę pisma osobiście bądź przez osobę trzecią (por. postanowienie NSA z 26 lutego 2016 r., sygn. I OZ 118/16). Nie każda choroba stanowi przyczynę usprawiedliwiającą uchybienie terminowi dokonania czynności procesowej, lecz jedynie taka, która rzeczywiście uniemożliwia dokonanie tej czynności. Dodać też warto, że oceniając, czy choroba usprawiedliwia uchybienie terminowi należy uwzględnić charakter czynności procesowej, w szczególności wymagany przy jej dokonaniu nakład pracy oraz stopień skomplikowania (por. postanowienie NSA z 25 listopada 2015 r. sygn. II OZ 1160/15). W sprawie niniejszej Skarżąca została wezwana przez Sąd do przesłania w terminie 7 dni oryginału zaświadczenia lekarskiego, jako że załączona przez nią kopia zaświadczenia (w szczególności pieczątka ze specjalnością i nazwiskiem lekarza) jest nieczytelna. Wobec doręczenia skarżącej wezwania dnia 20 lipca 2016 r., termin zakreślony przez Sąd upłynął bezskutecznie 27 lipca 2016 r. Wobec wskazanych okoliczności i przepisów, Sąd przyjął, że Skarżąca nie uprawdopodobniła okoliczności wskazujących na brak swojej winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi. W konsekwencji Sąd uznał wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi za nieuzasadniony i na podstawie przepisu art. 86 § 1 P.p.s.a. - orzekł jak w sentencji.