I SA/Kr 944/03

WyrokWSA w Krakowie2005-09-29

Skład orzekający: Urszula Zięba, Stanisław Grzeszek, Anna Znamiec

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony z faktury VAT, jeśli wydatek udokumentowany tą fakturą nie został uznany za koszt uzyskania przychodów w rozumieniu przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych?
Ratio decidendi
Podatnikowi nie przysługuje prawo do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony, jeśli wydatek udokumentowany fakturą nie został uznany za koszt uzyskania przychodów. Wynika to z przepisu art. 25 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym, który wyklucza taką możliwość. Sąd uznał, że skoro wydatek ten został ostatecznie nieuznany za koszt uzyskania przychodów w postępowaniu dotyczącym podatku dochodowego od osób prawnych, to brak jest podstaw do obniżenia podatku VAT.
Stan faktyczny
W wyniku kontroli ustalono, że podatnik zawyżył podatek od towarów i usług za wrzesień 2001 r., obniżając podatek należny o podatek naliczony z faktury VAT za pozyskanie kontrahentów. Organ kontroli skarbowej uznał, że usługa udokumentowana fakturą nie została wykonana i nie stanowi kosztu uzyskania przychodów. Decyzje organów podatkowych, które określiły podatnikowi zobowiązanie podatkowe i odmówiły prawa do obniżenia podatku należnego, zostały utrzymane w mocy przez Izbę Skarbową. Podatnik złożył skargę do sądu, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących kosztów uzyskania przychodów i prawa do odliczenia VAT.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: WSA Urszula Zięba Sędziowie: WSA Stanisław Grzeszek Asesor WSA Anna Znamiec (spr) Protokolant: Iwona Sadowska - Białka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 września 2005r sprawy ze skargi A. Spółka z o.o. w K. na decyzję Izby Skarbowej z dnia 9 kwietnia 2003r Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiąc wrzesień 2001 r - skargę oddala- W wyniku przeprowadzonej przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej kontroli u podatnika A. Spółka z o. o. w K. ustalono, że podatnik zawyżył kwotę zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za miesiąc wrzesień 2001 r. o kwotę 13827,00 zł zawyżając deklarowany podatek naliczony. Podatnik we wrześniu 2001 r. obniżył podatek należny o podatek naliczony z faktury VAT nr [...] z dnia [...].09.2001 r. wystawionej przez PPHU P. Spółka z o. o. w K. za pozyskanie kontrahentów w sprawie realizacji inwestycji pn. K.- D.w K.. Wartość netto faktury VAT 62850,00 zł, podatek od towarów i usług 13827,00 zł. Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej ustalił, że ww. faktura VAT nie potwierdzała dokonania opisanej w jej treści operacji gospodarczej, gdyż ta czynność nie została wykonana. Zgodnie z art. 2 ust.1 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 11, poz. 50 z późn. zm.) opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega sprzedaż towarów i świadczenie usług. Zgodnie z treścią par. 50 ust. 4 pkt 5 a rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 grudnia 1999 r. w sprawie wykonywania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 109, poz. 1245 z późn. zm.) w przypadku gdy wystawiono fakturę stwierdzającą czynność, która nie została dokonana - faktura ta nie stanowi podstawy do obniżenia podatku należnego. Na mocy przepisu art. 25 ust. 1 pkt 3 cyt ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym obniżenia kwoty podatku należnego nie stosuje się do nabywanych przez podatnika towarów i usług którymi rozporządzono w sposób nie pozwalający na zaliczenie ich do kosztów uzyskania przychodów. Decyzją z dnia[...].12.2002 r. Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej wydał decyzję Nr [...] określił podatnikowi wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za wrzesień 2001 r. w kwocie 40988,00 zł, wysokość zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług za wrzesień 2001 r. w kwocie 13827,00 zł oraz odsetki za zwłokę jak również ustalił dodatkowe zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów usług za wrzesień 2001 r. kwocie 4148,00 zł. Od powyższej decyzji podatnik wniósł odwołanie, w którym podnosi, że w podatku od towarów i usług w prawidłowej wysokości. Faktura VAT nr [...] została wystawiona na podstawie zawartej z PPUH P. Spółka z o. o. w K. umowy z dnia [...].09.2001 r. Przedmiotowa umowa miała charakter umowy zlecenia, a zatem kontrahent zobowiązany był do starannego działania, a nie do osiągnięcia określonego rezultatu, zobowiązywał się do należytej staranności w poszukiwaniu przyszłych kontrahentów ale nie do ich bezwzględnego znalezienia. Wynagrodzenie wypłacone na rzecz PPUH P. Spółka z o. o. zostało wypłacone na podstawie par. 2 ust. 2 umowy. Usługa została wykonana, a wydatek został zaliczony do kosztów uzyskania przychodów, a zatem podatnikowi przysługiwało prawo do obniżenia we wrześniu 2001 r. podatku należnego o podatek naliczony wykazany w ww. fakturze VAT. Decyzją z dnia [...].04.2003 r. nr [...] Izba Skarbowa utrzymała w mocy decyzję organu l instancji, podzielając w całości argumentację Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej. Izba Skarbowa wskazała, że zgodnie z przepisem art. 25 ust. 1 pkt 3 cyt. ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego nie stosuje się do nabywanych przez podatnika towarów i usług, którymi rozporządzono w sposób nie pozwalający na zaliczenie poniesionych wydatków do kosztów uzyskania przychodów w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Izba Skarbowa decyzją z dnia [...].03.2003 r. nr [...]utrzymała w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych A. Spółki z o. o. za 2001 r. W uzasadnieniu decyzji Izba Skarbowa nie uznała za koszt uzyskania przychodów wydatku udokumentowanego fakturą [...]. Podatnik nie wykazał, że wydatek na nabycie usługi został poniesiony w celu uzyskania przychodu. Podatnik nie wykazał żadnych materialnych dowodów wykonania przedmiotowej usługi na podstawie umowy z [...].09.2001 r. Wydatek udokumentowany fakturą VAT nr [...] nie stanowi w świetle przepisu art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t. jedn. Dz. U. z 1993 r. Nr 106, poz. 482 z pózn. zm.) kosztu uzyskania przychodu. W konsekwencji na mocy art. 25 ust. 1 pkt 3cyt. ustawy o podatku od towarów i usług podatnikowi nie przysługiwało prawo do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony w fakturze VAT 38/09/2001. Izba Skarbowa w Krakowie stwierdziła, że uzasadnione było również ustalenie podatnikowi dodatkowego zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług na podstawie przepisu art. 27 ust. 4 cyt. ustawy o podatku od towarów i usług. Na powyższe decyzje Atelier Loegler Spółka z o. o. w Krakowie złożyła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego, zarzucając naruszenie przepisu art. 15 ust. 1 cyt. ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, art. 25 ust. 3 cyt. ustawy o podatku od towarów usług oraz o podatku akcyzowym oraz par. 50 ust. 4 pkt 5 cyt. rozporządzenia Ministra Finansów. W ocenie strony skarżącej organy podatkowe bezpodstawnie zakwestionowały jej prawo do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony z tytułu faktury VAT nr 38/09/2001, gdyż poniesiony wydatek został prawidłowo zaliczony do kosztów uzyskania przychodów w rozumieniu przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, a zatem brak było podstaw prawnych do stosowania dyspozycji przepisu art. 25 ust. 3 cyt. ustawy o podatku od towarów i usług. Strona skarżąca podnosi ponadto, że organy podatkowe pominęły charakter łączącej ją z PPUH Promarpol Spółka z o. o. w Katowicach umowy poprzez stwierdzenie że usługa objęta fakturą nie została wykonana. W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa w Krakowie podtrzymała dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniosła o oddalenie skargi. Odnosząc się do zarzutów skargi Izba Skarbowa w Krakowie stwierdziła, że na mocy ostatecznej decyzji Izby Skarbowej w Krakowie z dnia 10.03.2003 r. Nr PD-1/4218-/03 w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych za 2001 r. wydatek z tytułu faktury VAT nr 38/09/2001 nie został uznany za koszt uzyskania przychodów. Z uwagi na fakt, że decyzje dotyczące podatku dochodowego od osób prawnych oraz podatku od towarów i usług opierają się na tych samych przesłankach faktycznych i prawnych, a pomiędzy postępowaniami dotyczącymi podatku dochodowego od osób prawnych oraz podatku od towarów i usług istnieje bezpośredni związek uzasadnione było wyłączenie kwoty podatku naliczonego z wymienionej faktury VAT z łącznej kwoty podatku naliczonego obniżającego podatek należny w miesiącu wrześniu 2001 r. powołane przez stronę skarżącą wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego odnoszą się do kwestii podatku dochodowego od osób prawnych i kosztów .uzyskania przychodów, a zatem dotyczą stanu prawnego nieadekwatnego do sytuacji zaistniałej w przedmiotowej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług. Zgodnie z przepisem art. 97 par 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1271 z późn. zm.) sprawy, w których skargi wniesione zostały do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Rozpoznając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżone decyzje nie zostały wydane z naruszeniem prawa materialnego i przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Podatnik - co do zasady - ma prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług związanych ze sprzedażą opodatkowaną. Na mocy przepisu art. 19 ust. 2 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 11, poz. 50 z późn. zm.) kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku określonych w fakturach stwierdzających nabycie towarów i usług. Jednakże zgodnie z przepisem art. 25 ust. 1 pkt 3 cyt. ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego nie stosuje się do nabywanych przez podatnika towarów i usług, którymi rozporządzono w sposób nie pozwalający na zaliczenie poniesionych wydatków do kosztów uzyskania przychodów w rozumieniu przepisów ustawy o podatku dochodowym. Powołany przepis art. 25 ust. 1 pkt 3 cyt. ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym wyklucza możliwość obniżenia podatku należnego w sytuacji braku możliwości zaliczenia wydatków do kosztów uzyskania przychodów w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 07.06.2004 r., sygn. akt FSK 94/02). Zarówno organ l instancji jak i Izba Skarbowa przeprowadziły postępowanie dowodowe i ustaliły w oparciu o całokształt materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, że usługa dotycząca pozyskania kontrahentów, udokumentowana fakturą VAT nr [...] wystawioną przez PPUH P.Spółka z o. o. w K. nie została wykonana. Podatnik nie przedłożył bowiem żadnych materialnych dowodów wykonania przedmiotowej usługi. Umowa z dnia 03.09.2001 r. zawarta przez podatnika z PPUH P.l Spółka z o. o. w K. została rozwiązana z uwagi na nie wywiązanie się przyjmującego zlecenie z realizacji obowiązków wynikających z umowy. Izba Skarbowa wskazała, że kwestie uznania przedmiotowego wydatku za koszt uzyskania przychodów zostały rozstrzygnięte decyzją ostateczną. Na mocy przepisu art. 122 cyt. ustawy Ordynacja podatkowa, w toku postępowania, organy podatkowe podejmują wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. Swobodna ocena dowodów, aby nie przekształciła się w samowolę, musi być dokonana zgodnie z normami prawa procesowego oraz zachowaniem określonych reguł tej oceny. Naruszenie tych reguł, a także norm procesowych odnoszących się do środków dowodowych, stanowi przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów. Zarzut dowolności wykluczają dopiero ustalenia dokonane w całokształcie materiału dowodowego (art. 191 ustawy Ordynacja podatkowa), zgromadzonego i zbadanego w sposób wyczerpujący (art. 187 par. 1 ustawy Ordynacja podatkowa), a więc przy podjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jako warunku niezbędnego do wydania decyzji o przekonywającej treści (art. 122 ustawy Ordynacja podatkowa). Organy podatkowe zebrały materiał dowodowy w sprawie i rozpatrzyły go w sposób-obiektywny nie naruszając zasady swobodnej oceny dowodów, podejmując w toku postępowania działania w celu wyjaśnienia stanu faktycznego w sprawie. Bezspornym w sprawie jest, że ostateczną decyzją z dnia [...].03.2003 r. Izba Skarbowa utrzymała w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia [...].12.2002 r. w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych za 2001 r. Izba Skarbowa uznała, że nie stanowi kosztów uzyskania przychodów wydatek poniesiony na zakup usługi od Firmy PPUH P. Spółka z o. o. w K.. Na decyzję Izby Skarbowej w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych za 2001 r. nie została wniesiona skarga do Naczelnego Sądu Administracyjnego. W świetle powyższego w ocenie sądu w składzie orzekającym w niniejszej sprawie skoro przedmiotowy wydatek nie stanowi kosztów uzyskania przychodów, co zostało już rozstrzygnięte ostateczną decyzją, która nie została uchylona to brak jest podstaw prawnych do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony przy nabywaniu usługi, która nie stanowi kosztów uzyskania przychodów. Izba Skarbowa, prawidłowo zatem określiła podatnikowi zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za wrzesień 2001 r. Zakres kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego określa przepis art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), stanowiąc, że Sąd sprawuje kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Przeprowadzając kontrolę zaskarżonych decyzji pod względem ich zgodności z prawem, Sąd sprawdza, czy wydanie decyzji nastąpiło zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa materialnego, procesowego, a naruszenie prawa mające lub mogące mieć wpływ na wynik sprawy skutkuje uchyleniem zaskarżonych decyzji zgodnie z przepisem art. 145 par. 1 pkt. 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270). W związku z powyższym, skoro zaskarżone decyzje nie naruszają prawa materialnego lub procesowego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie ,uznając je za zgodne z prawem, skargi oddalił na podstawie przepisu art. 151ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło