II SA/Kr 785/14

WyrokWSA w Krakowie2014-09-23

Skład orzekający: Iwona Niżnik-Dobosz, Paweł Darmoń, Jacek Bursa

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego, stwierdzając nieodpowiedni stan techniczny obiektu budowlanego, może nakazać przeprowadzenie kontroli i żądać przedstawienia ekspertyzy na podstawie art. 62 ust. 3 Prawa budowlanego, jeśli stwierdzone nieprawidłowości nie powodują bezpośredniego zagrożenia dla życia lub zdrowia ludzi, bezpieczeństwa mienia lub środowiska?
Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego może nakazać przeprowadzenie kontroli i żądać ekspertyzy stanu technicznego obiektu budowlanego na podstawie art. 62 ust. 3 Prawa budowlanego jedynie w przypadku, gdy stwierdzony nieodpowiedni stan techniczny obiektu budowlanego lub jego części może spowodować zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzi, bezpieczeństwa mienia lub środowiska. Samo stwierdzenie nieodpowiedniego stanu technicznego, który nie osiąga tego progu zagrożenia, nie jest wystarczającą podstawą do zastosowania tego przepisu. W takich przypadkach organ powinien rozważyć wydanie decyzji na podstawie art. 66 Prawa budowlanego, określając zakres koniecznych robót.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji nakazującej właścicielom budynku mieszkalnego przeprowadzenie dodatkowej kontroli stanu technicznego oraz przedłożenie ekspertyzy. Organ II instancji uchylił tę decyzję, uznając, że stwierdzone nieprawidłowości (pęknięcia, zacieki, odsłonięte zbrojenie) nie stanowiły bezpośredniego zagrożenia dla życia lub zdrowia. Skarżąca kwestionowała zasadność prowadzenia postępowania i włączania sprawy dotyczącej balkonu. Sąd administracyjny oceniał prawidłowość decyzji organu odwoławczego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Iwona Niżnik-Dobosz WSA Paweł Darmoń (spr.) WSA Jacek Bursa Protokolant: Anna Balicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 września 2014 r. sprawy ze skargi M. B. na decyzję nr [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 2 kwietnia 2014 r. znak: [...] w przedmiocie nakazu przeprowadzenia kontroli skargę oddala. W dniu 12 grudnia 2013 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. wydał decyzję nr [...] znak: [...], którą po rozpatrzeniu całości materiału dowodowego zebranego w sprawie stanu technicznego budynku mieszkalnego nr [...] w S. na dz. nr [...] będącego współwłasnością M. B., T. S., J. S. nakazano M. B., T. S., J. S. -nakazał właścicielom budynku mieszkalnego nr [...] w S. na dz. nr [...] przeprowadzenie dodatkowej kontroli tego budynku polegającej na sprawdzeniu stanu technicznego i przydatności do użytkowania obiektu budowlanego i urządzeń z nim związanych (z wyłączeniem przewodów kominowych) oraz na sprawdzeniu instalacji elektrycznej i odgromowej, a także zażądał przedłożenia ekspertyzy stanu technicznego tego budynku. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. - po rozpatrzeniu odwołań wniesionych od powyższej decyzji przez M. B. oraz T. S. i J. S. decyzją z dnia 2 kwietnia 2014 r. znak: [...] uchylił skarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy opisał dotychczasowy przebieg postępowania, który przedstawi się następująco: Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w M. pismem z 14 marca 2011 r. znak: [...] zwrócił się do PINB w W. "o podjęcie czynności w zakresie niedostatecznego stanu technicznego budynku mieszkalnego na nieruchomości w S. nr [...], gm. [...]" wskazując, że w dniu kontroli pracownicy PINB w M. czuli w piwnicy budynku mieszkalnego zapach gazu. Ponadto obecna podczas kontroli P. M. B. (współwłaściciel nieruchomości) okazała do wglądu opinię z dnia 29.11.2010 r. sporządzoną przez mgr inż. K. M., Biegłego Sądu Okręgowego w K., w zakresie instalacji gazowych oraz przewodów kominowych oraz spalin. Opinia ta traktuje (między innymi) o nieprawidłowościach instalacji urządzeń grzewczych oraz istniejącym stanie zagrożenia. W związku z tym, pismem z dnia 23 marca 2011 r. znak: [...], PINB w W. wezwał współwłaścicieli budynku mieszkalnego nr [...] w S. do "złożenia wyjaśnień - zeznań w sprawie stanu technicznego budynku mieszkalnego w S. nr [...], gm. [...] oraz przedłożenia na wezwanie wymaganych stosownych dokumentów w oryginale tj.: • opinii K. M. - Biegłego Sądu Okręgowego w K. w zakresie instalacji gazowych oraz przewodów kominowych, wentylacji oraz spalin z dnia 29.11.2010 r. • aktualnego protokołu z przeprowadzonej w całości kontroli wewnętrznej instalacji gazowej wraz ze stosownymi uprawnieniami osób dokonujących kontrolę " (k. 13 akt PINB). W dniu 4 kwietnia 2011 r. do organu I instancji wpłynęło pismo T. S. wraz z protokołem kontroli instalacji i urządzeń gazowych w budynku jednorodzinnym nr [...] w S. z dnia 30 marca 2011 r., sporządzonym przez W. S. (up r. Nr [...]). W w/w protokole stwierdzono, że instalacja gazowa jest szczelna, połączenia z gazomierzem są szczelne, urządzenia gazowe: kocioł co+cwu i kuchenka 4 palnikowa są sprawne (k.26-32 akt PINB). Pismem z dnia 19 kwietnia 2011 r. znak: [...], organ I instancji po raz drugi wezwał M. B., T. S. i J. S. do zgłoszenia się w siedzibie PINB w W. celem złożenia wyjaśnień w sprawie stanu technicznego budynku mieszkalnego w S. nr [...]. Zażądał również przedłożenia w oryginale dowodu współwłasności lub prawnego podziału budynku mieszkalnego nr [...] S., aktualnych protokołów z okresowej kontroli budynku mieszkalnego nr [...] w S. zgodnie z art. 62 ust. 1 Prawa budowlanego tj.: sprawdzenia stanu technicznego i przydatności do użytkowania - protokołu pięcioletniego kontroli stanu technicznego przewodów kominowych (w przypadku stwierdzenia nieprawidłowości z potwierdzeniem ich usunięcia), protokołów ze sprawdzenia instalacji elektrycznych i odgromowej (w przypadku stwierdzenia nieprawidłowości z potwierdzeniem ich usunięcia), a także opinii autorstwa K. M. z dnia 29 listopada 2010 r. (k. 36-3 7 akt PINB). Przy piśmie z dnia 27 kwietnia 2011 r. sygn. akt [...] (data wpływu do PINB 5 maja 2011 r.) Sąd Rejonowy w [...] I Wydział Cywilny przesłał do PINB w W. kopię opinii z dnia 29 listopada 2010 r. "w sprawie z wniosku M. B. przy uczestnictwie J. S. i T. S. o określenie sposobu korzystania z rzeczy", sporządzonej przez mgr inż. K. M., w zakresie instalacji gazowych oraz przewodów kominowych wentylacji oraz spalin (k. 44-54 akt PINB). Pismami z dnia 10 maja 2011 r. znak: [...] (k.57-62 akt PINB), z dnia 1 czerwca 2011 r. znak: [...] (k.67-68 akt PINB) oraz z dnia 28 czerwca 20li r. znak: [...] (k.73-74 akt PINB) organ I instancji ponownie wezwał współwłaścicieli budynku mieszkalnego nr [...] w S. do przedłożenia dowodu współwłasności lub prawnego podziału obiektu budowlanego oraz aktualnych protokołów z jego okresowych kontroli. W dniu 25 lipca 2011 r. PINB w W. wydał postanowienie nr [...]l znak: [...], którym zawiadomił strony o wszczęciu z urzędu postępowania "w sprawie stanu technicznego budynku mieszkalnego (z wyłączeniem przewodów kominowych (...) na nieruchomości nr [...] w S., własności Pani M. B., Państwa T. i J. S. " (k.80 akt PINB). Pismem z dnia 2 sierpnia 2011 r. znak: [...], PINB w W. zwrócił się do WINB w K. o "wyłączenie organu od prowadzonego postępowania" (k.85 akt PINB), jednak WINB nie znalazł podstaw do takiego wyłączenia (pismo z dnia 29 sierpnia 20li r. znak: [...] - k. 86 akt PINB). Zawiadomieniem z dnia 20 września 2011 r. znak:[...]. organ I instancji poinformował strony o planowanej na dzień 10 października 2011 r. kontroli (k.97 akt PINB). W trakcie kontroli, przeprowadzonej w obecności T. S. i J. S. nie przedstawiono przeprowadzającym kontrolę żądanych protokołów z okresowej kontroli budynku mieszkalnego. Ponadto współwłaściciele budynku oświadczyli, iż nadal nie ma fizycznego podziału nieruchomości (k. 102 akt PINB). W dniu 15 listopada 2011 r. PINB w W. wydał postanowienie znak: [...], którym na podstawie art. 81c ust.2 Prawa budowlanego "po rozpatrzeniu całości materiału dowodowego zebranego w sprawie stanu technicznego budynku mieszkalnego nr [...] w S. na dz. nr [...] będącego współwłasnością P.P. M. B., T. S., J. S. oraz uzasadnionych wątpliwości organu nadzoru budowlanego co do stanu technicznego budynku mieszkalnego" nałożono "na właścicieli budynku mieszkalnego nr [...] w S. na dz. nr [...] P.P. M. B., T. S., J. S. obowiązek dostarczenia w terminie do 31-12-2011 r. ekspertyzy stanu technicznego budynku mieszkalnego nr [...] w S. na dz. nr [...] wraz z instalacjami wewnętrznymi oraz urządzeniami związanymi z tym obiektem oraz określeniem zakresu niezbędnych robót jakie należy wykonać celem doprowadzenia budynku do właściwego stanu technicznego" (k. 129-132 akt PINB). Po rozpatrzeniu zażalenia T. S. i J. S. na to postanowienie organu I instancji, WINB w K. wydał w dniu 12 stycznia 2012 r. postanowienie nr [...], znak: [...], którym uchylił skarżone postanowienie w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji, wskazując że wydanie niniejszego postanowienia było przedwczesne ze względu na konieczny jeszcze do wyjaśnienia zakres sprawy (k. 140-141 akt PINB). W trakcie ponownie prowadzonego postępowania, PINB w W. pismem z dnia 30 stycznia 2012 r. znak: [...] wyznaczył na dzień 13 lutego 2012 r. datę kontroli w sprawie stanu technicznego budynku mieszkalnego na nieruchomości nr [...], wzywając jednocześnie współwłaścicieli budynku mieszkalnego do przedłożenia w trakcie kontroli dowodu współwłasności lub prawnego podziału w/w obiektu oraz aktualnych protokołów z jego okresowej kontroli (k.143-146 akt PINB). W dniu wyznaczonej kontroli przeprowadzenie czynności kontrolnych budynku mieszkalnego przez pracowników PINB w W. było niemożliwe ze względu na nie zgłoszenie się współwłaścicieli nieruchomości. Sporządzono wyłącznie dokumentację fotograficzną budynku z zewnątrz (notatka służbowa z dnia 13 lutego 2012 r. - k. 149-150 akt PINB). W dniu 16 marca 2012r., PINB w W. wydał decyzję nr [...], znak: [...], w której w oparciu o art. 62 ust.3 Prawa budowlanego nakazał "P.P. M. B., T. S., J. S. - właścicielom budynku mieszkalnego nr [...] w S. na dz. nr [...] przeprowadzenie dodatkowej kontroli w/w budynku polegającej na: 1. Sprawdzeniu stanu technicznego i przydatności do użytkowania obiektu budowlanego i urządzeń z nim związanych (z wyłączeniem przewodów kominowych) 2. Sprawdzeniu instalacji elektrycznej i odgromowej (...) " a także zażądał "przedstawienia ekspertyzy stanu technicznego obiektu budowlanego z określeniem zakresu niezbędnych robót jakie należy wykonać celem doprowadzenia budynku do właściwego stanu technicznego z wykazaniem związku przyczynowo -skutkowego niewłaściwego stanu technicznego obiektu" (k. 166-169 akt PINB). Odwołanie od tej decyzji organu I instancji złożyli T. S. i J. S. oraz M. B.. W trakcie postępowania odwoławczego WINB w K. postanowieniem nr [...], z dnia 30 maja 2012 r., znak: [...], wezwał współwłaścicieli przedmiotowego obiektu do przedłożenia w określonym terminie "aktualnych protokołów z: 1) kontroli okresowej rocznej, polegającej na sprawdzeniu stanu technicznego: a) instalacji i urządzeń służących ochronie środowiska, b) instalacji gazowych oraz przewodów kominowych (dymowych, spalinowych i wentylacyjnych) 2) kontroli okresowej pięcioletniej, polegającej na sprawdzeniu stanu technicznego i przydatności do użytkowania obiektu budowlanego, estetyki obiektu budowlanego oraz jego otoczenia kontrolą tą powinno być objęte również badanie instalacji elektrycznej i piorunochronnej w zakresie stanu sprawności połączeń, osprzętu, zabezpieczeń i środków ochrony od porażeń, oporności izolacji przewodów oraz uziemień instalacji i aparatów" (k.188 akt PINB). Żądane dokumenty nie zostały przez strony przedłożone. Decyzją z dnia 20 lipca 2012r., nr [...], znak: [...], WINB w K., w oparciu o art.138 § 1 pkt 2 Kpa uchylił zaskarżoną w/w decyzję PINB w W. w części dotyczącej ekspertyzy i terminu jej dostarczenia i w tym zakresie orzekł na nowo, w pozostałej zaś części utrzymał skarżoną decyzję w mocy (k. 193-195 akt PINB). Następnie po przeprowadzeniu wszczętego na wniosek T. S. i J. S. postępowania administracyjnego w sprawie stwierdzenia nieważności tej decyzji WINB w K., Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w dniu 25 lutego 2013 r. wydał decyzję znak: [...], którą stwierdził nieważność decyzji WINB z dnia 20 lipca 2012r., Nr [...], znak: [...] oraz poprzedzającej ją decyzji PINB w W. z dnia 16 marca 2012r., Nr [...], znak: [...] (k.225-227 akt PINB). Mając na uwadze fakt, że na skutek rozstrzygnięcia GINB, PINB w W. ponownie zobligowany został do rozpatrzenia sprawy stanu technicznego budynku mieszkalnego nr [...] położonego na działce nr ewid. [...] w miejscowości S. z wyłączeniem przewodów kominowych w/w obiektu budowlanego (postępowanie administracyjne znak: [...]), a także, że organ I instancji prowadzi równocześnie wszczęte z urzędu postępowanie administracyjne znak: [...] ,,w sprawie zbadania, czy stan techniczny wykonanych prac na balkonie I piętra części budynku mieszkalnego [...] jest prawidłowy (...)" (k.19 akt PINB znak: [...]), PINB w W. postanowił połączyć w/w postępowania w jedno, wydając w dniu 9 maja 2013 r. postanowienie nr [...], znak: [...] (k.65 akt PINB znak: [...]), sprostowane następnie postanowieniem z dnia 14 maja 2013r., nr [...], znak: [...] (k.66 akt PINB znak: [...]). Na mocy w/w postanowień organ I instancji włączył akta sprawy znak: [...] (dotyczące stanu technicznego balkonu) do postępowania o szerszym zakresie znak: [...] (dotyczącego stanu technicznego całego budynku z wyłączeniem przewodów kominowych w obiekcie). Wraz z w/w aktami sprawy znak: [...], do niniejszego postępowania włączony został m.in. protokół z kontroli stanu technicznego balkonu w budynku mieszkalnym nr [...] w S., przeprowadzonej przez uprawnionych pracowników organu I instancji w dniu 15 kwietnia 2013 r. (k.57-64 akt PINB znak: [...]). W dniu 12 grudnia 2013 r. organ I instancji wydał skarżoną decyzję nr [...] znak: [...]. Za pismem z dnia 6 lutego 2014 r. znak: [...] organ I instancji przesłał do WINB w K. protokół kontroli z dnia 05.02.2014 r. gdzie stwierdzono zagrożenia budowlane budynku mieszkalnego S. (k. 26-30 akt WINB) celem dołączenia do akt sprawy. Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie decyzją z dnia 2 kwietnia 2014 r. znak: [...] organ odwoławczy uznał, że PINB w W. nie miał uzasadnionych podstaw do wydania w dniu 12 grudnia 2013 r. decyzji nr [...] znak: [...] i dlatego działając w oparciu o art.138 § 2 Kpa uchylił skarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W uzasadnieniu wskazał że postępowanie dotyczy stanu technicznego budynku mieszkalnego nr [...] zlokalizowanego na działce nr ewid. [...] w miejscowości S., gm. [...], z wyłączeniem stanu technicznego przewodów kominowych w tym obiekcie budowlanym (w tym zakresie odrębne postępowanie administracyjne prowadził PINB w M.). Następnie potwierdził prawidłowość ustaleń, że obiekt budowlany stanowi współwłasność M. B., T. S. oraz J. S. (księga wieczysta nr [...] k. 32-38 akt WINB). Przed wydaniem zaskarżonej decyzji organ I instancji w dniu 15 kwietnia 2013 r. przeprowadził kontrolę na nieruchomości, stwierdzając istnienie nieprawidłowości stanu technicznego obiektu: "płyta balkonowa wykazuje zacieki, wysuszone - nie wiadomo, kiedy powstały, widoczne również od spodu pręty zbrojeniowe (...), na balkonie P. M. B. ściana osłonowa wyraźnie pęknięta od strony ściany budynku na całej wysokości (...)" (k. 57-64 akt PINB znak: [...]). Po wydaniu decyzji z 12 grudnia 2013 r PINB w W., przeprowadził kolejną, dodatkową kontrolę budynku w dniu 5 lutego 2014 r. która potwierdziła istnienie wcześniej stwierdzonych nieprawidłowości, jak również wskazała nowe uszkodzenia : "komin ponad połacią dachową od widocznej strony frontowej budynku (...) rozsypujący się, widoczne odspojenie cegieł (...) daszek nad wejściem z pozostałościami eternitu wg oświadczenia pozostały eternit został zerwany przez wiatr na strzępy (...) " (k. 26-30 akt WINB). Organ II instancji stanął na stanowisku, że PINB w W. nie miał uzasadnionych podstaw do wydania w dniu 12 grudnia 2013 r. decyzji nr [...] znak: [...], bowiem choć budynek znajduje się w niewłaściwym stanie technicznym (pęknięcia ściany osłonowej przy balkonie, miejscowe ubytki betonu w płycie balkonowej - widoczne odkryte zbrojenie, zawilgocenia płyty balkonowej, uszkodzenia komina ponad połacią dachową, uszkodzony daszek nad wejściem do budynku), ale jednocześnie nie sposób uznać, że stan ten może powodować zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzi, bezpieczeństwa mienia lub środowiska, co stanowi warunek konieczny do zastosowania przepisu art.62 ust. 3 Prawa budowlanego. Nieprawidłowości, stwierdzone i opisane przez PINB w W. w protokołach kontroli obiektu (z dnia 15 kwietnia 2013 r. - k.57-64 akt PINB znak: [...] oraz z dnia 5 lutego 2014 r. - k.26-30 akt WINB) potwierdzają jedynie istnienie niewłaściwego stanu technicznego budynku, który nie powoduje jednak realnego zagrożenia dla życia i zdrowia jego użytkowników (brak przesłanek dla zastosowania art. 62 ust.3 Prawa budowlanego). Pękniecie ściany osłonowej balkonu nie powoduje, bowiem możliwości jego zawalenia (ściana osłonowa nie jest elementem konstrukcyjnym i nie wpływa na stabilność płyty balkonowej czy też całego budynku). Miejscowe ubytki betonu od spodu płyty balkonowej (brak otuliny prętów zbrojeniowych) czy też jej zawilgocenia nie powodują w chwili obecnej jakiegokolwiek jej ugięcia, pęknięcia lub odkształcenia (brak takich zapisów w protokołach przeprowadzonych kontroli), mogących świadczyć o możliwości spowodowania przez ten element budynku zagrożenia dla życia lub zdrowia ludzi, bezpieczeństwa mienia lub środowiska. Trudno również uznać, że uszkodzone pokrycie daszku nad wejściem do budynku (a w zasadzie jego brak - dokumentacja zdjęciowa do protokołu kontroli z dnia 5 lutego 2014 r. ) wypełnia dyspozycję art.62 ust.3 Prawa budowlanego. Podstawą do wydania zaskarżonej decyzji nie mógł być również fakt nie przedłożenia przez współwłaścicieli budynku mieszkalnego nr [...] w S. stosownych dokumentów dotyczących utrzymania i użytkowania obiektu budowlanego (protokołów kontroli). Brak takich dokumentów świadczy, bowiem jedynie o niedopełnieniu obowiązków współwłaścicieli prawem przepisanych, co zgodnie z art. 93 pkt 8 oraz art.94 w/w ustawy stanowi wykroczenie i podlega karze grzywny. Organ II instancji, przychylając się do wniosków skarżących zawartych w odwołaniach uchylił zaskarżoną decyzję, przy czym przy ponownym rozpatrywaniu sprawy organ I instancji winien mieć na uwadze, że nadzór budowlany to fachowy pion administracji publicznej - w inspektoratach nadzoru budowlanego na stanowiskach inspektorów nadzoru zatrudnione są osoby mające, co najmniej uprawnienia budowlane w ograniczonym zakresie. Zatem w przypadku stwierdzenia konieczności wykonania nieskomplikowanych robót budowlanych, mających na celu usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości stanu technicznego obiektu budowlanego, inspektor nadzoru budowlanego - przy użyciu posiadanej wiedzy i środków, którymi dysponuje - jest w stanie samodzielnie określić zakres koniecznych do wykonania robót, jak i później prawidłowość ich wykonania (po r. wyrok WSA w Krakowie z dnia 18.12.2007 r. sygn. akt II SA/Kr 351/07, wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 18.10.2012 r. sygn. akt II SA/Wr 507/12). Mając na uwadze zakres stwierdzonych nieprawidłowości stanu technicznego budynku mieszkalnego nr [...], zlokalizowanego na działce nr ewid. [...] w miejscowości S., gm. [...], PINB w W. winien rozważyć samodzielne wydanie decyzji w oparciu o art. 66 Pb. Jednocześnie za bezzasadny uznano zarzut dotyczący konieczności "umorzenia postępowania w zakresie stanu technicznego budynku wobec M. B., z uwagi że organ I instancji nie stwierdził żadnego zagrożenia w budynku (...) i parter budynku nie jest wyposażony w gaz, a postępowanie zostało wszczęte z uwagi na wydobywający się gaz, zagrożenie to zostało zlikwidowane przez firmę gazociągu, którzy uszczelnili rurę gazową na zewnątrz budynku". WINB w K. wskazuje, że sprawa nie dotyczy wyłącznie stanu technicznego instalacji gazowej w budynku mieszkalnym nr [...] w S., ale obejmuje swoim zakresem badanie stanu technicznego całego obiektu budowlanego (za wyjątkiem przewodów kominowych, dla których prowadzone było osobne postępowanie administracyjne). Zatem sama naprawa uszkodzonej instalacji gazowej w momencie gdy organ I instancji stwierdził także inne nieprawidłowości stanu technicznego budynku nie upoważnia organów nadzoru budowlanego do umorzenia tego postępowania (postępowanie nie stało się bezprzedmiotowe). Dalej za bezzasadny uznano zarzut dotyczący braku podstaw do włączenia przez PINB w W. w zakresie postępowania znak: [...], dotyczącego stanu technicznego budynku mieszkalnego nr [...], zlokalizowanego na działce nr ewid. [...] w miejscowości S., gm. [...], postępowania znak: [...], prowadzonego w sprawie stanu technicznego balkonu w tym obiekcie budowlanym. Te sprawy bowiem nie mają odmiennego charakteru a dotyczą stanu technicznego, przy czym pierwsza z nich dotyczy całości obiektu budowlanego (za wyjątkiem przewodów kominowych, dla których odrębne postępowanie administracyjne prowadził PINB w M.), a druga dotyczy jego określonej części - balkonu. Brak podstaw do prowadzenia dwóch odrębnych postępowań w podobnym zakresie, skoro w ramach jednego z nich (którego przedmiot obejmuje badanie stanu technicznego wszystkich elementów budynku poza przewodami kominowymi) budynek można doprowadzić do stanu zgodnego z prawem. Za bezzasadny uznano zarzut T. i J. S., że "jeżeli organ na parterze (część budynku zamieszkiwana przez M. B.) stwierdził jakiekolwiek nieprawidłowości, to winien on wydać wyłącznie M. B. decyzję w trybie art. 66 prawa budowlanego ". Organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z poglądem przyjętym w orzecznictwie sądowo - administracyjnym organ nadzoru budowlanego ujawniając niewłaściwy stan techniczny dowolnego obiektu budowlanego nie bada przyczyn takiego stanu rzeczy ani kto ponosi za to odpowiedzialność, natomiast zobowiązany jest skierować nakaz usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości do wszystkich współwłaścicieli tego obiektu, przy czym nałożenie obowiązku usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości na określony podmiot nie przesądza jeszcze o tym, kogo będą obciążały koszty doprowadzenia obiektu budowlanego do należytego stanu (po r. wyrok NSA z dnia 15 marca 2006 r. sygn. akt II OSK 637/05). Powyższą decyzję zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie M. B., zarzucając jej naruszenie: - art. 62 ust. 3 oraz art. 80 ust. 2 pkt 2 i art. 83 ust. 2 Prawa Budowlanego oraz art.138 § 2 i art. 104 kpa,, na której to podstawie została wydana, - art. 7 i 77 kpa. oraz art. 80 kpa, domagając się uchylenia obu decyzji organu I i II instancji. Następnie całkowity brak rozpoznania wniosku strony z dnia 09 stycznia 2012 r. dotyczącej przebudowy balkonu przy braku zastosowania przepisów prawa budowlanego, brak rozpoznania merytorycznego sprzeciwu skarżącej z dnia 24 maja 2013 r. znak [...], a także wniosku z dnia 18 lutego 2014 r. znak [...], w zakresie wyłączenia pracownika organu I instancji A. J.. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że sprawa [...], przed organem I instancji została wszczęta w związku z pismem z dnia 14 marca 2011 r. Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M., który w trakcie kontroli kominów na dz. [...] w S. nr [...] wyczuł gaz w piwnicy. Wezwana ekipa usterkę naprawiła i w dniu 24 marca 2011 r. organ w W. otrzymał informację z KSG Rejon Dystrybucji Gazu [...], że została wyeliminowana nieszczelność gazu na przyłączu do budynku. W dniu 19 kwietnia 2011 r. P.P.S. dostarczyli protokół odbioru gazowego sporządzonego przez W. S., z którego wynika że instalacja gazowa jest sprawna i organ I instancji winien umorzyć postępowanie z urzędu. Skarżąca wniosła o umorzenie postępowania [...], z wyłączeniem wszczętego postępowania z urzędu znak [...] do dalszego prowadzenia w zakresie doprowadzenia balkonu do stanu zgodnego z prawem, oraz uchylenia przez sąd Postanowienia nr [...], z dnia 09 maja 2013 r. znak [...]. Zdaniem skarżącej organ I instancji w W., bezpodstawnie i bez żadnego wniosku strony lub organu prowadzi nadal postępowanie wobec stanu technicznego budynku nr [...], bezpodstawnie powołując się na opinię biegłego P. K. M., który został wyznaczony do sprawy cywilnej. Z uwagi na wykonanie czynności z zawiadomienia PINB w M. o ulatniającym się gazie, organ nadzoru budowlanego w W. nadal prowadził postępowanie administracyjne znak [...], w zakresie stanu technicznego budynku nr [...], manipulując i szukając naruszeń prawa wobec kominów, które nie dotyczą W., daszku nad drzwiami, który nikomu nie zagraża tylko dlatego, że jest mały, a najwięcej chodziło organowi nadzoru budowlanego w W. o włączenie sprawy balkonu znak [...] do niniejszego postępowania znak [...] żeby przedłużać tok postępowania i ukryć swoje naruszenia prawa których się sam dopuścił w 2005 r. Obecnie wspólnie i w porozumieniu obydwa organy nie wyjaśniają sedna sprawy, co ma niekorzystny wpływ na jej wynik. Poprzez manipulację i przedłużanie sprawy organ I instancji chce usilnie łączyć sprawę balkonu z innym postępowaniem, przerzucając swoją odpowiedzialność na skarżącą. T. i J. S. demontując balustradę z płyty balkonowej zamontowali ją poza płytą balkonową z naruszeniem przepisów prawa, dokonali położenia terakoty ze spadkiem na zewnątrz, żeby nie zatrzymywała się u nich woda, bez zamontowania odpływu w postaci rynny odprowadzającej wodę z balkonu I .p., dlatego woda spływa po ścianach parteru, na której powstały czarne zacieki wilgoci i pęknięcia ścian przy balkonie parteru, w części woda spływa na płytę balkonową na parterze, który zamieszkuję, powodując kruszenie się betonu i zielony nalot wilgoci, który nigdy nie wysycha, z nadmiaru wody podtapia balkon. Dlatego płyta balkonowa pękła po długości tuż przy ściany budynku parteru, powyższe zostało wniesione do protokołu kontroli w dniu 15.04.2013 r. jednak obydwa organy nie podjęły merytorycznej decyzji w tym zakresie ą dlaczego zły stan techniczny balkonu spowodowany został przez naruszenie przepisów prawa przy braku reakcji organów nadzoru budowlanego., przerzucając winę na skarżąca, która nie miała w tym żadnego udziału. Skarżąca podkreśliła, że nie zgadza się z decyzjami organu I i II instancji wydanymi na podstawie art. 62 ust. 3 prawa budowlanego co do dalszego prowadzenia postępowania w zakresie stanu technicznego budynku i bezprawnie włączonego postępowania znak [...], w zakresie doprowadzenia balkonu do stanu zgodnego z prawem. Skarżąca podkreśliła że stan techniczny balkonu organy mogły ocenić na podstawie protokołu z kontroli, do tego nie potrzebna jest ekspertyza techniczna. W dniu 05.03.2013 r. znak [...], na podstawie art. 136 kpa skarżąca wniosła uwagi i zastrzeżenia wobec postępowania i uzupełnienia dowodów z art. 84 kpa. o powołanie biegłego i wydania opinii w sprawie wykonanej przebudowy, bowiem jak wynika z obydwu decyzji organów nadzoru budowlanego nie są w stanie ocenić (lub nie chcą) naruszeń do których doszło podczas przebudowy balkonu. Ponadto skarżąca w dniu 18 lutego 2014 r. [...] złożyła wniosek do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. o wyłączenie prowadzącego postępowanie Pana A. J. – pracownika organu I instancji, z uwagi, że jest to osoba stronnicza, działająca z naruszeniem prawa - prowadząc wcześniej sprawę wobec tego samego balkonu doprowadził do umorzenia postępowania, dlatego obecnie nie powinien rozstrzygać w tej samej sprawie w oparciu o inny przepis czy stan techniczny balkonu zlokalizowanego na I.p. budynku nr [...]. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wniósł o jej oddalenie i w całości podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Przepis art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) stanowi, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z treścią art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) - dalej "p.p.s.a." - sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 ustawy). Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną lub postanowienie z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Dokonawszy kontroli zaskarżonej decyzji pod kątem określonych wyżej kryteriów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie doszedł do wniosku, że zaskarżona decyzja kasacyjna, jest prawidłowa i prowadzi do uchylenia decyzji organu I Instancji do czego zresztą chciała doprowadzić sama skarżąca w odwołaniu z dnia 8 stycznia 2014 r od decyzji organu I instancji. Zarzuty skargi nie mogą odnieść skutku. W szczególności nie można podzielić zarzutu niewyjaśnienia przez organ II instancji wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych. Wydanie decyzji poprzedzało rzetelne i prawidłowe postępowanie organu II instancji stosownie do art. 7 i 77 § 1 kpa. Decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. szczegółowo i trafnie punktuje wszystkie wady postępowania administracyjnego organu I instancji, które doprowadziły do wadliwego wydania decyzji o nakazaniu właścicielom budynku mieszkalnego w S. przeprowadzenia dodatkowej kontroli budynku polegającej na sprawdzaniu stanu technicznego i przydatności do użytkowania a także sprawdzeniu przydatności instalacji elektrycznej, przy jednoczesnym zażądaniu ekspertyzy technicznej obiektu budowlanego. Wskazuje także poszczególne niezbędne czynności, jakie należy wykonać i okoliczności, jakie należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpoznaniu sprawy. Artykuł 62 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r Prawo budowlane ( Dz. U. Nr 89 , poz. 414 ze zm ) stanowi, że właściwy organ - w razie stwierdzenia nieodpowiedniego stanu technicznego obiektu budowlanego lub jego części, mogącego spowodować zagrożenie: życia lub zdrowia ludzi, bezpieczeństwa mienia bądź środowiska - nakazuje przeprowadzenie kontroli, o której mowa w ust. 1, a także może żądać przedstawienia ekspertyzy stanu technicznego obiektu lub jego części. Z treści tego przepisu jednoznacznie wynika, w jakich okolicznościach organ może korzystać ze swych uprawnień i nakazać przeprowadzenie kontroli, a także zażądać przedstawienia odpowiedniej ekspertyzy. Może to nastąpić jedynie w razie stwierdzenia nieodpowiedniego stanu technicznego obiektu budowlanego i to w stopniu zagrażającym życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia lub środowiska. Zgodnie z tezą wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 kwietnia 1999 r. sygn. akt IV SA 167/97 " by dokonać oceny, czy stan, o którym mowa w art. 62 ust. 3 ustawy z 1994r Prawo budowlane występuje, należy przeprowadzić postępowanie wyjaśniające celem dokonania konkretnych ustaleń zarówno, co do rodzaju obiektu budowlanego, jego stanu technicznego, ewentualnych zagrożeń wynikających z tego stanu — i dopiero po wnikliwej ocenie dokonanej w aspekcie wskazanych przepisów prawnych podjąć stosowne decyzje tymi przepisami przewidziane tj. przeprowadzenie kontroli bądź wykonanie ekspertyzy". Obowiązek przeprowadzenia postępowania, co do wszystkich istotnych okoliczności spoczywa na organie i nie może być przerzucamy na stronę ciężar dowodu ( z uzasadnienia wyroku NSA w Warszawie jak wyżej). Jak wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w wyroku z dnia 29 września 2009 r , II SA/Kr 1013/09 - organ administracji musi wykazać, że uchybienia o których mowa w art. 62 ust 3 prawa budowlanego zostały stwierdzone, a ustalenia te muszą być dokonane w oparciu o rzetelne postępowanie. W uzasadnieniu tego wyroku podkreślono, że " organ nadzoru budowlanego, aby zastosować prerogatywy określone w tym przepisie (mające po części także charakter sankcji, gdyż ich wykonanie wiąże się z poniesieniem przez zobowiązanego kosztów wykonania tej ekspertyzy) musi wykazać, iż dyspozycja tego przepisu jest wypełniona tj., iż nieodpowiedni stan techniczny budynku (obiektu budowlanego) może spowodować zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzi, bezpieczeństwa mienia lub środowiska. Jedynie zaistnienie tych okoliczności, wykazanie ich w postępowaniu przed organem administracji oraz właściwe opisanie w postanowieniu o nałożeniu obowiązku, uzasadnia nakazanie właścicielowi lub zarządcy obiektu budowlanego, przedstawienia stanu technicznego tego obiektu ". W niniejszej sprawie powołując się i podzielając stanowiska zaprezentowane w dotychczasowym orzecznictwie Sąd stwierdza, że wbrew zarzutom skargi, która zarzuca " przedłużanie toku postepowania " sam postulat szybkości postępowania nie może przysłaniać czy deformować innych zasad postępowania administracyjnego, jakimi są zasady rzetelności, prawdy materialnej czy celu postępowania, jakim jest wyjaśnienie rzeczywistego stanu rzeczy. W zaskarżonej decyzji organu II instancji trafnie podkreślono, że stwierdzone w trakcie kontroli w dniu 15 kwietnia 2013 r ( k – 57-64 akt I instancji ) a także przeprowadzonej już po wydaniu zaskarżonej decyzji w dniu 5 lutego 2014 r ( k – 25-29 akt II instancji) nieprawidłowości na nieruchomości nr [...] w miejscowości S. nie mogły stanowić o wyprowadzeniu wniosku że stanowią one bądź mogą stanowić zagrożenie dla życia lub zdrowia użytkowników budynku i doprowadzić do zastosowania art. 62 ust 3 ustawy prawo budowlane. W pierwszym z protokołów mowa jedynie o tym że " płyta balkonowa posiada balustrady wysunięte w części na zewnątrz płyty, płyta od czoła obłożona jest płytkami glazurowymi wysuniętymi poniżej płyty balkonowej od dołu, płyta balkonowa wykazuje zacieki , wysuszone – nie wiadomo kiedy powstały, widoczne również od spodu pręty zbrojeniowe- prawdopodobnie na skutek wadliwego wykonawstwa, na balkonie pani B. ściana osłonowa wyraźnie pęknięta od strony ściany budynku na całej wysokości ". W drugim z protokołów mowa o tym, że " komin ponad połacią dachową od widocznej strony frontowej budynku ponad dachem rozsypujący się, widoczne odspojenia cegieł, daszek nad wejściem z pozostałościami eternitu, ściana osłonowa balkonu parteru od strony wewnętrznej i na zewnątrz elewacji wykazuje spękania i zarysowania. Pozostałe części elewacji nie wykazują pęknięć lub zarysowań. Balkon pierwszego piętra – płyta nośna od spodu widoczne pręty zbrojenia skorodowane." Te wskazane nieprawidłowości w stanie technicznym budynku mają charakter nieodpowiedni, ale nie mają charakteru wyjątkowych w szczególności w stopniu zagrażającym życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia lub środowiska. Stosownie do art. 62 ust 3 prawa budowlanego organ ma tylko możliwość zobowiązania do złożenia ekspertyzy, jednak może to nastąpić jedynie po dokonaniu własnych rzetelnych ustaleń zgodnie z zasadami art. 7 i art. 77 kpa, czemu organ I instancji nie sprostał. Stwierdzone wady budynku dotyczą głównie ściany osłonowej i miejscowych ubytków betonu. Charakter wad i uchybień na podstawie przeprowadzonych kontroli jest taki, że organ administracyjny we własnym zakresie przy zastosowaniu własnych środków i wiedzy fachowej może sformułować odpowiedni nakaz na podstawie art. 66 prawa budowlanego i w nim określić zakres koniecznych do wykonania robót i prawidłowości ich wykonania. Podejmując decyzję o usunięciu nieprawidłowości stanu technicznego obiektu budowlanego na podstawie przepisu art. 66 prawa budowlanego, organ powinien uwzględniać indywidualne cechy konkretnego obiektu. Dlatego rodzaj i zakres wystosowanych nakazów powinny być zależne od ustalonych konkretnych potrzeb (por. wyroki NSA: z dnia 16 maja 2002 r., SA/Bk 101/02, LEX nr 705626; z dnia 27 lutego 2007 r., II OSK 355/06, LEX nr 505618). Z tych względów po rozważeniu spełnienia przesłanek z art. 66 ust 1 ustawy – prawo budowlane organ wyjaśni czy i ewentualnie, w jakim zakresie zachodzi potrzeba wydania decyzji nakazującej doprowadzenie obiektu do odpowiedniego stanu. Zaznaczyć należy, że nie może to być jedynie ogólne stwierdzenie spełnienia przesłanki przepisu organ, bowiem powinien określić zakres stwierdzonych nieprawidłowości, dotyczących stanu technicznego oraz termin ich likwidacji z podaniem wymagań wynikających z konkretnych obowiązujących przepisów. Wydanie decyzji w tym względzie powinno być poprzedzone dokonanymi czynnościami i wyjaśnieniami stanu faktycznego w przeprowadzonym przed organem I instancji postępowaniu administracyjnym. Samo rozstrzygnięcie natomiast powinno uwzględniać zarówno wyniki przeprowadzonej kontroli stanu obiektu oraz możliwość jego doprowadzenia do właściwego stanu technicznego poprzez usuniecie stwierdzonych nieprawidłowości. Należało, zatem dokonać wnikliwej i fachowej oceny merytorycznej ujawnionych w trakcie przeprowadzonych kontroli okoliczności, czego organ I instancji dotychczas nie zrobił. Postępowanie administracyjne wymaga, zatem uzupełnienia w znacznej części stosownie do art.138 § 2 kpa, bowiem to przy rozpoznaniu sprawy przed organem I instancji naruszono przepisy postępowania art. 7 i 77 kpa, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na rozstrzygnięcie, dlatego decyzja kasacyjna organu II instancji była prawidłowa i zgodna jest częściowo z wnioskami skargi, która zarzuca, że " organ i instancji nie zastosował przepisów prawa żeby naruszenia te wyeliminować , nie nałożył obowiązku na inwestora " , " stan techniczny balkonu organy mogły ocenić na podstawie protokołu z kontroli , do tego nie potrzebna jest ekspertyza techniczna". Co do dalszych zarzutów skargi to stwierdzić należy, że brak podstaw do umarzania częściowego postępowania skoro zakres wszczętego i prowadzonego postępowania jest szerszy niż wyłącznie zagrożenie wadliwie funkcjonującą instalacją gazową. Obowiązek utrzymania właściwego stanu budynku przy istnieniu jednoczesnej współwłasności w częściach ułamkowych - obciąża wszystkich współwłaścicieli niezależnie od wysokości udziału. Postępowanie wiec winno się toczyć przy ich uczestnictwie. Zasada rzetelnego postępowania z uwzględnieniem szybkości i prostoty, a także zasada prawdy obiektywnej wymagają pełnej koncentracji materiału dowodowego tak by prowadzić jedno kompleksowe postępowanie dotyczące różnych problemów budynku. Postępowanie to winno być tak ukształtowane by jak najpełniej było dostosowane do charakteru sprawy i występujących w niej problemów budowlanych. Celem, zatem prowadzonego postępowania przed Powiatowym Inspektoratem Nadzoru Budowlanego w W. jest kompleksowa ochrona stanu technicznego budynku w S., dlatego postanowienie nr [...] z dnia 9 maja 2013, znak: [...], sprostowane następnie postanowieniem z dnia 14 maja 2013r., nr [...], znak: [...] o połączeniu sprawy (mającej charakter częściowy) dotyczącej zbadania czy stan prac technicznych na balkonie I pietra części budynku mieszkalnego jest prawidłowy - do wspólnego rozpoznania ze sprawą dotyczącą stanu technicznego całości budynku i jego eksploatacji było prawidłowe, tak by w całości doprowadzić budynek do stanu zgodnego z prawem. Na podstawie tych postanowień organ I instancji włączył akta sprawy znak: [...] (dotyczące stanu technicznego balkonu) do postępowania o szerszym zakresie znak: [...] (dotyczącego stanu technicznego całego budynku z wyłączeniem przewodów kominowych w obiekcie). Pomiędzy współwłaścicielami istnieje sytuacja konfliktowa dotycząca głównie finansowania obiektu i podejmowania poszczególnych przedsięwzięć, jednakże przedmiotem zainteresowania organów budowlanych nie są wzajemne roszczenia czy rozliczenia współwłaścicieli, ( które mogą być dochodzone w drodze powództw cywilnych przed sądami powszechnymi) a jedynie ich konkretne obowiązki wynikające z prawa budowlanego. Wniosek skarżącej o wyłączenie pracownika pana A. J. z dnia 18 lutego 2014 r. ( na który powołuje się w skardze) został złożony już po wydaniu przez organ I instancji decyzji, a z uwagi na orzeczoną przez organ II instancji decyzję kasacyjną jego treść i rozpoznanie pozostają bez znaczenia dla oceny dotychczasowego postępowania. Wszystkie naprowadzone motywy sprawiły, że orzeczono jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z dnia 14 marca 2012 r. poz. 270).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło