II SA/Kr 1494/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Monika Niedźwiedź Sędziowie: sędzia WSA Małgorzata Łoboz (spr.) sędzia WSA Paweł Darmoń po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 30 stycznia 2023 r. skargi V. sp. z o.o. z siedzibą w S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 29 września 2022 r. nr SKO.IP/4105/44/2022 w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania dotyczącego decyzji o odmowie udostępnienia informacji o środowisku oddala skargę. Przedmiotem skargi V. sp. z o.o. z siedzibą w S. (dalej: skarżąca) jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z 29 września 2022 r. nr SKO.IP/4105/44/2022, utrzymujące w mocy postanowienie tego organu z 1 września 2022 r., którym odmówiono wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z 31 maja 2022 r. znak SKO.IP/4105/14/2022. Decyzją tą uchylono decyzję Starosty Krakowskiego z 22 marca 2022 r. o odmowie udostępnienia informacji o środowisku w zakresie pełnej treści decyzji Starosty z 23 listopada 2021 r., udzielającej skarżącej pozwolenia na wprowadzanie gazów i pyłów do powietrza z instalacji do produkcji chłodnic i skraplaczy w związku z ochroną wartości handlowej, w tym danych technologicznych, dostarczonych przez osoby trzecie i objętych tajemnicą przedsiębiorstwa. W stanie faktycznym sprawy, skarżąca pismem z 1 sierpnia 2022 r. wniosła o wznowienie postępowania zakończonego decyzją SKO w Krakowie z 31 maja 2022 r. Skarżąca nakreśliła, że wniosek o udostępnienie informacji złożyła wskazana fundacja. Podkreślono, że skarżąca nie została powiadomiona o toczącym się postępowaniu i została pozbawiona możliwości czynnego w nim uczestnictwa. Postanowieniem z 1 września 2022 r. SKO w Krakowie odmówiło wznowienia postępowania, bowiem – jak wskazało – w wyniku uchylenia rozstrzygnięcia starosty, postępowanie jest w toku. W wyniku wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, Kolegium postanowieniem z 29 września 2022 r. utrzymało w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie z 1 września 2022 r. Organ podkreślił, że postępowanie wznawia się w sprawie zakończonej decyzją ostateczną. Wydanie decyzji kasacyjnej przez organ odwoławczy nie prowadzi do zakończenia postępowania, lecz zobowiązuje organ pierwszej instancji do ponownego wydania decyzji. Zdaniem organu, strona może składając stosowny wniosek wstąpić do toczącego się przed starostą postępowania. W skardze podniesiono zarzuty naruszenia: 1. art. 149 § 3 i § 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2021 poz. 735 ze zm., dalej: K.p.a.) w zw. z art. 144 K.p.a. w zw. z art. 127 § 3 K.p.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. – poprzez utrzymanie w mocy postanowienia SKO z 1 września 2022 r. i uznanie, że ze względu na kasatoryjny charakter decyzji SKO z dnia 31 maja 2022 r., brak jest podstaw do wznowienia postępowania, podczas gdy: i) skarżąca wnioskiem z 1 sierpnia 2022 roku wykazała wszystkie przesłanki wskazujące na zasadność wznowienia postępowania, w tym przesłankę, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. oraz wykazała wadliwość decyzji, a więc spełniony został warunek zastosowania instytucji wznowienia postępowania; ii) wbrew twierdzeniom SKO, przepisy prawa nie wyłączają możliwości wznowienia postępowania zakończonego decyzją wydaną na podstawie art. 138 § 2 K.p.a.; iii) wbrew twierdzeniom SKO, interes prawny i faktyczny skarżącej dotyczący ochrony tajemnicy jej przedsiębiorstwa nie jest zabezpieczony, ponieważ już po raz trzeci nie bierze ona udziału w postępowaniu o udostępnienie informacji o środowisku w zakresie pełnej treści decyzji Starosty Krakowskiego z dnia 23 listopada 2021 r.; iv) żądanie wznowienia postępowania – ze względu na sytuację opisaną w ppkt (iii) powyżej – jest jedynym środkiem prawnym umożliwiającym skarżącej ochronę swych praw procesowych oraz praw związanych z tajemnicą przedsiębiorstwa skarżącej; v) twierdzenia SKO prowadzą do wniosku, że skarżąca nie może żądać poddania decyzji jakiejkolwiek kontroli, skoro ani nie jest dopuszczana do postępowania dotyczącego ujawnienia tajemnicy jej przedsiębiorstwa, ani też nie może skutecznie żądać wznowienia postępowania zakończonego decyzją; 2. art. 144 K.p.a. w zw. z art. 127 § 3 K.p.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. w zw. z art. 107 § 3 K.p.a. w zw. z art. 7 K.p.a., art. 8 K.p.a., 9 K.p.a. i art. 11 K.p.a – poprzez zaniechanie odniesienia się w uzasadnieniu postanowienia do zarzutów sformułowanych przez skarżącą we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, w wyniku czego nie sposób uznać, że żądanie skarżącej zostało ponownie rozpoznane w sposób rzetelny. Skarżąca wyraziła opinię, że gdyby powyżej wymienione przepisy nie zostały naruszone, postępowanie zostałoby wznowione. W uzasadnieniu skargi skarżąca podkreśliła, że trzykrotnie nie brała udziału w postępowaniu z wniosku fundacji, pomimo kontroli instancyjnej sprawowanej przez SKO. Skoro bowiem SKO zdawało sobie sprawę z tego, że skarżąca winna być stroną postępowania, to konsekwentnie winno zapewnić skarżącej udział w postępowaniu głównym. Jeżeli doszłoby do merytorycznego rozstrzygnięcia w którejkolwiek instancji i ujawnienia tajemnicy przedsiębiorstwa, to skarżąca nie miałby żadnych narzędzi do realnej ochrony swych interesów. Ujawnienie tajemnicy przedsiębiorstwa byłoby bowiem nieodwracalne. W ocenie skarżącej, stanowisko organu oznacza brak poddania decyzji kasatoryjnej jakiejkolwiek kontroli. Skarżąca przytoczyła poglądy doktryny i judykaty oraz zaznaczyła, że istnieją poglądy, które aprobują możliwość wznowienia postępowania, w którym wydano decyzję kasatoryjną. W ocenie skarżącej, tok postępowania jest wyczerpany poprzez wydanie każdej decyzji ostatecznej. Świadczy o tym także wykładnia systemowa, z której wynika możliwość zaskarżenia decyzji kasatoryjnej do sądu administracyjnego. Odpowiadając na skargę, Kolegium podtrzymało wyrażoną dotąd argumentację i wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie miał na uwadze, co następuje. Na wstępie należy zaznaczyć, że sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym zgodnie z art. 119 pkt 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r. poz. 329 ze zm., dalej: P.p.s.a.). Zgodnie z powołanym przepisem, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Przechodząc do merytorycznego rozpoznania skargi, stwierdzić przychodzi, że skarga okazała się niezasadna. Istota sporu sprowadzała się do rozstrzygnięcia, czy dopuszczalne było wznowienie postępowania zakończonego decyzją kasacyjną organu odwoławczego. Zgodnie z art. 145 § 1 K.p.a. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli zachodzą przesłanki określone w powołanym przepisie. W myśl art. 149 § 3 K.p.a. odmowa wznowienia postępowania następuje w drodze postanowienia. Odmowa wznowienia postępowania następuje w sytuacji, gdy wznowienie postępowania jest niedopuszczalne z przyczyn przedmiotowych lub podmiotowych oraz gdy strona złożyła żądanie wznowienia postępowania z uchybieniem ustawowego terminu, określonego w art. 148 § 1 i § 2 K.p.a. Jak wynika z powyższego, przesłanką warunkującą uruchomienie trybu wznowieniowego jest zakończenie sprawy decyzją ostateczną. Ostateczna decyzja, o której mowa w art. 145 § 1 K.p.a., musi zatem kończyć sprawę. Właściwość tę ma decyzja, która rozstrzyga sprawę co do istoty oraz decyzja, na mocy której następuje umorzenie postępowania w sprawie. Z kolei decyzja kasacyjna organu odwoławczego nie ma powyższego charakteru (zob. Postępowanie administracyjne, red. T. Woś, Warszawa 2017, s. 530; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 23 stycznia 2013 r., II OSK 2569/12, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 27 lutego 2018 r., II OSK 1135/16, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 27 listopada 2017 r., VII SA/Wa 125/17, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z 9 marca 2017 r., IV SA/Wr 569/16). Wydając decyzję kasacyjną organ odwoławczy stwierdza naruszenie przepisów postępowania i nieprzeprowadzenie przez organ I instancji postępowania wyjaśniającego w całości lub znacznej części, co uniemożliwia rozstrzygnięcie sprawy przez organ odwoławczy zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. Skoro w wyniku decyzji kasacyjnej organ I instancji jest zobligowany do przeprowadzenia ponownego postępowania, to nie można uznać sprawy administracyjnej za zakończoną. Mimo że decyzja wydana w trybie art. 138 § 2 K.p.a. jest w istocie ostateczna, to kończy ona nie sprawę administracyjną, ale postępowanie, a przecież – stosownie do wyżej wskazanej treści art. 145 § 1 K.p.a. – w sprawie (co ponownie należy wyszczególnić) zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie. Utrzymanie stanu sprawy w toku skutkuje niemożnością wznowienia postępowania administracyjnego. Organy trafnie zatem uznały wznowienie postępowania za niedopuszczalne z przyczyn przedmiotowych. Skoro nie było podstawy prawnej do wznowienia postępowania, to tym samym zasadnie podjęto rozstrzygnięcie o odmowie wznowienia postępowania na podstawie art. 149 § 3 K.p.a. Sąd dostrzega prezentowane przez skarżącą odmienne stanowisko, natomiast z przyczyn przedstawionych powyżej go nie podziela. Tym samym za nietrafne należało uznać zarzuty wymienione w punkcie 1. skargi. Nie mogły odnieść również zakładanego przez skarżącą skutku zarzuty sformułowane w punkcie 2. skargi. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, rozpatrując wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, w dostateczny sposób wyjaśniło zasadność przesłanek, którymi kierowało się przy dokonaniu rozstrzygnięcia, referując bezsporny stan faktyczny, wskazując przepis prawa będący podstawą prawną postanowienia oraz powołując się na poglądy doktryny i orzecznictwa (s. 3 zaskarżonego postanowienia) akcentujące zasadność przyjętego stanowiska. W ocenie Sądu uzasadnienie zaskarżonego postanowienia spełnia wymogi stawiane przez art. 107 § 3 K.p.a. Wobec prawidłowości obranego rozstrzygnięcia oraz wyjaśnienia w uzasadnieniu skarżonego postanowienia motywów postępowania, podniesione przez skarżącą niedoskonałości w zakresie realizacji zasad budowania zaufania, informowania i przekonywania nie mogły mieć istotnego wpływu na wynik sprawy. Mając powyższe na względzie, Sąd oddalił skargę, działając na podstawie art. 151 P.p.s.a.