II SA/Kr 1244/13

WyrokWSA w Krakowie2014-01-22

Skład orzekający: Joanna Tuszyńska, Krystyna Daniel, Waldemar Michaldo

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o ustaleniu opłaty adiacenckiej została wydana w terminie przewidzianym przez art. 145 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz czy operat szacunkowy stanowił podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że decyzja o ustaleniu opłaty adiacenckiej została wydana w terminie 3 lat od dnia stworzenia warunków do podłączenia nieruchomości do urządzeń infrastruktury technicznej, przyjmując datę pisma Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego jako moment stworzenia tych warunków. Ponadto, wady operatu szacunkowego nie stanowiły rażącego naruszenia prawa uzasadniającego stwierdzenie nieważności decyzji, gdyż ewentualne uchybienia mogły być podnoszone w zwykłym trybie odwoławczym, a nie w postępowaniu nadzwyczajnym o stwierdzenie nieważności.
Stan faktyczny
Wójt Gminy ustalił opłatę adiacencką wobec właścicielki działki na podstawie inwestycji budowy kanalizacji sanitarnej, która stworzyła warunki do podłączenia nieruchomości. Skarżąca kwestionowała termin wydania decyzji oraz prawidłowość operatu szacunkowego, podnosząc, że decyzja została wydana po upływie 3 lat od stworzenia warunków do podłączenia i że operat był wadliwy. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy, uznając, że termin został zachowany, a operat jest prawidłowy.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Joanna Tuszyńska Sędziowie: WSA Krystyna Daniel WSA Waldemar Michaldo (spr.) Protokolant: Anna Balicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 stycznia 2014 r. sprawy ze skargi J. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 3 czerwca 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji ustalającej opłatę adiacencką skargę oddala. Wójt Gminy decyzją z dnia 8 sierpnia 2012r. nr [...] ustalił wobec J. N. właścicielki działki ewidencyjnej nr [...] obr. T. opłatę adiacencką w wysokości 2 698,24 zł. Rozstrzygnięcie to zapadło wobec ustalenia, iż Gmina zrealizowała inwestycję - budowę kanalizacji sanitarnej pn. Ochrona zlewni rzeki Prądnik - projekt i realizacja kanalizacji II etap w miejscowości T. przy użyciu środków finansowych własnych, oraz Unii Europejskiej stwarzając w ten sposób warunki przyłączenia do sieci kanalizacyjnej nieruchomości. Wójt Gminy wskazał na podstawy jej ustalenia, oraz zgromadzone w aktach dokumenty: protokół częściowego odbioru robót i przekazania do eksploatacji inwestycji z dnia 12 sierpnia 2009 r., który to dzień traktuje się jako dzień, w którym Gmina stworzyła warunki do przyłączenia m.in. przedmiotowej nieruchomości - działki nr [...] obr. T. do gminnej sieci kanalizacji sanitarnej . J. N. złożyła wniosek o stwierdzenie nieważności opisanej wyżej decyzji, podnosząc, iż decyzja o ustaleniu opłaty adiacenckiej została wydana w dniu 8 sierpnia 2012r., zaś doręczona w dniu 14 sierpnia 2012r. Stworzenie warunków do podłączenia miało miejsce w dniu 12 sierpnia 2009r., co powoduje, że decyzję wydano po upływie 3 lat – nie został zachowany termin wydania decyzji ustalającej opłatę adiacencką od momentu stworzenia warunków do podłączenia nieruchomości do urządzenia infrastruktury. Nadto w jej ocenie organ I Instancji decyzją z dnia 17 stycznia 2013r. zmienił swą poprzednią decyzję, poprzez dokonanie umorzenia tej opłaty o 340 zł – co spowodowało, iż również ten termin należy traktować jako wydanie decyzji o ustaleniu opłaty. Wnioskodawczyni zakwestionowała wykonany w sprawie operat szacunkowy, w szczególności fakt, iż rzeczoznawca majątkowy nie przedstawił w operacie wszystkich informacji i nie wyjaśnił wszystkich przesłanek, które doprowadziły go do końcowego wniosku. W zasadzie operat zawiera wyłącznie opis dwóch działek przyjętych do porównań, na łącznie 40 działek przyjętych do porównań. Strona kwestionuje także i to, że organ nie ocenił w kwestionowanej decyzji wykonanego operatu szacunkowego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia 24 kwietnia 2013r. odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy, wskazując, że w niniejszej sprawie nie doszło ani do rażącego naruszenia prawa ani do wypełnienia którejkolwiek przesłanki dającej podstawę stwierdzenia nieważności badanej decyzji. Organ wskazał, iż po wszczęciu postępowania z wniosku J. N. Kolegium pozyskało szereg dodatkowych dokumentów, które pozwoliły ocenić jego zasadność. W szczególności dołączono do akt sprawy zawiadomienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 1 marca 2011r. informujące o zakończeniu robót przy budowie kanalizacji sanitarnej wraz z przyłączami odcinka T., w którym znajduje się m.in. działka nr [...] należąca do wnioskodawców. Z pisma tego wynika, że inwestycja została zrealizowana na podstawie pozwolenia na budowę wydanego przez Starostę, a także, iż przedmiotowa sieć kanalizacyjna wraz z przyłączami zostaje na podstawie art. 54 Prawa Budowlanego przyjęta do użytkowania. Podkreślono, że kolejnymi dokumentami potwierdzającymi wykonanie przez właściciela sieci kanalizacyjnej - Gminę na własny koszt sięgacza kanalizacyjnego jest pismo Kierownika Referatu Inwestycji Sieciowych Urzędu Gminy z dnia 3 kwietnia 2013 r. oraz załączone mapy zasadnicze tego fragmentu sieci kanalizacyjnej. Wszystkie zgromadzone dokumenty dają świadectwo wykonania przez Gminę będącą właścicielem i inwestorem sieci kanalizacyjnej również przyłączy. Jako dzień stworzenia przez gminę [...] warunków do podłączenia przedmiotowej nieruchomości do urządzeń infrastruktury technicznej przyjęto dzień 1 marca 2011 r. Został zachowany 3 letni termin wydania decyzji ustalającej opłatę adiacencką od momentu stworzenia warunków do podłączenia nieruchomości do urządzenia infrastruktury. Zwrócono uwagę, że w rozpatrywanej sprawie sporządzony został w dniu 20 czerwca 2012 r., przez rzeczoznawcę majątkowego W. S. operat szacunkowy. Kolegium dokonało szczegółowej weryfikacji operatu szacunkowego. Analiza operatu szacunkowego dot. nieruchomości stanowiącej działkę nr [...] dowiodła w ocenie organu, że w związku z wybudowaniem przez Gminę kanalizacji sanitarnej, wartość nieruchomości wzrosła. W ocenie Kolegium - jak wynika z tych ocen rzeczoznawca majątkowy w ramach swoich ustawowo przyznanych uprawnień ocenił w sposób kompletny i rzetelny badaną działkę. Kolegium nie podzieliło zarzutów wnioskodawcy. Biegły miał bowiem wiedzę na temat wszystkich wad działki nr [...] i dokonał wyceny zauważonych cech w sposób w jaki pozwalają przepisy o wycenie nieruchomości. J. N. złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, zarzucając naruszenie art. 7, art. 8, art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 78, art. 80, art. 107 § 3 kpa w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy oraz naruszenie prawa materialnego, tj. art. 145 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Zarzucono, że Kolegium w ogóle nie odniosło się do przedstawionego przez stronę dowodu w postaci umowy zawartej przez stronę z przedsiębiorstwem komunalnym w dniu 6 stycznia 2010 r. Zdaniem strony jest to dowód, że stworzenie warunków do podłączenia nieruchomości do urządzeń infrastruktury kanalizacyjnej nastąpiło najpóźniej w dniu 6 stycznia 2010 r., nie zaś jak stwierdza organ w dniu 1 marca 2011 r. Zwrócono uwagę, że przepis art. 145 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami nie przesądza, czy chodzi o stworzenie warunków w sensie prawnym, czy faktycznym. Podkreślono, że Gmina realizuje obowiązek odbioru nieczystości kanalizacyjnych od mieszkańców poprzez przedsiębiorstwa komunalne. Skoro zawarta została umowa o odbiór nieczystości, odbiór nieczystości faktycznie następował oraz pobierana była za to opłata, to należy stwierdzić, że z całą pewnością stworzono warunki do podłączenia do urządzeń infrastruktury technicznej. W opinii strony należy uznać, że stworzenie warunków do podłączenia do urządzeń kanalizacyjnych następuje, gdy na użytkowanie wyraził zgodę organ nadzoru budowlanego, lecz tylko o ile faktycznie nie doszło wcześniej przy współudziale organów administracji lub innych podmiotów wykonujących administrację na ich żądanie, do powstania stanu faktycznego, w którym została podłączona do urządzeń infrastruktury kanalizacyjnej w taki sposób, że mogła z nich korzystać. W przedmiotowej sprawie została uprzednio zawarta umowa o odbiór nieczystości pomiędzy właścicielem nieruchomości a przedsiębiorstwem komunalnym i najpóźniej od momentu jej zawarcia należy liczyć czas na wydanie decyzji w sprawie ustalenia opłaty adiacenckiej. W uzasadnieniu wniosku zarzucono ponadto Kolegium, że mylnie interpretuje powołane w decyzji orzeczenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 14 lutego 2012r. Organ administracji publicznej rzeczywiście nie ma obowiązku badania, czy np. cechy istotne nieruchomości dobrane przez rzeczoznawcę ustalono w sposób prawidłowy albo czy podane przez rzeczoznawcą majątkowego cechy zostały określone prawidłowo, ponieważ nie jest to kwestia regulowana przepisami prawa. Zarzuty, które podniesiono we wniosku nie dotyczą jednak wiadomości specjalnych rzeczoznawcy majątkowego, lecz braku zgodności operatu z rozporządzeniem, które jest rozporządzeniem wykonawczym do ustawy o gospodarce nieruchomościami. Organ ma obowiązek badania zgodności dowodu, który przyjmuje za podstawę decyzji z przepisami prawa. W związku z tym, że w przedmiotowej sprawie doszło do posłużenia się dowodem sprzecznym z prawem, na co wskazują argumenty przedstawione przez stronę w odwołaniu od decyzji organu I instancji, decyzję tę należy uznać za nieważną. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia 3 czerwca 2013 r. nr [...], działając na podstawie art. 156 § 1 kpa i art. 157 § 1 i 2 kpa, art. 138 § 1 pkt 1 kpa w zw. z art. 127 § 3 kpa w zw. z art. 144 ust. 1, art. 145, art. 146, art. 148 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami, utrzymało w mocy swoją decyzję z dnia 24 kwietnia 2013 r. W uzasadnieniu tej decyzji wskazano, że o stworzeniu warunków do podłączenia nieruchomości do urządzeń infrastruktury technicznej takich jak kanalizacja sanitarna można mówić gdy użytkowaniu tej sieci nie sprzeciwił się w terminie 21 dni od doręczenia zawiadomienia o zakończeniu budowy właściwy organ nadzoru budowlanego bądź uzyskano decyzje o pozwoleniu na użytkowanie sieci (vide: wyrok WSA w Opolu z 9 grudnia 2010 r. sygn. akt II SA/Op 480/10). W ocenie organu zawiadomienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 1 marca 2011 r. [...], informujące o zakończeniu robót przy budowie kanalizacji sanitarnej wraz z przyłączami, w którym znajduje się m.in. działka nr [...] należąca do wnioskodawczyni wraz z informacją, że przedmiotowa sieć kanalizacyjna wraz z przyłączami zostaje na podstawie art. 54 Prawa budowlanego przyjęta do użytkowania, oznacza, iż jako dzień stworzenia przez gminę [...] warunków do podłączenia m. innymi przedmiotowej nieruchomości do urządzeń infrastruktury technicznej należy przyjąć dzień 1 marca 2011 r. – czyli datę pisma, w którym PINB stwierdza, iż nie wnosi sprzeciwu w sprawie zgłoszenia inwestycji do użytkowania. Zatem zachowany został 3 letni termin wydania decyzji ustalającej opłatę adiacencką. Zdaniem SKO w [...] analiza operatu szacunkowego dot. nieruchomości stanowiącej działkę nr [...] dowiodła, że w związku z wybudowaniem przez Gminę kanalizacji sanitarnej, wartość nieruchomości wzrosła. Rzeczoznawca dokonując wyceny wartości nieruchomości zastosował zgodnie z brzmieniem art. 149 ustawy o gospodarce nieruchomościami, przepisy rozdziału tej ustawy, dotyczące określenia wartości nieruchomości. W przedmiotowym operacie rzeczoznawca szacował wartość działki w podejściu porównawczym, metodą skorygowania ceny średniej, w sposób zgodny z przepisami ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz wydanego na jej podstawie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21.09.2004r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatów szacunkowych. Został utworzony zbiór nieruchomości podobnych o znanych cenach transakcyjnych i cechach, wybrano i opisano nieruchomości porównywalne o cenie minimalnej i maksymalnej, a następnie dokonano szacunku oddzielnie dla nieruchomości gruntowych uzbrojonych w kanalizację sanitarną oraz dla nieuzbrojonych nieruchomości. Obliczono cenę średnią dla każdego ze zbiorów transakcji, korygując ją o określone współczynniki. W ocenie organu podnoszona we wniosku okoliczność, że nie wszystkie działki wzięte do porównań otrzymały szczegółowy opis, bowiem w operacie taki opis dotyczy nieruchomości o cenie minimalnej i maksymalnej, nie jest trafny. Kwestia ta wynika przede wszystkim z przepisów dotyczących dokonywania szacowania nieruchomości, które znajdują się w przepisach merytorycznych, wiążących rzeczoznawców w ich pracy. Organ rozpoznający sprawę ma prawo zbadania przedłożonego operatu jedynie pod względem zgodności ze stosownymi przepisami, jak również oceny, czy jest on sporządzony w sposób logiczny i zupełny. Sąd administracyjny rozpoznając skargę na decyzję ustalającą wysokość odszkodowania opartą na operacie szacunkowym, zobligowany jest do zbadania, czy organ prawidłowo dokonał oceny tego dowodu jedynie pod tym kątem. W ocenie Kolegium przedmiotowy operat szacunkowy nie jest sprzeczny z prawem i uwzględnia regulację zarówno ustawy o gospodarce nieruchomościami, jak również rozporządzenia wykonawczego. Rzeczoznawca majątkowy w ramach swoich ustawowo przyznanych uprawnień, ocenił w sposób kompletny badaną działkę. Nie budzi również wątpliwości przyjęta przez rzeczoznawcą majątkowego baza transakcji. W tym zakresie kontrolowana decyzja Wójta Gminy nie narusza prawa w stopniu rażącym, jak również nie została wydana bez podstawy prawnej. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniosła J. N. zarzucając: - naruszenie przepisów prawa materialnego, w szczególności § 4 ust. 4, § 40 ust. 4 w zw. z § 28 ust. 6, § 55 ust. 2 oraz § 56 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego oraz art. 145 ust. 2, art. 148 ust. 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami - naruszenie przepisów postępowania, w szczególności art. 6 kpa, art. 7 kpa, art. 8 kpa, art. 75 § 1 kpa, art. 77 § 1 kpa, art. 128 i 129 § 1 i § 2 kpa, art. 154 § 2 kpa. Podnosząc przedmiotowe zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie decyzji i zasądzenie kosztów postępowania. Uzasadniając zarzut w zakresie wad operatu szacunkowego skarżąca wskazała, iż organy nie dokonały jego wnikliwej oceny, ograniczając się do wskazania, iż organ nie kontroluje ustaleń wymagających wiadomości specjalnych. Skarżąca wskazała, iż operat zawiera opisy jedynie kilku działek porównawczych, a co do pozostałych nie ma możliwości zweryfikowania, czy są to działki podobne do działki wycenianej. Nadto w operacie w nieprawidłowy sposób określono wartość nakładów, w tym wkładu skarżącej w budowę kanalizacji. Skarżąca podtrzymała również swoje dotychczasowe stanowisko w zakresie oceny kiedy w rozumieniu art. 145 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami stworzono warunki do podłączenia do urządzeń infrastruktury technicznej. W jej ocenie nastąpiło to z dniem 12 września 2009r. tj. w dniu podpisania protokołu odbioru robót, gdyż po nim już w dniu 6 stycznia 2010r. zawarte zostały umowy na odbiór nieczystości z przedsiębiorstwem komunalnym. Termin 3 letni nie został zachowany, gdyż decyzja o ustaleniu opłaty adiacenckiej została wydana w dniu 8 sierpnia 2012r., zaś doręczona w dniu 14 sierpnia 2012r. i tenże termin doręczenia winien być brany pod uwagę. Nadto datą wydania decyzji w sprawie ustalenia wysokości opłaty adiacenckiej jest data 17.01.2013 r., bowiem organ decyzją z dnia 17.01.2013 r. zmienił swą decyzję z dnia 08.08.2012r. poprzez ustalenie innej wysokości opłaty adiacenckiej niż ta, którą wskazał w pierwszej decyzji. W związku z tym finalne ustalenie wysokości opłaty adiacenckiej nastąpiło dnia 17.01.2013 r. W odpowiedzi na skargę skarżony organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z dyspozycją art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" - "c" p.p.s.a. kontrola ta sprawowana jest w zakresie oceny zgodności zaskarżonych do sądu decyzji z obowiązującymi przepisami prawa materialnego jak i przepisów proceduralnych. Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi, Sąd oddala skargę w oparciu o art. 151 p.p.s.a. Zarzuty podniesione w skardze są, w ocenie Sądu, niezasadne, stąd skarga została oddalona. W pierwszej kolejności wskazać należy, iż pomimo wskazania w skardze na wielość naruszonych przepisów, ogranicza się ona de facto jedynie z jednej strony do zakwestionowania operatu szacunkowego, sporządzonego, przed wydaniem decyzji o ustaleniu wobec J. N. opłaty adiacenckiej, której stwierdzenia nieważności żąda skarżąca, a w dalszej kolejności do podważenia sposobu liczenia 3-letniego terminu uprawniającego organ do skutecznego wydania względem skarżącej tejże decyzji o ustaleniu opłaty adiacenckiej. W zakresie pierwszego zagadnienia podnoszone są zarzuty co do prawidłowości zastosowania przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 września 2004r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego, a także co do przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami, które wprowadzają obowiązek posłużenia się przez organ takim operatem szacunkowym sporządzonym przez uprawnionego biegłego. Zarzuty te wskazują przy tym na wady sporządzonego operatu polegające na nieprawidłowym dobraniu przez biegłego nieruchomości podobnych podlegających porównaniu przy szacowaniu wartości nieruchomości skarżącej oraz opisie tej działki, biorąc pod uwagę infrastrukturę czy wartość dokonanych nakładów, co uniemożliwiło, zdaniem skarżącej, prawidłową ocenę prawidłowości sporządzonego operatu. Zarzuty te są niezasadne, gdyż stanowiący podstawę stwierdzenia nieważności decyzji przepis art. 156 § 1 pkt 2 kpa, choć jest zawarty w ustawie proceduralnej, ma jednak charakter prawno materialny i tak należy go wykładać (por. np. wyrok NSA z dnia 15 maja 2013r. sygn. I OSK 2160/11, opubl. LEX OMEGA nr 1328357). Dodatkowo wskazać trzeba, iż rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. zachodzi wtedy, gdy treść decyzji pozostaje w wyraźnej i oczywistej sprzeczności z treścią prawa i gdy charakter tego naruszenia powoduje, że owa decyzja nie może być akceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa. Nie chodzi tu o błędy w wykładni prawa, ale o niedopuszczalne przekroczenie prawa, dodatkowo w sposób jasny i niedwuznaczny. Rażące naruszenie prawa stanowi zatem kwalifikowaną formę naruszenia prawa. Utożsamianie tego pojęcia z każdym naruszeniem prawa nie jest słuszne. Oznacza to również, iż obok naruszenia przepisów prawa materialnego wyjątkowo za rażące naruszenie przepisów postępowania, a w szczególności przepisów regulujących postępowanie dowodowe, które uzasadniałoby stwierdzenie nieważności decyzji, można uznać jedynie wydanie decyzji bez uprzedniego przeprowadzenia jakichkolwiek dowodów, niezbędnych dla wyjaśnienia istoty sprawy, czy też wydanie decyzji bez przeprowadzenia dowodów obligatoryjnych w danej sprawie. Zatem w kontekście art. 156 § 1 pkt 2 kpa skarżony organ prawidłowo, w ocenie Sądu, ocenił, iż skoro w pierwotnym postępowaniu administracyjnym, w którym ustalono skarżącej opłatę adiacencką, operat został przeprowadzony i zawierał wszystkie formalne wymagania do jego sporządzenia, to opisane powyżej zarzuty błędnego zastosowania przepisów z zakresu szacowania nieruchomości przez biegłego na gruncie analizowanej sprawy mogły być jedynie podnoszone, jako zarzuty odwoławcze w postępowaniu zwyczajnym. Wskazane przez skarżącą uchybienia mogły bowiem dowodzić jedynie braku wszechstronnego wyjaśnienia sprawy, czy ewentualnie naruszenia zasady swobodnej oceny wyników postępowania wyjaśniającego poprzez np. pominięcie wezwania biegłego do złożenia wyjaśnień na piśmie czy prawidłowości oceny operatu i jego wyników. Uchybienia te nie mają jednak wagi rażącego naruszenia prawa, w rozumieniu opisanym powyżej, gdyż jak zostało wskazane przedmiotem postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji jako postępowania nadzwyczajnego nie jest przeprowadzenie zwykłej kontroli prawidłowości decyzji wydanej w postępowaniu administracyjnym, lecz kontroli kwalifikowanej w zakresie wyjątkowo ciężkiego naruszenia prawa. Do wzruszenia decyzji nie wystarczy zatem nawet stwierdzenie zaistnienia naruszenia prawa mającego wpływ na wynik sprawy, czy tym bardziej jedynie naruszenia przepisów postępowania mogącego mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Postępowanie takie ma odrębną podstawę prawną i nie może być traktowane tak, jakby chodziło o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją ostateczną, rozstrzygającą o zastosowaniu prawa materialnego do danego stosunku administracyjno-prawnego. Zatem ewentualne wadliwości opinii biegłego, leżącej u podstaw orzeczenia ustalającego opłatę adiacencką, pozostawały, w ocenie Sądu bez wpływu na trwałość kwestionowanej decyzji, skoro skarżąca nie kwestionowała tego orzeczenia w zwykłym trybie odwoławczym. Odmienna ocena sprzeciwiałaby się fundamentalnej zasadzie trwałości decyzji ostatecznych, od której wyjątkiem jest jedynie stwierdzenie rażącego naruszenia prawa (por. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 13.02.2013r. sygn. II SA/Gd 694/12, opubl. LEX OMEGA nr 1285281). Nie zasługuje na uwzględnienie również drugi rodzaj zarzutów podniesionych przez skarżącą, tj. dotyczących sposobu liczenia 3-letniego terminu uprawniającego organ do skutecznego wydania względem skarżącej decyzji o ustaleniu opłaty adiacenckiej. Termin ten określony jest w przepisie art. 145 ust. 2 zdanie pierwsze ustawy o gospodarce nieruchomościami, który stanowi, iż wydanie decyzji o ustaleniu opłaty adiacenckiej może nastąpić w terminie do 3 lat od dnia stworzenia warunków do podłączenia nieruchomości do poszczególnych urządzeń infrastruktury technicznej. Skarżąca dodatkowo rozdziela i stopniuje kwestię naruszenia prawa przez organ poprzez błędne liczenie tego terminu i wydanie decyzji po jego upływie. Po pierwsze podnosi ona, że termin 3–letni winno się liczyć od faktycznej możliwości przystąpienia przez nią do korzystania z kanalizacji tj. od dnia protokołu częściowego odbioru robót i przekazania do eksploatacji inwestycji z dnia 12 sierpnia 2009r., a nie od formalnego zakończenia inwestycji budowy kanalizacji, jak przyjął skarżony organ tj. od dnia 1 marca 2011r. - to jest od daty pisma, w którym PINB stwierdza, iż nie wnosi sprzeciwu w sprawie zgłoszenia inwestycji do użytkowania, to znaczy kiedy użytkowaniu sieci nie sprzeciwił się w terminie 21 dni od doręczenia zawiadomienia o zakończeniu budowy właściwy organ nadzoru budowlanego. Po drugie w ocenie skarżącej nie powinna decydować data wydania decyzji o ustaleniu opłaty adiacenckiej, lecz data jej doręczenia skarżącej, które to doręczenie nastąpiło w dniu 14 sierpnia 2012r., a zatem licząc od dnia w/w protokołu odbioru robót z 12 sierpnia 2009r., termin 3-letni nie został, w ocenie skarżącej, zachowany. Obie te interpretacje skarżącej nie mogą w ocenie Sądu doprowadzić do uwzględnienia skargi, ponieważ zarzuty odnoszą się do nadzwyczajnego postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej, a zatem należy je oceniać w kontekście podniesionego rażącego naruszenia prawa. O rażącym naruszeniu prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 kpa decydują łącznie trzy przesłanki: oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony, oraz racje ekonomiczne lub gospodarcze - skutki, które wywołuje decyzja. Oczywistość naruszenia prawa polega na rzucającej się w oczy sprzeczności pomiędzy treścią rozstrzygnięcia a przepisem prawa stanowiącym jego podstawę prawną. W sposób rażący może zostać naruszony wyłącznie przepis, który może być stosowany w bezpośrednim rozumieniu, to znaczy taki, który nie wymaga stosowania wykładni prawa. Skutki, które wywołuje decyzja uznana za rażąco naruszającą prawo, to skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności - gospodarcze lub społeczne skutki naruszenia, których wystąpienie powoduje, że nie jest możliwe zaakceptowanie decyzji jako aktu wydanego przez organy praworządnego państwa (por. wyrok NSA z dnia 8.02.2013r. sygn. I OSK 1683/11, opubl. LEX OMEGA nr 1356965). W kontrolowanej sprawie nie ma podstaw do formułowania wniosku o oczywistej sprzeczności pomiędzy treścią rozstrzygnięcia a przepisem prawa stanowiącym jego podstawę prawną. Jak sama skarżąca wskazuje ustawa o gospodarce nieruchomościami nie definiuje zawartego w art. 145 ust. 2 pojęcia "stworzenie warunków do podłączenia nieruchomości do poszczególnych urządzeń infrastruktury technicznej". W związku z tym w orzecznictwie występują różne interpretacje tego zagadnienia odnoszące się do: daty zgłoszenia do użytkowania urządzenia kanalizacyjnego (np. wyrok WSA w Poznaniu z 2.02.2012r. sygn. IV SA/Po 1262/11, opubl. LEX OMEGA nr 1114255), faktycznego wykonania urządzenia infrastruktury technicznej, by umożliwiały one bezpośrednie podłączenie nieruchomości do sieci, a więc wraz z odpowiednimi odgałęzieniami, przyłączami (np. wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 28.10.2009r. sygn. II SA/Go 674/09 opubl. LEX OMEGA nr 573728), czy wreszcie, występuje także pogląd, iż ustalenie momentu stworzenia warunków technicznych do podłączenia nieruchomości do danego urządzenia infrastruktury technicznej musi być zindywidualizowane, a zatem odnosić się do realiów konkretnej sprawy, tj. rzeczywistą oraz o zgodną z prawem (w tym głównie z regulacjami prawa budowlanego) możliwość przyłączenia nieruchomości do urządzenia (np. wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 17.01.2013r. sygn. II SA/Rz 1046/12, opubl. LEX OMEGA nr 1274615). W związku zatem z treścią przepisu, który może prowadzić do wielości wykładni, brak jest, w ocenie Sądu, podstaw do uznania, iż organy przyjmując jedną z możliwych interpretacji, de facto mieszczących się w zakresie pojęcia "stworzenia warunków do podłączenia nieruchomości", rażąco naruszyły ten przepis. Przyjęcie zatem przez SKO, iż pojęcie to winno się w niniejszej sprawie odnosić do pisma z 1 marca 2011r. w którym PINB stwierdza, iż nie wnosi sprzeciwu w sprawie zgłoszenia inwestycji do użytkowania, w powiązaniu z datą, kiedy użytkowaniu sieci nie sprzeciwił się w terminie 21 dni od doręczenia zawiadomienia o zakończeniu budowy właściwy organ nadzoru budowlanego, nie można uznać za naruszenie art. 145 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Powszechnie przyjmuje się również w orzecznictwie, iż rażące naruszenie prawa związane jest z oczywistością naruszenia normy prawnej, a o takiej nie można mówić w przypadku rozbieżności interpretacyjnych przepisów. Nawet uznanie, że inna interpretacja zostanie uznana za lepszą, słuszniejszą albo bardziej racjonalną, nie może być ocenione jako rażące naruszenie prawa (por. wyrok WSA w Warszawie z 26.03.2013r. sygn. VII SA/Wa 2113/12 opubl. LEX OMEGA nr 1299630). Nie zasługuje na uwzględnienie także zarzut, iż o zachowaniu w/w 3-letniego terminu powinna decydować data doręczenia stronie decyzji o ustaleniu opłaty adiacenckiej, a nie sama data wydania decyzji. W tym względzie w orzecznictwie bowiem uznano, iż skoro ustawodawca ustanowił w art. 145 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami termin dla wydania decyzji o ustaleniu opłaty adiacenckiej, brak jest podstaw, by terminem tym obejmować także jej doręczenie. Odmienna interpretacja powodowałaby de facto nieuprawnione skrócenie 3-letniego okresu przewidzianego na wydanie decyzji dla organu, który musiałby "odliczyć" od tego okresu pewien czas na doręczenie decyzji. Na gruncie kpa wydania decyzji nie można utożsamiać z jej doręczeniem. Należy odwołać się do art. 110 kpa ustanawiającego zasadę związania organu administracji publicznej wydaną przez niego decyzją. Przepis ten wyraźnie odróżnia fakt wydania decyzji od faktu jej doręczenia lub ogłoszenia. Wydanie decyzji jest czynnością prawną właściwego organu administracji publicznej zamykającą ciąg czynności postępowania prowadzących do załatwienia sprawy, wyrażającą na piśmie treść podjętego rozstrzygnięcia. Wydanie decyzji ma charakter obligatoryjny, odbywa się w terminach załatwienia spraw i należy je umiejscowić między podjęciem decyzji, a jej doręczeniem. Nadto z chwilą podpisania decyzji mamy do czynienia z wydaniem decyzji w sensie procesowym w tym znaczeniu, że istnieje decyzja administracyjna, a dzień wydania decyzji jest miarodajny dla oceny podstawy prawnej i faktycznej decyzji (por. wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 15.01.2013r. sygn. II SA/Rz 1073/12 opubl. LEX OMEGA nr 1274617, wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 29.11.2012r. sygn. II SA/Rz 889/12 opubl. LEX OMEGA nr 1241375 oraz wyrok NSA z dnia 25 kwietnia 2006 r., sygn. II OSK 714/05, opubl. LEX OMEGA 197983). Wreszcie za niezasadny należało uznać zarzut skarżącej, iż za datę wydania decyzji o ustaleniu opłaty adiacenckiej w celu ustalenia zachowania terminu 3-letniego, należało w jej ocenie, wziąć po uwagę, że decyzją z dnia 17.01.2013 r. częściowo umorzono skarżącej wysokość opłaty i częściowo rozłożono resztę tej kwoty na raty. Wskazywana decyzja wydana została z jej wniosku o umorzenie opłaty, a zatem w odrębnej wpadkowej sprawie, która nie ma znaczenia dla ustalania zachowania terminu z art. 145 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Nie była to bowiem decyzja o zmianie decyzji o ustaleniu opłaty adiacenckiej, lecz w zakresie wniosku skarżącej o umorzenie jej opłaty wobec niemożności jej uiszczenia. Mając powyższe na uwadze Sąd oddalił skargę w oparciu o art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło