II SA/Kr 445/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Irla po rozpoznaniu w dniu 6 listopada 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. S. o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi w sprawie ze skargi M. S. na decyzję Wojewody z dnia [...] stycznia 2018 r.; znak: [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę postanawia odmówić przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. Skarżąca M. S. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na decyzję Wojewody z dnia 15 stycznia 2018 r. (znak: [...]) w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Z uwagi na fakt, iż do skargi nie załączono wymaganej liczby jej odpisów, zarządzeniem z dnia 23 kwietnia 2018 r. wezwano skarżącą do uzupełnienia tego braku formalnego skargi. Wobec nieuzupełnienia wskazanego braku, sąd postanowieniem z dnia 30 lipca 2018 r. odrzucił skargę w oparciu o art. 58 par. 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2018 r., poz. 1302; dalej ustawa powoływana jako p.p.s.a.). W piśmie z dnia 4 września 2018 r., nadanym w placówce pocztowej w dniu 5 września 2018 r. (k. 135) skarżąca zawarła wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi, załączając konieczną liczbę odpisów tego pisma oraz zaświadczenia lekarskie wykazujące jej stan zdrowia. Zarządzeniem z dnia 24 września 2018 r. sąd zwrócił się do skarżącej o podanie przyczyny, która uniemożliwiała przedłożenie w terminie wymaganej ilości egzemplarzy skargi oraz wykazania kiedy przyczyna ta ustała. W odpowiedzi na powyższe pismo skarżąca w piśmie z dnia 22 października 2018 r. podała, iż nie była w stanie uczynić zadość żądaniu sądu z dnia 23 kwietnia 2018 r. w przedmiocie nadesłania 20 odpisów skargi z uwagi na ciężki i stale pogarszający się stan zdrowia. Skarżąca wskazała, iż leczy się w poradni [...], [...] Cały właściwie czas odczuwa dolegliwości bólowe. Wobec tych kłopotów zdrowotnych, są dni, kiedy nie jest w stanie funkcjonować samodzielnie. Choroby na które cierpi są przewlekłe, nigdy ich nie wyleczy, a stan zdrowia będzie się tylko pogarszał. Podała, iż z uwagi na przedstawioną kondycję zdrowotną, nie była w stanie uczynić zadość żądaniu sądu odnośnie nadesłania 20 kopii skargi. Podkreśliła zarazem, iż powyższa przyczyna nie ustała, jednak chwilowo skarżąca poczuła się lepiej i może podjąć działania zmierzające do obrony własnych praw przed sądem administracyjnym. Nie jest jednak w stanie przestawić żadnego zaświadczenia potwierdzającego krótkotrwałą poprawę jakości życia, tym bardziej, że ponownie uczęszcza na rehabilitację. Do wniosku o przywrócenie terminu skarżąca załączyła zaświadczenie lekarskie: - z dnia 2.02.2018 r. wydane przez NZOZ K.-P. sp. z o.o. Przychodnia S. P., Poradnia Lekarza Podstawowej Opieki Zdrowotnej; - z dnia 27.02.2018 r., wydane przez NZOZ K.-P. sp. z o.o. Przychodnia [...]; - z dnia 29.08.2016 r. wydane przez Miejski Zespół Przychodni Specjalistycznych [...] sp. z o.o. Poradnia [...]; - z dnia 3.04.2017 r. wydane przez Specjalistyczne Centrum Diagnostyczno-Zabiegowe [...] sp. z o.o.; - z dnia 22.05.2018 r. wydane przez NZOZ K.-P. sp. z o.o. Przychodnia S. P., Poradnia Lekarza Podstawowej Opieki Zdrowotnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 86 par. 1 p.p.s.a. jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Stosownie do art. 87 par. 1 p.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Zgodnie zaś z art. 88 spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym. Z powołanych przepisów wynika zatem, że jednym z warunków formalnych merytorycznego rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu jest wniesienie tego wniosku w ciągu siedmiu dni od daty ustania przyczyny uchybienia terminu. Zauważyć należy, iż w piśmie wyjaśniającym z dnia 22 października 2018 r. skarżąca nie wskazała daty, w której ustała przyczyna uchybienia terminowi do uzupełnienia braków formalnych skargi mimo, iż wymóg podania tej okoliczności wynikał z zarządzenia z dnia 24 września 2018 r. (k. 38). Skarżąca podała jedynie, iż powyższa przyczyna w ogóle nie ustała, gdyż stale ma problemy ze zdrowiem, w sposób utrudniający samodzielne funkcjonowanie, a jedynie chwilowo czuje się lepiej. Stwierdzić jednak trzeba, że w orzecznictwie sądowym wykształcił się pogląd, iż w sytuacji gdy nie jest możliwe jednoznaczne ustalenie, czy termin o którym mowa wyżej został zachowany, to obowiązkiem sądu jest wydanie rozstrzygnięcia merytorycznego w przedmiocie uchybienia terminu na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a. (postanowienia NSA: z dnia 13 czerwca 2008 r., sygn. akt I OZ 376/08; z dnia 28 czerwca 2006 r., sygn. akt II OZ 661/06 oraz z dnia 15 września 2006 r., sygn. akt II OZ 885/06). Mając powyższe na uwadze należy zatem wskazać, że jednym z warunków skuteczności wniosku o przywrócenie uchybionego terminu jest uprawdopodobnienie okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu. Brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany w kontekście okoliczności sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy i przy uwzględnieniu także uchybień spowodowanych nawet niewielkim niedbalstwem. Przywrócenie terminu ma bowiem charakter wyjątkowy i może mieć miejsce tylko wtedy, gdy jego uchybienie nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (postanowienie NSA z dnia 12 września 2012 r., sygn. akt II OZ 737/12). Analizując zaś złożony przez skarżącą wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków skargi sąd uznał, że wniosek ten nie zasługuje na uwzględnienie. Skarżąca bowiem nie uprawdopodobniła, iż uchybienie terminu w tej sprawie, nastąpiło bez jej winy. Zauważyć należy, iż zasadnicze motywy wniosku o przywrócenie terminu złożonego przez M. S. sprowadzają się do przedstawienia stanu jej zdrowia, który jest następstwem dolegliwości o różnym podłożu ([...]). Z twierdzeń skarżącej wynika przy tym, iż powyższy stan utrzymuje się od dłuższego czasu. Wg zaświadczenia lekarskiego z dnia 27 lutego 2018 r., stałe leczenie skarżącej w poradni neurologicznej trwa od 1992 r. Zauważyć jednak trzeba, iż nawet ciężka sytuacja zdrowotna wnioskodawczyni, która utrzymuje się od dłuższego czasu, nie wyklucza obowiązku wykazania, iż uchybienie terminowi do dokonania czynności w postępowaniu sądowym było wynikiem nadzwyczajnego zdarzenia o nagłym charakterze, którego wcześniej nie dało się przewidzieć (por. postanowienie NSA z dnia 19 lutego 2013 r., sygn. akt II FZ 23/13). Brak bowiem winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony należycie dbającej o własne interesy. Z brakiem winy mamy zaś do czynienia tylko w przypadku zaistnienia okoliczności niezależnych od strony i niemożliwych do przezwyciężenia (por. postanowienie NSA z dnia 2 października 2012 r., sygn. akt II OZ 829/12). Skoro z przedstawionych przez skarżącą twierdzeń i okoliczności wynika, iż jej stan chorobowy utrzymuje się na zbliżonym poziomie od wielu lat, to stwierdzić należy, że jest to stan na tyle trwały, że jego skutki i ich wpływ na codzienne czynności życiowe są możliwe do przewidzenia. Wskazana więc przez skarżącą przeszkoda w dochowaniu terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi, nie była wynikiem nadzwyczajnego zdarzenia o nagłym charakterze, lecz efektem trwającej i znanej kondycji zdrowotnej. Świadomość zaś stanu własnego zdrowia i związanych z tym ograniczeń, nakazywała osobie należycie dbającej o własne sprawy i interesy, odpowiednio zorganizować kwestię reakcji na przychodzące pisma (np. poprzez ustanowienie pełnomocnika), w szczególności w sytuacji uprzedniego złożenia skargi do sądu i możliwych wezwań o uzupełnienie tegoż pisma. Uchybienia (zaniechania) skarżącej w tym względzie są więc bez wątpienia zawinione. Nadto, oceniając powyższy wniosek należy mieć na uwadze, iż żadne z przedłożonych zaświadczeń lekarskich nie wskazuje, iż stan zdrowia skarżącej w okresie, w którym winna była uzupełnić braki formalne skargi wykluczał dokonanie tej czynności. Termin do uzupełnienia tych braków biegł od doręczenia wezwania sądu z dnia 23 kwietnia 2018 r., które nastąpiło bezpośrednio do rąk skarżącej w dniu 16 maja 2018 r. (k. 53). Wskazany zatem termin mijał w dniu 23 maja 2018 r. Tymczasem przedłożone zaświadczenia lekarskie pochodzą z różnych okresów 2016-2018 r. Zaświadczenie lekarskie z poradni lekarza podstawowej opieki zdrowotnej z dnia 22 maja 2018 r. (k. 134) wskazuje przy tym jedynie na "ogólne badania lekarskie, bez dolegliwości i rozpoznania choroby". Z powyższego wynika zatem, że odbycie tej wizyty nie wykluczało możliwości terminowego dokonania czynności w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Nie wynika bowiem z tego zaświadczenia, a zatem nie zostało w żaden sposób uprawdopodobnione, że stan zdrowia skarżącej w otwartym terminie do uzupełnienia braków skargi, uniemożliwiał podejmowanie jej jakichkolwiek działań. Skarżąca nie była wszak ani hospitalizowana, ani nie wskazała aby wystąpiła nadzwyczajna sytuacja zdrowotna, odmienna od stanu zdrowia utrzymującego się od wielu lat. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 86 § 1 i art. 87 par 2 p.p.s.a. sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.