I SA/Kr 879/19
WyrokWSA w Krakowie2019-12-04
Skład orzekający: Bogusław Wolas, Grażyna Firek, Wiesław Kuśnierz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odszkodowanie za wcześniejsze zakończenie umowy najmu, otrzymane na podstawie ugody pozasądowej, stanowi przychód podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych?Ratio decidendi
Odszkodowanie za wcześniejsze zakończenie umowy najmu, otrzymane na podstawie ugody pozasądowej, stanowi przychód z innych źródeł podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, ponieważ nie jest objęte żadnym ze zwolnień podatkowych przewidzianych w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych, w szczególności nie spełnia przesłanek zwolnienia określonych w art. 21 ust. 1 pkt 3b u.p.d.o.f., które dotyczy wyłącznie odszkodowań lub zadośćuczynień otrzymanych na podstawie wyroku lub ugody sądowej.Stan faktyczny
Skarżąca otrzymała odszkodowanie za wcześniejsze zakończenie umowy najmu w kwocie 270.000,00 zł na mocy ugody pozasądowej, z przeznaczeniem na zakup mieszkania. Zwróciła się do Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej o wydanie interpretacji indywidualnej w zakresie zwolnienia tego odszkodowania z opodatkowania. Organ uznał, że odszkodowanie stanowi przychód z innych źródeł, niepodlegający zwolnieniu. Skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając niewłaściwą ocenę prawną i naruszenie zasady zaufania, podkreślając swoją trudną sytuację materialną i fakt, że odszkodowanie nie przyniosło jej faktycznego wzbogacenia.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: WSA Bogusław Wolas Sędziowie: WSA Grażyna Firek WSA Wiesław Kuśnierz (spr.) Protokolant: Specjalista Małgorzata Kruszec po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 grudnia 2019 r. sprawy ze skargi J. D. na indywidualną interpretację Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 21 maja 2019 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych skargę oddala
J. D. (dalej: Wnioskodawczyni, Skarżąca) wnioskiem z dnia[...] kwietnia 2019 r., uzupełnionym wnioskiem z dnia [...[ maja 2019 r., zwróciła się do D. z siedzibą w B. (dalej: DKIS, organ) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie zwolnienia z opodatkowania odszkodowania za wcześniejsze zakończenie umowy najmu.
We wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny i zdarzenie prawne.
Wnioskodawczyni jest jednym z wielu mieszkańców czterech kamienic (numer [...]) przy ul w K. zakupionych przez spółkę pod firmą P. od prywatnych właścicieli. O zakupie kamienic oraz konieczności wyprowadzenia się z zajmowanych lokali mieszkańcy dowiedzieli się ponad dwa lata temu. Próbowali podważać te decyzje, jednakże pomimo zainteresowania mediów i ich starań, mieszkańcom nie udało się uzyskać pozytywnego dla nich rozwiązania. "Zbyt dużo niewiadomych, niemożliwość odnalezienia właściwych dokumentów, brak zainteresowania sprawą władz miasta". W ciągu tych dwóch lat czterech mieszkańców zmarło, kilkoro się wyprowadziło, mając taką możliwość i nie chcąc narażać się na dalsze szykany.
W zajmowanym obecnie lokalu Wnioskodawczyni mieszka od ponad [... lat na podstawie przydziału kwaterunkowego, przez te lata Wnioskodawczyni regularnie opłacała czynsz i ponosiła koszty utrzymania mieszkania we właściwym stanie. Oczywiście Wnioskodawczyni robiła to dla swoich potrzeb, lecz nie przypuszczała, iż dojdzie do zaistniałej sytuacji. Po dwóch latach interwencji i negocjacji, doprowadzono do zawarcia ugody.
W przypadku Wnioskodawczyni w dniu [...] grudnia 2018 r., aktem notarialnym Rep. [...] została zawarta ugoda, na mocy której, z chwilą spełnienia wszelkich warunków wynikających z ugody, Wnioskodawczyni zostanie zapłacona kwota: 80.000,00 zł z tytułu zwrotu poczynionych nakładów oraz kwota 270.000,00 zł tytułem odszkodowania za wcześniejsze zakończenie stosunku najmu z przeznaczeniem na cele mieszkaniowe. Łączna kwota 350.000,00 zł została przekazana do depozytu, a następnie, po spełnieniu warunków określonych w ugodzie, wpłacona na konto bankowe Wnioskodawczyni.
Od tego momentu Wnioskodawczyni rozpoczęła poszukiwanie mieszkania do zakupu za uzyskane środki. W obrębie miasta K. okazało się to niemożliwe. Udało jej się to dopiero na nowobudowanym osiedlu w obrębie N.
W dniu [...] lutego 2019 r., aktem notarialnym Rep. [...] Wnioskodawczyni podpisała umowę deweloperską oraz umowę przedwstępną zakupu nieruchomości za kwotę 311.364,00 zł, płatną w [...] ratach. Do chwili obecnej wpłaciła kwotę 280.227,60 złotych, zgodnie z zapisami umowy. Wnioskodawczynię czeka jeszcze zapłata IV raty w kwocie 31.136,40 złotych, plus inne dodatkowe opłaty, oraz przede wszystkim koszty wykończenia (stan deweloperski).
Wstępnie wyliczone przez Wnioskodawczynię koszty przymuszonej zmiany miejsca zamieszkania znacznie przekroczą otrzymane odszkodowanie.
Sytuacja materialna Wnioskodawczyni jest bardzo nieciekawa. Wnioskodawczyni ma [...] lat, otrzymuje niewielką emeryturę (ok. 1.800,00 złotych), ma na utrzymaniu dorosłego syna, który od wielu lat nie pracuje (schizofrenia), stąd też Wnioskodawczyni jest zmuszona prowadzić niewielką działalność gospodarczą, na uzupełnienie bieżącego budżetu domowego.
Nie można zatem przyjąć aby w tej sytuacji w jakikolwiek sposób Wnioskodawczyni się wzbogaciła. Wręcz odwrotnie. W wieku [...] lat zmuszona jest zostawić prawie wszystko, wyprowadzić się z mieszkania, w którym samotnie wychowała dwoje dzieci i które w końcu po wielu latach doprowadziła do stanu, w którym chciała spędzić resztę swojego życia. Wnioskodawczyni musi wyprowadzić się z K., w którym się urodziła i przenieść się w obce jej miejsce na obrzeżach Puszczy N. Wnioskodawczyni liczy się z koniecznością poniesienia znacznych kosztów związanych z wykończeniem mieszkania i przeprowadzką, które znacznie przekroczą uzyskaną korzyść w postaci otrzymanego odszkodowania. W sytuacji materialnej Wnioskodawczyni dodatkowo zapłata podatku od odszkodowania jest zupełnie nierealna.
W uzupełnieniu wniosku Wnioskodawczyni podała jeszcze w zakresie:
- opisu stanu faktycznego, że w dniu [...] grudnia 2018 r. podpisała ugodę w formie aktu notarialnego, na podstawie której otrzymała odszkodowania za wcześniejsze zakończenie umowy najmu w kwocie 270.000,00 zł. i że w dniu [...] lutego 2019 r., na podstawie umowy zawartej aktem notarialnym, zakupiła mieszkanie w stanie deweloperskim za kwotę 311.364,00 zł.
- opisu zdarzenia przyszłego, że do dnia [...] maja 2019 r. Wnioskodawczyni musi ponieść koszty związane z wykończeniem zakupionego mieszkania (szacunkowy koszt 85.000,00 zł) oraz koszty związane z przeprowadzką (szacunkowo 12.000,00 zł).
W związku z powyższym opisem Wnioskodawczyni zadała następujące pytania:
1) Czy w zaistniałej sytuacji z dochodu, czyli otrzymanej kwoty odszkodowania, Wnioskodawca może potrącić koszty związane z zakupem nowego mieszkania?
2) W przedstawionym stanie faktycznym zapytanie Wnioskodawcy dotyczy możliwości zwolnienia od zapłaty podatku dochodowego od uzyskanego dochodu w postaci odszkodowania za wcześniejsze zakończenie stosunku najmu.
Zdaniem Wnioskodawczyni, w odniesieniu do pytania nr [...] wobec braku ustawowego uregulowania, w konkretnym przypadku Wnioskodawczyni, jeśli nie można powiedzieć aby uzyskała korzyść majątkową powodującą wzbogacenie się, sprawa zasługuje na indywidualne rozpatrzenie i wydanie decyzji o zwolnieniu z zapłaty podatku dochodowego od odszkodowania.
W uzupełnieniu wniosku Wnioskodawczyni wskazała, że jej intencją jest uzyskanie interpretacji indywidualnej w ww. zakresie, a nie wydanie decyzji.
Organ zaznaczył, że "niniejsza interpretacja dotyczy zwolnienia z opodatkowania odszkodowania za wcześniejsze zakończenie umowy najmu (pytanie nr 2[...])". Natomiast wniosek w zakresie możliwości potrącenia kosztów związanych z zakupem nowego mieszkania (pytanie nr 1) podlega odrębnemu rozstrzygnięciu.
DKIS interpretacją z dnia [...]maja 2019 r. nr [...] uznał stanowisko Wnioskodawczyni w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego w zakresie zwolnienia z opodatkowania odszkodowania za wcześniejsze zakończenie umowy najmu za nieprawidłowe.
DKIS w uzasadnieniu swojego stanowiska, przytoczył kolejno przepisy: art. 9 ust. 1, art. 10 ust. 1, art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1509, ze zm.; dalej: u.p.d.o.f.) i wskazał, że z przepisów tych wynika podstawowa zasada wskazująca na powszechność opodatkowania. Co do zasady, każdy dochód podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, za wyjątkiem dochodów zwolnionych z opodatkowania bądź dochodów, od których zaniechano poboru podatku. Co ważne, wszelkie zwolnienia i ulgi podatkowe w systemie prawa podatkowego są wyjątkiem, istotnym odstępstwem od zasady sprawiedliwości podatkowej.
Dalej DKIS wskazał, że w art. 21 ust. 1 u.p.d.o.f. przewidziano szereg zwolnień podatkowych, w tym m.in. w art. 21 ust. 1 pkt 3b zwolniono z opodatkowania (z zastrzeżeniem zawartym w tym przepisie) inne odszkodowania lub zadośćuczynienia otrzymane na podstawie wyroku lub ugody sądowej. Katalog zwolnień przedmiotowych określony w art. 21 ww. ustawy nie zawiera jednakże zwolnienia od podatku kwoty odszkodowania otrzymanej przez Wnioskodawczynię, zatem należy wykluczyć możliwość zwolnienia w tym zakresie. Wskazane odszkodowanie otrzymane zostało bowiem na mocy ugody pozasądowej. Stanowisko to potwierdza również treść art. 21 ust. 1 pkt 3 lit g u.p.d.o.f., w myśl którego wolne od podatku dochodowego są otrzymane odszkodowania lub zadośćuczynienia, jeżeli ich wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z przepisów odrębnych ustaw lub przepisów wykonawczych wydanych na podstawie tych ustaw, oraz otrzymane odszkodowania lub zadośćuczynienia, jeżeli ich wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z postanowień układów zbiorowych pracy, innych opartych na ustawie porozumień zbiorowych, regulaminów lub statutów, o których mowa w art. 9 § 1 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 917, ze zm.), z wyjątkiem odszkodowań wynikających z zawartych umów lub ugód innych niż ugody sądowe.
Następnie organ wskazał, że zgodnie z art. 20 ust. 1 u.p.d.o.f., za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, świadczenia otrzymane z tytułu umowy o pomocy przy zbiorach, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. [...], dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. [...] i art. [...] Użycie w powyższym przepisie sformułowania "w szczególności" wskazuje, że definicja przychodów z innych źródeł ma charakter otwarty i nie ma przeszkód, aby do tej kategorii zaliczyć również przychody inne niż wymienione wprost w tej regulacji. Katalog przychodów zaliczanych do innych źródeł nie stanowi katalogu zamkniętego, zawiera jedynie przykładowe wskazanie przychodów zaliczanych do tego źródła. Zatem o przychodzie można mówić wtedy, gdy ma on charakter trwałego przysporzenia majątkowego, tj. ma konkretny wymiar finansowy, kiedy u podatnika wystąpią realne korzyści majątkowe. Tak więc podstawą uzyskania przychodów z innych źródeł mogą być tylko takie czynności, w wyniku których następuje po stronie osoby fizycznej przysporzenie majątkowe. Opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych podlega zatem dochód uzyskiwany w wyniku określonych czynności faktycznych i prawnych, w następstwie których mamy do czynienia z przyrostem mienia, osiągniętym przysporzeniem majątkowym mającym konkretny wymiar finansowy.
Dalej DIAS przytoczył stan faktyczny przedstawiony we wniosku i wskazał, że odnosząc ten stan do zaprezentowanych przepisów, kwota uzyskana na podstawie ugody pozasądowej będzie stanowić przychód w rozumieniu u.p.d.o.f. Nie ulega bowiem wątpliwości, że Wnioskodawczyni otrzymała przysporzenie w postaci określonej kwoty pieniężnej i przysporzenie to nie zostało objęte jakimkolwiek zwolnieniem podatkowym ani nie zaniechano od niego na podstawie przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 900, ze zm., dalej: O.p.) poboru podatku. W rezultacie należy stwierdzić, że ww. kwota stanowić będzie przychód z art. 20 ust. 1 u.p.d.o.f, tj. przychód z tzw. innych źródeł.
Podsumowując organ wskazał, że przychód uzyskany tytułem odszkodowania za wcześniejsze zakończenie stosunku najmu na podstawie ugody pozasądowej stanowi przychód z innych źródeł. Przychód ten nie został zwolniony z obowiązku zapłaty podatku dochodowego.
Na powyższą interpretację Skarżąca złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie zarzucając interpretacji dokonanie niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisów prawa podatkowego, nie uwzględniającej wyjątkowej i przymusowej sytuacji, w jakiej znajduje się Skarżąca oraz naruszenie zasady zaufania wyrażonej w art. 121 O.p.
Skarżąca w uzasadnieniu skargi podniosła, że otrzymała odszkodowanie za wcześniejsze zakończenie umowy najmu, pod warunkiem przeznaczenia tej kwoty na zakup mieszkania. W ocenie Skarżącej, z tytułu otrzymanego odszkodowania nie uzyskała korzyści majątkowej powodującej wzbogacenie się, wręcz odwrotnie poniosła i ponosi koszty znacznie przekraczające otrzymane odszkodowanie (nie tylko materialne). Zdaniem Skarżącej, nie można zatem mówić, iż nastąpiło trwałe przysporzenie majątkowe.
Uzasadniając zarzut naruszenia zasady zaufania Skarżąca wskazała, że w O.p. określone zostały zasady ogólne postępowania podatkowego obowiązujące organy podatkowe w ramach prowadzonych przez nie postępowań. Wśród tych zasad, w art. 121 § 1 O.p. wyrażona została zasada zaufania - zgodnie z tym przepisem postępowanie podatkowe powinno być prowadzone w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych. Zgodnie z orzecznictwem zasada zaufania nie może być traktowana wyłącznie jako abstrakcyjny postulat, lecz jako norma prawna, której zastosowanie mieć będzie konkretny wymiar (wyrok NSA z dnia [...]marca 2002 r., sygn. Akt [...]. W orzecznictwie NSA utrwalił się też pogląd, że zasadę zaufania narusza również zmienność poglądów prawnych wyrażonych w decyzjach organów administracji. "Według Skarżącej w jej przypadku zostały wszelkie zasady zaufania i jej poczucie bezpieczeństwa, co spowodowało utratę jej zaufania do państwa i prawa jako instytucji".
Dalej Skarżąca podniosła, że w 1972 r. otrzymała przydział kwaterunkowy na mieszkanie, w którym mieszkała ponad [...] lat. Zdaniem Skarżącej była to pewnego rodzaju umowa zawarta z państwem. Skarżąca po [...] latach, w wieku [...] lat, dowiedziała, że ta umowa z mocy prawa jest nieważna, nie przysługuje jej żadna ochrona ani pomoc ze strony państwa, bo jak usłyszała (jak również inni mieszkańcy) w Urzędzie Miasta "organy administracji państwowej nie są zainteresowane osobami, które nie znajdują się w zasobach gminy". Zdaniem Skarżącej przy rozpatrywaniu niniejszej skargi winny zostać wzięte pod uwagi również, a może przede wszystkim, względy społeczne i trudna sytuacja materialna Skarżącej.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał dotychczasowe stanowisko i wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j Dz. U. z 2019 r. poz. 2167), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 4a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325; dalej: P.p.s.a.), stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na pisemne interpretacje przepisów prawa wydawane w indywidualnych sprawach.
Na podstawie art. 146 § 1 P.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na akt lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 i pkt 4a, uchyla ten akt lub interpretację albo stwierdza bezskuteczność tej czynności, a art. 145 § 1 pkt 1 stosuje się odpowiednio. Art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a. stanowi zaś, że sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Podkreślenia wymaga, że specyfika postępowania w sprawie wydania pisemnej interpretacji polega między innymi na tym, iż organ interpretacyjny rozpatruje sprawę tylko i wyłącznie w ramach zagadnienia prawnego zawartego w pytaniu podatnika, stanu faktycznego przedstawionego przez niego oraz wyrażonej przez podatnika oceny prawnej (stanowisko podatnika). Organ nie przeprowadza w tego rodzaju sprawach postępowania dowodowego, ograniczając się do analizy okoliczności podanych we wniosku. W stosunku tylko do tych okoliczności wyraża następnie swoje stanowisko, które winno być ustosunkowaniem się do stanowiska prezentowanego w danej sprawie przez wnioskodawcę, a w razie negatywnej oceny stanowiska wyrażonego we wniosku winno wskazywać prawidłowe stanowisko z uzasadnieniem prawnym (art. 14b § 3 i art. 14c § 1 i § 2 O.p.).
Kontrola sądu administracyjnego w swojej istocie polega na ocenie, czy za podstawę udzielonej interpretacji podatkowej posłużył stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe przedstawiony przez podatnika we wniosku o interpretację, jeśli tak, to czy organ prawidłowo zinterpretował przepisy prawa.
Trzeba również wyjaśnić, że zgodnie z art. 57a P.p.s.a. skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W doktrynie podkreśla się, że w świetle przytoczonego przepisu sąd bada prawidłowość zaskarżonej interpretacji indywidualnej tylko z punktu widzenia zarzutów skargi i wskazanej w niej podstawy prawnej. W szczególności sąd nie może podjąć żadnych czynności zmierzających do ustalenia innych, poza wskazanymi w skardze, naruszeń prawa. W wypadku zaś ustalenia takich wad w toku kontroli przeprowadzonej w granicach wyznaczonych skargą, nie może ich uwzględnić przy formułowaniu rozstrzygnięcia w sprawie (por. A. K., Komentarz do art. 57 (a) ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w: B. Dauter, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydanie VI Wolters Kluwer, wyd. elektr.; zob. też S. Babiarz (red.), K. Aromiński, Postępowanie sądowoadministracyjne w praktyce, publ. Lex 2015).
Oceniając skargę wniesioną w niniejszej sprawie pod kątem spełnienia warunków określonych w art. 57a P.p.s.a., należy wskazać, że w jej petitum zostały sformułowane dwa zarzuty. Pierwszy dotyczący niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisów prawa podatkowego, został sformułowany w sposób ogólny i nie zawiera wskazania konkretnego przepisu prawa materialnego, którego ta niewłaściwa ocena dotyczy. Z uzasadnienia wynika jednak, że Skarżąca kwestionuje uzyskanie przysporzenia majątkowego, które może być zaliczone do przychodów z innych źródeł w rozumieniu art. 20 ust. 1 u.p.d.o.f.
Drugi zarzut dotyczący naruszenia przepisu art. 121 O.p. również w petitum sformułowany jest w sposób ogólny, ale i w tym wypadku znajduje on rozwinięcie w uzasadnieniu skargi.
Dokonując wykładni przepisu art. 57a P.p.s.a. nie można pominąć faktu, że autorem skargi może być osoba nie mająca specjalistycznej wiedzy prawniczej, z uwagi na brak tzw. przymusu adwokackiego. Godzi się również zauważyć, że w odniesieniu do obarczonej większym formalizmem skargi kasacyjnej w orzecznictwie wskazuje się, że wadliwość zgłoszonej podstawy kasacyjnej jest czasami możliwa do usunięcia w drodze rozumowania poprzez analizę argumentacji zawartej w uzasadnieniu środka odwoławczego (por. np. wyrok NSA z dnia 25 stycznia 2013 r., sygn. akt II FSK 1168/11 (wszystkie powołane w uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych są opublikowane w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych – http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Na skargę inicjującą postępowanie sądowoadministracyjne składa się bowiem cała jej treść, przy czym w jej petitum następuje jedynie syntetyczne wskazanie treści wiodących wzorców kontroli, na skutek wskazania przepisów prawnych wyrażających zręby normy prawnej, której naruszenia dopatruje się skarżący oraz pozostałej treści zarzutów, których uzasadnienie i rozwinięcie znajduje się w dalszej części skargi (por. postanowienie TK z dnia 1 marca 2010 r., SK 22/09, LEX nr 590184, pkt II.2). Prawidłowość powyższego rozumowania uzasadnia dodatkowo fakt, że skarga na indywidualną interpretację przepisów prawa podatkowego, w przeciwieństwie do skargi kasacyjnej, nie musi zostać sporządzona przez profesjonalnego pełnomocnika. W tego rodzaju sytuacji konsekwentnie nie można wymagać od strony, nie mającej obowiązku dysponowania profesjonalną wiedzą prawniczą samodzielnego spełnienia tych samych, rygorystycznie określonych wymogów, jakie formułowane są wobec profesjonalnych pełnomocników procesowych.
Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd uznał, że obydwa sformułowane przez Skarżącą zarzuty spełniają wymogi przepisu art. 57a P.p.s.a.
Sąd rozpoznając skargę w tak zakreślonej kognicji stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, przy czym podkreślenia ponownie wymaga, że Sąd badając zgodność z prawem zaskarżonej interpretacji wziął pod uwagę wyłącznie okoliczności stanu faktycznego wskazane we wniosku.
Zgodnie z art. 9 ust. 1 u.p.d.f. opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów O.p. zaniechano poboru podatku. W art. 10 ust. 1 ww. ustawy zostały określone źródła przychodów, gdzie między innymi w punkcie 9 wymienia się inne źródła. W myśl art. 20 ust. 1 u.p.d.o.f. za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, świadczenia otrzymane z tytułu umowy o pomocy przy zbiorach, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i art. 17.
Z kolei zgodnie z przepisem art. 21 ust. 1 pkt 3b u.p.d.o.f. wolne od podatku dochodowego są odszkodowania lub zadośćuczynienia otrzymane na podstawie wyroku lub ugody sądowej do wysokości określonej w tym wyroku lub tej ugodzie, z wyjątkiem odszkodowań lub zadośćuczynień:
a) otrzymanych w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą,
b) dotyczących korzyści, które podatnik mógłby osiągnąć, gdyby mu szkody nie wyrządzono.
Z opisu stanu faktycznego sprawy, w sposób nie budzący żadnych wątpliwości wynika, że Skarżącą otrzymała odszkodowanie na mocy ugody pozasądowej, czyli nie ma możliwości skorzystania ze zwolnienia z przepisu art. 21 ust. 1 pkt 3b u.p.d.o.f. Na podstawie tego przepisu wolne od podatku są wyłącznie odszkodowania i zadośćuczynienia otrzymane na podstawie wyroku lub ugody sądowej do wysokości określonej w tym wyroku lub tej ugodzie. Zatem D. prawidłowo przyjął, że odszkodowanie otrzymane przez Skarżącą nie będzie podległo zwolnieniu zarówno na podstawie przepisu art. 21 ust. 1 pkt 3b u.p.d.o.f., jak i na podstawie innych przepisów art. 21 u.p.d.o.f.
Zasadne jest również stanowisko organu, że uzyskane przez Skarżącą odszkodowanie stanowi przychód z innych źródeł, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 w zw. z art. 20 ust. 1 u.p.d.o.f.
W konsekwencji zarzut niewłaściwej oceny niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisów prawa podatkowego sformułowany w kontekście art. 20 ust.1 u.p.d.o.f. Sąd uznał za niezasadny.
Odnosząc się do zarzutu skargi związanego z naruszeniem przepisów postępowania, Sąd ponownie wskazuje, że DKIS prawidłowo zinterpretował treść przywołanych w zaskarżonej interpretacji przepisów i odniósł do wskazanego we wniosku stanu faktycznego. Tym samym zarzuty podniesione przez Skarżącą są niezasadne, gdyż organ, odmawiając uznania jej stanowiska za prawidłowe, właściwie i wyczerpująco zaprezentował prawidłowe stanowisko prawne, wypełniając tym samym dyspozycję art. 14c § 2 O.p.. Przytoczone zostały właściwe przepisy u.p.d.o.f. oraz dokonano ich prawidłowej wykładni na podstawie przedstawionego stanu faktycznego. Nie naruszono przy tym zasady zaufania do organów podatkowych, określonej w art. 121 § 1 O.p., a stosowanej w postępowaniu w sprawie wydania interpretacji z mocy art. 14h O.p.
Końcowo Sąd wyjaśnia, że w postępowaniu w sprawie wydania interpretacji nie mogła odnieść skutku argumentacja Skarżącej związana z okolicznościami przedterminowego skrócenia okresu najmu mieszkania, koniecznością jego opuszczenia, nabywania nowego mieszkania, czy też Jej sytuacją materialną i życiową. Postępowanie, które jest prowadzone w sprawie wydania pisemnej interpretacji prawa podatkowego, jest postępowaniem, w którym organ uprawiony do jej wydania udziela zainteresowanym informacji w zakresie zastosowania i wykładni prawa podatkowego w przedstawionym przez podatnika stanie faktycznym lub zdarzeniu przyszłym. Żadne argumenty pozaprawne nie mogą być brane pod uwagę przez organ dokonujący interpretacji przepisów prawa podatkowego. Innymi słowy istotą interpretacji indywidualnej jest rozstrzygnięcie, czy zainteresowany prawidłowo postrzega, jakie skutki prawne na gruncie określonych przepisów prawa podatkowego wywołuje przedstawiony przez niego stan faktyczny albo zdarzenie przyszłe.
Mając powyższe na uwadze skarga jako niezasadna podlegała oddaleniu, o czym Sąd orzekł na podstawie art. 151 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło