II SA/Kr 1477/12

WyrokWSA w Krakowie2012-12-14

Skład orzekający: Renata Czeluśniak, Kazimierz Bandarzewski, Krystyna Daniel

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy roboty budowlane polegające na przebudowie istniejącego basenu odkrytego, polegające na montażu zadaszenia i instalacji basenu typu spa, wykonane po wejściu w życie ustawy Prawo budowlane z 1994 r., podlegają przepisom tej ustawy, nawet jeśli pierwotny basen został wybudowany przed jej wejściem w życie?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że roboty budowlane polegające na przebudowie istniejącego basenu odkrytego, które doprowadziły do zmiany jego parametrów użytkowych i technicznych (przekształcenie w basen kryty z dodatkowymi udogodnieniami typu spa), wykonane po wejściu w życie ustawy Prawo budowlane z 1994 r., podlegają przepisom tej ustawy, nawet jeśli pierwotny basen został wybudowany przed jej wejściem w życie. W konsekwencji, nałożenie opłaty legalizacyjnej było zasadne.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła samowolnie wybudowanego basenu rekreacyjnego, który po 2006 r. został przebudowany poprzez montaż zadaszenia i instalację basenu typu spa. Organy nadzoru budowlanego nałożyły na inwestorów obowiązek uiszczenia opłaty legalizacyjnej. Skarżący kwestionowali istnienie basenu jako takiego oraz zasadność naliczenia opłaty, argumentując, że pierwotny basen został wybudowany przed wejściem w życie Prawa budowlanego z 1994 r. i że obecny stan nie pozwala na jego kwalifikację jako basenu.
Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Czeluśniak Sędziowie WSA Kazimierz Bandarzewski / spr./ Krystyna Daniel Protokolant Dorota Solarz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 grudnia 2012 r. sprawy ze skargi R.M. i A.M. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 31 sierpnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie opłaty legalizacyjnej skargę oddala W dniu 20 lipca 2006 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta T. zawiadomieniem znak [...] poinformował strony, że z dniem 18 lipca 2006 r. - wszczęte zostało postępowanie administracyjne dot. sprawdzenia zgodności z prawem budowy i lokalizacji: ogrodzenia, budynków mieszkalnych i gospodarczych na działce Nr nr [...] obręb [...] przy ul. [...] w T. stanowiącej własność A.M. (akta administracyjne sprawy, tom I, karta nr 2). W dniu 7 września 2006 r. podczas oględzin przez pracowników Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego ustalono, że na ww. działkach znajduje się basen otwarty o wymiarach ok. 10 m x 5 m zagłębiony w ziemi od 1,50 - 2 metrów. Niecka basenu o konstrukcji żelbetowej, wykończenie ścian i dna folią. Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego w tej sprawie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał w dniu 13 października 2006 r. decyzję nakazującą A.M. - rozbiórkę rekreacyjnego basenu otwartego wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę, na działkach Nr [...] i [...] obręb [...] przy ul. R.D. w T. (akta administracyjne sprawy, tom I, karta nr 17). Na skutek odwołania wniesionego przez A.M. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. uchylił ww. decyzję na mocy decyzji z dnia 12 marca 2009 r., znak: [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji (akta administracyjne sprawy, tom I, karta nr 24). Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta T. w ponownie prowadzonym postępowaniu w dniu 26 czerwca 2009 r. wezwał na podstawie art. 77 § 1 K.p.a. R.M. i A.M. , współwłaścicieli działek nr [...] i [...] obręb [...] przy ul. R.D. w T. oraz basenu wybudowanego na tych działkach obowiązek przedłożenia w terminie 6 miesięcy; decyzji organu architektoniczno-budowlanego o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu obejmującego działki nr [...] i [...] obręb [...] przy ul. R.D. w T. (akta administracyjne sprawy, tom I, karta nr 30). W oparciu o zgromadzony materiał dowodowy Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał w dniu 7 lutego 2011 r. postanowienie znak: [...] , w którym nałożył na R.M. i A.M. obowiązek dostarczenia w terminie 2 miesięcy oceny stanu technicznego ww. basenu opracowanej przez osobę posiadającą stosowne uprawnienia budowlane, pod kątem zgodności z przepisami techniczno- budowlanymi w zakresie budowy tego rodzaju obiektów (akta administracyjne sprawy, tom I, karta nr 37). Na skutek zażalenia A.M. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia 17 lutego 2011 r., znak: [...] uchylił w całości zaskarżone własne postanowienie z dnia 7 lutego 2011 r., znak: [...] (akta administracyjne sprawy, tom I, karta nr 39). W dniu [...] marca 2011 r. przeprowadzono oględziny w sprawie basenu kąpielowego na działce nr [...] , [...] obręb [...] przy ul. [...] w T. w związku ze zgłoszeniem przez A.M. likwidacji przedmiotowego obiektu i stwierdzono, że obiekt nie został rozebrany "żelbetowa konstrukcja niecki basenu istnieje nadal (...) stwierdzono ponadto, że wewnątrz niecki basenu zamontowano "basen spa" oraz "wannę spa" do hydromasażu. Nad całą powierzchnią otwartego basenu zamontowano samojezdne przekrycie (...)Zadaszenie j.w. przesuwa się /składa/po zainstalowanych szynach jezdnych. Kształt przekroju zadaszenia - półkoliste, konstrukcja zadaszenia -z elementów kształtowników aluminiowych (...) Wewnątrz niecki basenu ściany i dno- wyłożone drewnem impregnowanym(..) Na dnie byłego otwartego basenu wykonano wylewkę betonową(...) Obecnie były basen nie pełni funkcji basenu otwartego(...) P. A.M. wyjaśnia, że basen otwarty został zlikwidowany, natomiast zainstalowane obecnie "wanna spa" i "basen spa" mają konstrukcję przenośną, którą można w każdej chwili zdemontować i przenieść w inne miejsce" (akta administracyjne sprawy, tom I, karta nr 42). Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta T. w dniu 16 maja 2011 r. wydał postanowienie, znak: [...] , którym wstrzymał prowadzenie robót budowlanych związanych z rozbudową samowolnie wybudowanego przydomowego, otwartego basenu rekreacyjnego zlokalizowanego na działkach nr [...] i [...] obręb [...] przy ul. [...] w T. oraz nałożył na R.M. i A.M. obowiązek przedstawienia w terminie 3 miesięcy dokumentów: zaświadczenia Prezydenta Miasta T. o zgodności w/w budowy z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, czterech egzemplarzy projektu budowlanego zadaszonego basenu oraz oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Na powyższe postanowienie nie służyło zażalenie (akta administracyjne sprawy, tom I, karta nr 45). W dniu 29 września 2011 r. inwestor przedłożył 4 egzemplarze projektu budowlanego zadaszonego basenu (akta administracyjne sprawy, tom I, karta nr 49-50). Postanowieniem z dnia 20 października 2012 r. znak: [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta T. ustalił wysokość opłaty legalizacyjnej na kwotę 125.000 zł dla inwestorów R.M. i A.M. w związku z wykonaniem robót budowlanych polegających na budowie obiektu budowlanego bez wymaganego pozwolenia na budowę - basenu rekreacyjnego o pow. 51,50 m2 wraz z zadaszeniem zlokalizowanego na działkach nr [...] i [...] obr. [...] przy ul. [...] w T. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia wskazano art. 49 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 80 ust.2 pkt 1 i art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 Iipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 z późn. zm.) oraz art. 123 K.p.a. W uzasadnieniu postanowienia podano, że w wyniku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego dotyczącego budowy obiektu budowlanego - basenu przydomowego zadaszonego na działkach nr [...] i [...] obręb [...] w T. na nieruchomości przy ul. [...] stwierdzono budowę przydomowego basenu rekreacyjnego o wymiarach około 10 m x 5 m, którą rozpoczęto w latach 1993-1994 bez wymaganego pozwolenia na budowę a następnie w ostatnim okresie tj. po dniu 1 stycznia1995 r. kontynuowano roboty budowlane związane z jego budową polegające na wykonaniu konstrukcji przesuwnego zadaszenia. Zainstalowano również wewnątrz niecki basenu wannę i basen spa. Postanowieniem z dnia 16 maja 2011 r. znak: [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, na podstawie art. 48 ust. 2 w związku z art. 48 ust. 3 Prawa budowlanego, wstrzymał prowadzenie robót budowlanych związanych z budową przedmiotowego obiektu oraz nałożył na inwestorów obowiązek przedłożenia w podanym terminie dokumentów określonych w art. 48 ust. 3 ww. ustawy. Ustalono, że budowa ww. obiektu budowlanego jest zgodna z obowiązującym planem zagospodarowania przestrzennego uchwalonego uchwałą nr X/149/2007 Rady Miejskiej w T. z dnia 28 czerwca 2007 r., a przedłożony kompletny projekt budowlany wykonany przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia. Wskazano, że wybudowany obiekt budowlany jest zaliczony do VIII kategorii obiektów budowlanych (inne budowle), a zatem wysokość opłaty legalizacyjnej wynosi odpowiednio 5 x 500 zł x 50 = 125.000 zł. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł w dniu 2 listopada 2012 r. A.M. , który podniósł, że w chwili obecnej basen został zlikwidowany, zatem bezcelowe jest dalsze prowadzenie postępowania w tym przedmiocie. Postanowieniem z dnia 31 sierpnia 2012 r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu I instancji. Organ odwoławczy przyjął jako uzasadnione ustalenia faktyczne dokonane przez organ I. instancji oraz zlecił w oparciu o art. 136 K.p.a. organowi I. instancji przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego. W dniu 5 lipca 2012 r. przeprowadzono oględziny, w wyniku których stwierdzono, że na działkach nr [...] i [...] obręb [...] w T. przy ul. [...] istnieje niecka betonowa basenu rekreacyjnego wraz z konstrukcją ruchomego zadaszenia. Wewnątrz niecki basenu istnieje Jacuzzi przenośne ustawione na wybudowanej płycie wyrównawczej betonowej. Niecka betonowa - ściany zostały obudowane drewnem. W dniu kontroli w niecce basenu nie było wody. W związku z powyższymi ustaleniami stwierdzono, że basen rekreacyjny nie został rozebrany. Wskazano, że przedmiotem postępowania w niniejszej sprawie jest prawidłowość wydania przez organ I instancji postanowienia nakładającego obowiązek wniesienia opłaty legalizacyjnej dla wykonanej bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę basenu rekreacyjnego o powierzchni 51,50 m2 wraz z zadaszeniem znajdującego się na działce nr [...] i [...] obręb [...] w T. przy ul. [...] . Powołano treść art. 48 ust. 1 i ust. 2 Prawa budowlanego. Wskazano, że w art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego określono czynności, zmierzające do legalizacji obiektu budowlanego wybudowanego bez pozwolenia na budowę, które mogą być podjęte jeśli budowa jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu lub jego części do stanu zgodnego z prawem. Spełnienie wstępnych warunków legalizacji, uzasadnia wydanie przez organ administracji postanowienia, o którym mowa w art. 48 ust. 3 Prawa budowlanego, nakładające na inwestora obowiązek przedłożenia w wyznaczonym terminie dokumentów wyszczególnionych w tym przepisie. Przedłożenie wszystkich żądanych dokumentów należy w świetle art. 48 ust. 5 powołanej ustawy traktować jako wniosek o zatwierdzenie projektu budowlanego i pozwolenie na wznowienie robót budowlanych, jeśli budowa nie została zakończona. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia 16 maja 2011 r., znak: [...] umożliwił inwestorowi wszczęcie procedury legalizacyjnej, zobowiązując inwestora do przedłożenia wymaganych w trybie legalizacji dokumentów w określonym terminie (akta administracyjne sprawy, tom I, karta nr 45). Organ I. instancji ustalił, że budowa przedmiotowego basenu jest zgodna z obowiązującym planem przestrzennego zagospodarowania terenu. W związku z tym, że zobowiązani przedłożyli w dniu 5 maja 2011 r. wymagane dokumenty organ I instancji zaskarżonym postanowieniem ustalił opłatę legalizacyjną (akta administracyjne sprawy, tom I, karta nr 50). [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po analizie zgromadzonego materiału dowodowego stwierdził, że organ I. instancji przeprowadził niniejsze postępowanie administracyjne w sposób prawidłowy, umożliwiając inwestorowi zalegalizowanie samowoli budowlanej oraz prawidłowo nałożył obowiązek uiszczenia opłaty legalizacyjnej wynikającej z art. 49 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego. Wyjaśniono, że organ nadzoru budowlanego nie ma możliwości odstąpienia od nałożenia opłaty legalizacyjnej, albowiem art. 49 Prawa budowlanego zobowiązuje organ do ustalenia takiej opłaty, a ponadto jej uiszczenie stanowi warunek konieczny legalizacji samowoli budowlanej, tj. zatwierdzenia projektu budowlanego i pozwolenia na wznowienie robót. Organ przedstawił sposób wyliczenia wysokości opłaty legalizacyjnej na postawie art. 59 f w związku z art. 49 ust. 2 Prawa budowlanego. Podkreślono przy tym, że ani organ, ani Sąd nie są upoważnione do ustalenia innej, niż określona w przepisach, wysokości opłaty legalizacyjnej, bowiem zasady ustalania wysokości tej opłaty zostały określone przez ustawodawcę w sposób nie pozostawiający żadnej swobody w określaniu tej wysokości, chociażby przez możliwość oceny poszczególnych elementów wpływających na tą wysokość (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 marca 2007 r., sygn. akt. II OSK 1336/05). Odnosząc się do zarzutu zażalenia o zdemontowaniu basenu wskazano, że [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego zlecił organowi I. instancji przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego, które wykazało, że basen rekreacyjny nie został rozebrany. Tym samym brak podstaw do uchylenia zaskarżonego postanowienia. Wobec powyższego stwierdzono, że organ odwoławczy kierując się zasadą prawdy obiektywnej, w trybie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. był zobligowany do utrzymania zaskarżonej decyzji w mocy. W dniu 28 września 2012 r. R.M. i A.M. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, za pośrednictwem organu, skargę na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 31 sierpnia 2012 r. , wnosząc o jego uchylenie i zasadzenie kosztów postępowania. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucono: 1) błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia, polegający na błędnym założeniu, że basen rekreacyjny istnieje, podczas gdy istniejący stan faktyczny nie pozwala przyjąć, że pozostałe elementy konstrukcji, głównie metalowej i drewnianej, nie można zakwalifikować jako basenu rozumianego jako zbiornika przeznaczonego do kąpieli i pływania, przez co organ naruszył art. 7 K.p.a., w związku z art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego; 2) naruszenie art. 7 K.p.a. w zw. z art. 77 § 1 K.p.a. poprzez nie rozpoznanie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, w szczególności ustaleń Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Miasta T. , że po dawniej istniejącym basenie pozostała jedynie stara popękana niecka, która nie może być wykorzystana, co spowodowało brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i błędne przyjęcie, że basen istnieje; 3) naruszenie art. 105 § 1 i 2 K.p.a., poprzez jego niezastosowanie i nie umorzenie postępowania, pomimo że postępowanie w wyniku nieistnienia basenu stało się bezprzedmiotowe a skarżący wnosił na tej podstawie o jego umorzenie. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wniósł o jej oddalenie w pełni podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zakwestionowanego rozstrzygnięcia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Skarżący R.M. i A.M. w dniu 28 września 2012 r. wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 31 sierpnia 2012 r., doręczone skarżącym 7 września 2012 r. Skarga została wniesiona z zachowaniem ustawowego 30-dniowego terminu. Właściwym do rozpoznania niniejszej skargi jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, który w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.), zwanej dalej w skrócie "P.p.s.a., uprawniony jest do badania, czy przy wydaniu zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia organu pierwszej instancji nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 P.p.s.a.). W przedmiotowej sprawie zaskarżone postanowienie nie narusza przepisów prawa w stopniu uzasadniającym jego uchylenie. Nie ulega wątpliwości, że skarżący wybudowali na działkach nr [...] i [...] basen otwarty bez wymaganego pozwolenia na budowę. Zarówno w okresie budowy tego basenu (lata 1993-1994), jak i obecnie wybudowanie takiego basenu o powierzchni przekraczającej 30 m2 wymaga uprzedniego uzyskania pozwolenia na budowę. Basen bowiem stanowi rodzaj budowli. Jak wynika z akt sprawy, po roku 2006 miały miejsce dalsze prace budowlane związane z tym basenem, które polegały na zamontowaniu zadaszenia nad tym basenem, ułożeniu (montaż) desek na części powierzchni dna basenu, ułożenie (montaż) desek na fundamencie okalającym basen i zamontowaniu przenośnego basenu (wanny) typu "spa". Prace te wykonywane były także bez jakiegokolwiek pozwolenia na budowę lub zgłoszenia i ta okoliczność nie budzi wątpliwości. Organy obu instancji prawidłowo uznały, że prace wykonane po 2006 r. należy zakwalifikować jako przebudowę wcześniejszego basenu. Zgodnie z art. 3 pkt 7a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 z późn. zm.), przebudowa to wykonywanie robót budowlanych, w wyniku których następuje zmiana parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu budowlanego, z wyjątkiem charakterystycznych parametrów, jak: kubatura, powierzchnia zabudowy, wysokość, długość, szerokość bądź liczba kondygnacji. Przebudowa stanowi przy tym rodzaj robót budowlanych (art. 3 pkt 7 Prawa budowlanego). W ocenie Sądu wykonane przez skarżących w stosunku do przedmiotowego basenu po 2006 r. roboty budowlane należy zakwalifikować jako przebudowę. Przed bowiem wykonaniem tych robót istniał basen odkryty, natomiast po wykonaniu tych robót nastąpiła zmiana basenu typu odkrytego w basen typu krytego. Wprawdzie to zamknięcie w postaci zadaszenia może być "odsuwane", ale istotą określenia tego obiektu jest sama możliwość całkowitego zadaszenia basenu i możliwość korzystania z niego jako basenu zakrytego. Ponadto sam basen zmienił swoje parametry użytkowe, ponieważ po zamontowaniu zadaszenia i zamontowaniu basenu/wanny typu "spa" zmieniły się parametry użytkowania tego obiektu. Zmieniły się także parametry techniczne wanny/basenu typu "spa" w stosunku do basenu nie mającego żadnych udogodnień i możliwości "spa". Okoliczność, że zadaszenie nad tym basenem zostało zamontowane także w tej sprawie nie ma znaczenia. Zgodnie bowiem z powołanym już art. 3 pkt 7 Prawa budowlanego ustawodawca pod pojęciem robót budowlanych rozumie budowę, ale także prace polegające na przebudowie, montażu, remoncie lub rozbiórce obiektu budowlanego. Tym samym w okolicznościach stanu faktycznego tej sprawy przedmiotowy basen na działkach nr [...] i [...] został poddany robotom budowlanych przeprowadzonym po 2006 r. które doprowadziły do zmiany istniejącego poprzednio obiektu. Także ustawodawca odróżnia basen odkryte od basenu zakrytego i tak basen odkryty kwalifikowany jest do V kategorii obiektów budowlanych (załącznik do Prawa budowlanego), natomiast basen kryty do XV kategorii. Jeżeli inwestor zrealizował obiekt budowlany bez wymaganego pozwolenia na budowę, to wówczas organ nadzoru budowanego w pierwszej kolejności prowadzi postępowanie zmierzające do pozostawienia tego obiektu. Dopiero wówczas, gdy nie ma możliwości pozostawienia obiektu, organ nadzoru budowlanego wydaje nakaz jego rozbiórki. Taki tez tryb, zmierzający w pierwszej kolejności właśnie do pozostawienia basenu inwestorom, zastosowały organy w tej sprawie. W takiej zaś sytuacji, zgodnie z art. 49 ust. 1 Prawa budowlanego właściwy organ, przed wydaniem decyzji w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego (na nielegalnie wybudowany obiekt) bada zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego; kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz wykonanie projektu budowlanego przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane. Jeżeli te warunki są spełnione, wówczas, zgodnie z art. 49 ust. 1 i 2 Prawa budowlanego, właściwy organ ustala, w drodze postanowienia, wysokość opłaty legalizacyjnej, co do której stawka opłaty podlega pięćdziesięciokrotnemu podwyższeniu. Takie przepisy zostały zastosowane w tej sprawie i Sąd nie stwierdził uchybień w tym zakresie. Skarżący w swojej skardze i później złożonym piśmie nie kwestionują wykonania robót budowlanych bez pozwolenia, wskazują jednak, że sam basen został wybudowany przed 1995 r., a więc powinny być stosowne wobec tego basenu przepisy ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowane (Dz. U. z 1974 r. Nr 38, poz. 229 z późn. zm.), zwanej dalej w skrócie jako "Prawo budowlane z 1974 r.". Sąd tego stanowiska nie podziela. W tej bowiem sprawie inwestorzy rzeczywiście wybudowali basen typu odkrytego przed 1995 r. i gdyby nie prowadzili robót budowlanych po tej dacie, które samodzielnie wymagają odrębnego pozwolenia na budowę i które doprowadziły do zmiany rodzaju budowli, to skarżący mieliby rację. Istota sporu dotyczy tego, że po 2006 r. nastąpiła istotna zmiana parametrów tego basenu (zamiast basenu odkrytego – basen kryty, zamontowanie basenu/wanny typu "spa" o zupełnie innych parametrach i wymiarach niż poprzedni basen i poprzez ułożenie desek oraz wykonanie innych prac korzystanie z wcześniejszego basenu było już niemożliwe. Roboty te doprowadziły do zmiany tej przecież pojedynczej budowli. Na dzień wydania w tej sprawie postanowienia przez organ odwoławczy nie było basenu typu krytego. Zupełnie inną kwestią jest to, czy inwestor mógłby swoim działaniem doprowadzić do stanu sprzed 2006 r., tzn. do stanu pierwotnego. Okoliczność związana z możliwością rozbiórki części obiektu i doprowadzenia w ten sposób go do stanu poprzedniego lub całkowitej jego rozbiórki nie stanowi przedmiotu tej sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 29 listopada 2005 r., sygn. akt VII SA/Wa 85/04, opub. w LEX nr 198953 zawarł tezę, zgodnie z którą: "nie ma możliwości prawnych, aby część prac budowlanych przy rozbudowie obiektu oceniane były na podstawie przepisów ustawy z dnia 24 października 1974 r., a pozostałe na podstawie ustawy - Prawo budowlane z 1994 r. Skoro bowiem prace budowlane prowadzone były od 1992 roku do 1995 (włącznie) przy jednym obiekcie budowlanym, to uznanie, iż budowa nie została zakończona do dnia 1 stycznia 1995 r. powoduje, iż do całości zrealizowanych prac budowlanych mają zastosowanie przepisy Prawa budowlanego z 1994 r." Również Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 11 października 2001 r., sygn. akt II SA/Lu 690/00, opub. w LEX nr 290985 zawarł pogląd, zgodnie z którym: "1. Skoro stary drewniany budynek gospodarczy został przebudowany poprzez wykonanie wokół niego ścian murowanych i przykrycia nową konstrukcją dachu już po dniu wejścia w życie nowej ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. Nr 89, poz. 414 ze zm.) tj. po 1 stycznia 1995 r., a roboty budowlane ukończono w 1999 r., to postępowanie administracyjne dotyczące doprowadzenia do należytego stanu technicznego starego budynku gospodarczego, a następnie jego przebudowy zostało wszczęte już pod rządami nowego prawa budowlanego. W tym stanie faktycznym nie istnieją podstawy prawne do wyłączenia działania przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, w tym również art. 48 w stosunku do wykazanej przebudowy. 2. Stary obiekt, jak wynika z ustaleń organów orzekających zrealizowany został wprawdzie samowolnie, ale pod rządami ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 229 ze zm.) i winny mieć w odniesieniu do tego obiektu zastosowanie przepisy tej ustawy (1974 r.). Nie istnieją przeszkody, aby ustalenia dotyczące obu obiektów prowadzone były w ramach jednego postępowania administracyjnego, z tym, że kończyłoby się ono odrębnym rozstrzygnięciem co do starego i nowego obiektu budowlanego". Ten ostatni pogląd został wyrażony w przypadku, gdy inwestor wybudował w latach 70-tych XX wieku bez pozwolenia na budowę budynek drewniany, a po 1995 r. obudował ten budynek konstrukcją nowego budynku murowanego (tzn. otoczył już istniejący budynek ścianami i wykonał zadaszenie). Powstały więc dwa odrębne budynki i co do budynku wybudowanego po 1 stycznia 1995 r. zastosowanie znalazły przepisy Prawa budowlanego z 1994 r., a co do budynku wybudowanego przed ta datą – przepisy Prawa budowlanego z 1974 r. W sprawie zaś objętej skargą skarżących sytuacja jest inna, został bowiem wybudowany basen przed 1995 r., ale po tej dacie ten sam basen został poddany przebudowie i innym robotom budowlanym (montażu) w sposób zmieniający tą budowę. Jest to już bowiem inna budowla niż pierwotna. Częściowo potwierdzają to sami skarżący zarzucając organom, że nie uwzględniły stanu faktycznego dotyczące istnienia starej popękanej niecki basenowej, która niejako nie pozwala na korzystanie z nie jako z basenu odkrytego. To tylko potwierdza, że prace budowlane wykonane po 2006 r. doprowadziły do zmiany istniejącej budowli w taki sposób, że po ich wykonaniu można było z tego basenu już korzystać ale w innych zakresie i z wykorzystaniem innych parametrów użytkowych i technicznych. Wcześniej wybudowany basen nie nadawał się – jak to w skardze podnoszą skarżący – w istocie do użytku. Sąd nie stwierdził naruszenia przepisów ustawy z dnia 10 maja 2007 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2007 r. Nr 99, poz. 665), która weszła w życie z dniem 21 czerwca 2007 r. Zgodnie z jej art. 3 ust. 1 do obiektu budowlanego lub jego części wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia, bądź też pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ administracji publicznej, jeżeli budowa została zakończona po dniu 31 grudnia 1994 r. a przed dniem 11 lipca 1998 r., i przed dniem 11 lipca 2003 r. nie zostało wszczęte postępowanie administracyjne przez właściwy organ nadzoru budowlanego, nie stosuje się do dnia 1 stycznia 2008 r. przepisów art. 48-49b Prawa budowlanego z 1994 r. Przytoczony przepis pozwalał na stosowanie łagodniejszego trybu legalizacji (w szczególności bez ponoszenia opłaty legalizacyjnej) pod warunkiem, że inwestor przed 11 lipca 1998 r. zakończył budowę, przed dniem 11 lipca 2003 r. nie zostało wszczęte postępowanie przez organ nadzoru budowlanego i – co istotne – sam właściciel/inwestor złożył w okresie od 21 czerwca 2007 r. do 1 stycznia 2008 r. wniosek o wydanie pozwolenia na użytkowanie takiego obiektu. Z akt sprawy nie wynika, aby skarżący między datą 21 czerwca 2007 r. a datą 1 stycznia 2008 r. składali wniosek o wydanie pozwolenia na użytkowanie ww. basenu. Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że istniała w tej sprawie podstawa do prowadzenia postępowania legalizacyjnego, którego jednym z elementów jest wymierzenie inwestorowi opłaty legalizacyjnej. Przy przyjęciu korzystnej dla skarżących kwalifikacji tej budowli do kategorii VIII załącznika (inne budowle) z którym jest związany współczynnik kategorii obiektu (5,0) i stawki opłaty oraz obowiązkowego podwyższenia jej pięćdziesięciokrotnie (art. 49 ust. 2 Prawa budowlanego), wyliczona opłata jest prawidłowa. Skoro tak, to nie można uznać, że w tej sprawie organy administracji w stopniu istotnym naruszyły prawo. Tym samym skarga podlega, stosownie do art. 151 P.p.s.a., oddaleniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło