II SA/Kr 1066/20
WyrokWSA w Krakowie2020-12-01
Skład orzekający: Agnieszka Nawara-Dubiel, Małgorzata Łoboz, Magda Froncisz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy, uchylając postanowienie o zawieszeniu postępowania administracyjnego, może ograniczyć się jedynie do uchylenia tego postanowienia, nie orzekając co do istoty sprawy ani nie umarzając postępowania pierwszej instancji?Ratio decidendi
Organ odwoławczy, uchylając postanowienie o zawieszeniu postępowania administracyjnego, może ograniczyć się jedynie do uchylenia tego postanowienia, jeśli przyczyna zawieszenia odpadła. W takiej sytuacji nie ma obowiązku orzekania co do istoty sprawy ani umarzania postępowania pierwszej instancji, gdyż wykraczałoby to poza zakres postępowania zażaleniowego, które dotyczy kwestii wpadkowej. Organ pierwszej instancji powinien natomiast rozważyć, czy w sprawie nie zachodzi tożsamość przedmiotu postępowania, co mogłoby skutkować jego umorzeniem.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła postanowienia o zawieszeniu postępowania administracyjnego w sprawie budowy obiektów bez pozwolenia na budowę. Organ pierwszej instancji zawiesił postępowanie, uznając istnienie zagadnienia wstępnego w postaci toczącego się postępowania dotyczącego nakazu rozbiórki tych obiektów. Organ odwoławczy uchylił postanowienie o zawieszeniu, wskazując, że decyzja rozbiórkowa została uchylona i sprawa przekazana do ponownego rozpoznania, co spowodowało odpadnięcie przyczyny zawieszenia. Skarżący domagał się uchylenia postanowienia organu odwoławczego, zarzucając naruszenie przepisów K.p.a. poprzez uchylenie postanowienia o zawieszeniu bez orzekania co do istoty sprawy i niezastosowanie art. 105 § 1 K.p.a.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Agnieszka Nawara-Dubiel Sędziowie: Sędzia WSA Małgorzata Łoboz (spr.) Sędzia WSA Magda Froncisz po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 1 grudnia 2020 r. sprawy ze skargi A.F. na postanowienie nr [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 5 sierpnia 2020 r., znak: [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie budowy obiektów bez pozwolenia na budowę skargę oddala
Postanowieniem z dnia 28 sierpnia 2019 r., znak: [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Z. na podstawie art. 97 §1 pkt 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2020 r., poz. 256 ze zm.) zawiesił z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie "budowy pięciu tymczasowych obiektów budowlanych zlokalizowanych na działce ewid. nr [...] obr. [...] w Z. — bez wymaganego pozwolenia na budowę".
W uzasadnieniu organ podał, że postępowanie w sprawie obiektów budowlanych wykonanych na działce ewid. nr [...] obr. [...] w Z. prowadzone jest od roku 1993. Organ przedstawił stan faktyczny w sprawie, poczynając od czynności kontrolnych przeprowadzonych w dniu 21 grudnia 1993 r., poprzez oględziny w dniach: 1 sierpnia 2007 r. i 3 października 2013 r. Wskazał również, że odnośnie obiektów usytuowanych na ww. działce, stwierdzonych w czasie pierwszej kontroli została wydana przez Burmistrza Gminy T. z decyzja z dnia 27 stycznia 1994 r., na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 1974 r., Nr 38 poz. 229 ze zm.) nakazująca rozbiórkę obiektów. W prowadzonym obecnie postępowaniu decyzja PINB z dnia 20 listopada 2014 r. także w przedmiocie rozbiórki, została uchylona przez organ II instancji, a sprawa przekazana do ponownego rozpoznania.
W dniu 19 sierpnia 2019 r. przeprowadzono kolejne oględziny na działce ewid. nr [...] obr. [...] w Z. w trakcie których ustalono, że na przedmiotowej działce znajdują się cztery obiekty budowlane, których wymiary zostały opisane podczas poprzednich kontroli: 1 - obiekt o konstrukcji stalowej, nietrwale połączony z gruntem o wymiarach 6,26m x 2,45m; 2- obiekt powstały z połączenia dwóch obiektów budowlanych drewnianych przekrytych blachą gontopodobną, posiada wymiary 20,80m x 4,1 m; 3 - obiekt w kształcie beczki o konstrukcji drewnianej nietrwale związany z gruntem; 4 - obiekt o konstrukcji stalowej o wymiarach 5,99m x 8,54m.
Organ stwierdził, że skoro w stosunku do obiektów na przedmiotowej działce prowadzone już było postępowanie administracyjne przez Burmistrza Gminy T., które zakończyło się w dniu 27 stycznia 1994 r. wydaniem decyzji nakazującej rozbiórkę i sprawa nie została zakończona, albowiem odwołania wniesione przez B.J. i T.F. nie zostały rozpatrzone, to okoliczność ta stoi na przeszkodzie ponownemu rozpoznaniu sprawy. Istnieje bowiem prawdopodobieństwo, że orzeczenie to byłoby wydane po raz drugi w odniesieniu do tych samych obiektów. Ponadto w sytuacji gdyby decyzja Burmistrza Gminy T. okazała się ostateczna to rozstrzygnięcie to winno być poddane egzekucji administracyjnej. Powyższa okoliczność stanowi zagadnienie wstępne o którym mowa w art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a., co uzasadnia zawieszenie postępowania w sprawie.
Na skutek rozpoznania zażalenia B.K., E.H. i J.H. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. postanowieniem z dnia 5 sierpnia 2020 r., znak: [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 123 i art. 144 K.p.a. uchylił zaskarżone postanowienie o zawieszeniu postępowania.
W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, że 21 grudnia 1993 r. pracownicy Wydziału Urbanistyki i Architektury i Nadzoru Budowlanego Urzędu Gminy T. (dalej: WUAiN) dokonali kontroli, podczas której stwierdzono, że na działce nr [...] obr [...] położonej w Z. przy ul. T. stoją obiekty budowlane, których usytuowanie oraz wymiary zostały podane na szkicu stanowiącym załącznik do protokołu.
Kolejno w dniu 27 stycznia 1994 r. Burmistrz Miasta i Gminy T. w Z. wydał decyzję, którą na podstawie art. 37 ustawy Prawo budowlane z 1974 r. nakazano rozbiórkę przedmiotowych obiektów. Od powyższej decyzji odwołanie wnieśli B.J. i T.F..
W dniu 16 lipca 1997 r. pracownicy WUAiN przeprowadzili kontrolę na przedmiotowej działce stwierdzając obecność 6 obiektów budowlanych.
Następnie w dniu 3 października 2013 r. oględziny przeprowadzili inspektorzy PINB, którzy ustalili, że na działce od strony zachodniej znajdują się następujące obiekty: obiekt oznaczony na szkicu cyfrą 1 tzw. barakowóz o konstrukcji stalowej, ściany obłożone płytą paździerzową, pokryty blachą, ustawiony częściowo na kamieniach, częściowo bezpośrednio na gruncie - obiekt nietrwale związany z gruntem; obiekty nr 2 i 3 to budynki drewniane z dachem dwuspadowym krytym blachą gontopodobną — obiekty nietrwale związane z gruntem wykorzystywane jako punkty usługowe i handlowe; obiekt nr 4 w kształcie beczki drewniany, pokryty papą-nietrwale związany z gruntem; obiekt nr 5 - obiekt o konstrukcji stalowej, obity blachą ocynkowaną z dachem jednospadowym krytym blachą, nietrwale związany z gruntem, tzw. blaszak na samochody. B.K. oświadczyła do protokołu, że budynki były wykonywane na początku lat 90-tych przez A.F. s. E.. Od ostatnich oględzin z 1997 r. wykonane zostały roboty polegające m.in. na zmianie pokrycia dachu budynków nr 2 i 3 oraz zespolenia w jedną całość obiektu nr 5, który składał się z dwóch odrębnych elementów- wybudowanie nowego obiektu. Zmiana pokrycia dachu na obiekcie nr 2 i 3 nastąpiła w roku 2008, a połączenie w jedną całość obiektu nr 5 nastąpiła na przełomie 2011 i 2012 roku. W obiektach nr 2 i 3 zmieniono pokrycie dachowe z desek na blachę oraz rozbudowano werandy z elementów stolarki oraz płyty OB- roboty wykonano w 2008 r.
MWINB wskazał również, że przed organem toczyło się postępowanie odwoławcze znak: [...] od decyzji Burmistrza Gminy T. z dnia 27 stycznia 1994 r., znak: [...] w wyniku którego w dniu 9 lipca 2020 r. wydano decyzję nr [...], znak: [...], którą to uchylono zaskarżoną decyzję w całości i przekazano sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji to jest Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w Z..
W oparciu o tak ustalony stan faktyczny MWINB uznał, że brak jest podstaw do zawieszenia postępowania w sprawie z uwagi na istnienie w obrocie decyzji Burmistrza Gminy Z. z dnia 27 stycznia 1994 r., znak: [...]. Zaskarżone postanowienie PINB nr [...] z dnia 28 sierpnia 2019 r., na dzień jego wydania było wydane zasadne, gdyż w dniu wydania zaskarżonego postanowienia istniała przesłanka do zawieszenia postępowania pod postacią zagadnienia wstępnego. Przesłanka ta odpadła na skutek wydania przez MWINB wspomnianej decyzji nr [...] z dnia 9 lipca 2020 r., znak: [...].
Jednocześnie MWINB zauważył, że ustalenie przez organ administracji, że w sprawie objętej wnioskiem zapadły już decyzje ostateczne, wyklucza potrzebę i dopuszczalność prowadzenia przez te organy jakiegokolwiek dalszego postępowania wyjaśniającego. W tej sytuacji organ I instancji powinien rozważyć czy między sprawą prowadzoną przez organ I instancji znak: [...] to jest sprawą budowy pięciu tymczasowych obiektów budowlanych zlokalizowanych na działce ewid. nr [...] obr. [...] w Z., a sprawą będącą przedmiotem postępowania odwoławczego zakończonego przed MWINB to jest postępowania znak: [...] - sprawą nakazu rozbiórki obiektów kubaturowych na działce ewid. nr [...] obr [...] w Z. nie zachodzi tożsamość przedmiotu postępowania, która skutkowałaby koniecznością umorzenia jako bezprzedmiotowego na podstawie art. 105 § 1 K.p.a. postępowania prowadzonego przez PINB pod znakiem: [...].
Organ odwoławczy wyjaśnił również, że specyfika kwestii procesowej regulowanej w formie postanowienia opartego na treści art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. powoduje, że człony przepisu art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. czyli, cyt.: "uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy albo uchylając tę decyzję - umarza postępowanie pierwszej instancji w całości albo w części", muszą być zastosowane w postępowaniu zażaleniowym z zachowaniem odpowiedniości. Oznacza to, że w niniejszej sprawie wobec uznania zaskarżonego postanowienia za niezasadne, zastosowanie przepisu art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. wymaga adaptacji polegającej na ograniczeniu się wyłącznie do uchylenia postanowienia organu I instancji.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na ww. postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. wniósł skutecznie A.F.. Skarżący domagał się uchylenia zaskarżonego postanowienia i zasądzenia kosztów postępowania.
Przedmiotowemu postanowieniu zarzucił rażące naruszenie: art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 123 i art. 144 w zw. z art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. przez uchylenie zaskarżonego postanowienia i nie orzeczenie co do istoty sprawy w sytuacji, gdy jest to wymagane ww. przepisami i zachodzą ku temu przesłanki merytoryczne oraz naruszenie art. 105 § 1 K.p.a. poprzez jego niezastosowanie polegające na umorzeniu postępowania prowadzonego przed Powiatowym Inspektorem Nadzoru Budowlanego w Z. znak: [...].PB jako prowadzonym w tym samym przedmiocie i wobec tych samych stron co postępowanie prowadzone przez ten sam organ pod znakiem [...] (poprzednio Burmistrza Miasta i Gminy T. w Z.).
W uzasadnieniu wskazano, że organy nadzoru budowlanego nie dostrzegły, że działka ewid. nr [...] obr. [...] w Z. została nabyta aktem notarialnym wraz zabudowaniami istniejącymi od 1846 r., a wzniesionymi na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę wydanej na podstawie przepisów austriackiego kraju koronnego Królestwa Galicji i Lodomerii. Wobec powyższego brak umorzenia postępowania oznacza naruszenie przez organ art. 28 i art. 40 K.p.a. oraz art. 32 i art. 45 Konstytucji RP. Organ nie ma kompetencji, aby kwestionować wpisy w wykazach hipotecznych (LWH) oraz treść ksiąg wieczystych. Podważanie praw nabytych przez A.F. na podstawie aktu notarialnego również stanowi rażące naruszenie Konstytucji RP. Należy zabezpieczyć istniejącą na działce ewid. nr [...] obr. [...] w Z. substancję zabytkowych obiektów budowlanych a nie podważać ustawy. A.F. jedynie zakupił nieruchomość zabudowaną, ale nie był inwestorem wzniesionych na niej obiektów. Inwestorem (a zatem stroną postępowania) winna być M.K. oraz O.B. z O.. Organ nie wykonał wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 18 czerwca 2013 r., o sygn. akt II SA/Kr 399/13.
W ocenie skarżącego sprawa jest prowadzona przez niekompetentnego urzędnika, który "kpi i drwi z Konstytucji RP - art. 21 i 64", gdyż E.H. nie posiada tytułu prawnego do prowadzenia robót budowlanych na działce ewid. nr [...] obr, [...] w Z., a odmawiając wykonywania swoich ustawowych obowiązków narusza art. 35 K.p.a. Należy stwierdzić nieważność decyzji i nakazać przywrócenie stanu pierwotnego, przez co usunięte zostanie bezpośrednie zagrożenie wystąpienia katastrofy budowlanej. Skarżący wniósł o umorzenie prowadzonego postępowania. Zaznaczył, że zgodność prac budowlanych na dz. ewid. nr [...] obr. [...] w Z. może być oceniania przez PINB w Z. jedynie w oparciu o przepisy budowlane właściwe i obowiązujące w czasach wydawania decyzji o pozwoleniu na budowę tych obiektów, a więc w oparciu o porządek prawny - właściwe temporalnie przepisy austriackiego kraju koronnego Królestwa Galicji i Lodomerii. Obiekty budowlane istniejące na działce ewid. nr [...] obr. [...] w Z. zostały wzniesione w 1846 r., a skoro tak to przedmiot i strony postępowania prowadzonego przed Powiatowym Inspektorem Nadzoru Budowlanego w Z. znak: [...] są tożsame co przedmiot i strony postępowania prowadzonego przez ten sam organ pod znakiem [...] (poprzednio Burmistrza Miasta i Gminy T. w Z.). W związku z tym ewentualna decyzja wydana przez PINB w Z. w sprawie znak [...] obarczona będzie wadą rażącego naruszenia prawa z art. 156 § 1 pkt 3 K.p.a., a więc postępowanie należy umorzyć na podstawie art. 105 § 1 K.p.a.
W odpowiedzi na skargi [...] Wojewódzki Inspektor wniósł o oddalenie podtrzymał swoje stanowisko w sprawie. Odnosząc się skargi A.F. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. podkreślił, że sprawa dotyczyła kwestii wpadkowej i wydane rozstrzygnięcie na gruncie odpowiedniego zastosowania do postanowień art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. jest prawidłowe.
Wbrew zarzutom skarżącego, MWINB nie miał podstaw prawnych do wydania rozstrzygnięcia odnośnie umorzenia toczącego się postępowania administracyjnego znak: [...] jako całości, jako że wykraczałoby to poza granice prowadzonego postępowania zażaleniowego, odnoszącego się do wpadkowej kwestii zawieszenia postępowania; rozstrzygnięcie odnośnie umorzenia postępowania wydać może bowiem organ prowadzący to postępowanie. Zalecił natomiast rozważenie tej kwestii przez organ I instancji.
Skargę na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. wniosła również B.J.. W terminie zakreślonym dla uzupełnienia braków formalnych skargi skarżąca złożyła oświadczenie o cofnięciu skargi. Postanowieniem z dnia 1 grudnia 2020 r., sygn. akt II SA/Kr 1069/20 skarga B.J. została odrzucona.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Rozpoczynając, wyjaśnić należy, że istota sądowej kontroli administracji publicznej sprowadza się do ustalenia czy w określonym przypadku, jej organy dopuściły się kwalifikowanych naruszeń prawa. Sąd administracyjny sprawuje swą kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej - art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 2167 z późn. zm.). Zakres tej kontroli wyznacza przepis art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm.; zwana dalej p.p.s.a.), stanowiąc, że Sąd rozstrzyga w granicach sprawy nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Ponadto w myśl art. 135 p.p.s.a. Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.
Z punktu widzenia powyższego stwierdzić należy, że skarga okazała się być bezzasadna. Nie zachodzą naruszenia prawa materialnego i procesowego. Należy przy tym zaznaczyć, że merytorycznej kontroli podlegała wyłącznie skarga A.F., albowiem – jak już wyżej wskazano – skarga B.J. została odrzucona postanowieniem z dnia 1 grudnia 2020 r., sygn. akt II SA/Kr 1069/20.
W myśl art. 119 pkt 3 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. Na podstawie tego przepisu Sąd rozpoznał sprawę bez wyznaczania rozprawy.
Przedmiotem kontroli sądu jest postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. uchylające postanowienie organu I instancji o zawieszeniu postępowania w sprawie "budowy pięciu tymczasowych obiektów budowlanych zlokalizowanych na działce ewid. nr [...] obr. [...] w Z. - bez wymaganego pozwolenia na budowę". Zawieszenie postępowania poprzedzone zostało ustaleniem, że w stosunku obiektów znajdujących się na tej samej działce została już wydana decyzja z dnia 27 stycznia 1994 r., na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 1974 r., Nr 38 poz. 229 ze zm.) nakazująca ich rozbiórkę, przy czym decyzja ta nie jest ostateczna. Organ II instancji, uzasadniając wydane rozstrzygnięcie wskazał, że na skutek rozpoznania odwołania od decyzji przywołanej decyzji rozbiórkowej decyzja ta została uchylona a sprawa przekazana do ponownego rozpatrzenia. Tym samym, w ocenie organu II instancji, odpadła przyczyna zawieszenia postępowania.
W ocenie Sądu, zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem, a to ze względu na brak podstaw do zawieszenia postępowania w niniejszej sprawie. W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozstrzygnięcie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Pod pojęciem zagadnienia wstępnego, o którym mowa w omawianym przepisie należy rozumieć zagadnienie prawne, które determinuje podjęcie rozstrzygnięcia w danej sprawie, przy czym organem właściwym do wypowiedzenia się w przedmiocie tego zagadnienia prawnego jest inny niż prowadzący sprawę organ administracji bądź sąd. Treścią zagadnienia wstępnego może być wypowiedź co do uprawnienia lub obowiązku, stosunku lub zdarzenia prawnego, albo inne jeszcze okoliczności mające w danej sprawie znaczenie prawne (por. wyrok NSA z dnia 1 czerwca 1998 r. sygn. akt II SA 534/98; LEX nr 41763). Wystąpienie "zagadnienia wstępnego" związane jest zatem z sytuacją, w której wydanie orzeczenia merytorycznego w sprawie będącej przedmiotem postępowania przed właściwym organem, uwarunkowane jest uprzednim rozstrzygnięciem innego zagadnienia prawnego. Oznacza to, że bez rozstrzygnięcia określonego zagadnienia przez inny organ lub sąd wydanie decyzji w danej sprawie jest niemożliwe. Pomiędzy merytorycznym rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, a zagadnieniem wstępnym musi istnieć bezpośredni związek przyczynowy. Dopiero wówczas określone zagadnienie ma charakter prejudycjalny w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. W przypadku braku takiego związku zawieszenie postępowania na tej podstawie nie jest dopuszczalne. Wobec tego organ, przed którym toczy się postępowanie w sprawie głównej musi ustalić bezpośredni związek przyczynowy pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej a zagadnieniem wstępnym, przy czym o takiej bezpośredniej zależności przesądza treść przepisów prawa materialnego stanowiących podstawę prawną decyzji administracyjnej. Omawiana "bezpośredniość" istnieje wówczas, "gdy bez uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia prejudycjalnego przez inny organ lub sąd wydanie decyzji nie byłoby możliwe" (uzasadnienie uchwały składu pięciu sędziów NSA z dnia 3 czerwca 1996r., sygn. akt OPK 14/96, ONSA 1997, nr 1 poz. 11).
W realiach ocenianego przypadku należy stwierdzić, że organ I instancji zasadnie uznał, że brak jest możliwości kontynuowania postępowania do czasu wyjaśnienia kwestii pozostawania w obrocie prawnym decyzji Burmistrza Gminy T. nakazującej rozbiórkę obiektów budowlanych, objętych postępowaniem przed organem nadzoru budowlanego. Oczekując na zakończenie tej sprawy bez zawieszenia postępowania, organ nadzoru budowlanego narażałby się na zarzut bezczynności. Przy ocenie wpływu rozstrzygnięcia w pierwszej sprawie na prowadzone obecnie postępowanie nie można stracić z pola widzenia specyfiki sprawy. Jest bowiem rzeczą zdumiewającą, aby odwołanie od decyzji nie zostało rozpatrzone przez ponad 20 lat. W tej sytuacji, po ustaleniu, że decyzja nie stała się ostateczna pożądane było wstrzymanie się z dalszymi czynnościami do czasu dokonania jej oceny przez organ odwoławczy. Trafnie również organ II instancji uchylił postanowienie o zawieszeniu postępowania, stwierdzając, że wydanie decyzji kasacyjnej oznacza, że odpadła przyczyna zawieszenia postępowania. Istotne jest przy tym, że na skutek uchylenia decyzji Burmistrza Gminy Z. sprawa będzie kontynuowana przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z.. Przyjąć należy, że gdy toczy się wszczęte wcześniej postępowanie administracyjne w tym samym przedmiocie z udziałem tych samych stron, kolejne postępowanie dotyczące tej samej materii staje się niedopuszczalne. W doktrynie, jak i orzecznictwie zgodnie przyjmuje się, że tożsamość sprawy zachodzi wówczas, gdy występują w niej te same podmioty, dotyczy ona tego samego przedmiotu i tego samego stanu prawnego w niezmienionym stanie faktycznym (J. Borkowski: Kodeks postępowania administracyjnego - Komentarz, Warszawa 2006, s. 747). Rolą organu I instancji prowadzącego postępowanie będzie zatem ustalenie, czy w sprawie zachodzi tożsamość sprawy. Takie też zalecenia znalazły się w zaskarżonym postanowieniu. Prawidłowo naprowadził organ odwoławczy, że w sytuacji zawisłego już wcześniej wszczętego postępowania w sprawie legalności tego obiektu budowlanego – wszczęte kolejne (i prowadzone) postępowanie dotyczące tego samego przedmiotu podlegać musi umorzeniu jako bezprzedmiotowe. Nie jest bowiem możliwe równoległe prowadzenie dwóch postępowań w tym samym przedmiocie, czyli w kwestii zrealizowania obiektów budowlanych w warunkach samowoli budowlanej. Postanowienie uchylające postanowienie o zawieszeniu postępowania w sprawie, kontrolowane przez Sąd jest zatem prawidłowe i odpowiada prawu.
Zarzuty skargi wniesionej przez A.F. nie zawierały argumentów mogących podważyć przedstawioną wyżej ocenę. Zgodnie z treścią art. 144 K.p.a. w sprawach nieuregulowanych w rozdziale dotyczącym zażaleń, mają odpowiednie zastosowanie przepisy dotyczące odwołań. W przypadku zażaleń na postanowienia, odpowiednie zastosowanie, ma zatem art. 138 K.p.a. określający rodzaje decyzji odwoławczych. Zgodnie z poglądami doktryny, w niektórych sprawach prawidłowe rozstrzygnięcie organu odwoławczego, ograniczać się będzie tak jak w rozpoznawanej sprawie, wyłącznie do uchylenia rozstrzygnięcia organu I instancji, bez konieczności orzekania co do istoty sprawy lub umarzania postępowania pierwszej instancji w całości lub w części. Ostatni człon przepisu art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. "umarza postępowanie pierwszej instancji w całości albo w części", musi być stosowany z zachowaniem odpowiedniości. Oznacza to, że w niektórych sprawach nie będzie można go stosować np. w razie braku podstaw prawnych do zawieszenia postępowania, wystarczające będzie wyłącznie wyeliminowanie zaskarżonego postanowienia z obrotu prawnego (B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, Wydawnictwo C.H.Beck, Warszawa 2006, s. 626). Pogląd ten jest również powszechnie akceptowany w orzecznictwie (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 stycznia 2019 r., sygn. VII SA/Wa 1073/18, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 lutego 2017 r., sygn. II GSK 4844/16; orzeczenia dostępne na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
[...] Wojewódzkiemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w K. nie można również postawić skutecznego zarzutu naruszenia art. 105 § 1 K.p.a. poprzez brak umorzenia toczącego się postępowania administracyjnego znak: [...]. Organ II instancji orzekał jedynie w kwestii wpadkowej jaką jest zawieszenie postępowania, zatem nie mógł wydać rozstrzygnięcia kończącego postępowanie w sprawie.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło