I SA/Kr 606/15

WyrokWSA w Krakowie2015-05-22

Skład orzekający: Agnieszka Jakimowicz, Paweł Dąbek, Ewa Michna

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy określająca wzór deklaracji opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi może zawierać wymóg podania numeru telefonu kontaktowego oraz oświadczenia o zgodzie na przetwarzanie danych osobowych, jeśli przepisy ustawy nie przewidują takiego obowiązku?
Ratio decidendi
Uchwała rady gminy określająca wzór deklaracji opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi nie może zawierać wymogu podania numeru telefonu kontaktowego ani oświadczenia o zgodzie na przetwarzanie danych osobowych, jeśli przepisy ustawy nie przewidują takiego obowiązku. Wymogi te wykraczają poza delegację ustawową zawartą w art. 6n ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, a ich wprowadzenie stanowi istotne naruszenie prawa, skutkujące nieważnością uchwały w tej części.
Stan faktyczny
Prokurator Rejonowy w Oświęcimiu zaskarżył uchwałę Rady Miejskiej w Kętach dotyczącą wzoru deklaracji opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Skarżący zarzucił uchwale naruszenie przepisów ustawy o samorządzie gminnym, ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz ustawy o ochronie danych osobowych, wskazując, że Rada Miejska nie była upoważniona do nałożenia obowiązku przekazywania numeru telefonu kontaktowego i wyrażania zgody na przetwarzanie danych osobowych. Sąd administracyjny uznał skargę za zasadną.
Rozstrzygnięcie
Stwierdzono nieważność zaskarżonej uchwały w części oświadczenia o numerze telefonu kontaktowego (część D punkt 7 wzoru deklaracji stanowiącej załącznik do uchwały) oraz wyrażenia zgody na przetwarzanie danych osobowych (część I wzoru deklaracji stanowiącej załącznik do uchwały).

Pełny tekst orzeczenia

|Sygn. akt I SA/Kr 606/15 | [pic] W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 22 maja 2015 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Agnieszka Jakimowicz, Sędziowie: WSA Paweł Dąbek, WSA Ewa Michna (spr.), Protokolant: st.sekr.sąd. Bożena Piątek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 maja 2015 r., sprawy ze skargi Prokuratora Rejonowego w Oświęcimiu na uchwałę Rady Miejskiej w Kętach z dnia 25 stycznia 2013 r. nr XXXIII/320/2013 w sprawie wzoru deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz terminu i miejsca składania deklaracji przez właścicieli zamieszkałych nieruchomości położonych na terenie Gminy Kęty - stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały w części oświadczenia o numerze telefonu kontaktowego (część D punkt 7 wzoru deklaracji stanowiącej załącznik do uchwały) oraz wyrażenia zgody na przetwarzanie danych osobowych (część I wzoru deklaracji stanowiącej załącznik do uchwały) - Prokurator Rejonowy w Oświęcimiu, w skardze (sprecyzowanej pismem z dnia 14 maja 2015 r.) wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, domagał się uchylenia uchwały Rady Miejskiej w Kętach z dnia 25 stycznia 2013 r. nr XXXIII/320/2013 w sprawie wzoru deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz terminu i miejsca składania deklaracji przez właścicieli zamieszkałych nieruchomości położonych na terenie Gminy Kęty w części oświadczenia o numerze telefonu kontaktowego (część D punkt 7 wzoru deklaracji stanowiącej załącznik do uchwały) oraz wyrażenia zgody na przetwarzanie danych osobowych (część I wzoru deklaracji stanowiącej załącznik do uchwały). Zaskarżonej uchwale Prokurator zarzucił obrazę przepisów prawa materialnego, tj. art. 18 ust. 2 pkt 8, art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r., poz. 594 ze zm.), art. 6m i art. 6n ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2012 r., poz. 391 ze zm.) w brzmieniu obowiązującym przed zmianami wprowadzonymi z dniem 1 lutego 2015 r. ustawą z dnia 28 listopada 2014 r. (Dz. U. z 2015 r., poz. 87) oraz art. 23 ust.1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (tekst jedn.: Dz. U. z 2014 r., po. 1182 ze zm.) W uzasadnieniu wskazał, że powołane wyżej przepisy ustaw nie upoważniały Rady Miejskiej do nałożenia obowiązku przekazywania tego typu danych. Dane te pozwalały bowiem na indywidualną identyfikację osób, a ich uzyskanie traktowane było jako przetwarzanie danych w postaci tworzenia zbioru danych w rozumieniu ustawy o ochronie danych osobowych – do czego organ gminy nie był upoważniony. W odpowiedzi na skargę strona przeciwna, reprezentowana przez Burmistrza Miast Kety, wniosła o jej oddalenie lub odrzucenie ewentualnie stwierdzenie nieważności w części dotyczącej żądania podania w deklaracjach numeru telefonu oraz oświadczenia o wyrażeniu zgody na przetwarzanie danych osobowych. W uzasadnieniu wniosku o odrzucenie strona przeciwna wskazała na brak legitymacji biernej. Jej zdaniem to Gmina Kety reprezentowana przez burmistrza, a nie Rada Miejska powinna być stroną postępowania. W tym zakresie powołała się na uchwałę składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 listopada 2012 r., I OPS 3/12. W dalszej części odwiedzi na skargę Burmistrz podniósł, że w istocie podawanie danych o numerze telefonu czy też podpisanie oświadczenia o zgodzie na przetwarzanie danych osobowych – było dobrowolne. Niemniej jednak z uwagi na aktualne orzecznictwo sadów administracyjnych – skarżąca przyznała, że możliwe jest jedynie stwierdzenie nieważności uchwały ale w części kwestionowanej przez Prokuratora. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Skarga była zasadna. Odnosząc się na wstępie do zarzutu braku legitymacji biernej strony przeciwnej należy zaznaczyć, że skarga nie może podlegać odrzuceniu z tego powodu, że prokurator ją wnoszący błędnie oznaczył stronę przeciwną. W ocenie Sądu skarga mogła być rozpoznana przez sąd administracyjny skoro w sposób wyraźny zaskarżona została uchwała Rady Miejskiej w Kętach (a później sprecyzowany został zakres zaskarżenia), a w sprawie występował w imieniu strony przeciwnej Burmistrz Kęt. Jest to zgodne ze stanowiskiem zawartym w ww. uchwale składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 listopada 2012 r., I OPS 3/12, że organ wykonawczy (wójt, burmistrz, prezydent) posiada zdolność procesową w postępowaniu przed sądem w sprawach skarg, których przedmiotem jest uchwała rady gminy. Co do pozostałych twierdzeń strony przeciwnej o dobrowolności podawania w deklaracji numeru telefonu kontaktowego i składania oświadczenia – to akta tego nie potwierdzają. W żadnym z objaśnień, pouczeń zawartych w formularzach deklaracji nie wskazano na fakultatywność podania tego typu danych lub oświadczeń. Sąd uznał więc, tak jak to sugerowała strona przeciwna, i zgodnie z tym stanowiskiem sprecyzował swoje żądanie skarżący, że należało stwierdzić nieważność tylko tych elementów uchwały, które naruszały przepisy ustawy o ochronie danych osobowych. Należy bowiem powtórzyć za orzecznictwem sądów administracyjnych, że celem delegacji ustawowej zawartej w art. 6n ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach było stworzenie wzoru deklaracji dla zapewnienia gminie prawidłowego obliczenia wysokości opłaty (według sposobu określonego w ustawie, a wybranego przez gminę na mocy odrębnej uchwały) oraz ułatwienia jej składania, co wynika wprost z art. 6n ust. 1 ustawy. Ustawowe wyliczenie zagadnień przekazanych radzie gminy do uregulowania w drodze uchwały w sprawie wzoru deklaracji jest wyczerpujące. Nie jest zatem dopuszczalna wykładnia rozszerzająca zastosowania tego przepisu w odniesieniu do innych kwestii, które nie zostały w nim wymienione (por. wyrok NSA z dnia 8 listopada 2012 r., II OSK 2012/12, wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 30 listopada 2006 r. II SA/Wr 527/06, wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 23 października 2007 r., II SA/Rz 59/07, opublikowane: www.nsa.gov.pl). Oznacza to, że w podejmowanym, na podstawie cytowanych przepisów, akcie prawa miejscowego nie można zamieszczać postanowień, które wykraczają poza treść tych przepisów. Deklaracja o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi powinna zatem zawierać jedynie takie dane, które konieczne są do prawidłowego obliczenia wysokości opłaty. W ocenie Sądu podanie numeru telefonu nie było niezbędnym do obliczenia opłaty za gospodarowanie odpadami. Podanie numeru telefonu stanowi podanie danych osobowych w rozumieniu art. 6 ust. 1-3 ustawy o ochronie danych osobowych gdyż te dane pozwalają na szybkie zidentyfikowanie konkretnej osoby. Takie dane osobowe tylko wówczas powinny być gromadzone, gdyby były one niezbędne celem ich przetwarzania w związku realizacją uprawnienia lub spełnienia obowiązku wynikającego z przepisu prawa lub gdyby były one niezbędne do wykonania określonych prawem zadań realizowanych dla dobra publicznego (art. 23 ust. 1 pkt 2 i 4 ustawy o ochronie danych osobowych). Sąd nie dopatrzył się jednak takiej niezbędności lub konieczności w rozumieniu art. 23 ww. ustawy w odniesieniu do ustalania wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. W załączniku do zaskarżonej uchwały, Rada Miejska w Ketach zawarła oświadczenie (które powinno zostać podpisane przez zobowiązanego) o wyrażeniu zgody na przetwarzanie danych osobowych przez Urząd Gminy Kęty. Powyższa treść oświadczenia wykracza poza zakres opisany art. 6n ust. 1 pkt 1 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Wymóg oświadczenia dotyczącego zgody na przetwarzanie danych osobowych nie znajduje bowiem oparcia w podstawie prawnej badanej uchwały, tj. w ww. art. 6n ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Zgodnie z art. 2 ust. 2 ustawy o ochronie danych osobowych przepisy w niej zawarte stosuje się do przetwarzania danych osobowych w kartotekach, skorowidzach, księgach, wykazach i innych zbiorach ewidencyjnych. Natomiast pod pojęciem przetwarzania danych osobowych, zgodnie z art. 7 pkt 2 ustawy o ochronie danych osobowych rozumie się jakiekolwiek operacje wykonywane na danych osobowych, takie jak zbieranie, utrwalanie, przechowywanie, opracowywanie, zmienianie, udostępnianie i usuwanie, a zwłaszcza te, które wykonuje się w systemach informatycznych. Złożona przez zobowiązanego deklaracja uprawnia organ gminy do ewentualnego wydania decyzji administracyjnej w trybie art. 6o ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, lub wystawienia tytułu wykonawczego, lecz nie do tworzenia nowych zbiorów ewidencyjnych. Art. 23 ust. 1 ustawy o ochronie danych osobowych wymienia przesłanki legalności przetwarzania danych osobowych, a art. 23 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy wskazuje zgodę jako przesłankę zgodności z prawem przetwarzania danych osobowych. Zgoda jest jednak jednym z możliwych, ale nie jedynym warunkiem legalizującym przetwarzanie danych. Nie jest zatem konieczne jej pozyskiwanie, gdy spełniony jest jeden z pozostałych warunków z art. 23 ust. 1 ustawy, zwłaszcza gdy przetwarzanie danych osobowych znajduje podstawę w stosownych przepisach prawa. Podkreślić przy tym trzeba, że opisane w zaskarżonej uchwale wymaganie nie zostało sformułowane jako alternatywa do ewentualnego zaakceptowania przez deklarującego, lecz jako jego obowiązek. Tym samym ustalenie we wzorze deklaracji "de facto" obowiązku oświadczenia o wyrażeniu zgody na przetwarzanie danych osobowych na potrzeby wykonywania zadań wynikających z realizacji ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach jest zbędne i wykracza poza zakres kompetencji organu stanowiącego jednostki samorządu terytorialnego do kształtowania zawartości uchwały ustalającej wzór deklaracji (wyroki WSA w Krakowie z dnia 4 czerwca 2014 r. II SA/Kr 644/14, z dnia 29 maja 2014 r. II SA/Kr 679/14, z dnia 20 maja 2014 r. II SA/Kr 645/14, z dnia 29 maja 2014 r., I SA/Kr 669/14, opublikowane j.w.). Skoro zatem kwestionowany fragment uchwały został podjęty bez podstawy prawnej, to taka wada ma charakter istotny. Zgodnie z art. 91 ust. 1 i ust. 4 ustawy o samorządzie gminnym każda uchwała zawierająca istotne naruszenia prawa (jest sprzeczna z prawem w stopniu istotnym) jest nieważna, przy czym nieważność może dotyczyć całości lub części uchwały. Istotne naruszenie prawa dotyczy w niniejszej sprawie naruszenia przepisów prawa materialnego, tj. art. 6n ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach w związku z art. 2 ust. 2 i art. 23 ust. 1 ustawy o ochronie danych osobowych, poprzez przekroczenie delegacji ustawowej i objęcie wymogiem zamieszczenia oświadczeń, które nie są niezbędne do wykonania tej uchwały. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na podstawie art. 147 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło