II SA/Kr 188/11
WyrokWSA w Krakowie2011-10-05
Skład orzekający: Kazimierz Bandarzewski, Małgorzata Brachel –Ziaja, Aldona Gąsecka –Duda
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, uchylając decyzję organu pierwszej instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania, prawidłowo uznał, że nastąpiła istotna zmiana stanu faktycznego lub prawnego, która zwalnia go z obowiązku stosowania się do wskazań zawartych w poprzednim wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego?Ratio decidendi
Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że uchylenie decyzji organu pierwszej instancji przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego było niezasadne, ponieważ nie nastąpiła istotna zmiana stanu faktycznego lub prawnego po wydaniu poprzedniego wyroku sądu. Organ odwoławczy był związany oceną prawną i wskazaniami sądu zawartymi w wyroku z dnia 29 września 2009 r., sygn. akt II SA/Kr 571/09, a jego zaniechanie zastosowania się do nich stanowiło naruszenie art. 153 PPSA. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję z powodu naruszenia przepisów postępowania.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nakazu wykonania robót budowlanych związanych z rozbudową budynku handlowo-usługowego, mających na celu zabezpieczenie sąsiedniego budynku przed zalewaniem wodą opadową. Po serii postępowań administracyjnych i sądowych, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, argumentując istotną zmianą stanu faktycznego i prawnego. Skarżący K.O. zarzucił organowi zignorowanie wiążącej oceny prawnej sądu administracyjnego.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 30 listopada 2010 r.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Kazimierz Bandarzewski Sędziowie WSA Małgorzata Brachel –Ziaja WSA Aldona Gąsecka –Duda (spr) Protokolant Grażyna Grzesiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 września 2011 r. sprawy ze skargi K.O. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 30 listopada 2010r., nr [...] w przedmiocie nakazu wykonania robót budowlanych uchyla zaskarżoną decyzję.
Postanowieniem z 17 lipca 2007r., znak PINB [...], wydanym na podstawie art. 50 ust. 1 2 i ust. 3 w związku z art. 80 ust. 2 pkt 1 i art. 83 ust.
1 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane ( tekst jednol. Dz.U. z.2006 r. Nr 156, poz. 1118) oraz art. 123 k.p.a. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w M.:
1.wstrzymał prowadzenie robót budowlanych związanych z rozbudową budynku handlowo-usługowego na działce nr "1", obr.[...] w M., wykonywanych w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia;
2.nałożył na inwestora – K. O. obowiązek przedłożenia w terminie 30 dni od dnia doręczenia postanowienia oceny technicznej przedstawiającej sposób zabezpieczenia przed wodą opadową:
- styku budynku realizowanego na działce nr "1", obr. [...] w M. z budynkiem posadowionym na działce nr "3", obr. [...] w M. ,
- styku budynku realizowanego na działce nr "1", obr. [...] w M. z budynkiem posadowionym na działce nr "2", obr. 2 w M., jak również ustalił jako zabezpieczenie budowy - nadzór inwestora.
Orzekając w ten sposób wyjaśnił, że postępowanie w sprawie wykonywania robót budowlanych związanych z rozbudową budynku handlowo-usługowego na działce nr "1", obr. [...] w M., realizowanych na podstawie decyzji z dnia 5 grudnia 2005r. , znak [...], zostało wszczęte w dniu 2 kwietnia 2007r. na wniosek K. C.. Wskazując dowody ustalił dalej, że rozbudowę przedmiotowego budynku inwestora prowadzi na podstawie ostatecznej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i pozwoleniu na budowę, zgodnie z tam przewidzianymi warunkami, natomiast w sposób mogący spowodować zagrożenia bezpieczeństwa ludzi i mienia dla sąsiednich budynków.
Następnie, decyzją z dnia 17 września 2007r., znak [...], sprostowaną postanowieniem z dnia 6 lutego 2008r., znak [...], Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w M. na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane (tekst jednol. Dz.U. z 2006r. Nr 156, poz. 1118 z późn. zm.) oraz art. 104 k.p.a. nakazał K. O. wykonanie robót budowlanych mających na celu doprowadzeniu do stanu zgodnego z prawem wykonanych już robót budowlanych związanych z rozbudową budynku handlowo-usługowego na działce nr "1", obr. [...] w M., poprzez wykonanie obróbek blacharskich styku budynku będącego w rozbudowie z budynkiem posadowionym na działce nr "3", obr. 2 w M., w sposób umożliwiający odprowadzenie wody opadowej do rur spustowych.
W uzasadnieniu wydanego rozstrzygnięcia wskazał jak uprzednio, że niniejsze postępowanie zostało wszczęte na wniosek K. C. - właściciela działki nr "3", który domagał się wstrzymania robót budowlanych prowadzonych na działce nr "1" niezgodnie z pozwoleniem na budowę, w wyniku czego wznoszony budynek jest wyższy niż projektowany, a realizowana inwestycja zagraża jego życiu i mieniu. W toku postępowania ustalono, że inwestor posiada ostateczną decyzję o pozwolenia na budowę z dnia 5 grudnia 2005r. [...], wydaną przez Starostę [...]. Z treści dołączonej do akt sprawy Ekspertyzy Technicznej Nr [...], sporządzonej przez rzeczoznawcę budowlanego a dotyczącej stanu budynku położonego na działce nr "3" wynika, że uszkodzenia tego budynku mają związek z realizowaną na sąsiedniej działce rozbudową. Na podstawie przeprowadzonych przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. ustaleń i pomiarów dokonanych podczas oględzin przedmiotowych nieruchomości stwierdzono, że rozbudowa budynku na działce nr "1" prowadzona jest co prawda zgodnie z pozwoleniem na budowę oraz zatwierdzonym projektem budowlanym, jednakże roboty budowlane mogą spowodować zagrożenie dla bezpieczeństwa ludzi i mienia. Opisany stan faktyczny wyczerpuje dyspozycję art. 50 art. ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, w związku z czym postanowieniem z dnia 17 lipca 2007r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w M. wstrzymał prowadzenie robót budowlanych związanych z realizacją przedmiotowej inwestycji oraz nałożył na inwestora obowiązek dostarczenia ekspertyzy technicznej przedstawiającej sposób zabezpieczenia przed wodą opadową styku sąsiadujących budynków. W dniu 17 sierpnia 2007r. K. O. przedłożył sporządzonej przez osobę posiadającą odpowiednie uprawnienia budowlane ocenę techniczną zabezpieczenia styków budynku wznoszonego z istniejącymi budynkami sąsiednimi. Z oceny tej wynika, że K. O. dokonał zabezpieczenia dylatacji pomiędzy jego budynkiem, a budynkiem K. P., przez wykonanie obróbek blacharskich. Ponadto, w ocenie technicznej został podany także sposób zabezpieczenia przed wodami opadowymi dylatacji między budynkiem inwestora, a budynkiem K. C.. Powyższe rozwiązania zakwestionował K. C., twierdząc, że brak jest możliwości wykonania w sposób prawidłowy obróbek blacharskich, które zabezpieczą styki obu budynków, oraz że przedstawione rozwiązania są wadliwe i niezgodne ze sztuką budowlaną.
W dalszych wywodach Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w M. nawiązał do regulacji z art. 50 i art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego. Wyjaśnił, że w przedmiotowej sprawie nie mamy do czynienia z istotnym odstępstwem od projektu budowlanego lub warunków pozwolenia na budowę. Nie zachodzi również sytuacja, w której nie ma możliwości naprawy albowiem pomimo zakwestionowania przez K. C. sposobu zabezpieczenia dylatacji podanego w ocenie technicznej, zdaniem organu nadzoru budowlanego istnieje możliwość jego wykonania zgodnie z zasadami wiedzy technicznej.
Oba wyżej wskazane akty administracyjne podlegały kontroli w toku instancji, zaś po wydaniu stosownych orzeczeń miała miejsce także kontrola sądowoadministracyjna.
I tak, postanowieniem z 11 grudnia 2008 r., znak [...], wydanym w związku z zażaleniem K. C. na postanowienia z dnia 17 lipca 2007r., znak [...], [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. na podstawie art. 138 § 2 w zw. z art.123 i 144 k.p.a. oraz art. 80 ust. 2 pkt 2 i w zw. z art. 83 ust. 2 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane ( tekst jednol. Dz.U. z.2006 r. Nr 156, poz. 1118) uchylił zaskarżone postanowienie w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji z uwagi na konieczność przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w znacznej części.
W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia streścił przebieg postępowania, mając przy tym na uwadze znany z urzędu fakt wydania już w sprawie przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. w następstwie postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych decyzji z dnia 17 września 2007r., znak [...].
Na wstępie rozważań wyjaśnił, że w chwili obecnej stan prawny inwestycji jest odmienny od istniejącego w dniu wydania zaskarżonego postanowienia, kiedy to było pewne, że w obrocie prawnym pozostaje decyzja Starosty [...] z dnia 5 grudnia 2005r. Nr [...], znak [...], o pozwoleniu na budowę oraz utrzymująca ja w mocy decyzja Wojewody [...] z dnia 10 kwietnia 2006r., znak [...]. W chwili obecnej stan inwestycji jest niejednoznaczny, gdyż w obrocie prawnym znajdują się zarówno powyższe decyzje , jak i decyzja Wojewody [...] dnia 26 lutego 2008r., znak [...], którą utrzymano w mocy decyzję Starosty [...] z dnia 6 lipca 2005r., znak [...] o odmowie udzielenia pozwolenia na budowę. Do czasu rozpoznania przez NSA skargi kasacyjnej od wyroku WSA z dnia 11 czerwca 2008r., sygn. akt II SA/Kr 752/06, decyzja Wojewody [...] z dnia 10 kwietnia 2006r., znak [...] nie może być wykonywana, zgodnie z orzeczeniem, które zapadło na podstawie art. 152 p.p.s.a.
W dalszych wywodach [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. zwrócił uwagę na treść wniosku K. C. wszczynającego postępowanie, który miał za przedmiot niezgodność robót budowlanych z zatwierdzonym projektem budowlanym ( art. 50 ust. 1 pkt 4 ), wytykając, że postępowanie organ pierwszej instancji prowadził niezgodnie z tym wnioskiem , tj. w trybie art. art. 50 ust. 1 pkt 2.
Wskazał również, że z uwagi na niejednoznaczny stan prawny sprawy prowadzenie postępowania dotyczącego zgodności robót budowlanych z ustaleniami i warunkami pozwolenia na budowę nie jest możliwe, nawet jeżeli taka niezgodności istnieje.
Mając nadto na uwadze pogląd zawarty w wyroku WSA w Krakowie z dnia 11 czerwca 2008r., sygn. akt II SA/Kr 752/06 o niezgodności przedmiotowych robót budowlanych z § 12 ust. 4 pkt 2 rozporządzenie w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie zauważył, że obowiązkiem organów nadzoru budowlanego jest doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z prawem także w przypadku wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji o pozwoleniu na budowę.
Skarga K. O. na powyższe postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru budowlanego w K. z 11 grudnia 2008 r., znak [...] została oddalona prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 17 września 2009 r., sygn. akt II SA/Kr 435/09.
W uzasadnieni tego wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazał, że przeprowadzona kontrola nie wykazała by zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem prawa. W chwili obecnej z uwagi na długi upływ czasu dzielący postanowienie pierwszej i drugiej instancji radykalnie zmieniła się sytuacja przedmiotowej budowy. Rację ma skarżący zarzucając przewlekłość postępowania przed organem drugiej instancji, co do której jednakże nie składał skargi na bezczynność.
Wyjaśnił dalej, że postanowienie organu pierwszej instancji wstrzymujące roboty budowlane nie straciło ważności, gdyż w tym czasie została wydana przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. decyzja z dnia 17 września 2007r. Z akt sprawy nie wynika by decyzja ta została wykonana. Dotychczasowe postępowanie zostało przeprowadzone przez organ pierwszej instancji w trybie art. 50 ust. 1 pkt 2, gdyż istniało pozwolenie budowlane, a zatem badano jedynie, czy roboty budowlane są wykonywane w sposób właściwy, a zwłaszcza czy nie powodują zagrożenia bezpieczeństwa ludzi lub mienia. Obecna sytuacja prawna się zmieniała, gdyż pozwolenia na budowę zostało podważone i jak słusznie zauważył organ drugiej instancji występuje niejednoznaczny stan prawny sprawy. Nie można zatem twierdzić, że w chwili obecnej nie zachodzą inne przesłanki, o których mowa w art. 50 ust. 1, co wymaga gruntownego ich skontrolowania zarówno pod względem faktycznym, jak i prawnym. Może również wystąpić konieczność przedłożenia innych jeszcze niż dotychczasowe ocen technicznych i ekspertyz, zaś w związku z rozbudową mogło dojść do jeszcze innych niż kwestia zawilgocenia szkód. Taka kontrola może być jednak przeprowadzona jedynie przez organ pierwszej instancji, gdyż art. 136 k.p.a. nie daje organowi drugiej instancji tego rodzaju możliwości.
Od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. z dnia 17 września 2007r., znak [...], odwołanie złożył K. C. podnosząc, że wydane rozstrzygnięcie uniemożliwia mu wpływ na prace wykonywane na jego budynku, a stanowisko organu, zgodnie z którym istnieje możliwość wykonania odpowiednich zabezpieczeń jest bezpodstawne i nie oparte na żadnych dowodach zgromadzonych w toku postępowania. Zastosowanie art. 50 ust. 2 Prawa budowlanego jest niezasadne albowiem nie znaleziono możliwości zabezpieczenia jego mienia w związku z istniejącą rozbudową.
Po rozpoznaniu powyższego odwołania, decyzją z dnia 12 grudnia 2008r., znak [...], wydaną na podstawie art. 138 § 2 i art. 104 k.p.a. oraz art. 80 ust. 2 i art. 83 ust 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r.- Prawo budowlane ( tekst jednol. Dz.U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 z późn. zm.), [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.
Orzekając w ten sposób organ odwoławczy miał na uwadze materiał zgromadzony prze organ pierwszej instancji, jak również jego uzupełnienie dokonane w trybie art. 136 k.p.a. Za konieczne uznał przy tym przypomnienie o rozstrzygnięciach dotyczących przedmiotowej budowy wydawanych przez organy administracji architektoniczno-budowlanej i sądy. W tym zakresie wskazał, że decyzją z dnia 6 lipca 2005r., znak [...] Starosta [...] odmówił udzielenia pozwolenia na rozbudowę przedmiotowego obiektu, która to decyzja została uchylona przez Wojewodę [...] decyzją z dnia 22 września 2005r., znak [...], a sprawa przekazana do ponownego rozpoznania przez organ pierwszej instancji. Następnie, decyzją z dnia 5 grudnia 2005r. Nr [...], znak [...], Starosta [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę dla przedmiotowej inwestycji, a Wojewoda [...] trzymał ją w mocy decyzją z dnia 10 kwietnia 2006r. , znak [...]. Wyrokiem z dnia 23 października 2007r. , sygn. akt II SA/Kr 1314/05 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił decyzję Wojewodę [...] decyzją z dnia 22 września 2005r., znak [...]. Decyzją z dnia 26 lutego 2008r., znak [...], Wojewoda [...] utrzymał w mocy odmowę udzielenia pozwolenia na budowę orzeczoną decyzją Starosty [...] z dnia 6 lipca 2005r., znak [...]. Postanowieniem z dnia 14 kwietnia 2008r. znak [...], Wojewoda [...] wstrzymał wykonanie decyzji z dnia 10 kwietnia 2006r. , znak [...]. Postanowienie to zostało uchylone przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia 25 lipca 2008r., znak [...]. Wyrokiem z dnia 11 czerwca 2008r., sygn. akt II SA/Kr 752/06 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił decyzję Wojewody [...] z dnia 10 kwietnia 2006r., znak [...] i decyzję Starosty [...] z dnia 5 grudnia 2005r. nr [...], znak [...], oraz orzekł, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana. W powyższym wyroku Sąd stwierdził między innymi, że organy nadzoru budowlanego nieprawidłowo zinterpretowały przepis § 12 ust. 4 pkt 2 rozporządzenie w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Poddał również pod wątpliwość przyjęcie przez organy bez zastrzeżeń rozwiązań projektowych w zakresie dachu i rozwiązań projektantów dotyczących zacieniania, przesłaniania i bezpieczeństwa konstrukcji.
W dalszych wywodach [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. streścił dotychczasowy przebieg postępowania. Uznając zaskarżoną decyzję za nieprawidłową zaakcentował po pierwsze zmianę stanu faktycznego, który może zostać wyjaśniony dopiero po rozpoznaniu przez Naczelny Sąd Administracyjny skargi od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 11 czerwca 2008r., sygn. akt II SA/Kr 752/06. Mając na treść art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego uznał po wtóre, że organ pierwszej instancji nie przeprowadził w sprawie niniejszej wyczerpującego postępowania wyjaśniającego i nie zbadał, czy wykonywane roboty budowlane są zgodne z przepisami prawa. Pozostawienie zaskarżonej decyzji w obrocie prawnym doprowadziłoby do legalizacji robót budowlanych, które zostały wykonane niezgodnie przepisami prawa, stąd konieczne jest przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w znacznej części.
Na skutek skargi K. O. od powyższej decyzji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie prawomocnym wyrokiem z dnia 29 września 2009r., sygn. akt II SA/Kr 571/09, uchylił zaskarżoną decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 12 grudnia 2008r., znak [...] i zasądził od organu na rzecz skarżącego kwotę 757,00zł. tytułem kosztów postępowania .
Uznając, że skarga zasługuje na uwzględnienie powołał art. 136 § 2 k.p.a. , który - jak podał – mówi, iż organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części . Przekazując sprawę organ ten może wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Przesłankami których wystąpienie uzasadnia wydanie przez organ drugiej instancji decyzji kasacyjnej, o których mowa w wyżej powołanym przepisie, jest konieczność przeprowadzenia przez organy, postępowania wyjaśniającego w całości lub znacznej części. Tak więc rozpoznając odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji, organ administracji wyższego stopnia, może uchylić zaskarżona decyzję jedynie wówczas, gdy organ pierwszej instancji nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego w ogóle, lub postępowanie to nie wyjaśniło okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia tak, że koniecznym jest przeprowadzenie tego postępowania, co najmniej w znacznej, tj. w przeważającej części. Zastosowanie możliwości jakie daje organowi wyższego stopnia dyspozycja art. 136 § 2 k.p.a. jeżeli nie istnieje faktycznie konieczność przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w rozmiarze o jakim mowa w tym przepisie jest naruszeniem przepisów postępowania o którym mowa w 145 § 1 pkt 1 c p.p.s.a. Sytuacja taka zaistniała w niniejszym postępowaniu.
Przedstawiając dalej stan faktyczny sprawy oraz nawiązując do przepisów 50 art. ust. 1 pkt 2 i art. 51 ust 1 pkt 2 Prawa budowlanego Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że wydane przez organu pierwszej instancji postanowienie i decyzja były zgodne z dyspozycją obydwóch tych przepisów. Rozpoznając wniosek o wstrzymanie robót budowlanych prowadzonych w sposób sprzeczny z decyzją o pozwoleniu na budowę oraz stwierdzając, że co prawda prace budowlane działce są prowadzone zgodnie z pozwoleniem na budowę i zatwierdzonym projektem budowlanym, ale w sposób zagrażający bezpieczeństwu mienia na działce sąsiedniej tj. powodując zalewanie dylatacji i penetrowanie wilgoci w głąb szczeliny między budynkami, co skutkuje zawilgoceniem, zaciekami i zagrzybieniem ściany korytarza przylegającego bezpośrednio do wznoszonego budynku, organ pierwszej instancji zasadnie wydał postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych, a przed upływem dwóch miesięcy od daty tego postanowienia, decyzję nakładającą na inwestora obowiązek wykonania robót budowlanych mających na celu doprowadzenie wykonanych już robót do stanu zgodnego z prawem, tj. prac które zabezpieczają sąsiedni budynek przed dalszą degradacją. Prowadzenie prac budowlanych, zgodnie co prawda z decyzją o pozwoleniu na budowę, ale w sposób zagrażający sąsiednim nieruchomością, czy wyrządzający im szkody jest prowadzeniem prac budowlanych w sposób zagrażający bezpieczeństwu mienia i wyczerpuje dyspozycje 50 art. ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane. Konsekwencją stwierdzenia takich naruszeń i zastosowania przez organ administracji sankcji o której mowa w art. 50 ust 1 jest z kolei nałożenie na inwestora obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem - na podstawie art. 51 ust 1 pkt 2, przy czym "stan zgodny z prawem" o jakim mowa w tym przepisie, tożsamy jest z dokonaniem zabezpieczenia w taki sposób by wyeliminować możliwość dalszego prowadzenia prac budowlanych w sposób, który może zagrażać lub zagraża bezpieczeństwu mienia lub ludzi. Dostrzegając, że decyzja o pozwoleniu na budowę została uchylona innym wyrokiem, Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazał po pierwsze, że wyrok ten nie dotyczył sposobu prowadzenia robót budowlanych. Po drugie, wyrok ten jest nieprawomocny, a decyzja na podstawie której prowadzone są prace budowlane w dalszym ciągu jest decyzją ostateczną. Po trzecie zaś, nie zachodzi niebezpieczeństwo by realizacja zaskarżonej decyzji mogła prowadzić do legalizacji robót budowlanych wykonanych w sposób niezgodny z przepisami prawa. Decyzja będąca przedmiotem badania ma celu zabezpieczenie sąsiedniej nieruchomości przed dalszymi naruszeniami związanym z nieprawidłowym zabezpieczeniem robót budowlanych i zalewaniem przez wodę deszczową budynku sąsiedniego, a nie legalizację prac budowlanych. Pogląd organu drugiej instancji jest w tym zakresie co najmniej dowolny. Przepis art. 51 ust. 1 pkt 2 nie daje podstaw do wyprowadzania takiego wniosku bowiem mówiąc o " doprowadzeniu wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem" stanowi o wymuszeniu na inwestorze wykonania prac zabezpieczających obiekt budowlany lub wymuszenia sposobu prowadzenia w nim dalszych prac, w taki sposób, by w dalszym ciągu nie stwarzały zagrożenia dla bezpieczeństwa ludzi lub mienia. Decyzja oparta na tym przepisie nie ma też żadnego związku z ostatecznym rozstrzygnięciem sprawy pozwolenia na budowę i zatwierdzenia projektu budowlanego. W takim stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał za zasadne uchylenie zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Ponownie rozpatrując sprawę, decyzją z dnia 30 listopada 2010r., znak [...], [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. uchylił decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. z dnia 17 września 2007 roku, znak [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, powołując w podstawie prawnej art. 138 § 2 k.p.a, art. 104 k.p.a. oraz art. 80 ust. 2 i art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r.- Prawo budowlane ( tekst jednol. z 2006 r. Dz. U. Nr 156, poz. 1118 z późn. zm.).
W uzasadnieniu powyższego organ odwoławczy omówił dotychczasowy przebieg postępowania w sprawie oraz zgromadzony materiał dowodowy stwierdzając, że z uwagi na zmianę stanu faktycznego, która powoduje konieczność przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości w odniesieniu do legalności przedmiotowego obiektu organ odwoławczy zobligowany jest do uchylenia zaskarżonej decyzji w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia.
Jak wyjaśnił, z art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wynika, że organ rozpatrujący sprawę jest związany oceną prawną oraz wskazaniami co do dalszego postępowania zawartymi w wyroku sądu administracyjnego uchylającego decyzję wydaną w sprawie przez ten organ. W orzecznictwie sądów administracyjnych uznaje się jednak, że ocena prawna zawarta w wyroku sądu administracyjnego przestaje wiązać w przypadku istotnej zmiany stanu faktycznego lub stanu prawnego sprawy, która ma miejsce po wydaniu tegoż wyroku.
W ocenie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie.
Za istotną zmianę stanu faktycznego należy uznać okoliczność wydania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w wyroku z dnia 17 września 2009 r., sygn. akt II SA/Kr 435/09, którym oddalono skargę K. O. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 11 grudnia 2008 r., znak [...], uchylające postanowienie organu pierwszej instancji z dnia 17 lipca 2007 r., znak [...] i przekazujące sprawę do ponownego rozpatrzenia. W tej sytuacji nie można już wydać decyzji orzekającej co do istoty w postępowaniu odwoławczym od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. z dnia 17 września 2009r. i tym samym zastosować się do wskazań zawartych w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 29 września 2009r., sygn. akt II SA/Kr 571/09, albowiem w obecnym stanie faktycznym sprawy brak jest w obrocie prawnym postanowienia wydanego na podst. 50 Prawa budowlanego, czyli rozstrzygnięcia, od którego zależy wydanie decyzji kończącej postępowanie na podstawie art. 51. Wydanie takiej decyzji jest bowiem możliwe tylko "przed upływem 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia, o którym mowa w art. 50 ust. 1".
Ponadto, istotna zmiana stanu faktyczno - prawnego sprawy ma miejsce również z uwagi na fakt uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę w przedmiotowej sprawie. W dniu wydania wyroku z dnia 29 września 2009 r., sygn. akt II SA/Kr 571/09, decyzja Wojewody [...] o pozwoleniu na budowę była jeszcze decyzją ostateczną, albowiem w tym czasie w Naczelnym Sądzie Administracyjnym rozpatrywana była skarga kasacyjna od wyroku z dnia 10 czerwca 2008 r., sygn. akt II SA/Kr 752/06, którym uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, zatwierdzające projekt budowlany i udzielające pozwolenia na budowę. Wyrokiem z dnia 30 października 2009 r., sygn. akt II OSK 1744/08, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną na powyższe orzeczenie sądu pierwszej instancji. Zatem w obecnym stanie faktyczno - prawnym rozbudowa realizowana przez K. O. nie jest już objęta decyzją o pozwoleniu na budowę, która została uchylona. W obecnym stanie sprawy istniejące wątpliwości, co do zabezpieczenia styku budynków i sposobu rozwiązania zabezpieczenia tego styku należy mieć na uwadze w ponownie prowadzonego postępowania naprawczym, jakie organ nadzoru budowlanego obowiązany jest wdrożyć w stosunku do przedmiotowego obiektu.
Wnosząc w terminie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na decyzję [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
w K. z dnia 30 listopada 2010r., znak [...], K. O. domagał się jej uchylenia.
Skarżący zarzucał, że [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. zlekceważył ocenę prawną zawartą w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 29 września 2009 r., sygn. akt II SA/Kr 571/09. Nie sposób zgodzić się ze stanowiskiem, jakoby w sprawie doszło do zmiany stanu faktycznego skutkującej potrzebą uchylenia decyzji organu pierwszej instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. W sprawie nie zaszły też jakiekolwiek przesłanki zwalniające od stosowania interpretacji wyrażonej w powyższym wyroku.
Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 29 września 2009 r., sygn. akt II SA/Kr 571/09 wydany został po tym jak organ odwoławczy uchylił postanowienie znak [...] i przekazał do ponownego rozpoznania, a także po tym jak postanowienie organu odwoławczego zostało zaaprobowane wyrokiem z dnia 17 września 2009 r., sygn. akt II SA/Kr 435/09. Choć dla zakresu związania interpretacją przedstawioną przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w wyroku z dnia 29 września 2009 r. bez znaczenia pozostaje to, czy Sąd ten znał treść wyroku w sprawie skargi na postanowienie z dnia 11 grudnia 2008r., to jednak brak jest podstaw by uznać, że orzeczenie to nie było znane w dniu 29 września 2009 r. Zapadło bowiem w tym samym wydziale sądu w dniu 17 września 2009 r. do sygn. akt II SA/Kr 435/09, a jeden z sędziów orzekał w obu sprawach. Skład orzekający później miał zatem wiedzę o orzeczeniu wcześniejszym. Skoro zatem w dniu 29 września 2009 r. postanowienie organu pierwszej instancji z dnia 17 lipca 2007 r. było już uchylone, to nie można mówić, że doszło do zmiany stanu faktycznego po wydaniu wyroku w sprawie sygn. akt II SA/Kr 571/09. Tak więc wbrew zapatrywaniu organu odwoławczego był on związany interpretacją wyrażoną przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 29 września 2009 r. , sygn. akt II SA/Kr 571/09. Nadto, to wyrok z dnia 29 września 2009r. sygn. akt II SA/Kr 571/09 wpływać powinien na zakres stosowania wyroku z dnia 17 września 2009 r. sygn. akt II SA/Kr 435/09, a nie odwrotnie. To właśnie bowiem wyrok z dnia 29 września 2009 r. tworzył w sprawie postanowienia nowy stan prawno-faktyczny. Zwalniał i zwalania w dalszym ciągu organy nadzoru budowlanego od stosowania interpretacji wyrażonej w dniu 17 września 2009 r. , sygn. akt IISA/Kr 435/09.
Nie wprowadza zmiany stanu faktycznego istotnego z punktu widzenia postępowania toczącego się przed organami nadzoru budowlanego i stosowania interpretacji przyjętej z dnia 29 września 2009 r. sygn. akt II SA/Kr 571/09 także wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 października 2009 roku sygn. II OSK 1744/08. Realizowana przez skarżącego inwestycja rozpoczęta została po uzyskaniu waloru ostateczności decyzji udzielającej pozwolenia na budowę. Z chwilą uzyskania przez decyzję o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę waloru ostateczności nastąpiła trwała i wiążąca dla inwestora, osób trzecich oraz organów konkretyzacja stosunku pranego. Pozwolenie na budowę wyznaczało zakres zachowań legalnych. W tym zakresie w jakim inwestor nie sprzeniewierzył się jego treści inwestycja nie narusza prawa. Dla takiej oceny prac wykonywanych w okresie, gdy decyzja pozostawała w obrocie nie ma znaczenia jej późniejsze z niego wyeliminowanie.
Organy nadzoru budowlanego nie mają uprawnienia do badania, czy decyzja o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę narusza prawo. Dlatego też wbrew stanowisku organu odwoławczego uchylenie decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę nie powoduje nowego stanu faktycznego skutkującego koniecznością przeprowadzenia postępowania przez organ pierwszej instancji. Sąd w wyroku z dnia 29 września 2009r. skrytykował próbę interpretacji zakładającej, że uchylenie pozwolenia na budowę skutkować winno uchyleniem decyzji organu pierwszej instancji. Wprost przeciwnie wskazał, że zależność taka nie istnieje.
W tym kontekście trudno dopatrzyć się logicznego uzasadnienia dla stanowiska Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, który wynik oceny co do prawidłowości zabezpieczenia styku budynków uzależnia od tego, czy w obrocie pozostaje decyzja o udzieleniu pozwolenia na budowę. Można zadać retoryczne pytanie o sens uchylania decyzji i przekazywania do ponownego rozstrzygnięcia, skoro wszystkie zgłoszone w inicjującym postępowanie wniosku K. C. zarzuty zostały rozpoznane, a potwierdziły się wyłącznie w zakresie nieprawidłowego zabezpieczenia styku.
Uwzględniając powyższe uznać należy, że w sprawie nie nastąpiły po wydaniu wyroku z 29 września 2009 r. takie zdarzenia, które zmieniałyby stan faktyczny. W konsekwencji Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. nie miał prawa odstąpić od interpretacji przedstawionej w powołanym na wstępie wyroku. Powinien w zgodzie z tą interpretacją orzec merytorycznie, a nie kasatoryjnie. W sprawie nie istniały bowiem żadne przeszkody do wydania rozstrzygnięcia merytorycznego. Przeszkody takiej nie stanowi w szczególności upływ dwumiesięcznego terminu od daty wydania postanowienia w trybie art. 50 prawa budowlanego. Jest niewątpliwym, że wymóg zachowania tego terminu dotyczy wyłącznie organów pierwszej instancji.
W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wnosił o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko prezentowane w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważy, co następuje .
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 – 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz.1269 z późn. zm. ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę zgodności z prawem działalności administracji publicznej, która w myśl art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. - oznaczana dalej jako p.p.s.a. ) odbywa się na zasadach określonych w przepisach tej ustawy. W ramach kontroli działalności administracji publicznej przewidzianej w art. 3 p.p.s.a. sąd uprawniony jest do badania, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym wnioskami i zarzutami skargi ( art. 134 §1 p.p.s.a. ), zaś jednym ograniczeniem w tym zakresie jest zakaz przewidziany w art. 134 § 2 p.p.s.a. Orzekanie w granicach sprawy ( art. 135 p.p.s.a. ) oznacza sprawę będącą przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność, jako pochodną określonego stosunku administracyjnoprawnego i odbywa się z uwzględnieniem ówcześnie obowiązujących przepisów prawa. Ponadto, fakt uprzedniego wydania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie prawomocnych wyroków z dat 17 września 2009 r., sygn. akt II SA/Kr 435/09 oraz 29 września 2009r., sygn. akt II SA/Kr 571/09 ma między innymi ten skutek, że dokonywana obecnie ponowna kontrola dotyczy w szczególności czynności oraz decyzji podjętych po tej dacie. Co do zasady winna ona nastąpić z uwzględnieniem wiążącego charakteru oceny prawnej oraz wskazań zawartych w uzasadnieniu orzeczeń ( art. 153 p.p.s.a.), z tym zastrzeżeniem, iż ocena prawna zawarta w orzeczeniu sądu administracyjnego traci moc wiążącą w wypadku zmiany stanu prawnego, jeżeli to spowoduje, że pogląd sądu stanie się nieaktualny (por. wyr. NSA z dnia 22 września 1999 r., I SA 2019/98 , ONSA 2000, nr 3, poz. 129). Podobny skutek mogą wywołać istotne zmiany stanu faktycznego. Przez ocenę prawną rozumie się wyjaśnienie istotnej treści przepisów prawa materialnego i procedury, oraz sposobu ich stosowania w rozpoznawanej sprawie, a pojęcie to obejmuje zarówno krytykę sposobu zastosowania normy prawnej w zaskarżonym akcie (czynności), jak i wyjaśnienie, dlaczego stosowanie tej normy przez organ, który wydał ten akt (czynność) zostało uznane za błędne. Wskazania co do dalszego postępowania stanowią z reguły konsekwencje oceny prawnej. Dotyczą one sposobu działania w toku ponownego rozpoznania sprawy i mają na celu eliminację błędów już popełnionych oraz wskazanie kierunku, w którym powinno zmierzać przyszłe postępowanie dla uniknięcia dostrzeżonych wadliwości, przy czym wskazania te nie mogą z góry narzucać sposobu rozstrzygnięcia konkretnych kwestii związanych z treścią przyszłego rozstrzygnięcia sprawy.
Jak wskazano wyżej w sprawie niniejszej wydane zostały już dwa wyroki w postępowaniu sąodowoadministracyjnym, przy czym wyrok z dnia 29 września 2009r., sygn. akt II SA/Kr 571/09 ma zasadnicze znaczenie albowiem zapadł później niż pierwsze z wyżej wymienionych, dotyczył bezpośrednio kontroli decyzji administracyjnych rozstrzygających sprawę co do istotny, a nie poprzedzającego ich wydanie postanowienia, zaś zaskarżona obecnie decyzja zapadła w jego następstwie. Gdyby nawet hipotetycznie uznać, że pomiędzy oceną prawną i zaleceniami co do dalszego toku postępowania w obu wyrokach zachodzi brak spójności, to wskazane wyżej argumenty nakazują bezwzględne respektowanie oceny prawnej oraz zaleceń dotyczących dalszego toku postępowania wyrażonych w wyroku późniejszym, który zapadł nie tylko po ówcześnie nieprawomocnym wyroku z dnia 17 września 2009 r., sygn. akt II SA/Kr 435/09, ale przede wszystkim już po eliminacji z obrotu prawnego postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. z dnia 17 lipca 2007r., znak [...], postanowieniem [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. 11 grudnia 2008 r., znak [...], które było ostateczne także w momencie wydawanie przez ten organ decyzji z dnia 12 grudnia 2008r., znak [...], uchylonej wyrokiem z dnia 29 września 2009r., sygn. akt II SA/Kr 571/09.
Mając na uwadze powyższe ogólne uwagi oraz przedmiot niniejszego postępowania skargę należy uznać za zasadną albowiem po wydaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie obu wyroku z dnia 29 września 2009r., sygn. akt II SA/Kr 571/09 nie uległ zmianie istotny stan prawny, a w szczególności brzmienie art. 50 i art. 51 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r.- Prawo budowlane ( tekst jednol. Dz.U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 z późn. zm. – dalej w skrócie Pb).
Nie jest tak, jak przyjmuje Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K., że fakt wydania, albo raczej uprawomocnienie się wyroku z dnia 17 września 2009 r., sygn. akt II SA/Kr 435/09 stanowi zmianę stanu faktycznego.
W tym zakresie należy zwrócić uwagę, że eliminacja z obrotu prawnego postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. z dnia 17 lipca 2007r., znak [...], nastąpiła znacznie wcześniej, bo już w momencie wydania ostatecznego postanowienia Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 11 grudnia 2008 r., znak [...], a przed wydaniem decyzji z dnia12 grudnia 2008r., znak [...], kontrolowanej i uchylonej wyrokiem z dnia 29 września 2009r., sygn. akt II SA/Kr 571/09, stąd powoływany przez organ drugiej instancji wyrok oddalający skargę na to ostateczne postanowienie, czy uprawomocnienie się wyroku z dnia 17 września 2009 r., sygn. akt II SA/Kr 435/09 nie prowadzi do żadnych zmian w istotnym stanie faktycznym.
Nie jest też tak, jak przyjmuje się w zaskarżonej decyzji, że w sytuacji uchylenia przez organ drugiej instancji ostatecznym postanowieniem, co do którego oddalono skargę prawomocnym wyrokiem, postanowienia organu pierwszej instancji o wstrzymaniu prowadzenia robót budowlanych oraz nałożeniu z tym związanych obowiązków na podstawie art. 50 ust. 1 2 i ust. 3 Pb nie można już wydać decyzji orzekającej co do istoty w postępowaniu odwoławczym od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. z dnia 17 września 2009r., znak [...] z tego powodu, że w obecnym stanie faktycznym sprawy brak jest w obrocie prawnym postanowienia wydanego na podst. 50 Prawa budowlanego, czyli rozstrzygnięcia, od którego zależy wydanie decyzji kończącej postępowanie na podstawie art. 51.
Po pierwsze, jak już wyżej wskazano , taki brak w obrocie prawnym miał miejsce w momencie wydania wyroku z dnia 29 września 2009r., sygn. akt II SA/Kr 571/09 i nie może zostać uznany za zmianę stanu faktycznego, która nastąpiła dacie jego wydania.
Po wtóre, prezentowane w tym zakresie przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. podejście jest nie tylko sprzeczne z wiążącą go oceną prawną wyrażoną w powyższym wyroku, ale także całkowicie bezzasadne. Nie jest bowiem tak, że warunkiem koniecznym wydania decyzji na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Pb jest zawsze uprzednie wydania postanowienia w trybie art. 50 ust. 1 pkt 2 Pb , względnie na podstawie innych punktów znajdujących się w art. 50 ust. 1 Pb, przewidujących odrębne przesłanki wstrzymania robót budowlanych. Nie jest również tak, by uchylenie takiego postanowienia, które zostało uprzednio wydane miało bezpośredni wpływ na samą decyzję zawierającą rozstrzygnięcie znajdujące podstawę prawną w art. 51 ust. 1 pkt 2 Pb, wydaną z uwagi na wystąpienie okoliczności wskazanych w art. 50 ust. 1 pkt 2 Pb. Jedynie jako przykład tego stanu rzeczy można podać uchylenie postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych z uwagi pozbawienie stron możności udziału w sprawie , którą to wadą nie jest już dotknięta wydana potem decyzja. Sięgając po określone , niezasadne zresztą argumenty, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego nie dostrzega również, że wydanie w sprawie niniejszej decyzji z dnia 17 września 2007r., znak [...] nastąpiło przed upływem 2 miesięcy od daty postanowienia znajdującego podstawę w prawną w art. 50 ust. 1 pkt Pb, co podkreślono w wyroku z dnia 29 września 2009r., sygn. akt II SA/Kr 571/09 , podobnie jak powinność rozstrzygnięcia sprawy w drugiej instancji na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Pb w związku z art. 50 ust. 1 kt 2 Pb z pominięciem przyjętych przeszkód.
W świetle oceny prawnej wyrażonej w powyższym wyroku nie można także uznać za zmianę stanu faktycznego faktu oddalenia już po dacie jego wydania przez Naczelny Sąd Administracyjny skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 11 czerwca 2008r., sygn. akt II SA/Kr 752/06, którym uchylono decyzję Wojewody z dnia 10 kwietnia 2006r., znak [...] oraz decyzję Starosty [...] z dnia 5 grudnia 2005r. Nr [...], znak [...], o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę dla przedmiotowej inwestycji.
Z oceny prawne wyrażonej w wyroku z dnia 29 września 2009r., sygn. akt II SA/Kr 571/09 wynika bowiem jednoznacznie, że Wojewódzki Sąd Administracyjny postrzega możliwość wydania rozstrzygnięcia na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Pb w związku w art. 50 ust. 1 pkt 2 Pb w sposób samodzielny i zupełnie niezależny od spełnienia innych przesłanek, które mogłyby lub mogą także równolegle uzasadniać wstrzymanie robót budowlanych oraz prowadzenie postępowania naprawczego, zaś takie rozstrzygnięcie nie zamyka drogi do późniejszego, czy odrębnego wydawania orzeczeń w wypadku wystąpienia takich innych przesłanek, w szczególności związanych z eliminacją z obrotu prawnego ostatecznej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę. Podobne stanowisko prezentowane jest w doktrynie, gdzie podkreśla się, że: " Jeśli chodzi o roboty budowlane prowadzone w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia, bądź zagrożenie środowiska, to trzeba podnieść, że jest to jedyna przesłanka wstrzymania robót budowlanych ( tak Prawo budowlane. Komentarz pod redakcją Z. Niewiadomskiego. Wyd. C.H. Beck, W-wa- 2011, wydanie 4., str.558). Podobne i nadal aktualne stanowisko prezentowanej jest także w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 marca 2000r., sygn. akt II SA/Gd 170/98 (ONSA 2001/3/108 )" W doktrynie uznaje się również, że nie jest możliwe ponowne wydanie postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych, opartego na tych samych przesłankach ( tak Prawo budowlane. Komentarz pod redakcją Z. Niewiadomskiego. Wyd. C.H. Beck, W-wa- 2011, wydanie 4., str.560oraz Komentarz. Prawo budowlane. R. Dziwiński. P. Ziemski. Dom Wydawciczy ABC, Wydanie II, str. 224), nie dostrzegając jednak przeszkód do wydania kolejnego postanowienia opartego na innej przesłance. Zwraca nadto uwagę na znaczenie przesłanek z art. 50 ust. 1 pkt 2 Pb, jako regulacji ustanowionej w interesie publicznym ( tak Prawo budowlane. Komentarz pod redakcją Z. Niewiadomskiego. Wyd. C.H. Beck, W-wa- 2011, wydanie 4., str.558). Ta właśnie ma regulacja została ujęta odrębna, ma specyficznych charakter, odrywa się od kwestii legalności robót budowlanych ważnej w pozostałych punktach art. 50 ust. 1 Pb, zaś jej wprowadzenie zostało podyktowane koniecznością ochrony szczególnych dóbr oraz interesu publicznego.
Na taki właśnie samodzielny i niezależny charakter decyzji służącej celom zabezpieczającym istotne wartości niezależnie od stanu prawnego inwestycji zwracano uwagę wyroku z dnia 29 września 2009r., sygn. akt II SA/Kr 571/09 . Wynika z niego również jasno, że wydanie rozstrzygnięcia w sprawie niniejszej nie stoi na przeszkodzie odrębnemu prowadzeniu postępowania naprawczego związanego z uchyleniem decyzji i zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę dla przedmiotowej inwestycji.
Zważyć należy przy tym, że we wniosku wszczynającym postępowanie w niniejszej K. C. nie wskazywał b na brak pozwolenie na budowę. We wniosku twierdził on jednak nie tylko, że inwestor prowadzi roboty budowlane niezgodnie z zatwierdzonym projektem budowlanym i udzielonym pozwoleniem na budowę, ale również, że realizowana inwestycja zagraża jego życiu i mieniu. Decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. z dnia 17 września 2007r., znak [...], ma za przedmiot obie te kwestie, przy czym nałożenie na inwestora po myśli art. 51 ust. 1 pkt 2 Pb Prawa budowlanego obowiązku wykonania określonych czynności nastąpiło wyłącznie z powodu stwierdzenia stanu opisanego w art. 50 ust. 1 pkt 2 Pb. W tym jednak zakresie, pomimo wiążącej nadal w postępowaniu odwoławczym oceny prawnej zawartej w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 29 września 2009r., sygn. akt II SA/Kr 571/09, sprawa przez organ drugiej instancji nie została bezpodstawnie rozpoznana. Powyższe stanowi naruszenie art. 153 p.p.s.a. i wytykane już uprzednio w powyższym wyroku naruszenie art. 138 § 2 k.p.a. Zaskarżona decyzja narusza również zasady z art. 7 k.p.a, art. 77 § 1 k.p.a. oraz art. 107§ 1 i 3 k.p.a., albowiem w postępowaniu odwoławczym nie poczyniono żadnych ustaleń dotyczących wystąpienia stwierdzonej przez organ pierwszej instancji przesłanki do wydania decyzji na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Pb z uwagi na wystąpienie okoliczności przewidzianych w art. 50 ust. pkt 2 Pb.
Nie jest rzeczą Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zastępowanie organów administracji publicznej wykonywaniu ich kompetencji orzeczniczych. Wskazane wyżej uchybienia stwarzają podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. " c " p.p.s.a., przy odstąpieniu od dalej idącej kontroli prawidłowości zastosowania w niniejszej sprawie prawa materialnego. Taka kontrola, następuje dopiero po ustaleniu rzeczywistego stanu faktycznego sprawy, w odniesieniu do którego mają znaleźć zastosowanie normy prawa materialnego w niewadliwie przeprowadzonym postępowaniu ( por. wyrok NSA z 10.02.1981r. , SA 910/80, ONSA 1981, nr 1 , poz. 7 oraz Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz pod red. T. Wosia , WP LexisNexis W-wa 2005 str. 145 t. 14 ), zaś w sprawie niniejszej z uwagi na uprzednio wskazane wady zaskarżonej decyzji jest ona niemożliwa.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku, biorąc za podstawę art. 145 § 1 pkt 1 lit. " c " p.p.s.a., zaś rzeczą Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. przy ponownym rozpatrzeniu sprawy będzie wydanie stosownego rozstrzygnięcia po eliminacji wytkniętych uchybień.
Skarżący pomimo stosownego pouczenia zawartego w zawiadomieniu o rozprawie, nie składał wniosku o zasądzenie na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło