II SA/Kr 1499/14

WyrokWSA w Krakowie2015-01-09

Skład orzekający: Paweł Darmoń, Kazimierz Bandarzewski, Krystyna Daniel

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia, utrzymane w mocy przez organ odwoławczy, może zostać uchylone z powodu nieprawidłowego ustalenia terminu do jej uiszczenia przez organ pierwszej instancji?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżone postanowienie, uznając, że organ odwoławczy nie dostrzegł nieprawidłowości w ustaleniu przez organ pierwszej instancji terminu do uiszczenia grzywny wraz z opłatą. Nieprawidłowe ustalenie tego terminu, w sytuacji gdy postanowienie nie stało się ostateczne, stanowi naruszenie przepisów proceduralnych mające wpływ na wynik sprawy. W pozostałym zakresie sąd uznał postępowanie organów za prawidłowe.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nałożenia przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego grzywny w wysokości 10.000 zł w celu przymuszenia A.K. do wykonania obowiązku rozbiórki tartaku, wynikającego z decyzji z 1998 r. A.K. wniosła zażalenie, kwestionując zasadność nałożenia grzywny i jej wysokość. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał postanowienie w mocy. A.K. zaskarżyła postanowienie organu odwoławczego do WSA, zarzucając naruszenie zasad postępowania egzekucyjnego.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 14 sierpnia 2014 r. i orzekł, że postanowienie to nie może być wykonywane.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Paweł Darmoń Sędziowie: WSA Kazimierz Bandarzewski WSA Krystyna Daniel (spr.) Protokolant: Katarzyna Paszko-Fajfer po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi A.K na postanowienie nr [....] [....] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 14 sierpnia 2014 r. znak: [....] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. określa, że zaskarżone postanowienie nie może być wykonywane. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. postanowieniem z 22.04.2014 r., na podstawie art. 20 § 1 pkt 4, art. 119, art. 120, art. 121 § 2 i § 4, art. 122, art. 64 a § 1 pkt 1 ustawy 17.06.1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tj: Dz. U. z 2012 r., poz. 1015 ze zm.) nałożył na A. K. grzywnę w wysokości 10.000 złotych w celu przymuszenia zobowiązanej do wykonania obowiązku określonego w odpisie tytułu wykonawczego z 01.04.2014 r., znak: [...]. Wezwał jednocześnie do uiszczenia nałożonej grzywny wraz z opłatą za wydanie postanowienia, tj. w łącznej kwocie 10.068,00 zł w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia postanowienia. W uzasadnieniu organ podał, że decyzją Kierownika Urzędu Rejonowego w L. z 25.08.1998 r. znak: [...], nakazano A. i H. K. rozbiórkę budynku tartaku wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę na działce nr [...], nr [...] w P., gmina [...]. W związku z przeniesieniem własności działek nr [...] i [...] z poprzednich właścicieli A. i H. K. na J. K., zgodnie z art. 30 § 4 kpa prowadził postępowanie egzekucyjne w stosunku do następcy prawnego. W związku z niezrealizowaniem nałożonego obowiązku organ pisemnie upomniał i wezwał zobowiązanego do wykonania rozbiórki. Postanowieniem z 13.11.2008 r. nałożył na J. K. grzywnę w wysokości 62.025,00 zł, uznając, że rozbiórka dotyczy budynku w myśl art. 3 pkt 2 ustawy z 7.07.1994 r. - Prawo budowlane. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. postanowieniem z 31.03.2010 r. uchylił zaskarżone postanowienie w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez PINB w L.. Organ odwoławczy wskazał, że należy ustalić jaki charakter miał obiekt będący przedmiotem ww. decyzji w dniu jej wydania tj. czy był budynkiem. Ponownie rozpatrując sprawę organ stwierdził, że doszło do przejścia własności nieruchomości - działki nr [...], [...] - z poprzedniego właściciela J. K. na A. K.. W dniu 12.07.2013 r. przeprowadzono została kontrola, podczas której stwierdzono, że na działce [...]i [...] istnieje obiekt budowlany o konstrukcji szkieletowej stalowo - drewnianej, elementy nośne (konstrukcyjne) obiektu posadowione na fundamencie betonowym z płytą betonową - trwale połączony z gruntem. Obiekt nie posiada pełnych ścian osłonowych - zewnętrznych. Wg oświadczenia H. i A. K. stan obiektu w zakresie architektury, wymiarów rzutu poziomego, konstrukcji od 1994 r. nie uległ zmianie. Ponadto ww. oświadczyli, że przedmiotowy obiekt stanowi własność A. K.. Organ wystosował do zobowiązanej upomnienie (4.11.2013 r.). Kolejna kontrola w dniu 31.03.2014 r. wykazała, że obowiązek nie został wykonany. W związku z powyższym organ wystawił w dniu 1.04.2014 r. tytuł wykonawczy. PINB za uzasadnione uznał nałożenie na A. K. grzywny w celu przymuszenia w kwocie 10.000,00 zł, uznając ją za mniej uciążliwy środek niż wykonanie zastępcze ze względu na treść art. 125 i 126 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Podniósł, że zastosowanie grzywny w celu przymuszenia być może pozwoli zobowiązanej również na tańsze wykonanie obowiązku, niż zlecenie przez organ wykonania zastępczego. Organ wskazał, że regulacje wypływające z art. 121 § 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - zgodnie z intencją ustawodawcy -odnoszą się do wykonania obowiązku przymusowej rozbiórki budynku lub jego części, która ma miejsce w sytuacji popełnienia przez inwestora samowoli budowlanej, w związku z tym w przedmiotowej sprawie ustalając wysokość grzywny w celu przymuszenia do wykonania obowiązku rozbiórki przedmiotowego obiektu, stosować należy przepisy art. 121 § 2 i § 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Podkreślił, że nie wykonano obowiązku rozbiórki przez ponad 15 lat. A. K. wniosła zażalenie na ww. postanowienie, domagając się jego uchylenia jak i wstrzymania postępowania egzekucyjnego W uzasadnieniu żaląca się podniosła, że nie jest właścicielem działki nr [...] i [...] w P. od 15 lat. Przez ten czas toczyły się liczne sprawy administracyjne i sądowe wobec czego zachodziły podstawy do wstrzymania egzekucji. Niezasadne jest nakładanie na nią grzywny w maksymalnej wysokości z tym uzasadnieniem, że nakaz rozbiórki został orzeczony 15 lat wcześniej. Wskazała, że we wcześniejszych pismach informowała, że podejmuje działania mające na celu legalizację tartaku, stąd postępowanie egzekucyjne jest przedwczesne. Odwołała się do zasady proporcjonalności. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. postanowieniem z 14.08.2014 r., znak: [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 kpa w zw. z art. 18 i 23 § 4 ustawy z o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy. W uzasadnieniu organ podał, że egzekucja w przedmiotowej sprawie dotyczy spełnienia przez zobowiązanego obowiązku wynikającego z przepisów Prawa budowlanego, a ściślej obowiązku rozbiórki tartaku zlokalizowanego na nieruchomości obejmującej działki ewidencyjne nr [...] i [...] w P., gmina [...], co wynika z ostatecznej decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w L. z 25.08.1998 r. Organ II instancji stwierdził, że PINB prawidłowo powołał w podstawie prawnej art. 121 § 2 upea, gdyż egzekwowanym w przedmiotowej sprawie obowiązkiem nie jest rozbiórka budynku lub jego części, co obligowałoby organ egzekucyjny do wyliczenia grzywny na podstawie § 5. Organ przytoczył stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w wyroku z 24.10.2006 r., sygn. akt II OSK 1260/05, podnosząc, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy wskazuje, że pomimo, iż w rozstrzygnięciu egzekwowanej decyzji użyto określenia "rozbiórkę budynku tartaku", podlegający obowiązkowi rozbiórki obiekt nie posiada cech zdefiniowanego w art. 3 pkt 2 Prawa budowlanego budynku, bowiem przedmiotowy tartak od momentu jego powstania nie posiada przegród budowlanych (pełnych ścian osłonowych zewnętrznych). A zatem nałożona skarżonym postanowieniem grzywna w wysokości 10000 zł mieści się w wymiarze określonym przepisem art. 121 § 2 upea. Organ egzekucyjny, określając wysokość grzywny na w/w kwotę nie wykroczył poza ustaloną przez ustawodawcę maksymalną wysokość grzywny. Wyjaśnił również, że organ egzekucyjny, ustalając wysokość grzywny w celu przymuszenia, kieruje się zasadami racjonalnego działania (art. 7 § 2 upea) i niezbędności (art. 7 § 3 upea). Z w/w zasad wynika obowiązek organu zastosowania wobec zobowiązanego takiej dolegliwości, która jest niezbędna do realizacji ciążącego na nim obowiązku i zaprzestania stosowania tej dolegliwości, jeżeli obowiązek zostanie spełniony. Uzasadniając zatem zastosowaną wysokość nałożonej grzywny, organ egzekucyjny winien odwołać się do zasad celowości i skuteczności podjętych działań. Grzywna w celu przymuszenia, jako środek egzekucyjny nie pełni funkcji kary, ale ma charakter przymuszający. Grzywna, nakładana na podstawie art. 121 § 2 upea, powinna być nakładana w takiej wysokości, aby zobowiązanemu nie opłacało się jej uiszczenie i poprzez to przeciąganie postępowania egzekucyjnego i oddalenie osobistego albo zastępczego wykonania obowiązku. Nie ma tutaj zastosowania wyrażona w prawie karnym zasada miarkowania. Wobec powyższego, zdaniem organu odwoławczego, nałożenie grzywny w wysokości 10000 zł jest zasadne. Nie bez znaczenia dla określenia wysokości grzywny pozostają również okoliczności dotyczące zachowania zobowiązanej Ostateczna decyzja, z której wynika egzekwowany w przedmiotowej sprawie obowiązek wydana została ponad 15 lat temu, a podlegający, na mocy w/w decyzji, rozbiórce tartak pozostaje nadal nierozebrany. Jak wskazuje treść księgi wieczystej nr [...] od 3.04.2008 r. zobowiązana jest właścicielem działek ewidencyjnych nr [...] i nr [...]. Ponadto nabywając, w drodze umowy darowizny z 3.04.2008 r. własność w/w działek wraz ze znajdującym się na nich, podlegającym obowiązkowi rozbiórki tartakiem, zobowiązana miała świadomość ciążącego na w/w nieruchomości obowiązku rozbiórki, bowiem decyzję którą ten obowiązek nałożono, skierowano m.in. do zobowiązanej. Wobec faktu wieloletniego uchylania się zobowiązanej, od wykonania egzekwowanego obowiązku rozbiórki, środek egzekucyjny w postaci grzywny w celu przymuszenia w maksymalnej wysokości jest uzasadnioną formą nacisku, mającą na celu skłonienie zobowiązanej do wykonania ciążącego na niej obowiązku. Organ podkreślił, że grzywna może być nałożona na zobowiązanego tylko raz. WINB podniósł, że zobowiązana nie wskazała jakiego rodzaju działania zostały przez nią podjęte w celu legalizacji obiektu, a wykonywana decyzja jest ostateczna, pozostaje w obrocie prawnym, nie zostało również wstrzymane jej wykonanie. Wobec powyższego PINB jest związany w/w decyzją i zobligowany do podejmowania działań w celu doprowadzenia do jej wykonania. Odnośnie zawartego w zażaleniu wniosku o "wstrzymanie prowadzonego postępowania egzekucyjnego" organ II instancji wskazał, że nie stwierdził przesłanek uzasadniających pozytywne odniesienie się do tej kwestii i nie skorzystał z uprawnienia przewidzianego w art. 17 § 2 upea. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. wniosła A. K.. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła: naruszenie art. 7 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez przyjęcie, iż zastosowany środek egzekucyjny jest zgodny z dyrektywami i zasadami wynikającymi z tego przepisu, a więc, że prowadzi bezpośrednio do wykonania obowiązku i jest najmniej uciążliwy dla zobowiązanego; naruszenie art. 121 § 2 i § 4 ustawy o postępowanie egzekucyjnym w administracji (Dz. U. 2012. 1015 j.t.) polegające na nałożeniu na zobowiązaną grzywny w celu przymuszenia w maksymalnej wysokości, w sytuacji, gdy przepis art. 121 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji określa grzywnę w wysokości 10.000 zł jako górną granicę, a w niniejszej sprawie nie zachodzą uzasadnione podstawy do nałożenia na zobowiązaną grzywny w maksymalnej wysokości. Wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia. W uzasadnieniu skarżąca argumentowała, że zastosowanie grzywny w celu przymuszenia w maksymalnej wysokości stoi w sprzeczności z zasadą wskazaną w art. 7 § 2 upea, zwłaszcza, że informowała nadzór budowlany, iż podejmuje działania zmierzające do umożliwienia dalszego funkcjonowania tartaku. Zdaniem skarżącej organy egzekucyjne, jako organy administracji publicznej winny w większej mierze respektować słuszny interes obywateli i słuszny interes społeczny (art. 18 upea w zw. z art. 7 kpa). Zachowanie, utrzymanie w dotychczasowym stanie działającego tartaku, który stanowi źródło utrzymania dla kilku rodzin stanowi słuszny interes społeczny lokalnej społeczności jak również słuszny interes obywateli - ludzi, którzy dzięki niezakłóconemu funkcjonowaniu tartaku mogą utrzymać swoje rodziny. Ponownie podniosła, że podejmuje działania "zmierzające do uporządkowania spraw związanych z funkcjonowaniem tartaku na nieruchomości, na której znajduje się obiekt przeznaczony do rozbiórki". W odpowiedzi na skargę Wojewódki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z 30. 08. 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., sądy administracyjne powołane są do kontroli działalności administracji publicznej, w tym w zakresie legalności decyzji administracyjnych i stosują środki określone w ustawie (art. 1 i art. 3 ustawy p.p.s.a.). W ramach swej kognicji sąd bada czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do dyspozycji art. 134 § 1 p.p.s.a Skarga podlega uwzględnieniu, jednak z innych względów niż zostały w niej podniesione. Na wstępie należy wskazać, mając na uwadze podnoszony w skardze zarzut strony, iż zachowanie i utrzymanie w dotychczasowym stanie przedmiotowego tartaku służy interesom społecznym i słusznemu interesowi obywateli – że przedmiotem kontroli nie jest decyzja nakładająca na skarżącą obowiązek rozbiórki tj. decyzja Kierownika Urzędu Rejonowego w L. z 25.08.1998 r. Nie budzi także wątpliwości, że wynikający z przedmiotowej decyzji obowiązek rozbiórki nie został wykonany.. Wobec niewykonania obowiązku nałożonego w ww. decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w L. z 25.08.1998 r. - polegającego na nakazie rozbiórki budynku tartaku wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę na działce nr [...], nr [...] w P., gmina [...] oraz przesłaniu A. K., która jest właścicielka przedmiotowych działek upomnienia - wydanie postanowienia o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia było zasadne. Zgodnie z art. 122 § 2 ustawy z 17. 06. 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2012 r. , poz. 1015 ze zm. , dalej w skrócie upea) postanowienie o nałożeniu grzywny winno zawierać: 1) wezwanie do uiszczenia nałożonej grzywny w oznaczonym terminie z pouczeniem, że w przypadku nieuiszczenia grzywny w terminie zostanie ona ściągnięta w trybie egzekucji administracyjnej należności pieniężnych, 2) wezwanie do wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym w terminie wskazanym w postanowieniu. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. postanowieniem z 22.04.2014 r., nałożył na A. K. grzywnę w wysokości 10.000 złotych w celu przymuszenia zobowiązanej do wykonania obowiązku określonego w odpisie tytułu wykonawczego z 01.04.2014 r., znak: [...], wzywając jednocześnie do uiszczenia nałożonej grzywny wraz z opłatą za wydanie postanowienia, tj. w łącznej kwocie 10.068,00 zł w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia postanowienia. Tymczasem postanowienie to nie stało się ostateczne na skutek wniesienia przez A. K. zażalenia, po rozpoznaniu którego organ odwoławczy utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Mając na uwadze, że nieuiszczone grzywny w celu przymuszenia podlegają ściągnięciu w trybie egzekucji należności pieniężnych natomiast termin jej uiszczenia w przedmiotowej sprawie wyznacza nieostateczne postanowienie utrzymane w mocy przez organ odwoławczy to już w dniu wydania zaskarżonego postanowienia WINB w K. z 14 sierpnia 2014 r. skarżąca byłaby narażona na niedochowanie terminu ustalonego do uiszczenia przedmiotowej grzywny i związane z tym dalsze konsekwencje. Nieprawidłowość powyższa nie może być w ocenie Sądu uznana za nieistotną. Organ odwoławczy nie dostrzegł nieprawidłowości w ustaleniu terminu przez organ pierwszej instancji, co stanowi naruszenie prawa mające wpływ na wynik sprawy, powinien bowiem w postepowaniu zażaleniowym uchylić postanowienie organu pierwszej instancji w części dotyczącej ustalenia w sposób nieprawidłowy terminu do uiszczenia grzywny wraz z opłata tj. do zastosowania art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 144 kpa. Ponieważ organ odwoławczy nie dostrzegł nieprawidłowości w zakresie ustalenia terminu w postanowieniu organu pierwszej instancji i z naruszeniem przepisów proceduralnych utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie w całości zasadne było uchylenie zaskarżonego postanowienia z wyżej podanego powodu. Natomiast w stosunku do pozostałej części kontrowanego postępowania dotyczącego przedmiotowej sprawy trzeba wskazać, iż Sąd uznał je za nienaruszające przepisów prawa. W przedmiotowej sprawie organ egzekucyjny zasadnie wszczął postępowanie egzekucyjne, po uprzednim doręczeniu skarżącej w dniu 6 listopada 2013 r. upomnienia, stosownie do postanowień art. 15 § 1 ustawy. Upomnienie zawierało między innymi wezwanie do wykonania obowiązku, z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego. Wobec niezastosowania się przez skarżącego do upomnienia i niewykonania obowiązku - Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wszczął postępowanie egzekucyjne, doręczając skarżącemu tytuł wykonawczy z dnia 1 kwietnia 2014 r. i nałożył na zobowiązanego grzywnę w celu przymuszenia. Zgodnie z art. 122 § 1 ustawy grzywnę w celu przymuszenia nakłada organ egzekucyjny, który doręcza zobowiązanemu odpis tytułu wykonawczego zgodnie z art. 32 oraz postanowienie o nałożeniu grzywny. Tytuł wykonawczy zawierał wszystkie niezbędne elementy, określone w art. 27 § 1 ustawy, w tym klauzulę o skierowaniu tytułu wykonawczego do egzekucji administracyjnej. W ocenie sądu organ odwoławczy prawidłowo określił także wysokość nałożonej grzywny i w sposób wyczerpujący i jasny wyjaśnił, iż przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w przypadku niewykonania obowiązku niepieniężnego jakim jest nakaz rozbiórki, dopuszczają zastosowanie faktycznie dwóch środków egzekucyjnych: grzywny w celu przymuszenia (art. 119 upea) oraz wykonania zastępczego (art. 127 ustawy). Należy wskazać, że z zasad postępowania egzekucyjnego w administracji, określonych w art. 7 § 2 ustawy – zasada racjonalnego działania oraz w art. 7 § 3 ustawy – zasada niezbędności, wynika obowiązek zastosowania wobec zobowiązanego takiej dolegliwości, która jest niezbędna do realizacji ciążącego na nim obowiązku i zaprzestania stosowania tej dolegliwości w momencie, gdy obowiązek ten zostanie spełniony. W niniejszej sprawie organy obu instancji dokonały wyboru właściwego środka egzekucyjnego zastosowały grzywnę w celu przymuszenia, prawidłowo motywując wybór tegoż środka. Poczynione ustalenia oraz dokonane oceny nie noszą cech dowolności. Organ zasadnie podkreślił, iż nałożenie grzywny w celu przymuszenia nie powoduje powstania po stronie podmiotu zobowiązanego żadnych dodatkowych kosztów, zaś w razie wykonania obowiązku grzywna podlega albo zwrotowi (art. 126 ustawy), albo – gdy nie została zapłacona lub ściągnięta – umorzeniu (art. 125 § 1 ustawy). To od zobowiązanego zależy zatem czy wykonany zostanie nałożony obowiązek, a w konsekwencji – czy poniesie koszty nałożonej grzywny. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym utrwalony jest pogląd, z który Sąd rozstrzygający w pełni podziela , że grzywna w celu przymuszenia nie jest karą, lecz formą nacisku mającą na celu skłonienie zobowiązanego poprzez dolegliwość finansową do określonego zachowania się. Stąd nie ma tutaj zastosowania wyrażona w prawie karnym zasada miarkowania, nakazująca dostosowanie wysokości nałożonej grzywny do możliwości finansowych zobowiązanego. Natomiast w ramach uznania administracyjnego, wymierzając przedmiotową grzywnę, organ egzekucyjny winien kierować się zasadą celowości i skuteczności podjętych działań, a nie słusznym interesem strony (por. wyrok NSA z 7. 12. 2011 r. sygn. akt II OSK 1822/10, wyrok NSA z 23. 02. 2010 r., sygn. akt I OSK 1169/09) W niniejszej sprawie organ egzekucyjny wyczerpująco ustalił stan faktyczny sprawy a następnie poddał go wnikliwej analizie w kontekście obowiązujących przepisów prawa, rozważając przede wszystkim, który spośród kilku dostępnych środków egzekucyjnych będzie najmniej uciążliwy dla zobowiązanego a jednocześnie będzie prowadził do osiągnięcia celu w postaci dokonania rozbiórki zrealizowanego samowolnie obiektu stanowiącego tartak. Organy wnikliwie rozważyły czy istniejący na działkach nr [...] i [...] tartaku jest budynkiem i uwzględniając ustalenia dokonane podczas kontroli terenie, przeprowadzonej w dniu 12 lipca 2014 r. iż jest to obiekt o konstrukcji o konstrukcji szkieletowej stalowo - drewnianej, elementy nośne (konstrukcyjne) obiektu posadowione na fundamencie betonowym z płytą betonową - trwale połączony z gruntem, oraz że obiekt nie posiada pełnych ścian osłonowych trwale połączonych z gruntem. W związku z powyższym organy prawidłowo oceniły , że w sprawie ma zastosowanie przepis art. 121 § 2 i 4 u.p.e.a, a nałożenie grzywny w celu przymuszenia do wykonania ww. obowiązku będzie w okolicznościach przedmiotowej sprawy najmniej uciążliwe uwzględniając, iż w przypadku wykonania zastępczego skarżąca będzie obowiązana pokryć koszty takiego wykonania. W skarżony postanowieniu zaznaczył, iż zgodnie z art. 125 § 1 i § 2 ustawy nieuiszczone lub nieściągnięte grzywny w celu przymuszenia podlegają umorzeniu w drodze postanowienia wydanego na wniosek zobowiązanej. Stosownie zaś do art. 126 ustawy na wniosek strony zobowiązanej, w sytuacji gdy wykona obowiązek, grzywny uiszczone lub ściągnięte w celu przymuszenia mogą być w uzasadnionych przypadkach zwrócone w wysokości 75% lub w całości. Oznacza to, iż jeżeli skarżąca rozbierze obiekt – do czego zmierza nałożenie obowiązku - to ma możliwość odzyskanie całej lub części uiszczonej grzywny. Odnosząc się do zarzutu strony skarżącej, że organ zastosował środek z naruszeniem przepisu art. 7 § 2 u.p.e.a. , zgodnie z którym organ stosuje środki egzekucyjne , które prowadzą bezpośrednio do wykonania obowiązku , a pośród kilku takich środków – środki najmniej uciążliwe dla zobowiązanego, wskazać należy, że nie może on odnieść skutku z tej również przyczyny, że skarżąca nie zgłaszał zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej. Nie budzi wątpliwości, że zobowiązana ma prawo do zgłoszenia zarzutów (z przyczyn określonych w art. 33 ustawy) oraz do wniesienia zażalenia na postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia. W myśl art. 33 pkt 8 ustawy, zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego może być podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej. Jak wynika z przedłożonych akt administracyjnych skarżąca skorzystała z przysługującego jej środka w postaci zażalenia na postanowienie o zastosowaniu grzywny, w którym o zastosowaniu grzywny w celu przymuszenia nie jest natomiast dopuszczalne powoływanie okoliczności wskazanych w art. 33 ustawy, a zwłaszcza sformułowanie zarzutu zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego (art. 33 pkt 8), gdyż zażalenie takie byłoby w istocie rzeczy zarzutem (por wyrok WSA w Łodzi z 29. 09. 2009r. sygn. akt II SA/Łd 919/08 ). Konkludując należy podkreślić, że grzywna w celu przymuszenia nie ma charakteru sankcji karnej , ale ma za zadanie doprowadzić dłużnika do wykonania obowiązku objętego tytułem wykonawczym (wyrok NSA z 18 marca 2009 r., sygn.akt II OSK 388/08). Wybór tego środka egzekucyjnego, jak również wysokość nałożonej grzywny, odpowiadają rodzajowi nałożonego obowiązku, zostały umotywowane w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, a argumentacja organu w tym zakresie zasługuje na akceptację. Ponownie rozpatrując sprawę organ odwoławczy wskazania poczynione powyżej. Z tych wszystkich względów sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c p.p.s.a należało orzec jak w punkcie I sentencji. W punkcie II sentencji na podstawie art. 152 p.p.s.a. orzeczono o niewykonywaniu zaskarżonego postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło