II SA/Kr 546/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Krystyna Daniel Sędziowie: WSA Kazimierz Bandarzewski (spr.) WSA Renata Czeluśniak Protokolant: Anna Pałasz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 czerwca 2012 r. sprawy ze skargi M.W . na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 13 lutego 2012 r., znak: [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu skargę oddalono Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Z. decyzją z dnia 9 stycznia 2012 roku, znak [....] nakazał M.W. "rozbiórkę budynku usługowego wykonanego na działce nr [....] obr. [....] położonej w Z. w rejonie ul. [....] ". W toku postępowania administracyjnego strona M.W. ustanowił pełnomocnika w osobie W.S.(akta administracyjne sprawy, karta nr 40). Na adres pełnomocnika wysłano decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 9 stycznia 2012 r. Ze znajdującego się w aktach sprawy potwierdzenia odbioru ww. decyzji wynika, że co do sposobu doręczenia tej przesyłki doręczyciel zakreślił wyraz "domownik" oraz umieścił nieczytelny skrót nad adnotacją o zobowiązaniu się do oddania przesyłki adresatowi, a także znajduje się czytelna data pozostawienia tej przesyłki domownikowi – 11 stycznia 2012 r. (akta administracyjne sprawy, karta nr 91). Od tej decyzji skarżący, za pośrednictwem swojego pełnomocnika - W.S. - złożył w dniu 30 stycznia 2012 r. odwołanie do [....] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. (akta administracyjne sprawy organu odwoławczego, karta nr 4). Postanowieniem z dnia 13 lutego 2012 r. znak: [....] [....] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. , na podstawie art. 134 w związku z art. 123 K.p.a. oraz art. 80 ust. 2 pkt 2 i w zw. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 z późn. zm.) stwierdził, że odwołanie M.W. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. z dnia 9 stycznia 2012 r. znak: [....] zostało wniesione z uchybieniem terminu przewidzianego dla jego wniesienia w art. 129 § 2 K.p.a. W uzasadnieniu podano, że warunkiem skuteczności czynności procesowej - wniesienia odwołania - jest zachowanie ustawowego terminu do jej dokonania. Uchybienie ustawowego terminu powoduje bezskuteczność odwołania, czego następstwem jest ostateczność decyzji. Organ odwoławczy obowiązany jest zatem w postępowaniu wstępnym zbadać, czy odwołanie zostało wniesione w przewidzianym przepisami terminie. Zgodnie z art. 129 § 2 k.p.a. odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji. Ze zwrotnego potwierdzenia odbioru decyzji wynika, że ww. decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. została doręczona W.S. - pełnomocnikowi inwestora M.W. , w dniu 11 stycznia 2012 r. (środa). Decyzja ta, wobec nieobecności adresata, została zgodnie z art. 43 K.p.a. doręczona za pokwitowaniem dorosłemu domownikowi, który podjął się oddania pisma adresatowi. Wobec powyższego odwołanie od decyzji Powiatowego Inspektora dnia 9 stycznia 2012 r., znak: [....] strona mogła złożyć najpóźniej w dniu 25 stycznia 2012 r. (środa). Odwołanie zostało złożone przez pełnomocnika strony bezpośrednio na dziennik podawczy organu I instancji w dniu 30 stycznia 2012 r. Zatem zostało wniesione z uchybieniem terminu, o którym mowa w art. 129 § 2 K.p.a. Wskazano, że strona nie złożyła wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. W świetle powyższego stwierdzono, że odwołanie zostało wniesione z uchybieniem czternastodniowego terminu do jego złożenia. W takiej sytuacji, zgodnie z art. 134 K.p.a. w związku żart. 129 § 2 K.p.a. organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia uchybienie terminu. Podkreślono, że rozpatrzenie odwołania wniesionego z uchybieniem terminu, który nie został przywrócony, stanowi rażące naruszenie prawa (art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a.), oznacza bowiem weryfikację w postępowaniu odwoławczym decyzji ostatecznej, a zatem decyzji która korzysta z wynikającej z art. 16 K.p.a. zasady trwałości. Skargę w dniu 12 marca 2012 r. do sądu administracyjnego na powyższe postanowienie złożył M.W. . Zakwestionowanemu rozstrzygnięciu zarzucił naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, tj.: 1) art. 7, art. 77 i art. 107 K.p.a. poprzez brak należytego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy; 2) art. 43 K.p.a. poprzez błędną jego interpretację i przyjęcie, że doszło do skutecznego doręczenia aktu administracyjnego stronie postępowania, pomimo że decyzja administracyjna nie została doręczona pełnomocnikowi strony postępowania, ani żadnej z osób wskazanych w tym przepisie, zatem nie sposób przyjąć, że doszło do skutecznego doręczenia, a w konsekwencji przyjąć domniemania zastępczego doręczenia decyzji. Wobec powyższego skarżący wniósł o uchylenie w całości postanowienia [....] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 13 lutego 2012 roku, znak: [....] oraz o zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu podniesiono, że decyzja rozbiórkowa nie została doręczona bezpośrednio pełnomocnikowi skarżącego. Została doręczona osobie, która mieszka w domu obok, osobie która nie prowadzi z byłym pełnomocnikiem skarżącego wspólnego gospodarstwa domowego, ani nie jest domownikiem byłego pełnomocnika. Ponadto osoba, której doręczono decyzję nie podjęła się doręczenia adresatowi korespondencji. Istotnym jest również, że nie powiadomiono adresata (pełnomocnika skarżącego) - zgodnie z wymogiem zawartym w art. 43 K.p.a. - o doręczeniu zastępczym poprzez pozostawienie w skrzynce lub na drzwiach adresata informacji o doręczeniu pisma sąsiadowi lub dozorcy. Mając na uwadze treść art. 43 K.p.a., który uzależnia skuteczność doręczenia zastępczego od "podjęcia się oddania pisma adresatowi" - czego osoba odbierająca decyzję nie zrobiła, jak również nie "zawiadomiono adresata" o doręczeniu zastępczym należy przyjąć, że do skutecznego doręczenia nie doszło w terminie przyjętym przez organ. Nie można zatem wywodzić negatywnych skutków dla strony niniejszego postępowania w sytuacji, w której adresat decyzji nie otrzymał jej w dniu przyjętym przez organ. Skarżący wskazał na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 29 czerwca 2011 r., sygn. akt II SA/Wr 275/11, zgodnie z którym jeżeli na odwrocie poświadczenia odbioru pisma nie podkreślono, że doręczenia dokonano dorosłemu domownikowi zaznaczając lub wskazując jednocześnie, że osoba ta podjęła się oddać przesyłkę adresatom, to doręczenie nie spełnia wymogów z art. 40 § 1 K.p.a. ani z art. 43 K.p.a. Jednocześnie podkreślono, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem pisma doręczone adresatom za zwrotnym poświadczeniem odbioru powinny być szczegółowo i prawidłowo wypełniane przez osobę doręczającą. Z dokumentu tego musi jednoznacznie wynikać, w jaki sposób przesyłka została doręczona. W przeciwnym razie doręczenie nie może zostać uznane za skuteczne (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 marca 1999 r., sygn. akt I SA/Lu 151/98). W odpowiedzi na skargę [....] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wniósł o jej oddalenie w pełni podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zakwestionowanego rozstrzygnięcia nie znajdując podstaw do jego zmiany. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej w skrócie "P.p.s.a.", sądy administracyjne powołane są do kontroli zgodności z prawem działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do treści art. 134 § 1 P.p.s.a. Orzekanie - w myśl art. 135 P.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 40 § 2 K.p.a. jeżeli strona ustanowiła pełnomocnika, pisma doręcza się pełnomocnikowi. Taka sytuacja miała miejsce w tej sprawie, w której strona M.W. ustanowił swoim pełnomocnikiem W.S. Ta okoliczność nie jest przez nikogo kwestionowana. Tym samym wszystkie pisma organu, w tom również decyzje winny być doręczane pełnomocnikowi i to wobec pełnomocnika stosuje się zasady doręczania pism, uregulowane w szczególności w art. 42-47 K.p.a. Z akt sprawy wynika, że organ I. instancji skierował swoją decyzje do pełnomocnika W.S. pod prawidłowy adres (ul.....). Pisma tego jednak nie doręczono bezpośrednio adresatowi. W takiej sytuacji zastosowanie winien znaleźć art. 43 K.p.a. Zgodnie z tym artykułem, w przypadku nieobecności adresata pismo doręcza się, za pokwitowaniem, dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, jeżeli osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi. O doręczeniu pisma sąsiadowi lub dozorcy zawiadamia się adresata, umieszczając zawiadomienie w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy to nie jest możliwe, w drzwiach mieszkania. Tym samym z powołanej regulacji wynikają wyraźne obowiązki doręczyciela przesyłki: po pierwsze – doręczyć można przesyłkę tylko za pokwitowaniem; po drugie – doręczyć można przesyłkę tylko dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, jeżeli te osoby "podjęły się", czyli zobowiązały się do oddania pisma adresatowi; po trzecie – jeżeli osobą zobowiązującą się do oddania pisma adresatowi jest sąsiad lub dozorca domu, doręczyciel musi pozostawić o tym informację adresatowi poprzez umieszczenie zawiadomienia o odebraniu tej przesyłki przez sąsiada lub dozorcę domu w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy to nie jest możliwe, w drzwiach mieszkania. Odnosząc to do tej sprawy należy wskazać, że z potwierdzenia doręczenia wynika, że doręczyciel doręczył przesyłkę domownikowi, i na potwierdzeniu doręczenia doręczyciel zakreślił słowo "domownikowi". Zgodnie z powołanym art. 43 K.p.a. doręczenie zastępcze będzie skuteczne tylko, wtedy kiedy korespondencję odbierze dorosły domownik adresata i tylko taki domownik adresata, który podejmie się oddać przesyłkę adresatowi. Wprawdzie na formularzu przesyłki nie ma odręcznej adnotacji o zobowiązaniu się domownika do oddania przesyłki adresatowi, ale formularz nie przewiduje dokonania takiej adnotacji. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 18 stycznia 2012 r., sygn. akr II OSK 2070/10, opub. w LEX nr 1121199 zawarł stanowisko, że nawet brak takiej odręcznej adnotacji o zobowiązaniu się domownika do przekazania przesyłki adresatowi nie stanowi przeszkody przed przyjęciem, że doszło do skutecznego doręczenia przesyłki w świetle art. 43 K.p.a. Sąd ten przyjął, że dla skutecznego doręczenia pisma wystarczy, aby na podpisywanym przez domownika potwierdzeniu odbioru pisma znajdowała się informacja, że doręczenie następuje, jeżeli osoba ta podjęła się oddania pisma adresatowi. Tym samym skoro doręczyciel zaznaczył na dowodzie doręczenia (tzw. awizie) rubrykę wskazującą na doręczeniu przesyłki domownikowi i nad informacją o zobowiązaniu się osoby odbierającej przesyłkę do przekazania jej adresatowi widnieje podpis (aczkolwiek nieczytelny), to należy uznać, że zasadnie organ odwoławczy mógł stwierdzić skuteczność doręczenia w trybie art. 43 K.p.a. Sąd nie uznał za wiarygodną informację skarżącego, że przesyłkę tą odebrał sąsiad, ponieważ nie ma ona odzwierciedlenia w potwierdzeniu doręczenia przesyłki (akta administracyjne sprawy, karta nr 91). Doręczyciel ani nie zaznaczył, że przesyłkę wręczył sąsiadowi, ani nie zaznaczył, że zawiadomienie o pozostawieniu przesyłki u sąsiada umieścił w oddawczej skrzynce pocztowej adresata lub, gdy to nie było możliwe, w drzwiach mieszkania adresata. Tym samym brak byłoby podstaw do przyjęcia, że przesyłkę zawierającą decyzję organu I. instancji z dnia 9 stycznia 2012 r. doręczyciel pozostawił sąsiadowi. Co istotne w odwołaniu sam skarżący nie wskazał, kto tą przesyłkę odebrał. Skoro, jak twierdzi w skardze skarżący, przesyłkę odebrał jego sąsiad, to w tej sprawie sam skarżący winien tą okoliczność w jakikolwiek sposób przynajmniej uprawdopodobnić. Sam skarżący najlepiej wie, kto jest jego sąsiadem. Powoływanie się na okoliczność odebrania przesyłki bez sąsiada dopiero w skardze dodatkowo uniemożliwiała dokonania oceny tej okoliczności przez organ odwoławczy. W ocenie sądu skarżący powinien, jeżeli rzeczywiście przesyłkę odebrałby sąsiad, w pierwszej kolejności ustalić datę odebrania tej przesyłki i w razie stwierdzenia przekroczenia terminu - jednocześnie z odwołaniem złożyć wniosek o przywrócenie terminu do jego wniesienia. Żadnych tych jednak okoliczności skarżący nie podjął. Tym samym mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że zasadnie [....] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził skuteczne doręczenie decyzji organu I. instancji z dnia 9 stycznia 2012 r. w dniu 11 stycznia 2012 r. domownikowi pełnomocnika skarżącego, a tym samym brak jest podstaw do uznania, że stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania przez M.W. pozbawione jest podstaw prawnych. Tym samym zaskarżone postanowienie - wydane na podstawie art. 134 K.p.a. nie narusza przepisów postępowania (art. 43 K.p.a.) w stopniu, które mogło mieć istotny wpływ na wynika sprawy. Dokonując oceny zaskarżonego postanowienia Sąd nie orzeka merytorycznie w sprawie. Stosownie do art. 151 P.p.s.a. w razie uznania, że zaskarżone postanowienie zostało wydane zgodnie z prawem, sąd skargę oddala.