II SA/Kr 646/07

WyrokWSA w Krakowie2008-10-13

Skład orzekający: Andrzej Niecikowski, Krystyna Daniel, Barbara Pasternak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo umorzył postępowanie w sprawie wznowienia postępowania administracyjnego, uznając wnioskodawcę za podmiot niebędący stroną w pierwotnym postępowaniu o pozwolenie na budowę, a także czy prawidłowo ocenił termin złożenia wniosku o wznowienie?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji naruszyły prawo, ponieważ nie przeprowadziły należytego postępowania wyjaśniającego w przedmiocie statusu strony skarżącego w pierwotnym postępowaniu o pozwolenie na budowę, a także nieprawidłowo oceniły termin złożenia wniosku o wznowienie postępowania. W szczególności, organ odwoławczy nie przeprowadził samodzielnej analizy kwestii statusu strony, a organ pierwszej instancji przedwcześnie uznał niedopuszczalność wznowienia z przyczyn podmiotowych. Ponadto, organy nieprawidłowo rozdzieliły kwestię terminu złożenia wniosku o wznowienie na późniejsze etapy postępowania.
Stan faktyczny
Skarżący B.K. złożył wniosek o wznowienie postępowania zakończonego decyzją o pozwoleniu na budowę, wskazując na fałszywe dowody, nowe okoliczności faktyczne oraz brak udziału w postępowaniu. Organ pierwszej instancji umorzył postępowanie, uznając skarżącego za niebędącego stroną w pierwotnym postępowaniu. Wojewoda utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów KPA i Prawa budowlanego, w tym bezpodstawne pozbawienie statusu strony i błędne ustalenie terminu dowiedzenia się o decyzji.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił postanowienie Prezydenta Miasta z dnia [...] 2006 r. oraz zaskarżoną decyzję Wojewody, jak i utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Niecikowski Sędziowie WSA Krystyna Daniel WSA Barbara Pasternak (spr.) Protokolant Teresa Jamróz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 października 2008 r. sprawy ze skargi B. K. na decyzję Wojewody z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania wznowieniowego I. uchyla postanowienie Prezydenta Miasta z dnia [...] 2006 r., znak [...] w przedmiocie wznowienia postępowania zakończonego decyzją nr [...] Prezydenta Miasta z dnia [...] 2005 r., znak [...]; II. uchyla zaskarżoną decyzję jak i utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji. II SA/Kr 646/07 UZASADNIENIE Prezydent Miasta K. decyzją z dnia [...] znak:[...] wydaną na podstawie art. 105 kpa w związku z art. 145 § 1 pkt 1, 2, 4 i 5 kpa, po rozpoznaniu wniosku B.K. z dnia [...] listopada 2006r. o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej wydaniem decyzji pozwolenia na budowę nr [...] z dnia [...] dla zamierzenia inwestycyjnego pn.: "budowa budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z wjazdem oraz wewn. instalacjami: wod-kan, gazową, c.o. i elektryczną na terenie działki nr [...] obr. [...] przy ul. [...] w K. ", umorzył postępowanie w sprawie. W uzasadnieniu organ l instancji podał, że w dniu [...] na rzecz M.D. i R.S. , wydana została decyzja udzielająca pozwolenia na budowę nr [...] dla w/w zamierzenia inwestycyjnego. W dniu [...] listopada 2006r. do Wydziału Architektury i Urbanistyki UM wpłynął wniosek B.K. o wznowienie postępowania w sprawie. Jako przesłanka wznowienia postępowania wskazany został art. 145 § 1 pkt 1, 2, 4 i 5 kpa. W uzasadnieniu swego wniosku B.K. wskazał, iż wydana decyzja oparta została na fałszywych dowodach w postaci nierzetelnych map geodezyjnych, nie spełniających warunków do określenia obszaru oddziaływania obiektu, wyszły na jaw nowe okoliczności faktyczne nieznane organowi, który wydał decyzję, a mianowicie, że faktyczne oddalenie budynku od granicy działki nr [...] jest diametralnie różne od wskazanego w decyzji ustalającej warunki zabudowy i nie spełnia żadnych przepisów prawnych również szczególnych w tym zakresie; inwestycja jest realizowana niezgodnie z decyzją o ustaleniu warunków zabudowy i wskutek w/w okoliczności wnioskodawca nie brał udziału w postępowaniu bez własnej winy. W dniu [...] stycznia 2007r. B.K. złożył również wniosek o wstrzymanie wykonania przedmiotowej decyzji w oparciu o art. 152 kpa Organ l instancji ustalił, że B.K. nie był stroną przedmiotowego postępowania o wydanie pozwolenia na budowę, gdyż działka stanowiąca własność wnioskującego o wznowienie postępowania, tj. działka nr [...] obr. [...] P. nie znajdowała się w obszarze oddziaływania obiektu, o którym mówi art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane. Jak ustalono, obszar oddziaływania obiektu obejmował działki nr [...] i [...] obr. [...] K. W związku z powyższym organ l instancji stwierdził, że w przedmiotowej sprawie nachodzi niedopuszczalność wznowienia postępowania z przyczyny podmiotowej, tj. z wnioskiem o wznowienie postępowania wystąpił podmiot nie będący stroną w sprawie. Z uwagi jednak na fakt, że postanowieniem z dnia [...] postępowanie w sprawie wydania decyzji pozwolenia na budowę Nr [...] z dnia [...] w oparciu o przesłanki z art. 145 § 1 pkt. 1, 2 i 5 kpa zostało wznowione, jako bezprzedmiotowe winno być umorzone. Ponadto organ podał , jeżeli chodzi o wznowienie postępowania w oparciu o art. 145 § 1 pkt. 4 kpa, że przed wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania wezwano B.K. do uzupełnienia złożonego podania o określenie terminu, kiedy, w jakiej dacie dowiedział się o wydaniu przedmiotowej decyzji pozwolenia na budowę oraz o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania w/w sprawie. W piśmie z dnia [...] grudnia 2006r. B.K. poinformował, że o numerze i dacie wydania przedmiotowej decyzji dowiedział się z tablicy informacyjnej budowy i Wydziału Architektury i Urbanistyki, w terminie umożliwiającym przepisowe złożenie wniosku o wznowienie postępowania, zaś o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania, wnioskodawca dowiedział się [...] października 2006r. W odpowiedzi na wezwanie organu, inwestorzy M.D. i R.S. poinformowali, że tablica informacyjna dla w/w inwestycji została zamieszczona w dniu [...] września 2005r. Jak wynika z załączonej przez inwestora kopii dziennika budowy jest to data rozpoczęcia robót przygotowawczych na terenie budowy. Ponadto jak wynika z pisma B.K. z dnia [...]października 2005r., w którym wnosi o wskazanie podstawy prawnej nie uznania go za stronę w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę, wnioskujący w dacie złożenia powyższego pisma, wiedział o wydaniu decyzji pozwolenia na budowę. Z uwagi zatem na bezprzedmiotowość postępowania w oparciu o przesłanki z art. 145 § 1 pkt. 1, 2 i 5 kpa, i oraz fakt złożenia przez wnioskodawcę wniosku o wznowienie postępowania w dniu [...] listopada 2006r. czyli nie dopełnienie terminu określonego w art. 148 § 2 kpa, rozpatrywanie wniosku o wznowienie postępowania skutkującego wznowieniem postępowania z art. 145 § § 1 pkt. 4 kpa uznać należy za bezprzedmiotowe. Odwołanie od powyższej decyzji do Wojewody wniósł B.K. , podnosząc, że Prezydent Miasta K. niezasadnie umorzył postępowanie oraz kwestionując ustalenia dotyczące terminu, w którym dowiedział się o wydaniu decyzji o pozwoleniu na budowę. Zarzucił również, że zamierzenie inwestycyjne, dla którego wydano pozwolenie na budowę jest sprzeczne z treścią decyzji o warunkach zabudowy. Wojewoda decyzją z dnia [...] znak: [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, że po analizie materiału dowodowego w sprawie podziela argumenty zawarte w szerokim i wystarczającym uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, przy równoczesnym stwierdzeniu braku zasadności odwołania. Wskazał również, że od samego początku postępowanie było bezprzedmiotowe, gdyż w ogóle nie podlegało ono wznowieniu. Skoro jednak organ je wznowił, to należało je umorzyć. Skargę na powyższą decyzję Wojewody do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniósł B.K. , zarzucając jej rażące naruszenie art. 145 § 1 pkt 1, 2, 4, 5, art. 148, art. 28, art. 6, art. 8 kpa oraz art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego. Skarżący podniósł, że został w sposób bezpodstawny pozbawiony statusu strony w postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę, przez co nie mógł brać w nim udziału. Podkreślił, że organy prowadzące postępowanie w przedmiocie wznowienia ograniczyły się do sprawdzenia, czy figuruje w wykazie stron, podczas gdy powinny zbadać prawidłowość ustalenia kręgu stron tego postępowania. Zarzucił również, że błędnie ustalono termin, w którym dowiedział się o treści decyzji o pozwoleniu na budowę oraz, że decyzja ta jest sprzeczna z decyzją ustalającą warunki zabudowy. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Postępowanie w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji zostało umorzone postanowieniem z Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia [...] 2008 r. z powodu zakończenia realizacji przedmiotowego zamierzenia inwestycyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Zgodnie z treścią art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270- ze zm.), w skrócie ppsa, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi - zgodnie z treścią art. 134 ustawy ppsa. Z kolei z przepisu art. 135 ppsa wynika, że zasada nie związania sądu administracyjnego granicami skargi dotyczy również fazy orzekania przez ten sąd. Przepis ten wyznacza przedmiotowy zakres orzekania wojewódzkiego sądu administracyjnego. Sąd upoważniony jest i zobowiązany do wydania stosownego orzeczenia, w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach danej sprawy, jeżeli jest to niezbędne do końcowego jej załatwienia. Pojęcie "sprawa" jest w tym przypadku szersze od pojęcia "sprawy administracyjnej" i obejmuje wszelkie te postępowania i wydane bądź zapadłe w nich rozstrzygnięcia (także akty lub czynności), administracyjne, bez względu na to, czy były one zaskarżalne w toku instancji, które poprzedzając rozstrzygnięcie zaskarżone, warunkowały dokonaną nim konkretyzację stosunku prawnego. Granice "sprawy" wyznacza istota stosunku administracyjnoprawnego podlegającego załatwieniu danym, skarżonym rozstrzygnięciem administracyjnoiprawnym. Ocena, czy niezbędność, o której mowa w powyższym przepisie istnieje w konkretnej sprawie, należy do sądu, bowiem nie uprawnia on skarżącego do żądania objęcia przez sąd zakresem orzekania aktów lub czynności innych, niż akt lub czynność zaskarżona, (tak T. Woś [w:] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, wyd. LexisNexis, wyd. 2, Warszawa 2008, komentarz do art. 135 ustawy wraz z powołanym orzecznictwem). Skargę należało uwzględnić, bowiem zaskarżona decyzja jak i decyzja wydana przez organ pierwszej instancji wydane zostały z naruszeniem prawa. Wznowienie postępowania jest instytucją procesową stwarzającą możliwość prawną ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ona zapadła było dotknięte kwalifikowaną wadliwością wyliczoną dokładnie w przepisach prawa procesowego (tak B. Adamiak [w:] B. Adamiak, J. Borkowski Kodeks postępowania administracyjnego Komentarz, 7 wydanie Wydawnictwo C.H. Beck W-wa 2005, kom. do art. 145 ustawy). Instytucja ta, uregulowana w przepisach art. 145-153 kpa należy do nadzwyczajnych środków prawnych pozwalających na eliminowanie z obrotu prawnego decyzji obarczonych wadami wymienionymi w art. 145 § 1 i art. 145a § 1 kpa. W postępowaniu w sprawie wznowienia postępowania uregulowanym wskazanymi wyżej przepisami kpa, wyodrębnić można dwa jego etapy. W pierwszym, wstępnym (wyjaśniającym) etapie bada się zagadnienie formalnej dopuszczalności przeprowadzenia postępowania wznowieniowego. Oznacza to, że czynności organu mają na celu ustalenie, czy żądanie wznowienia pochodzi od strony, lub innego podmiotu uprawnionego do żądania wznowienia, czy zachowano termin do złożenia żądania i czy wnoszący żądanie wskazał przesłankę wznowienia (por. Cz. Martysz [w:] G. Łaszczyca, Cz. Martysz, A. Matan Kodeks Postępowania Administracyjnego. Komentarz. Tom II, kom. do art. 104-269, Lex, 2007, wyd II). Etap ten kończy się albo wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania -art. 149 § 1 kpa, albo podjęciem decyzji o odmowie wznowienia -art. 149 § 3 kpa. Wydanie postanowienia o wznowieniu postępowania rozpoczyna się etap drugi, "właściwy", ponieważ zgodnie z art. 149 § 2 kpa postanowienie to stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia co do istoty sprawy. Ten etap kończy się wydaniem decyzji w oparciu o art. 151 § 1 pkt. 1 kpa, albo decyzji z art. 151 § 1 pkt. 2 kpa, względnie decyzji na podstawie art. 151 § 2 kpa. Organ prowadzący postępowanie wznowieniowe może także wydać decyzję o umorzeniu postępowania (gdy np. po wznowieniu nastąpiła zmiana stanu prawnego w wyniku którego wyłączone jest orzekanie w danej sprawie w formie decyzji administracyjnej, lub gdy np. w wyniku wznowienia postępowania i uchylenia decyzji dotychczasowej sprawa podlegać będzie przekazaniu sądowi powszechnemu). Przesłanką umorzenia postępowania wznowieniowego będzie również jego bezprzedmiotowość, czyli np. wycofanie przez stronę wniosku o wznowienie, śmierć strony przy równoczesnym braku podstaw zawieszenia postępowania, czy też wznowienie postępowania w sprawie nie mającej charakteru administracyjnego (tak. M. Jaśkowska [w:] M. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Zakamycze, 2005, wyd. II.) O bezprzedmiotowości postępowania wznowieniowego świadczy również jego wszczęcie na skutek błędnie wydanego postanowienia o wznowieniu postępowania, podjętego wyniku wadliwych ustaleń organu, na skutek wniosku osoby nie będącej stroną postępowania a więc braku żądania legitymowanego podmiotu. W takim przypadku organ winien umorzyć postępowanie (por. E. Klat-Górska, L. Klat- Wertelecka, artykuł :Odmowa wznowienia postępowania, ST 2006/7-8/116, teza nr 2). Powyższe stanowisko wynika z regulacji przewidzianej w art. 147 kpa, zgodnie z którym wznowienie postępowania następuje z urzędu lub na żądanie strony, a wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt. 4 i art. 145a następuje tylko na żądanie strony. W postępowaniu w sprawie wznowienia mamy do czynienia z tą samą stroną co w postępowaniu głównym. Legitymację do złożenia podania o wznowienie postępowania ma więc ten podmiot, który twierdzi, że decyzja dotyczy jego interesu prawnego lub obowiązku. Jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 24.02.2000 r. l SA/334/99 (lex nr 54133) "z podaniem o wznowienie postępowania może wystąpić tylko strona, tj. osoba, która brała udział w postępowaniu administracyjnym zakończonym decyzją ostateczną, lub która wprawdzie w postępowaniu zwykłym nie uczestniczyła, lecz może wykazać istnienie swego interesu prawnego lub obowiązku w rozumieniu art. 28 kpa, uzasadniającego jej udział (tak też orzekł WSA w Warszawie w wyroku z dnia 30.05.2006 r., IV SA/Wa 23/06, lex nr 276751). Podkreślić nadto należy, iż prowadząc postępowanie po wydaniu postanowienia o wznowieniu, organ działa według przepisów kodeksu postępowania administracyjnego dotyczących postępowania przed organem pierwszej instancji. Nie jest on związany ani ustaleniami stanu faktycznego, ani prawnego dokonanymi w postępowaniu, w którym zapadła decyzja. Natomiast organ odwoławczy rozpatruje sprawę ponownie merytorycznie w jej całokształcie. Oznacza to, że ma obowiązek rozpatrzyć wszystkie żądania strony i ustosunkować się do nich w uzasadnieniu swojej decyzji. Organ odwoławczy nie może ograniczyć się jedynie do kontroli decyzji organu pierwszej instancji, lecz obowiązany jest ponownie rozstrzygnąć sprawę. Uzasadnienie wydanej decyzji powinno odpowiadać wymogom określonym w przepisie art. 107 § 3 kpa. Zaskarżone rozstrzygnięcie wydane zostało z naruszeniem przepisów prawa procesowego. Działanie organu odwoławczego sprowadziło się do podzielenia stanowiska organu pierwszej instancji, przy równoczesnym stwierdzeniu braku zasadności odwołania. Takie stanowisko organu jest obarczone wadą mogącą mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Podstawową bowiem kwestią wymagającą rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie jest kwestia, czy skarżącemu przysługiwał status strony w postępowaniu zakończonym wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę. Z treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, iż organ odwoławczy nie przeprowadził żadnej samodzielnej analizy w tym przedmiocie, a jedynie ograniczył się do ogólnego stwierdzenia, iż podziela argumenty organu pierwszej instancji. Organ odwoławczy nie dostrzegł wadliwości rozumowania przyjętego przez ten organ. Ustalenie bowiem przez organ pierwszej instancji, iż w sprawie zachodziła niedopuszczalność wznowienia postępowania z przyczyny podmiotowej zostało dokonane przedwcześnie i bez wyjaśnienia istotnych okoliczności. Organ ten przyjął bowiem błędne założenie, że skoro skarżący nie był stroną w postępowaniu zakończonym wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę, (ponieważ jego działka nie znajdowała się w obszarze oddziaływania projektowanego obiektu), to nie może domagać się skutecznie wznowienia postępowania w oparciu o przesłanki określone w art. 145 § 1 pkt. 1, 2 i 5 kpa., ponieważ zachodzi w tym przypadku niedopuszczalność wznowienia ze względów podmiotowych. Takie stanowisko jest sprzeczne z istotą instytucji wznowienia postępowania, której celem jest umożliwienie weryfikacji prawidłowości decyzji administracyjnej pod kątem przesłanek wznowienia. To właśnie w postępowaniu toczonym po wznowieniu postępowania organ obowiązany jest do dokonania ponownej, samodzielnej oceny przesłanek wznowienia i jak już wyżej wskazano - nie jest związany ustaleniami faktycznymi ani prawnymi postępowania, w którym zapadła decyzja. Związanie takie oznaczałoby bowiem zawsze niemożność orzeczenia zgodnie z treścią art. 151 § 1 pkt. 2 i § 2 kpa. i niweczyłoby istotę i cel instytucji wznowienia postępowania. W sprawie zakończonej zaskarżoną decyzją organ winien był samodzielnie zbadać, rozważyć i ustalić, czy istotnie skarżącemu przysługiwał, czy też nie przymiot strony postępowania wszczętego wnioskiem uczestników o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę i czy pominięcie skarżącego w tym postępowaniu miało oparcie w przepisach prawa materialnego, a więc czy istotnie skarżący nie posiadał przymiotu strony w tym postępowaniu. Winien to był organ uczynić mając na uwadze treść przepisu art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane ( Dz.U. z 2003 r., nr 207, poz. 2016 ze zm.), który stanowi lex specialis w stosunku do przepisu art. 28 kpa, określając krąg stron postępowania o pozwolenie na budowę w sposób odmienny od pojęcia strony wynikającego z art. 28 kpa. W szczególności zatem organ obowiązany był ustalić, czy nieruchomość skarżącego znajduje się w obszarze oddziaływania obiektu uczestników, w rozumieniu art. 3 pkt. 20 pr. bud. Nie czyniąc zadość temu obowiązkowi organ naruszył przepisy art. 7 i 77 kpa, z których wynika obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, oraz zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego. Decyzja o umorzeniu postępowania wznowieniowego z powodu niedopuszczalności wznowienia postępowania z przyczyny podmiotowej wydana więc została przedwcześnie, choć wymaga podkreślenia, iż należy podzielić pogląd prezentowany zarówno w orzecznictwie jak i doktrynie (por. poglądy cyt. wyżej), że w przypadku, kiedy postępowanie zostało wznowione nieprawidłowo, organ powinien je umorzyć (por. wyrok WSA z 28.05.2008 r., II SA/Gd 18/08, lex nr 400689, wyrok WSA z 24.05.2005 r., VII SA/Wa 1086/04, lex nr 168036). Organ odwoławczy, nie usuwając naruszeń prawa popełnionych przez organ pierwszej instancji i utrzymując w mocy bez zmian decyzję tego organu wydał decyzję również naruszającą prawo, tj. przepisy art. 138 § 1 pkt. 1 i art.107 § 3 kpa. (por. wyrok NSA z 25.07.1986 r. II SA 1829/85.ONSA 1986/2/43) Mając na uwadze treść przepisu art. 135 p.p.s.a. należało uchylić także postanowienie Prezydenta Miasta K. z dnia [...] znak [...], ponieważ zostało ono wydane z naruszeniem prawa. Złożenie podania o wznowienie postępowania obliguje organ do przeprowadzenia czynności mających na celu między innymi ustalenie, czy wnioskujący dochował terminu złożenia wniosku. Ustalenie, czy podanie o wznowienie zostało wniesione z zachowaniem terminu określonego w art. 148 § 1 i § 2 kpa jest obowiązkiem organu, ponieważ uchybienie terminu do wniesienia podania o wszczęcie postępowania w sprawie wznowienia postępowania zawsze jest podstawą do wydania decyzji o odmowie wznowienia postępowania (por. wyrok WSA z 24.05.2005 r. VII SA/Wa 1086/04, lex nr 168036, wyrok NSA z 4.02.2000, l SA 334/99, lex nr 54133, wyrok WSA z 7.12.2006 r. IV SA/Wa 1640/06, lex nr 348291). Podanie o wszczęcie postępowania strona może złożyć ze skutkiem prawnym w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę wznowienia, a w razie, gdy żąda wznowienia postępowania w oparciu o przesłankę określoną w art. 145 § 1 pkt. 4 kpa - w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym dowiedziała się o decyzji. Zgodnie z jednolitym poglądem prezentowanym w orzecznictwie i doktrynie, strona musi udowodnić kiedy, w jakiej dacie dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia, ze ścisłością dostateczną do ustalenia, że jej podanie o wznowienie wpłynęło przed upływem jednomiesięcznego terminu od dnia, w którym dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę wznowienia. Należy więc przyjąć, że zachowanie terminu jednomiesięcznego musi być udowodnione przez stronę, a organ administracji swobodnie ocenia dowody w tej mierze (tak. B. Adamiak [w:] B. Adamiak, J. Borkowski, op. cit. kom. do art. 148 kpa). Wydając w niniejszej sprawie postanowienie o wznowieniu postępowania organ nie wyjaśnił w sposób należyty, czy istotnie termin o którym mowa w art. 148 § 1 i § 2 został zachowany. Uzasadnienie postanowienia w tym zakresie jest niewystarczające i niejasne. Organ przyjął bowiem, że skarżący zachował jednomiesięczny termin z art. 148 § 1 kpa, a ustalenia tego dokonał w oparciu o twierdzenia skarżącego zawarte w piśmie z dnia [...]. 12. 2006 r. Treść owego pisma nie wskazuje jednak na żadne okoliczności świadczące o zachowaniu terminu. Jak wynika nadto z podania skarżącego wszczynającego postępowanie w sprawie wznowienia, w dniu [...] października 2006 r. skarżący stwierdził, że wznoszone przez uczestników budynki nie spełniają wymogów odległościowych od granicy z działką stanowiącą jego własność, a nadto, że wznoszony budynek nie spełnia warunków określonych w decyzji wzizt, ani w przepisach szczególnych. W przypadku przyczyn wznowienia, o których mowa w art. 145 § 1 pkt. 1 , 2 i 5 kpa wnoszący podanie o wznowienie winien wykazać, że przed upływem terminu miesięcznego od wniesienia podania dowiedział się o okolicznościach wymienionych w tym przepisie , tj. o poszczególnych podstawach wznowienia tam wymienionych. Oświadczenie skarżącego w tej kwestii uznać należy za niewystarczające, ponieważ dotyczy ono uzyskania wiedzy o posadowieniu spornego budynku względem granic działki, oraz kwestii dotyczących architektury budynku. Brak jednoznacznego ustalenia przez organ podstaw do uznania, iż termin do złożenia podania o wznowienie w oparciu o przesłanki okresowe w art. 145 § 1 pkt. 1, 2 i 5 kpa został zachowany. Ocena powyższej kwestii dokonana przez organ jest zdaniem sądu ocena dowolną, przeprowadzoną bez uwzględnienia treści przepisu art. 148 § 1 kpa i naszytej oceny materiału sprawy. Niedopuszczalne było także stwierdzenie przez organ, że wznawia się postępowanie w oparciu o art. 145 § 1 pkt. 1, 2 i 5 kpa, natomiast wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt. 4 nastąpi po wyjaśnieniu, czy wnioskujący zachował termin uzasadniający wznowienie o tę podstawę prawną. Żaden z przepisów kpa dotyczących wznowienia postępowania nie dopuszcza możliwości "przeniesienia" rozpoznania kwestii terminu wniesienia podania o wznowienie (tj. "postępowania wyjaśniającego") na dalszy etap postępowania - po jego wznowieniu, tj. etap rozpatrywania przez organ przyczyn wznowienia oraz rozstrzygnięcia co do istoty sprawy. Dokonanie ustaleń w przedmiocie zachowania tego terminu jest obowiązkiem organu w pierwszej fazie postępowania wznowieniowego - wynik tych ustaleń może bowiem prowadzić do wydania decyzji o odmowie wznowienia postępowania, która kończy postępowanie w sprawie wznowienia postępowania. Brak dostatecznych ustaleń organu w tej kwestii nie pozwala sądowi na dokonanie weryfikacji przyjętego przez organ stanowiska. Przepis art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a i lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stanowią, że sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy oraz inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego- art. 28 ust. 2 ustawy prawo budowlane poprzez pominięcie tego przepisu przy rozpatrywaniu, czy skarżącemu przysługiwał przymiot strony w postępowaniu zakończonym wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę, co miało wpływ na wynik sprawy, oraz z naruszeniem przepisów postępowania a to art. 7 kpa, art. 77 kpa, art. 107 § 3 kpa i art. 138 § 1 kpa, natomiast postanowienie Prezydenta Miasta K. z dnia [...] wydane zostało przy braku uwzględnienia treści art. 148 § 1 i 2 kpa, oraz art. 149 § 3 kpa, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Rozpatrując ponownie kwestie wynikające z przepisów rozdziału 12 kpa w niniejszej sprawie organy powinny wyjaśnić je i ustalić z uwzględnieniem obowiązków wynikających z art. 7, 77 i 107 § 3 kpa, oraz z uwzględnieniem wniosków wynikających z treści art. 148 kpa i 149 kpa, a także, w razie gdy zaistnieje taka konieczność- przy uwzględnieniu treści art. 28 ust. 2 pr. bud. Mając na uwadze powyższe, w oparciu o przepisy art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a i lit. c, oraz art. 135 ustawy p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji. Wobec treści art. 210 p.p.s.a , w związku z brakiem zgłoszenia stosownego wniosku, o zwrocie kosztów na rzecz skarżącego nie orzeczono.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło