II SA/Kr 709/25
WyrokWSA w Krakowie2025-10-16
Skład orzekający: Małgorzata Łoboz, Monika Niedźwiedź, Sebastian Pietrzyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o ustaleniu warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego wielorodzinnego dwusegmentowego może zostać wydana, gdy w rzeczywistości planowane są dwa odrębne budynki wielorodzinne, a analiza urbanistyczna została sporządzona z naruszeniem przepisów dotyczących wyznaczenia obszaru analizy i parametrów zabudowy?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, stwierdzając, że organy wadliwie ustaliły warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie dwóch budynków wielorodzinnych, błędnie traktując je jako jeden budynek dwusegmentowy. Ponadto, analiza urbanistyczna została sporządzona z naruszeniem przepisów dotyczących wyznaczenia obszaru analizy (poprzez nieprawidłowe ustalenie szerokości frontu działki) oraz parametrów zabudowy (poprzez oparcie się na wytycznych zespołu urbanistycznego i brak samodzielnych ustaleń analizatora). Sąd podkreślił również, że organy naruszyły zasadę związania oceną prawną wyrażoną w poprzednim wyroku WSA w Krakowie.Stan faktyczny
Wspólnoty Mieszkaniowe zaskarżyły decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta Krakowa ustalającą warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego wielorodzinnego dwusegmentowego z garażem podziemnym. Skarżące podniosły zarzuty dotyczące błędnego ustalenia warunków zabudowy, wadliwie sporządzonej analizy urbanistycznej (w tym nieprawidłowego wyznaczenia obszaru analizy i parametrów zabudowy) oraz naruszenia poprzedniego wyroku WSA w Krakowie. Sąd poprzednio uchylił decyzję organów z powodu naruszenia przepisów dotyczących wyznaczenia linii zabudowy i analizy urbanistycznej.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Łoboz Sędziowie: WSA Monika Niedźwiedź WSA Sebastian Pietrzyk (spr.) Protokolant: sekretarz sądowy Katarzyna Migda po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 października 2025 r. spraw ze skarg Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul[...] w K. i Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. [...] w K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 4 kwietnia 2025 r., znak SKO.ZP/415/281/2024 w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie na rzecz Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. [...] w K. kwotę 1057 zł (słownie tysiąc pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania; III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie na rzecz Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. [...] w K. kwotę 1057 zł (słownie tysiąc pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Przedmiotem skarg Wspólnoty Mieszkaniowej budynku przy ulicy Z. w K. oraz Wspólnoty Mieszkaniowej budynku przy ulicy D. w K. jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 4 kwietnia 2025 roku, znak: SKO.ZP/415/281/2024 utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta Krakowa z dnia 27.03.2024 r. (nr 153/6730.2/2024, znak AU-02-4.6730.2.1595.2017.MKW.MKN) ustalającą warunki zabudowy dla zamierzenia inwestycyjnego pn: "budowa budynku mieszkalnego, wielorodzinnego dwusegmentowego z garażem podziemnym i drogą dojazdową na działkach nr [...], [...], [...], [...], [...] obr. [...] P. wraz z infrastrukturą techniczną na działkach nr [...], [...], [...] (część), [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] oraz zjazdem z działki nr [...] na działki nr [...], [...], [...], obr. [...] przy ul. D. w K. oraz umarzającej postępowanie w części zamierzenia dot. budowy infrastruktury technicznej na działkach nr [...], i części działki [...] Obr. [...] P. przy ul. D. j w K., zlokalizowanego na terenie objętym ustaleniami Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego [...]".
Powyższa decyzja została wydana w następujących okolicznościach.
W dniu 11.12.2017 r. do Wydziału Architektury i Urbanistyki Urzędu Miasta K. wpłynął wniosek [...] Sp. z o.o. Sp. K., ul. [...], [...] reprezentowanej przez pełnomocnika M. K., ul. [...], [...], w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla zamierzenia inwestycyjnego pn.: "Budowa budynku mieszkalnego, wielorodzinnego z garażem podziemnym i drogą dojazdową na działkach nr [...], [...]. [...], [...], [...], [...], [...] obręb [...] wraz z infrastrukturą techniczną na działkach nr [...], [...], [...], [...], [...], [...] oraz zjazdem z działki nr [...] na działki nr [...], [...], [...] obręb [...], przy ul. D. w K.".
Pismami z dnia 09.11.2018r. i z dnia 06.12.2018r. Pełnomocnik Inwestora M. K. dokonał korekty wniosku w zakresie: granic terenu objętego wnioskiem, parametrów projektowanych budynków, a także przedstawił nowy sposób zagospodarowania terenu oraz uszczegółowił tytuł wnioskowanego zamierzenia inwestycyjnego. W związku z powyższym tytuł zamierzenia inwestycyjnego przyjął brzmienie: "Budowa budynku mieszkalnego, wielorodzinnego z garażem podziemnym i drogą dojazdową na działkach nr [...], [...], [...], [...], [...] obręb [...] wraz z infrastrukturą techniczną na działkach nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] oraz zjazdem z działki nr [...] na działki nr [...], [...], [...] obręb [...], przy ul. [...] w K.".
W dniu 26.06.2019 r. została wydana decyzja Prezydenta Miasta Krakowa Nr AU- 2/6730.2/572/2019, ustalająca warunki zabudowy dla części zamierzenia inwestycyjnego pn.: "Budowa budynku mieszkalnego, wielorodzinnego z garażem podziemnym i drogą dojazdową na działkach nr [...], [...], [...], [...], [...] obręb [...] wraz z infrastrukturą techniczną na działkach nr [...]. [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] oraz zjazdem z działki nr [...] na działki nr [...], [...], [...] obręb [...] P. , przy ul. [...] w K." oraz umarzająca postępowanie dla części zamierzenia inwestycyjnego obejmującego "Budowę infrastruktury technicznej na działkach nr [...] i części działki nr [...] obręb [...], przy ul. D. w K." zlokalizowanego na terenie objętym ustaleniami Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego [...]
Od powyższej decyzji wniesione zostały odwołania.
Po rozpoznaniu sprawy w wyniku wniesionego odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie decyzją znak: SKO.ZP/415/518/2019 z dnia 12.12.2019 r. uchyliło zaskarżoną decyzję WZ i przekazało sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia.
W toku ponownego rozpatrywania sprawy Inwestor dostarczył aktualne informacje techniczne odnośnie zaopatrzenia planowanej inwestycji w media techniczne, ponownie przeprowadzono analizę urbanistyczno-architektoniczną, przygotowano projekt decyzji WZ oraz uzyskano wymagane przepisami prawa uzgodnienia.
Pismem z dnia 28.04.2020 r. pełnomocnik inwestora S. K. dokonał uściślenia wniosku. W związku z powyższym tytuł inwestycji przyjął brzmienie: "Budowa budynku mieszkalnego, wielorodzinnego dwusegmentowego z garażem podziemnym i drogą dojazdową na działkach nr [...], [...], [...], [...], [...] obręb [...] wraz z infrastrukturą techniczną na działkach nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] oraz zjazdem z działki nr [...] na działki nr [...], [...], [...] obręb [...], przy ul. D. w K.".
W dniu 31.08.2020 r. została wydana decyzja Prezydenta Miasta Krakowa Nr AU- 2/6730.2/475/2020, ustalająca warunki zabudowy dla części zamierzenia inwestycyjnego pn.: "Budowa budynku mieszkalnego, wielorodzinnego dwusegmentowego z garażem podziemnym i drogą dojazdową na działkach nr [...], [...], [...], [...], [...] obręb [...] wraz z infrastrukturą techniczną na działkach nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] oraz zjazdem z działki nr [...] na działki nr [...], [...], [...] obręb [...], przy ul. [...] w K." oraz umarzająca postępowanie dla części zamierzenia inwestycyjnego obejmującego "Budowę infrastruktury technicznej na działkach nr [...] i części działki nr [...] obręb [...] przy ulicy [...] w K." zlokalizowanego na terenie objętym ustaleniu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego "[...]
Od ww. decyzji do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie odwołanie złożyli M. S. i K. T. - jako członkowie zarządu Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. [...] w K. oraz R. K. - reprezentujący Wspólnotę Mieszkaniową przy ul. [...] w K.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie decyzją znak: SKO.ZP/415/428/2020 z dnia 12.05.2021 r. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję WZ.
Wyrokiem z dnia 7 czerwca 2022 r. sygn. akt II SA/Kr 841/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, ze skarg Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. Z. w K. Wspólnoty Mieszkaniowej budynku przy ul. J. w K. oraz Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. D. w K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 12.05.2021 r. znak SKO.ZP/415/428/2020 uchylił zaskarżoną decyzję SKO oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu do tego wyroku wskazano, że odstąpienie przez organ od wyznaczenia linii zabudowy stanowi o naruszeniu rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Zaznaczono, że jedynie wyjątkowo przyjmuje się możliwość odstąpienia przez organ od wyznaczenia linii zabudowy, niemniej jednak jest to pogląd odosobniony i dotyczy jedynie przypadków zabudowy rozporoszonej, a taki przypadek w niniejszej sprawie nie zachodzi. Dodatkowo wskazano, że zarówno prawidłowe określenie obszaru analizy urbanistycznej jak i właściwie i obiektywne określenie paramentów wynikających z tej analizy ma szczególne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy jak w przedmiotowym wypadku, gdzie teren inwestycji jest "wciśnięty" pomiędzy istniejące wysoce zurbanizowane tereny, gdzie jak się zdaje bardzo istotne znaczenie ma również o ile nie priorytetowe zabudowa istniejąca w obrębie najbliższego sąsiedztwa , który ma zostać zainwestowany, a nie zabudowa terenu w możliwie maksymalnym obszarze, jaki może być brany pod uwagę przy ustalaniu parametrów zabudowy.
Ponownie rozpoznając sprawę organ ponownie sporządził analizę urbanistyczno-architektoniczną, a przygotowany projekt warunków zabudowy został uzgodniony z Prezesem Urzędu Lotnictwa Cywilnego, Marszałkiem Województwa Małopolskiego oraz Wojewodą Małopolskim a ponadto w niezbędnym zakresie przeprowadzono opiniowanie. Następnie Prezydent Miasta Krakowa decyzją z dnia 27 marca 2024 roku, znak: AU-02-4.6730.2.1595.2017.MKW.MKN:
1. ustalił warunki zabudowy dla zamierzenia inwestycyjnego pn: "budowa budynku mieszkalnego, wielorodzinnego dwusegmentowego z garażem podziemnym i drogą dojazdową na działkach nr [...], [...], [...], [...], [...] obr. [...] wraz z infrastrukturą techniczną na działkach nr [...], [...], [...] (część), [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] oraz zjazdem z działki nr [...] na działki nr [...], [...], [...], obr. [...] przy ul. D. w K. – dalej jako "Inwestycja";
2. oraz umorzył postępowanie w części zamierzenia dot. budowy infrastruktury technicznej na działkach nr [...], i części działki [...] Obr. [...] przy ul. [...] w K., zlokalizowanego na terenie objętym ustaleniami Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego "[...]".
Odwołanie od powyższej decyzji wniosły Wspólnota Mieszkaniowa przy ul. D. w K. oraz Wspólnota Mieszkaniowa przy ul. Z. w K.
Po rozpoznaniu sprawy w wyniku wniesionego odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie decyzją z dnia 4 kwietnia 2025 roku utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta Krakowa z dnia 27 marca 2024 roku.
W uzasadnieniu do wydanej decyzji wskazano, że w zakresie w jakim zawnioskowana inwestycja obejmuje realizacji infrastruktury technicznej na działce nr [...] i części działki [...] obr. [...] przy ul. [...] w K., znajduje się w obszarze obowiązywania zapisów Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego "[...]" zatwierdzonego Uchwałą nr LXXXIII/817/5 Rady Miasta K. z dnia 26.06.2025 r. (D. Urz. Woj. Małop. z 22.11.2013 , poz. 6864), nie jest możliwe wydanie decyzji o ustalenie warunków zabudowy. Zasadnie zatem organ I instancji, mając na uwadze art. 59 ust. 1 u.p.z.p. w zw. z art. 105 k.p.a. umorzył (w pkt 2 rozstrzygnięcia) postępowanie w tej części. Wobec treści załączonych do decyzji załączników nr 1 i nr 4 do decyzji, nie budzi też wątpliwość zakres umorzonego postępowania.
Wobec zaś nieobowiązywania planu miejscowego zagospodarowania przestrzennego, dla przeważającej części terenu zawnioskowanej inwestycji tj. dla działek nr [...], [...], [...], [...], [...] obr. [...] wraz z infrastrukturą techniczną na działkach nr [...], [...], [...] (część), [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], na których planuje się budowę budynku mieszkalnego, wielorodzinnego dwusegmentowego z garażem podziemnym i drogą dojazdową oraz dla działki nr [...], na której planuje się zjazd nr [...], [...], [...], obr. 3. przy ul. [...] w K., zaistniały podstawy do przeprowadzenia postępowania na zasadach i w trybie art. 59 i nast. ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Kolegium zaznaczyło, że organ I instancji, wypełnił należycie wszystkie ww. wskazania sądowe, a zebrany w sprawie, na nowo materiał dowodowy, pozwolił organowi I instancji na wydanie zaskarżonej decyzji.
Po zwrocie przez Sąd akt do organu I instancji, zaktualizowano ustalenia odnośnie kręgu stron postępowania. Wezwano także Inwestora do zaktualizowania dokumentów załączonych do wniosku, które utraciły aktualność (tj. oświadczenia dostawców niezbędnych mediów). Ponownie przeprowadzono postępowania opiniodawcze, w wyniku czego pozyskano do akt sprawy : Opinię Wydziału Kształtowania Środowiska UMK z dnia 19.09.2023 r. w zakresie ochrony środowiska; opinię Miejskiego Konserwatora Zabytków w K. z dnia 20.09.2023 r. w odniesieniu do terenów objętych ochroną konserwatorską; Opinię Wydziału ds. Jakości Powietrza UMK z dnia 04.09.2023 r. w zakresie ochrony powietrza; Opinię Wydziału Planowania Przestrzennego UMK z dnia 04.09.2023 r., a także działającego jako zarządcę drogi w trybie art. 53 ust. 4 pkt. 9 opinię Zarządu Dróg Miasta K. z dnia 01.09.2023 r. w odniesieniu do terenów przyległych do pasa drogowego.
W aktach sprawy zalega też sporządzony dniu 21.11.2023 r. dokument analizy urbanistyczno -architektonicznej (wraz załącznikami - zestawieniem tabelarycznym parametrów oraz załącznikiem graficznym - tak k. 2053-2059). Analizatorka M. M.- A. uwzględniła, te wskazania Sądu , w których nakazano precyzyjnie ustalić szerokość frontu działki zgodnie z § 2 pkt 5 rozporządzenia. Zgodnie z § 3 rozporządzenia, obszar analizowany wyznaczyła jako minimalny, tj. w odległości nie mniejszej niż trzykrotna szerokość frontu działki objętej wnioskiem. Za front działki uznała, zgodnie z § 2 pkt. 5 rozporządzenia, dokładnie tę część działki budowlanej, która przylega do drogi, z której odbywa się główny wjazd lub wejście na działkę. W niniejszej sprawie, specyficzna konfiguracja przylegania terenu inwestycji kubaturowej do drogi wewnętrznej nr [...], powoduje, że front ten wyznacza szerokość terenu działek nr [...], nr [...], nr [...], [...], [...] br. [...], na łącznym odcinku 42,3 m, tj. na odcinku przylegania ich granic do drogi wewnętrznej na ww. działce nr [...] Obr. [...], a z której planowany jest główny wjazd i wejście na teren działek jw. Tak ustalona szerokość front pozwoliła na wyznaczenie granic obszaru analizy jako jej trzykrotności tj. na odległość 126,9 m od granic terenu inwestycji (tak też załącznik graficzny do analizy - k. 2059). Takie wyznaczenie stanowi konsekwencję odejścia od kwestionowanego przez Sąd, uproszczenia w analizie z dnia 24.06.2020 r. tj. przyjęcia, że szerokość elewacji frontowej jest równa 36 m - jako szerokości terenu działek nr [...], [...], [...], [...] na którym miała powstać zabudowa- od strony drogi wewnętrznej na działce nr [...], (wówczas nie uwzględniono całego, odcinka, na jakim części ww. działek przylegają do tej drogi). Analizatorka, nie skorzystała przy tym z możliwości dalszego poszerzenia, tak ustalonych granic obszaru analizy, tj. ponad ww. minimalne, ustawowe granice. Kolegium podzieliło ten zabieg, wskazując, że brak jest uwarunkowań przestrzennych, które wymagałyby zwiększenia obszaru analizy.
Organ podkreślił, że Autorka szczegółowo zobrazowała sposób zagospodarowania (cechy architektoniczne i gabarytowe budynków) działek objętych obszarem analizy. Przybliżyła formę architektoniczną charakteryzującą zabudowę w badanym obszarze. Wskazała, że występują budynki wolnostojące, jak w zabudowie szeregowej, z wbudowanymi garażami jak i bez garaży, oraz o zróżnicowanej wysokości tj. od dwóch do jedenastu kondygnacji naziemnych. Wskazała na zróżnicowanie w obrębie geometrii dachów oraz opisała uformowanie rzutów budynków, występowanie uskoków, podcieni, wysunięć i cofnięć brył budynków.
Analizatorka szczegółowo scharakteryzowała też ukształtowanie linii zabudowy w analizowanym obszarze, uwzględniając, niejednorodny charakter krawędzi jezdni ulic i dróg. Ustaliła konkretne odległości istniejącej zabudowy w stosunku do granic z działkami drogowym lub działkami ulic.
Autorka analizy dokładnie przedstawiła też, jak kształtuje się wskaźnik powierzchni istniejącej zabudowy w całym badanym obszarze, co zostało zobrazowane w zestawieniu tabelarycznym, w którym ponadto podano dane dot. powierzchni zabudowy i powierzchni działek, będące podstawą obliczeń wskaźników dla poszczególnych działek objętych terenem inwestycji, co pozwoliło zweryfikować poprawność obliczenia średniego wskaźnika zabudowy dla całego obszaru. Obok tego tabelarycznego zestawienia, w części opisowej dokumentu, szeroko scharakteryzowała zauważone uwarunkowania przestrzenne w kontekście tej cechy. Zwróciła uwagę na wyodrębniające się w badanych granicach dwa odmienne sposoby ukształtowania zabudowy.
Ponadto – jak zauważyło Kolegium – w analizie omówiono i przenalizowano wszystkie niezbędne parametry i wielkości.
Podkreślono też, że choć przedmiotowa analiza urbanistyczna poprzedzona została opinią Zespołu Urbanistycznego Urzędu Miasta K., to brak jest podstaw do stwierdzenia, że opinia ta wpłynęła na poprawność ustaleń Analizatorki. Opinia ta, mając charakteru dokumentu wewnętrznego, wydanego przez zespół powołanych specjalistów architektów i urbanistów, ma charakter pomocniczy.
Nie można natomiast, z samego faktu wydania takiej opinii przed czynnościami dowodowymi analizatora, dyskwalifikować wartości dowodowej analizy urbanistyczno - architektonicznej, jeżeli taka analiza przeprowadzona została zgodnie z przepisami prawa, i nie budzi wątpliwości co do rzetelności przestawienia stanu faktycznego w sprawie (tu stanu zagospodarowani badanego obszaru).
Kolegium stwierdziło, że również zawarte w decyzji warunki nowej zabudowy, nie budzą zastrzeżeń. Warunki te znajdują odzwierciedlenie w wynikach analizy.
Skargi na powyższą decyzję wniosły Wspólnota Mieszkaniowa budynku przy ulicy Z. w K. oraz Wspólnota Mieszkaniowa budynku przy ulicy D. w K..
Wspólnota Mieszkaniowa budynku przy ulicy Z. w K. podniosła zarzuty naruszenia:
1. art. 153 ppsa w zw. z art. 3 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (upb) w zw. z art. 138 ust. 2a k.p.a. w zw. z art. 8 ust. 1 i ust. 2 k.p.a. poprzez pominięcie wytycznych, zawartych w decyzji SKO w Krakowie z dnia 12.12.2029 r. w zakresie wykładni art. 3 ust. 2 upb (dwa budynki zamiast jednego budynku dwusegmentowego) i bezzasadne związanie się wytycznymi wyroku WSA w Krakowie z dnia 7.06.2022 r. (II SA/Kr 841/21), których Sąd ten nie wyraził w sposób wymagany przez art. 153 ppsa, co doprowadziło do wadliwego przyjęcia, że dopuszczalne jest ustalanie warunków zabudowy dla jednego budynku wielorodzinnego dwusegmentowego dwóch budynków wielorodzinnych w sytuacji, gdy z prawidłowej wykładni art. 3 pkt. 2 upb wynika, że mamy do czynienia z dwoma budynkami wielorodzinnymi, a nie jednym budynkiem wielorodzinnym dwusegmentowym, gdyż każdy obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundament i dach stanowi jeden budynek i nie zmienia tego fakt, że jest połączony z innym budynkiem (lub budynkami) na poziomie podziemnym;
2. naruszenie art. 59 ust. 1 w zw. z art. 60 ust. 4 w zw. z art. 5 w zw. z art. 61 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 61 ust. 6 u.p.z.p. w zw. z § 3 ust. 1 w zw. z § 5 w zw. z § 6 w zw. z § 7 w zw. z § 8 Rozporządzenia poprzez wykonanie analizy urbanistycznoarchitektonicznej pod z góry założone parametry nakazane przez Zespół Urbanistyczny w protokole nr 58 z dnia 16.11.2023 r., podczas gdy Zespół ten nie jest podmiotem uprawnionym na mocy ustawy do sporządzania analizy i nie ma w tym zakresie żadnych kompetencji, a tak wykonana analiza dodatkowo sprawia wrażenie ze względu na zastosowanie odstępstw od podstawowych sposobów wyznaczania parametrów zabudowy przewidzianych w Rozporządzenia dostosowywania ustalanych parametrów zabudowy do wniosku Inwestora, a nie obiektywnego określenia wskaźników zabudowy dla obszaru inwestycji w oparciu o przepisy upzp i Rozporządzenia. Jak wynika z obowiązującego zarządzenia nr 336/2019 Prezydenta Miasta Krakowa z dnia 15.02.2019 r. w sprawie powołania Zespołu Urbanistyczno - Architektonicznego analizator podpisujący się pod analizą urbanistyczną pełni co najwyżej ma role petenta i postulatora, a nie decydenta co do parametrów i wskaźników inwestycji objętej sporządzaną decyzja wz,
3. art. 61 ust. 1 pkt. 1 upzp w zw. z art. 61 ust. 6 upzp w zw. z § 3 ust. 1 i ust. 2 w zw. z § 2 pkt. 5 w zw. z § 5, § 6, § 7 i § 8 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26.08.2003 r. w zw. z art. 153 ppsa poprzez wyznaczenie obszaru analizowanego w odległości znacznie większej niż minimalna, co wynikało z wyznaczenia szerokości frontu terenu poprzez bezzasadne uwzględnienie części granicy działki budowlanej przylegającej do drogi wewnętrznej, z której nie odbywa się wjazd na działkę tj. bezzasadne uwzględnienie długości granicy styku działki nr [...] (działka drogowa) z innymi działkami niż działka nr [...] (poza tą działką nie odbywa się główny wjazd na teren inwestycji), co doprowadziło do wadliwego wykonania analizy urbanistycznej i w konsekwencji określenie parametrów zabudowy na podstawie wadliwe wyznaczonego obszaru analizowanego. Jak wynika z analiz architektoniczno - urbanistycznych obszar analizowany zwiększył odległość od granicy terenu inwestycji ze 108 m (dawniejsze analizy) do 126,9 m (aktualna analiza). Takie wyznaczenie obszaru analizowanego jest wprost sprzeczne z wytycznymi zawartymi w wyroku WSA w Krakowie z dnia 7.06.2022 r. (II SA/Kr 841/21).
Powołując się na powyższe wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta Krakowa oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, według norm prawem przepisanych.
W uzasadnieniu skargi rozwinięto podniesione zarzuty.
Natomiast Wspólnota Mieszkaniowa budynku przy ulicy D. w K. podniosła zarzuty naruszenia:
1. przepisów prawa materialnego, tj. § 3 ust. 1 Rozporządzenie Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 15 lipca 2024 roku w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, poprzez przeprowadzenia niepełnej analizy funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu w obszarze analizowanym, polegającym między innymi na oparciu się na nieaktualnych opiniach (vide: opinia Zarządcy drogi z dnia 01 września 2023 roku (!) - zatem sprzed dwóch lat, podczas gdy w mieście w ciągu dwóch lat zostało zrealizowanych wiele inwestycji, niekoniecznie nawet w bezpośrednim sąsiedztwie, które jednak mogą oddziaływać na obszar analizowany),
2. naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 35 § 1 Ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku - Prawo budowlane poprzez uznanie iż kwestie przesłaniania i zacienienia mogą być badane dopiero na etapie pozwolenia na budowę oraz obawy przed negatywnym wpływem inwestycji na jakość życia mieszkańców sąsiednich budynków, na ich zdrowie, jakość środowiska zamieszkania, związane z ewentualnymi immisjami hałasu, utrudnieniami w wentylacji powietrza między budynkami, w korzystaniu z dostępu do światła słonecznego, obsługą komunikacyjną planowanej inwestycji podlegać będą konkretyzacji w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę podczas gdy zgodnie z omawianym przepisem organ podczas wydawania decyzji o pozwoleniu na budowę sprawdza się zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z między innymi z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu,
3. art. 3 pkt 2 Ustawy z dnia 07 lipca 1994 roku - Prawo budowalne, poprzez wydanie decyzji o warunkach zabudowy dla budowy budynku mieszkalnego wielorodzinnego z garażem podziemnym, podczas gdy z warunków zabudowy wynika, iż budynek w części nadziemnej ma zostać podzielony na min. dwie bryły nadziemne, zatem mamy do czynienia z wieloma obiektami, które są trwale związane z gruntem, wydzielone z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiadają fundamenty i dach, fakt więc ich połączenia na poziomie podziemnym nie czyni z nich jednego obiektu
4. art. 59 ust. 1 w zw. z art. 60 ust. 4 w zw. z w zw. z art. 5 w zw. z art. 61 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 61 ust. 6 ustawy z dnia 27 marca 2003 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w zw. z § 3 ust. 1 w zw. z § 5 w zw. z § 6 w zw. z § 7 w zw. z § 8 Rozporządzenie Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 15 lipca 2024 roku w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego poprzez wykonanie analizy urbanistyczno-architektonicznej pod, z góry założone paramenty wykonane przez Zespół Urbanistyczny w protokole nr 58 z dnia 16 listopada 2023 roku, podczas gdy Zespół ten nie jest podmiotem uprawnionym na mocy ustawy do sporządzenia analizy i nie ma w tym zakresie żadnych kompetencji, a tak wykonana analiza dodatkowo sprawia wrażenie ze względu na zastosowanie odstępstw od podstawowych sposobów wyznaczania parametrów zabudowy przewidzianych w Rozporządzeniu i dostosowywania ustalanych parametrów zabudowy do wniosku Inwestora, a nie obiektywnego określania wskaźników zabudowy dla obszaru inwestycji w oparciu o odpowiednie ustawy,
5. naruszenie przepisów prawa procesowego, tj. art. 7 k.p.a., 77 § 1 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i wydanie Decyzji, w której tut. Organ ustalił warunki zagospodarowanie terenu bez wcześniejszego uwzględnienia interesów osób trzecich, dla których przedmiotowa Decyzja będzie skutkowała wyrządzeniem nieodwracalnych skutków,
6. naruszenie przepisów prawa procesowego, tj. art. 80 k.p.a., poprzez uznanie wszystkich okoliczności za udowodnione, podczas gdy całokształt materiału dowodowego w sprawie nie wykazuje by wszystkie okoliczności zostały udowodnione, tym samym naruszono zasadę swobodnej oceny dowodów,
7. naruszenie przepisów prawa procesowego tj. art. 8 § 1 k.p.a., poprzez działanie organu w sposób naruszający zaufanie do organów administracji publicznej.
Powołując się na powyższe wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta Krakowa oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, według norm prawem przepisanych.
W odpowiedzi na skargi Kolegium wniosło o ich oddalenie z racji ich bezzasadności.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.
Przepis art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) stanowi, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy wojewódzki sąd administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną lub postanowienie z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji.
Zgodnie z treścią art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935), dalej: "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.).
W myśl art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji bądź postanowienia w całości lub w części następuje wtedy, gdy sąd stwierdzi:
a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W przeciwnym wypadku Sąd na zasadzie art. 151 p.p.s.a. oddala skargę.
Wskazać również należy, że zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a. Sąd wydaje wyrok na podstawie akt sprawy. Orzekanie "na podstawie akt sprawy" oznacza, że sąd przy ocenie legalności decyzji bierze pod uwagą okoliczności, które z akt tych wynikają i które legły u podstaw zaskarżonego aktu. Podstawą orzekania przez sąd administracyjny jest zatem materiał dowodowy zgromadzony przez organ administracji publicznej w toku postępowania, na podstawie stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dniu wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia (por. uzasadnienie do wyroku NSA z 9 lipca 2008 r., II OSK 795/07).
Ponadto należy wskazać, że w tej sprawie orzekał już WSA w Krakowie, który prawomocnym wyrokiem z dnia 7 czerwca 2022 r. sygn. akt II SA/Kr 841/21 uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 12.05.2021 r. znak SKO.ZP/415/428/2020 oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu do tego wyroku wskazano m.in., że "odstąpienie przez organ od wyznaczenia linii zabudowy stanowi o naruszeniu rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Zaznaczono, że jedynie wyjątkowo przyjmuje się możliwość odstąpienia przez organ od wyznaczenia linii zabudowy, niemniej jednak jest to pogląd odosobniony i dotyczy jedynie przypadków zabudowy rozporoszonej, a taki przypadek w niniejszej sprawie nie zachodzi. Dodatkowo wskazano, że zarówno prawidłowe określenie obszaru analizy urbanistycznej jak i właściwie i obiektywne określenie paramentów wynikających z tej analizy ma szczególne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy jak w przedmiotowym wypadku, gdzie teren inwestycji jest "wciśnięty" pomiędzy istniejące wysoce zurbanizowane tereny, gdzie jak się zdaje bardzo istotne znaczenie ma również o ile nie priorytetowe zabudowa istniejąca w obrębie najbliższego sąsiedztwa , który ma zostać zainwestowany, a nie zabudowa terenu w możliwie maksymalnym obszarze, jaki może być brany pod uwagę przy ustalaniu parametrów zabudowy".
W świetle powyższego, w niniejszej sprawie ma zastosowanie art. 153 p.p.s.a., zgodnie z którym ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie.
Przez "ocenę prawną", o której jest mowa w art. 153 p.p.s.a., rozumie się wyjaśnienie istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich stosowania w rozpoznawanej sprawie. Ocena prawna może dotyczyć stanu faktycznego (np. braku wyjaśnienia w kontrolowanym postępowaniu administracyjnym istotnych okoliczności stanu faktycznego), wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego oraz kwestii zastosowania określonego przepisu prawa do ustalonego stanu faktycznego. W zakresie oceny prawnej mieści się więc zarówno krytyka zaskarżonego rozstrzygnięcia w aspekcie prawnym (stosowania prawa), jak i wyjaśnienie, dlaczego stosowanie to zostało w danym konkretnym przypadku uznane przez sąd administracyjny za błędne, i - wreszcie - jakie, zdaniem sądu, zastosowanie lub interpretacja przepisów prawnych powinny mieć miejsce, aby rozstrzygnięcie organu administracji publicznej mogło być uznane za zgodne z prawem (wyrok WSA w Krakowie z dnia 20 października 2022 r. I SA/Kr 795/22). Ocena prawna, o której mowa w art. 153 p.p.s.a., dotyczyć może w szczególności stanu faktycznego sprawy, wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego, prawidłowości korzystania z uznania administracyjnego, kwestii zastosowania określonego przepisu do wydania danego rozstrzygnięcia. Związanie sądu w rozumieniu tego przepisu oznacza, że nie może on formułować nowych ocen prawnych, sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem, lecz zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie (wyrok WSA w Warszawie z dnia 20 czerwca 2017 r. III SA/Wa 1790/16). Konsekwencją tego przepisu jest, że działania naruszające zasadę wyrażoną w art. 153 p.p.s.a. muszą być konsekwentnie eliminowane przez uchylanie wadliwych z tego powodu rozstrzygnięć administracyjnych, już chociażby z uwagi na związanie wcześniej przedstawioną oceną prawną przez sąd administracyjny. Zasadniczo ocena prawna traci moc wiążącą tylko w przypadku zmiany prawa, zmiany istotnych okoliczności faktycznych sprawy (ale tylko zaistniałych po wydaniu wyroku, a nie w wyniku odmiennej oceny znanych i już ocenionych faktów i dowodów) oraz w wypadku wzruszenia we właściwym trybie orzeczenia, zawierającego ocenę prawną. "Ustanowiona w art. 153 p.p.s.a. zasada związania powoduje, że skutki wyroku sądu administracyjnego dotyczą każdego nowego postępowania prowadzonego w zakresie danej sprawy i obejmują zarówno postępowanie sądowoadministracyjne, w którym orzeczenie zostało wydane, postępowanie administracyjne, w którym zapadło zaskarżone rozstrzygnięcie administracyjne, jak również wszystkie przyszłe postępowania administracyjne i sądowoadministracyjne dotyczące danej sprawy administracyjnej. Moc wiążąca prawomocnego wyroku sądu administracyjnego związana jest z tożsamością stosunku prawnego będącego przedmiotem sprawy" (tak wyrok NSA z dnia 7 sierpnia 2024 r. I GSK 530/24).
Ponadto należy wskazać, że zgodnie z treścią art. 4 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz. U. 2023 roku, poz. 977) – dalej jako "uPlan" w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego określenie sposobów zagospodarowania i warunków zabudowy terenu następuje w drodze decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, przy czym sposób zagospodarowania terenu i warunki zabudowy dla innych inwestycji niż celu publicznego, ustala się w drodze decyzji o warunkach zabudowy.
Zgodnie z przepisem art. 6 ust. 2 pkt 1 i 2 uPlan każdy ma prawo, w granicach określonych ustawą, do zagospodarowania terenu, do którego ma tytuł prawny, zgodnie z warunkami ustalonymi w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli nie narusza to chronionego prawem interesu publicznego oraz osób trzecich oraz do ochrony własnego interesu prawnego przy zagospodarowaniu terenów należących do innych osób lub jednostek organizacyjnych.
Podstawą materialnoprawną do wydania zaskarżonej decyzji był przepis art. 61 ust. 1 uPlan, zgodnie z którym:
1) co najmniej jedna działka sąsiednia, dostępna z tej samej drogi publicznej, jest zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu;
1a) teren jest położony na obszarze uzupełnienia zabudowy;
2) teren ma dostęp do drogi publicznej;
3) istniejące lub projektowane uzbrojenie terenu, z uwzględnieniem ust. 5, jest wystarczające dla zamierzenia budowlanego;
4) teren nie wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne albo jest objęty zgodą uzyskaną przy sporządzaniu miejscowych planów, które utraciły moc na podstawie art. 67 ustawy, o której mowa w art. 88 ust. 1;
5) decyzja jest zgodna z przepisami odrębnymi;
6) zamierzenie budowlane nie znajdzie się w obszarze:
a) w stosunku do którego decyzją o ustaleniu lokalizacji strategicznej inwestycji w zakresie sieci przesyłowej, o której mowa w art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 24 lipca 2015 r. o przygotowaniu i realizacji strategicznych inwestycji w zakresie sieci przesyłowych (Dz. U. z 2024 r. poz. 555 i 834), ustanowiony został zakaz, o którym mowa w art. 22 ust. 2 pkt 1 tej ustawy,
b) strefy kontrolowanej wyznaczonej po obu stronach gazociągu, o którym mowa w art. 53 ust. 5e pkt 2,
c) strefy bezpieczeństwa wyznaczonej po obu stronach rurociągu.
Wskazany art. 61 ust. 1 uPlan wprowadził do prawa polskiego tzw. zasadę dobrego sąsiedztwa, która uzależnia zmianę w zagospodarowaniu terenu od dostosowania się do określonych cech zagospodarowania terenu sąsiedniego. Celem tej zasady jest zagwarantowanie ładu przestrzennego, czyli takie ukształtowanie przestrzeni, które tworzy harmonijną całość (por. Z. Niewiadomski red., Planowanie i zagospodarowanie przestrzenne. Komentarz, Warszawa 2011, s. 508-509). Realizacja zasady dobrego sąsiedztwa oznacza, że w obszarze analizowanym musi znajdować się zabudowa podobna do zabudowy planowanej przez inwestora. To podobieństwo nie oznacza jednak wiernego kopiowana istniejącej już zabudowy. Dostosowanie nowej zabudowy do zabudowy istniejącej ma polegać na kontynuacji szeroko rozumianej funkcji zabudowy i jej cech architektonicznych. Pojęcie kontynuacji funkcji należy rozumieć szeroko, zatem wystarczające będzie, że nowa zabudowa nie koliduje z już istniejącą i że można ją pogodzić z zastanym stanem rzeczy (por. uzasadnienia do wyroków: NSA z dnia 18 czerwca 2008 r. sygn. II OSK 58/07, WSA w Gdańsku z dnia 19 grudnia 2007 r. sygn. II SA/Gd 269/07, WSA w Warszawie z dnia 20 grudnia 2007 r. sygn. IV Sa/Wa 1060/07, WSA w Warszawie z dnia 12 grudnia 2008 r. sygn. VIII Sa/Wa 446/08). Należy zatem przyjąć, że dla możliwości ustalenia warunków zabudowy wystarczające jest, aby co najmniej jedna działka dostępna z tej samej drogi publicznej co działka inwestycyjna była zagospodarowana w sposób dający podstawy do wyznaczenia parametrów nowej zabudowy (por. uzasadnienie do wyroku NSA z dnia 12 października 2021 r., sygn. II OSK 2802/18). Za kontynuację funkcji w rozumieniu art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p. należy uznać zarówno sytuację, gdy planowana inwestycja "powtarza" jeden z istniejących w obszarze analizowanym sposobów wykorzystywania gruntów, jak i sytuację, gdy stanowi "uzupełnienie" którejś z istniejących funkcji, dające się z nią pogodzić i z nią niekolidujące. W ramach zasady dobrego sąsiedztwa można więc realizować nawet zabudowę o odmiennej funkcji w stosunku do zabudowy sąsiedniej, o ile harmonizuje ona z funkcją istniejącą w obszarze analizowanym (por. uzasadnienie do wyroku NSA z dnia 26 sierpnia 2021 r., sygn. II OSK 3636/18). Wymagania tzw. dobrego sąsiedztwa nie można rozumieć w sposób, który całkowicie podporządkowuje projektowaną inwestycję zabudowie sąsiadującej i doprowadzi do nakazu mechanicznego powielania funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu. Wymóg kontynuacji funkcji i wskaźników, o której mowa w art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p. pozostawia miejsce na różnorodność, a więc i pewne odstępstwa pod warunkiem zachowania ładu przestrzennego (por. uzasadnienie do wyroku NSA z dnia 3 sierpnia 2021 r., sygn. II OSK 519/21). Innymi słowy po stronie potencjalnego inwestora powstaje prawo podmiotowe polegające na możliwości domagania się uzyskania decyzji pozytywnej w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy, o ile zachodzi zgodność z właściwymi przepisami. Instrument wydawania decyzji ustalających warunki zabudowy - jako dopuszczalny w odniesieniu do obszarów nie objętych planem miejscowym - stanowi równoprawne źródło kształtowania sposobu zagospodarowania konkretnego obszaru. Istotnym celem postępowań w sprawie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu jest pogodzenie wskazanego wyżej prawa podmiotowego inwestora do domagania się uzyskania pozytywnej decyzji, a oceną zgodności planowanego zamierzenia z przepisami prawa zarówno rangi ustawowej, jak i podustawowej.
Analizą urbanistyczną należy objąć wszelkie elementy wymienione w art. 61 ust. 1-5 u.p.z.p. (§ 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego - Dz. U. Nr 164, poz. 1588).
W tym miejscu w kontekście zarzutu skargi Wspólnoty Mieszkaniowej przy ulicy D. w K. trzeba wskazać, że w niniejszej sprawie ma zastosowanie rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 roku w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. z 2003 roku, Nr 164, poz. 1588) – dalej też jako "rozpWZ", co wynika z treści § 12 rozporządzenie Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 15 lipca 2024 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. poz. 1116), zgodnie z którym do spraw dotyczących wydania decyzji o warunkach zabudowy, wszczętych i niezakończonych decyzją ostateczną przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia, stosuje się przepisy dotychczasowe. Przedmiotowe postępowanie zostało wszczęte w 2017 roku, a zatem zastosowanie ma rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 roku.
Zgodnie z § 3 rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 roku w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego:
1. W celu ustalenia wymagań dla nowej zabudowy i zagospodarowania terenu właściwy organ wyznacza wokół działki budowlanej, której dotyczy wniosek o ustalenie warunków zabudowy, obszar analizowany i przeprowadza na nim analizę funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu w zakresie warunków, o których mowa w art. 61 ust. 1-5 ustawy.
2. Granice obszaru analizowanego wyznacza się na kopii mapy, o której mowa w art. 52 ust. 2 pkt 1 ustawy, w odległości nie mniejszej niż trzykrotna szerokość frontu działki objętej wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy, nie mniejszej jednak niż 50 metrów.
Przy czym stosownie do § 2 pkt. 5 rozpWZ przez front działki należy rozumieć część działki budowlanej, która przylega do drogi, z której odbywa się główny wjazd lub wejście na działkę.
Przechodząc na grunt rozpoznawanej sprawy wskazać należy, że inwestycja obejmuje budowę budynku mieszkalnego, wielorodzinnego dwusegmentowego z garażem podziemnym i drogą dojazdową na działkach nr [...], [...], [...], [...], [...] obr. [...] wraz z infrastrukturą techniczną na działkach nr [...], [...], [...] (część), [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] oraz zjazdem z działki nr [...] na działki nr [...], [...], [...], obr. [...] przy ul. [...] w K..
Na stronie 2053 akt administracyjnych (tom 3) znajduje się "Analiza urbanistyczno-architektoniczna" sporządzona przez mgr inż. arch. M. M. – A. , opatrzona datą 21.11.2023 r., w której wskazano, że cyt.: "Szerokość frontu terenu działek nr [...], [...], [...], [...], [...] obr. [...] P. , objętego wnioskiem dla realizacji inwestycji kubaturowej, wynosi ok. 42,3 m (na takim odcinku teren działek jw. przylega do drogi wewnętrznej na działce nr [...] obr[...], z której planowany jest główny wjazd i wejście na teren działek jw.), zatem minimalny zakres obszaru analizowanego wynosi 3x42,3=126,9m. W związku z powyższym właściwy organ dla ustalenia warunków zabudowy wyznaczył granice obszaru analizowanego w odległości min. 126,9 m od granic terenu działek nr [...], [...], [...], [...], [...] obr. [...] P. . W tak wyznaczonym obszarze analizowanym przeprowadzono analizę funkcji, parametrów, wskaźników i cech zabudowy oraz zagospodarowania terenu reprezentatywnych dla tej strefy miasta K.."
Takie jednak ustalenie szerokości frontu wskazanych działek jest wadliwe. Należy zauważyć, że działka drogowa nr [...] ma kształt odwróconej litery "L" przy czym główny wjazd lub wejście na teren inwestycji znajduje się przy krótszym odcinku (u podstawy). W tym miejscu działka ma szerokość około 25 metrów. W analizie natomiast bezzasadnie przyjęto większą wartość, nieprawidłowo doliczając do frontu działki także tę część nieruchomości inwestycyjnej, która przylega do działki drogowej nr [...] od strony zachodniej, co łącznie dało wielkość 42,3 metry.
Takie wadliwe ustalenie frontu działki skutkowało w dalszej kolejności wadliwym określeniem obszaru analizy, który przyjęty został jako trzykrotność frontu działki wynoszącego 42,3 metrów w związku z czym obszar analizy obejmował 126,9 metry. Faktycznie jednak przyjmując zasadę, że granice obszaru analizowanego wyznacza się w odległości nie mniejszej niż trzykrotna szerokość frontu działki objętej wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy, nie mniejszej jednak niż 50 metrów (por. § 3 ust. 2 rozpWZ), to wówczas poprawnie ustalony obszar analizy powinien wynosić około 75 metrów, a nie jak przyjęto w analizie 126,9 metrów. Oznacza to, że wyznaczony w decyzji obszar analizy jest wadliwy, a wadliwość ta wynika z nieprawidłowego przyjęcia frontu działki. Wadliwe przyjęcie przez urbanistę a następnie przez organy szerokości frontu działki, co doprowadziło do wyznaczenia zbyt rozległego promienia obszaru analizowanego. Prawidłowe ustalenie obszaru analizowanego uzależnione jest od prawidłowego ustalenia szerokości frontu działki. To uchybienie natomiast w dalszej kolejności wpływa bezpośrednio na całą sporządzoną analizę i stanowi o jej wadliwości. Nie jest bowiem prawidłową analiza sporządzona w nieprawidłowych granicach wyznaczonych z naruszeniem § 5 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
W kontekście sporządzonej analizy wskazać jeszcze należy, że na stronach 2045 – 2049 znajduje się Protokół nr [...] z dnia 16 listopada 2023 roku Zespołu Urbanistyczno-Architektonicznego, w skład którego wchodziła mgr inż. arch. M. M. – A. h oraz m.in. Główny Architekt Miasta K. – T. B. oraz Zastępca Dyrektora Wydziału Architektury i Urbanistyki A. K. – C.. Jak wynika z treści załącznika nr 3 do protokołu nr 58 (k. 1047 – 2049 a.a.) Zespół ustalił wymagane przepisami parametry dla warunków zabudowy, które następnie zostały ujęte i w istocie przeniesione do wyników analizy, która stanowi załącznik do wydanej decyzji i w bezpośredni sposób determinowała ustalone w decyzji parametry.
Z wszystkiego tego można wysnuć wniosek, że wyniki analizy, a w ślad za tym treść projektu decyzji jak i treść samej decyzji, nie są efektem samodzielnych ustaleń i rozważań osoby, o której mowa w art. 5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym lub osoby wpisanej na listę izby samorządu zawodowego architektów posiadającej uprawnienia budowlane do projektowania bez ograniczeń w specjalności architektonicznej albo uprawnienia budowlane do projektowania i kierowania robotami budowlanymi bez ograniczeń w specjalności architektonicznej. W niniejszej sprawie architekt sporządzający analizę działał zgodnie z wytycznymi Zespołu Urbanistycznego, co jest o tyle szczególne, że istotne parametry zostały ustalone na zasadzie wyjątków (por. np. wysokość górnej krawędzi elewacji frontowej, szerokość elewacji frontowej czy wskaźnik powierzchni zabudowy w stosunku do powierzchni działki, w tym udział powierzchni biologicznie czynnej). Co znamienne, a jednocześnie narusza przepisy powołanego rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 roku w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, to okoliczność, że wskaźniki i parametry nowej zabudowy przyjęte na zasadzie wyjątków nie zostały wystarczająco omówione i wyjaśnione w samej analizie. Trzeba podkreślić, że przyjęcie określnego parametru na podstawie np. § 5 ust. 2, § 6 ust. 2 czy § 7 ust. 4 rozporządzenia ma wynikać z analizy, to znaczy, że analiza powinna zawierać opis i uzasadnienie ze względu na jakie konkretne okoliczności możliwe i dopuszczalne w danym przypadku jest przyjęcie określonego wskaźnika na zasadzie wyjątku. Nie spełnia jednak zadość temu wymaganiu blankietowe wskazanie – tak jak ma to miejsce na gruncie niniejszej sprawy – np. że "wskaźnik wyznaczono zgodnie z § 5 ust. 2 rozporządzenia" (por. k. 2188 a.a. tom 4). Analiza w tym zakresie powinna zawierać precyzyjne wskazanie jakie to konkretne okoliczności i przesłanki pozwalają na wyznaczenie poszczególnych wskaźników w taki właśnie sposób. Temu wymaganiu na gruncie kontrolowanego postępowania nie uczyniono zadość, co stanowi także o wadliwości analizy.
W kontekście jeszcze Zespołu należy wskazać, że skład tego Zespołu (Główny Architekt Miasta, Zastępca Dyrektora Wydziału) może wręcz wskazywać, że wytyczne Zespołu mają charakter polecenia służbowego. Zgodnie z art. 8 ust. 3 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, prezydent miasta powołuje gminną komisję urbanistyczno-architektoniczną, jako organ doradczy, oraz ustala, w drodze regulaminu, jej organizację i tryb działania. Rzecz jednak w tym, że dla tego organu doradczego ustawa nie przewiduje żadnych uprawnień do władczego ingerowania w treść analizy urbanistyczno - architektonicznej, a w prostej konsekwencji w treść decyzji o warunkach zabudowy. Sąd podziela stanowisko, że projekt sporządzony niesamodzielnie, ale w wykonaniu zaleceń innych osób, nie spełnia wymagań uPlan Oceny tej nie zmienia fakt, że ewentualne zalecenia, czy też narzucone parametry inwestycji, pochodzą od osób także posiadających wiedzę specjalistyczną i uprawnienia w dziedzinie urbanistyki. Taka relacja między stanowiskiem Zespołu, a analizą urbanistyczną świadczy o naruszeniu art. 60 ust. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (por. np. uzasadnienie do wyroku NSA z dnia 4 listopada 2021 r., sygn. II OSK 1937/20), co niezależnie dyskwalifikuje sporządzoną w sprawie analizę.
Dodatkowo należy wskazać, że trafnie wskazują Skarżące Wspólnoty, że zarówno Prezydent Miasta Krakowa jak o Kolegium nieprawidłowo przyjęły dopuszczalne jest ustalanie warunków zabudowy dla jednego budynku wielorodzinnego dwusegmentowego dwóch budynków, w sytuacji gdy – tak jak ma miejsce na gruncie niniejszej sprawy – zamierzenie polega na budowie budynku mieszkalnego wielorodzinnego z garażem podziemnym, podczas gdy z warunków zabudowy wynika, iż budynek w części nadziemnej ma zostać podzielony na min. dwie bryły nadziemne.
Podkreślić należy, że w posiadanie przez budynki wspólnego fundamentu, garażu podziemnego nie stanowi przeszkody aby uznać, że każdy budynek danego zamierzenia inwestycyjnego spełnia warunek samodzielności konstrukcyjnej Okoliczność, że kilka budynków jest posadowionych na wspólnej jednej płycie fundamentowej i ma wspólny garaż podziemny nie czyni z kilku budynków jednego budynku. Sam wspólny fundament nie oznacza, że kilka budynków staje się jednym budynkiem. Podkreślić należy, iż w aspekcie zagospodarowania przestrzennego, ładu urbanistycznego i parametrów zabudowy, istotne znaczenie mają obiekty nad powierzchnią ziemi, a nie ich części podziemne (por. uzasadnienia do wyroku NSA z dnia 27 października 2009 roku, sygn. II OSK 1601/08, NSA z dnia 15 czerwca 2016 r., sygn. akt II OSK 2484/14, NSA z dnia 4 września 2019 roku, sygn. II OSK 56/18). W konsekwencji na gruncie niniejszej sprawy w świetle treści występują dwa budynki wielorodzinne, a nie jeden budynek wielorodzinny dwusegmentowy.
Bezzasadne są natomiast zarzuty skargi sformułowanej przez Wspólnotę Mieszkaniową budynku przy ulicy D. K. w zakresie w jakim dotyczą one naruszenia ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane, a z tego powodu, że przepisy tej ustawy nie mają zastosowania w niniejszej sprawie.
Końcowo należy wskazać, że organy naruszyły także art. 153 p.p.s.a., a to w ten sposób, że bezzasadnie przyjęły jakoby WSA w Krakowie w uzasadnieniu do wyroku z dnia 7 czerwca 2022 r. sygn. akt II SA/Kr 841/21 wskazano, że dopuszczalne jest ustalanie warunków zabudowy dla jednego budynku wielorodzinnego dwusegmentowego zamiast dla dwóch budynków wielorodzinnych (por. str. 8 uzasadnienia do decyzji SKO).
Ponownie rozpatrując sprawę organy ustalą warunki zabudowy zgodnie z przepisami uwzględniając powyższe wskazania, w tym dotyczące szerokość elewacji frontowej, a także okoliczności, że na gruncie niniejszej sprawy w świetle treści występują dwa budynki wielorodzinne, a nie jeden budynek wielorodzinny dwusegmentowy
Ze względu na powyższe na podstawie art. 145 § 1 lit. a) i c) p.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji. O kosztach orzeczono na podstawie art.200 oraz art. 205 § 2 p.p.s.a. oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz. U. z 2023 roku, poz. 1935) i § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (t.j. Dz. U. z 2023 roku, poz. 1964).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło