II SA/Kr 3/07
WyrokWSA w Krakowie2007-12-06
Skład orzekający: Krystyna Kutzner, Dorota Dąbek, Tadeusz Wołek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy dochody małżonka, z którym orzeczono rozdzielność majątkową i który nie mieszka z rodziną, powinny być uwzględniane przy ustalaniu prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, jeśli małżonkowie nie korzystają ze wspólnych dochodów?Ratio decidendi
Dochody małżonka, nawet w przypadku orzeczonej rozdzielności majątkowej i faktycznej separacji, powinny być wliczane do dochodu rodziny przy ustalaniu prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. Definicje rodziny i dochodu rodziny zawarte w ustawie o świadczeniach rodzinnych uwzględniają status prawny, a nie stan faktyczny, co oznacza, że małżonek pozostaje członkiem rodziny, a jego dochody podlegają uwzględnieniu, chyba że otrzymuje on alimenty na rzecz dzieci, które są wliczane do dochodu rodziny w otrzymywanej wysokości.Stan faktyczny
Skarżąca J.K. wniosła o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego na dziecko niepełnosprawne. Organ pierwszej instancji odmówił przyznania świadczenia, uznając, że dochód rodziny przekracza ustalone kryterium. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy. Skarżąca odwołała się do WSA, podnosząc, że dochody męża, z którym orzeczono rozdzielność majątkową, nie powinny być wliczane, ponieważ z nimi nie korzysta i od lat nie mieszka z rodziną. Wskazała również, że w poprzednim okresie zasiłkowym świadczenie zostało przyznane przy identycznej sytuacji.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Kutzner Sędziowie WSA Dorota Dąbek WSA Tadeusz Wołek spr. Protokolant Urszula Ogrodzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 listopada 2007 r. sprawy ze skargi J. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego s k a r g ę o d d a l a
Skarżąca J.K. w dniu......2006 r. złożyła wniosek o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad dzieckiem- S.K. urodzonym w dniu ....... We wniosku wskazała, że w skład rodziny wchodzi skarżąca i troje dzieci. Do wniosku dołączyła m.in. orzeczenie o zaliczeniu do osób niepełnosprawnych S.K. a także odpis wyroku z dnia ......02.2004 r. Sądu Rejonowego dla ......w K. ..., o zniesieniu ustawowej wspólności majątkowej małżeńskiej z dniem.......04.2003 r. W załączonym do wniosku oświadczeniu o wysokości dochodu niepodlegającego opodatkowaniu wskazała, że w roku kalendarzowym 2005 uzyskała dochód w wysokości [....] tytułem alimentów na rzecz dzieci.
W wyliczeniach dochodów członków rodziny osiągniętych w roku kalendarzowym 2005 zawartych w części .... wniosku, organ przyjął, że skarżąca nie uzyskała dochodu opodatkowanego podatkiem dochodowym od osób fizycznych na zasadach ogólnych, natomiast dochody jej męża wyniosły [....] miesięczny dochód rodziny wyniósł [....] w przeliczeniu na osobę [....] zł.
Prezydent Miasta K. decyzją z dnia [...] odmówił przyznania J. K. prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawnym dzieckiem S.K.
W uzasadnieniu decyzji organ pierwszej instancji wskazał, iż przewidziane w art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r., o świadczeniach rodzinnych świadczenie pielęgnacyjne, zgodnie z art. 17 ust 2 ustawy przysługuje, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty 583 zł. Zgodnie z § 8 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 lipca 2006 r. w sprawie wysokości dochodu rodziny albo dochodu osoby uczącej się stanowiących podstawę ubiegania się o zasiłku rodzinny oraz wysokości świadczeń rodzinnych od dnia 1 września 2006 r. wysokość tej kwoty nie ulega zmianie.
W myśl art. 5 ust.3 ustawy o świadczeniach rodzinnych w przypadku, gdy dochód rodziny przekracza kwotę uprawniającą daną rodzinę do świadczenia pielęgnacyjnego, o kwotę niższą lub równą kwocie odpowiadającej najniższemu zasiłkowi rodzinnemu przysługującemu w okresie, na który jest ustalany, świadczenie pielęgnacyjne przysługuje, jeżeli przysługiwało w poprzednim okresie zasiłkowym.
Kwota najniższego zasiłku rodzinnego na podstawie §1 pkt 1 Rozporządzenia Rady Ministrów od dnia 1 września 2006 r. wynosi 48 złotych.
W przypadku skarżącej kwota dochodu rodziny uprawniająca skarżącą do świadczenia pielęgnacyjnego wynosi: 583,00 zł x 5 osób + 48,00 zł = 2963,00 zł.
Podstawą ustalania dochodu rodziny jest przeciętny miesięczny dochód członków rodziny uzyskany w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy.
Dochód ten może być zgodnie z art. 5 ust. 4 ustawy o świadczeniach rodzinnych pomniejszony o dochód utracony określony w art. 3 pkt 23 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Skarżąca we wniosku złożyła uświadczenia, że nie posiada dokumentu stwierdzającego utratę dochodu.
Organ pierwszej instancji wskazał także, że na podstawie załączonych do wniosku zaświadczeń o dochodach członków rodziny za 2005 r. wydanych przez Urząd Skarbowy wynika, iż miesięczny dochód netto rodziny w 2005 r. wyniósł [....] zł, a zatem przekroczył kwotę 2163,00 zł, uprawniającą skarżącą do uzyskaniu świadczenia.
J.K. od powyższej decyzji odwołała się wskazując, iż dochód został przekroczony, ponieważ doliczono do niego dochody męża, z których razem z dziećmi nie korzysta. Podała, że orzeczeniem Sądu, została zniesiona wspólność majątkowa małżeńska z dniem ......04. 2003 r.
Wskazała także, że wystąpiła o separację, jednak zanim uzyska orzeczenie, minie wiele miesięcy a mąż od .......2003 r. nie mieszka z rodziną płacąc jedynie zasądzone 1000 zł alimentów miesięcznie na dzieci. Podniosła, że w poprzednim roku otrzymywała świadczenie pielęgnacyjne, pomimo, że sytuacja rodzinna i finansowa była taka sama. Nie została pouczona, iż będzie miała problem z uzyskaniem świadczenia, ponieważ wystąpiłaby wcześniej z pozwem o separację.
Do odwołania skarżąca dołączyła kopię decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia [....] o przyznaniu świadczenia pielęgnacyjnego oraz kopię pozwu o separację i alimenty wniesionego do Sądu Okręgowego w K. w dniu.......2006 r.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia [...] utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu SKO powtarzając argumentacje organu I instancji wskazało, iż zgodnie z ustawą z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych, świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudniania lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością opieki nad dzieckiem przysługuje matce lub ojcu dziecka albo opiekunowi faktycznemu dziecka, jeżeli nie podejmuje lub rezygnuje z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad dzieckiem legitymującym się orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału, na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji edukacji, albo orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności Świadczenie pielęgnacyjne przysługuje, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty, o której mowa w art. 5 ust. 2. W przypadku, bowiem, gdy członkiem rodziny jest dziecko legitymujące się. orzeczeniem o niepełnosprawności lub orzeczeniem o umiarkowanym albo o znacznym stopniu niepełnosprawności, zasiłek rodzinny przysługuje, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę albo dochód osoby uczącej się nic przekracza kwoty 583,00 zł. W przypadku przekroczenia dochodu w kolejnym roku kalendarzowym zasiłek rodzinny; nie przysługuje.
W okresie od 1 września 2006 r. do dnia 31 sierpnia 2007 r. prawo do świadczeń rodzinnych ustala się na podstawie dochodu uzyskanego przez rodzinę w roku kalendarzowym 2005.
Zgodnie z art. 3 ust. 1 lit. a ustawy o świadczeniach rodzinnych, dochodem - po odliczeniu kwot alimentów świadczonych na rzecz innych osób - są wszelkie przychody podlegające opodatkowaniu na zasadach ogólnych na podstawie przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych, pomniejszone o koszty uzyskania przychodu, należny podatek dochodowy od osób fizycznych, składki na ubezpieczenie społeczne naliczone do kosztów uzyskania przychodów oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne.
SKO podkreśliło także, iż z materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy wynika, iż w 2005 r. miesięczny dochód rodziny skarżącej wyniósł ogółem [...] , a w przeliczeniu na jednego członka rodziny [...] .Tym samym dochód rodziny przekroczył kwotę 583 zł, jak również przelicznik kryterium dochodowego w rodzinie zwiększonego o kwotę najniższego zasiłku, co oznacza, że świadczenie nie przysługuje.
J.K. na powyższą decyzję wniosła skargę do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Krakowie powołując identyczne argumenty jak w odwołaniu. Wskazała, iż nie korzysta z pieniędzy męża albowiem została wyrokiem sądu zniesiona wspólność małżeńska między małżonkami. Podkreśliła, że w roku poprzedzającym miała identyczną sytuację finansową a jednak świadczenie zostało jej przyznane. Wskazała także na swoją trudną sytuację majątkową jako matki trójki dzieci, z czego jedno jest znacznie upośledzone.
W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie podtrzymując argumentację zwartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Ponadto Kolegium podniosło, iż w obecnie obowiązującym brzmieniu art. 3 pkt 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych zdefiniowano pojęcie dochodu rodziny, które oznacza przeciętny miesięczny dochód członków rodziny uzyskany w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy.
Zgodnie zaś z art. 3 pkt 16 ustawy pod pojęciem rodziny rozumie się odpowiednio następujących członków rodziny: małżonków, rodziców dzieci, opiekuna faktycznego dziecka oraz pozostające na utrzymaniu dzieci w wieku do ukończenia 25 roku życia, a także dziecko, które ukończyło 25 rok życia legitymujące się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, jeżeli w związku z tą niepełnosprawnością rodzinie przysługuje świadczenie pielęgnacyjne; do członków rodziny nie zalicza się dziecka pozostającego pod opieką opiekuna prawnego.
Kolegium zauważyło również, iż decyzja jest prawidłowa pod względem formalnym i zawiera wszelkie elementy decyzji, o których mowa w art. 107 § l kodeksu postępowania administracyjnego tj., oznaczenie organu administracji publicznej, datę wydania, oznaczenie stron, powołanie podstawy prawnej, rozstrzygając. uzasadnienie faktyczne i prawne, pouczenie o sposobie i trybie odwołania, podpis z podaniem imienia i naciska oraz stanowiska służbowego osoby upoważnionej do wydania decyzji.
Po wniesieniu skargi J.K. złożyła pismo procesowe, w którym oświadczyła, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. uchyliło decyzję odmawiającą przyznania skarżącej zasiłków rodzinnych i dodatków do zasiłków rodzinnych. Do pisma dołączyła kopię decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [....] w którym Kolegium uchyliło w całości decyzję Prezydenta Miasta K. z dnia [....] o odmowie przyznania tych świadczeń. SKO orzekając, co do istoty sprawy przyznało skarżącej świadczenia w formie:
- zasiłku rodzinnego na okres od 1 września 2006 r. do 31 sierpnia 2007 r. i dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego jednorazowo na dzieci O.K. , D.K. , S.K. oraz
- dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu kształcenia i rehabilitacji dziecka niepełnosprawnego S.K. oraz dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu wychowywania dziecka S.K. w rodzinie wielodzietnej w okresie od 1 września 2006r. do 31 sierpnia 2007r.
Skarżąca podniosła, że w uzasadnieniu tej decyzji Kolegium wyraziło stanowisko, iż gdy osoba ubiegająca się o świadczenie rodzinne pozostaje w związku małżeńskim należy małżonka uwzględnić w składzie członków rodziny i przy ustalaniu prawa do świadczeń należy wliczyć osiągane przez niego dochody. Gdyby jednak osoba pozostawała w związku małżeńskim z małżonkiem, który został zobowiązany przez sąd do alimentacji dziecka, wówczas przyjmuje się jako dochód kwotę zasądzonych alimentów. W tej sytuacji przy ustalaniu prawa do świadczeń rodzinnych do składu rodziny nie wlicza się małżonka. W przedmiotowej sprawie dodatkowo małżonek zobowiązany do alimentacji wystąpił o rozdzielność majątkową, czyli jasne jest, że J.K. od momentu uprawomocnienia się wyroku o ustanowieniu rozdzielności majątkowej nie może korzystać z dochodów męża, a jej jedynym dochodem są alimenty.
Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że przedmiotem kontroli Sądu jest zgodność z prawem zaskarżonej decyzji, przy czym w sprawowaniu tej kontroli nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną rozstrzygając w granicach danej sprawy (art. 134 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270). Usunięcie z obrotu prawnego decyzji może nastąpić tylko wtedy, gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania, że przy wydawaniu zaskarżonej decyzji organy administracji publicznej naruszyły prawo w zakresie wskazanym w art.145§ 1 w/w ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny – zgodnie z ustawowymi kompetencjami – bada, czy treść zaskarżonej decyzji jest zgodna z prawem i czy postępowanie prowadzące do jej wydania było niewadliwe i rzetelne.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Przewidziane w art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych (tj. Dz. U. z 2006 r., nr 139, poz. 992 z późn. zm.), świadczenie pielęgnacyjne przysługuje, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty, o której mowa w art. 5 ust. 2. Przepisy art. 5 ust. 3-10 stosuje się odpowiednio (art. 17 ust. 2).
W przypadku, gdy członkiem rodziny jest dziecko legitymujące się orzeczeniem o niepełnosprawności lub orzeczeniem o umiarkowanym albo o znacznym stopniu niepełnosprawności, zasiłek rodzinny przysługuje, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę albo dochód osoby uczącej się nie przekracza kwoty 583,00 zł (art. 5 ust. 2).
Zgodnie z § 8 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 lipca 2006 r. w sprawie wysokości dochodu rodziny albo dochodu osoby uczącej się stanowiących podstawę ubiegania się o zasiłku rodzinny oraz wysokości świadczeń rodzinnych(Dz. U., nr 130, poz. 903) od dnia 1 września 2006 r. wysokość tej kwoty nie ulega zmianie.
W przypadku, gdy dochód rodziny przekracza kwotę uprawniającą daną rodzinę do świadczenia pielęgnacyjnego, o kwotę niższą lub równą kwocie odpowiadającej najniższemu zasiłkowi rodzinnemu przysługującemu w okresie, na który jest ustalany, świadczenie pielęgnacyjne przysługuje, jeżeli przysługiwało w poprzednim okresie zasiłkowym (art. 5 ust.3 ustawy o świadczeniach rodzinnych).
Kwota najniższego zasiłku rodzinnego na podstawie §1 pkt 1 w/w rozporządzenia Rady Ministrów od dnia 1 września 2006 r. wynosi 48 złotych.
Dochód rodziny oznacza przeciętny miesięczny dochód członków rodziny uzyskany w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy (art. 3 ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych).
Definicję ustawową rodziny zawiera przepis art. 3 ust. 16 ustawy stanowiąc, iż oznacza to odpowiednio następujących członków rodziny: małżonków, rodziców, dzieci, opiekuna faktycznego dziecka oraz pozostające na utrzymaniu dzieci w wieku do ukończenia 25 roku życia, a także dziecko, które ukończyło 25 rok życia legitymujące się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, jeżeli w związku z tą niepełnosprawnością rodzinie przysługuje świadczenie pielęgnacyjne; do członków rodziny nie zalicza się dziecka pozostającego pod opieka opiekuna prawnego.
Zgodnie z art. 3 ust. 1 lit a oraz c ustawy o świadczeniach rodzinnych, dochodem - po odliczeniu kwot alimentów świadczonych na rzecz innych osób - są wszelkie przychody podlegające opodatkowaniu na zasadach ogólnych na podstawie przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych, pomniejszone o koszty uzyskania przychodu, należny podatek dochodowy od osób fizycznych, składki na ubezpieczenie społeczne naliczone do kosztów uzyskania przychodów oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne a także inne przychody niepodlegające opodatkowaniu na podstawie przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych- alimenty na rzecz dzieci.
Jeżeli definicje te połączyć z przepisem art. 5 ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych, to zasadnie Kolegium w zaskarżonej decyzji przyjęło, iż świadczenie pielęgnacyjne z art. 17 ust.1 ustawy przysługuje rodzinie, której dochody z uwzględnieniem członków rodziny wymienionych w art. 3 ust. 16, w przeliczeniu na jedną osobą nie przekraczają kwoty 583 zł. Ustawodawca, zatem zarówno określając pojęcie rodziny, jak i osobę samotnie wychowującą dziecko uwzględnia status prawny, nie zaś stan faktyczny lub przesłankę wspólnego gospodarowania. Osoba samotnie wychowującą dziecko-oznacza pannę, kawalera, wdowę, wdowca, osobę pozostającą w separacji orzeczonej prawomocnym wyrokiem sądu, osobę rozwiedzioną, chyba, że wychowuje wspólnie, co najmniej jedno dziecko z jego rodzicem (art. 3 ust. 17a).
Dlatego też, do dochodów rodziny stanowiących kryterium dochodowe dla przyznania świadczenia pielęgnacyjnego określonego w art.17 ust.1 ustawy o świadczeniach rodzinnych zalicza się dochody małżonka skarżącej nawet w sytuacji orzeczenia prawomocnym wyrokiem sądu powszechnego o zniesieniu ustawowej wspólności małżeńskiej.
Trafnie, więc Kolegium w zaskarżonej decyzji przyjęło, iż w 2005 roku miesięczny dochód rodziny skarżącej wyniósł ogółem [....] a w przeliczeniu na jednego członka 5 osobowej rodziny[....] , tym samym dochód rodziny przekroczył kwotę 583 zł, jak również przelicznik kryterium dochodowego w rodzinie zwiększonego o kwotę najniższego zasiłku, co oznacza, że świadczenie nie przysługuje.
Na marginesie należy zauważyć, że Sąd nie podziela stanowiska Kolegium w odniesieniu do pojęcia dochodu rodziny występującego w art.5 ust.3 ustawy o świadczeniach rodzinnych, a w szczególności, że w przypadku skarżącej kwota dochodu rodziny uprawniająca do świadczenia pielęgnacyjnego wynosi: 583,00 zł x 5 osób + 48,00 zł = 2963,00 zł. Zdaniem Sądu pojęcie to nie może być interpretowane samodzielnie, w oderwaniu od regulacji zawartej w art.5 ust.1 ustawy gdzie jest mowa o dochodzie rodziny w przeliczeniu na osobę jako kryterium uzasadniającym przyznanie świadczenia. Dochód rodziny, o którym mowa w art.5 ust.3 winien być rozumiany jako dochód rodziny w przeliczeniu na osobę, o którym mowa w art.5 ust.1. Za taką interpretacją systemową przemawia umiejscowienie obu unormowań w jednym artykule ustawy a więc wzgląd na wewnętrzną spójność aktu prawnego. Skoro w ust.3 mowa jest o przypadku, gdy wskazany tam dochód przekracza kwotę uprawniającą daną rodzinę lub osobę uczącą się do świadczenia, to dochód ten winien być ustalony w ten sam sposób jak przy ustalaniu kryterium dochodowego określonego w art.5 ust.1 ustawy.
Uchybienie to nie miało jednak znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy skoro prawidłowo ustalono, że miesięczny dochód rodziny skarżącej w 2005 r. wynosił [.....] co daje w przeliczeniu na osobę w 5 osobowej rodzinie kwotę [....] która jest kwotą wyższą od kwoty 583 zł powiększonej o kwotę najniższego zasiłku rodzinnego w wysokości 48 zł, a więc od kwoty 631 zł.
Należy ponadto zauważyć, że granice orzekania przez sąd administracyjny, wyznaczone są tylko i wyłącznie granicami sprawy rozpatrywanej przez Sąd, czyli ogółem elementów stosunku administracyjno-prawnego będącego przedmiotem zaskarżonej decyzji (wyrok NSA z dnia 20.07.2005 r., I FSK 68/05, LEX nr 172990).
Zgodnie, bowiem z art. 134 § 1 ustawy- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Granice sprawy w rozumieniu powyższego przepisu wyznacza przedmiot rozstrzygnięcia w zaskarżonej ostatecznej decyzji organu odwoławczego (wyrok NSA z dnia 2.11.2005 r., I FSK 264/05, LEX nr 187951).
Dlatego też nie mógł przynieść zamierzonego skutku zarzut skarżącej dotyczący braku pouczenia przez organ, który poprzednio przyznał świadczenie o potrzebie wystąpienia z pozwem o separację. Decyzja Prezydenta Miasta K. z dnia [....] o przyznaniu skarżącej świadczenia pielęgnacyjnego w poprzednim okresie zasiłkowym pozostawała, poza granicami sprawy poddanej kontroli Sądu na skutek skargi.
Ponadto zgodnie z treścią art.21 ustawy o świadczeniach rodzinnych ustalenie prawa do świadczeń rodzinnych następuje na wniosek określonych w tym przepisie osób. Również przepis § 7 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej z dnia 2.06.2005 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne (Dz.U. z 2005 r., nr 105, 881 z p.zm.),stanowi, że postępowanie w sprawie o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego wszczyna się na podstawie wniosku o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, którego wzór określa załącznik nr ..... do rozporządzenia.
Nie mogło przynieść zamierzonego skutku powołanie się przez skarżącą na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [....] w którym Kolegium uchyliło w całości decyzję organu I instancji i orzekając, co do istoty sprawy i przyznało skarżącej świadczenia w formie zasiłków rodzinnych i dodatków do zasiłków rodzinnych. Również ta decyzja z przytoczonych powyżej względów pozostaje poza granicami niniejszej sprawy.
Nie był trafny zarzut skarżącej, że dochód został przekroczony, ponieważ doliczono do niego dochody męża, z których razem z dziećmi nie korzysta wobec zniesienia wspólności majątkowej małżeńskiej z dniem.......04. 2003 r. oraz, że wystąpiła o separację, a mąż od .......2003 r. nie mieszka z rodziną płacąc jedynie zasądzone 1000 zł alimentów miesięcznie na dzieci. Nie była również trafny wiążący się z powyższym zarzut skarżącej przywołujący argumentację zawartą w uzasadnieniu decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [.....] ., że gdy osoba ubiegająca się o świadczenie rodzinne pozostaje w związku małżeńskim z małżonkiem, który został zobowiązany przez sąd do alimentacji dziecka, wówczas przyjmuje się jako dochód kwotę zasądzonych alimentów a przy ustalaniu prawa do świadczeń rodzinnych do składu rodziny nie wlicza się małżonka, ponieważ od momentu uprawomocnienia się wyroku o ustanowieniu rozdzielności majątkowej skarżąca nie może korzystać z dochodów męża, a jej jedynym dochodem są alimenty.
O nietrafności tych zarzutów świadczą jednoznacznie powyżej przytoczone ustawowe definicje rodziny i dochodów rodziny. Przyjęcie stanowiska, że przy ustalaniu prawa do świadczeń rodzinnych do składu rodziny nie wlicza się małżonka, do dochodów rodziny nie wlicza się jego dochodów a jedynie kwotę zasądzonych alimentów przy orzeczonej rozdzielności majątkowej byłoby nie tylko sprzeczne z treścią art.3 ust.2, art. 3 ust. 16 ustawy o świadczeniach rodzinnych, ale także poszerzałoby krąg osób zdefiniowanych w art. 3 ust 17a ustawy jako osoby samotnie wychowujące dziecko. Sprzecznie z treścią tego przepisu oprócz panny, kawalera, wdowy, wdowca, osoby pozostającej w separacji orzeczonej prawomocnym wyrokiem sądu, osoby rozwiedzionej, chyba, że wychowuje wspólnie, co najmniej jedno dziecko z jego rodzicem- osobą samotnie wychowującą dziecko byłaby także osoba pozostająca w faktycznej separacji z małżonkiem przy orzeczonej rozdzielności majątkowej małżeńskiej.
Nietrafność zarzutu, że w sytuacji skarżącej do dochodów rodziny nie wlicza się dochodów małżonka a jedynie zasądzone alimenty wynika ponadto z treści przytoczonego poprzednio art. 3 ust. 1 pkt a oraz c ustawy o świadczeniach rodzinnych. Powtórzyć, więc należy, że zgodnie z tym przepisem ilekroć w ustawie jest mowa o dochodzie - oznacza to, po odliczeniu kwot alimentów świadczonych na rzecz innych osób, przychody podlegające opodatkowaniu na zasadach ogólnych na podstawie przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych, pomniejszone o koszty uzyskania przychodu, należny podatek dochodowy od osób fizycznych, składki na ubezpieczenia społeczne niezaliczone do kosztów uzyskania przychodu oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne a także inne przychody niepodlegające opodatkowaniu na podstawie przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych- alimenty na rzecz dzieci.
Z kolei ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (tj. Dz. U. z 2000r., nr 14, poz.176), do której powyższy przepis się odwołuje, definiuje źródła przychodów i przychody podlegające opodatkowaniu w rozdziale 2 w art.10 do 20.
Nadto ustawa ta stanowi w art. 3 ust.1, że osoby fizyczne, jeżeli mają miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, podlegają obowiązkowi podatkowemu od całości swoich dochodów bez względu na miejsce położenia źródeł przychodów (nieograniczony obowiązek podatkowy).
Mocą art. 3 ust. 1 updf na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w sensie podmiotowym wprowadzono, więc, nieograniczony obowiązek podatkowy, co oznacza, że osoby znajdujące się w takiej sytuacji podlegają obowiązkowi podatkowemu. Natomiast w świetle art. 9 ust. 1 updf w sensie przedmiotowym opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21 tej ustawy i dochodów zwolnionych na podstawie odrębnych przepisów.
Orzeczenie o rozdzielności majątkowej małżeńskiej na podstawie przepisów ustawy z dnia 25.02.1964 r. (Dz. U. z 1964 r., nr 9, poz.64 z p.zm.) nie pozbawia prawa podatkowego autonomii w zakresie obowiązku podatkowego małżonków jak również autonomii ustawy oświadczeniach rodzinnych w szczególności przy ustalaniu dochodów rodziny w odniesieniu do kryterium dochodowego.
Ponadto należy zauważyć, że zgodnie z obowiązującą w dacie wydania zaskarżonej decyzji treścią § 19. Rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej z dnia 2.06.2005 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne, w przypadku, gdy członek rodziny ma ustalone prawo do alimentów, ale ich nie otrzymuje lub otrzymuje w wysokości niższej od ustalonej wyrokiem lub ugodą sądową, do dochodu rodziny stanowiącego podstawę ustalenia prawa do świadczeń rodzinnych wlicza się alimenty w otrzymywanej wysokości.
Skarga nie mogła być uwzględniona, ponieważ Sąd uchyla zaskarżoną decyzję na podstawie art.145 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – tylko w razie zaistnienia istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu, jeżeli mogły one mieć wpływ na wynik sprawy lub naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. W rozpatrywanej sprawie Sąd nie stwierdził takich wad i uchybień, dlatego należało orzec jak w sentencji na podstawie art.151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło