II SAB/Kr 149/16
WyrokWSA w Krakowie2016-10-05
Skład orzekający: Krystyna Daniel, Aldona Gąsecka – Duda, Małgorzata Łoboz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Starosta dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej, a jeśli tak, to czy bezczynność ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa?Ratio decidendi
Sąd stwierdził, że Starosta dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej, ponieważ pierwsza aktywność organu nastąpiła po upływie ustawowego terminu 14 dni. Jednakże, sąd uznał, że bezczynność ta nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, biorąc pod uwagę brak znamion celowych zaniedbań i stosunkowo krótki czas opóźnienia. Postępowanie w zakresie zobowiązania organu do działania zostało umorzone z uwagi na wydanie przez organ decyzji w toku postępowania sądowego.Stan faktyczny
Skarżąca R.P. wniosła skargę na bezczynność Starosty S. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej dotyczącej skanów umów cywilnych zawartych przez powiat z adwokatami lub radcami prawnymi. Wniosek został złożony 15 lipca 2016 r. Starosta S. w odpowiedzi na skargę argumentował, że wniosek został zarejestrowany 18 lipca 2016 r., a termin na jego rozpoznanie upłynął 1 sierpnia 2016 r. Organ twierdził, że wystąpił do skarżącej o sprecyzowanie wniosku 2 sierpnia 2016 r., a następnie decyzją z 17 sierpnia 2016 r. umorzył postępowanie, powołując się na brak doprecyzowania przez wnioskodawczynię. Skarżąca zaprzeczyła otrzymaniu maila z prośbą o doprecyzowanie.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie stwierdził, że Starosta S. dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku R.P. z dnia 15 lipca 2016 r. o udostępnienie informacji publicznej, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Następnie, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., umorzył postępowanie w zakresie dotyczącym wydania nakazów związanych ze stanem bezczynności, albowiem ustał on w toku postępowania sądowego. Sąd zasądził od Starosty S. na rzecz R.P. kwotę 597 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Daniel Sędziowie: Sędzia WSA Aldona Gąsecka – Duda (spr.) Sędzia WSA Małgorzata Łoboz po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 5 października 2016 r. sprawy ze skargi R.P. na bezczynność Starosty S. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. stwierdza, że Starosta S. dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku R.P. z dnia 15 lipca 2016 r. o udostępnienie informacji publicznej; II. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; I. umarza postępowania w zakresie dotyczącym zobowiązania Starosty S. do rozpoznania wniosku R.P. z dnia 15 lipca 2016 r. o udostepnienie informacji publicznej; II. zasądza od Starosta S. na rzecz R.P. kwotę 597,00 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Pismem z daty 5 sierpnia 2016 r. R.P. wniosła do Wojewódzkiego Sąd Administracyjnego w Krakowie skargę na bezczynność Starosty S. , w której domagała się stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności w przedmiotowej sprawie, zobowiązania go do rozpoznania wniosku skarżące w terminie przewidzianym ustawą (14 dni), a także zasądzenia od organu na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania.
W uzasadnieniu powyższego skarżąca wskazywała, że w dniu 15 lipca 2016 r. wniosła do Starosty S. – mailem, o przesłanie na jej adres mailowy skanów umów cywilnych zawartych przez powiat z adwokatem lub radcą prawnym albo z kancelarią adwokatów, radców prawnych albo kancelarią adwokatów i radców prawnych, dotyczących stałej obsługi prawnej powiatu w okresie obowiązywania rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r., w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu albo przesłania informacji, że umowy takie nie zostały zawarte. Pomimo ciążącego na nim obowiązku, w terminie przewidzianym ustawą, organ nie dokonał żadnej czynności, tj. ani nie udostępnił wnioskowanej informacji w żądanej formie, ani też nie wydał decyzji o odmowie jej udzielenia , ewentualnie decyzji o umorzeniu postępowania w przypadka zaistnienia okoliczności z art. 14 ust. 2 ustawy, co skutkuje uznaniem, że jest on w stanie bezczynności w przedmiotowej sprawie.
Do skargi dołączono w celach dowodowych powołany w niej wniosek.
W odpowiedzi na skargę Starosta S. wnosił o jej oddalenie jako przedwczesnej, względnie o umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego, oraz o zasądzenie od skarżącej zwrotu kosztów postępowania.
Na wstępie organ potwierdzał, że R.P. złożyła opisany w skardze wniosek w dniu 15 lipca 2016 r., pocztą elektroniczną, w piątek o godz. 14:07. Z uwagi na sposób złożenia wniosek został zarejestrowany na dzienniku korespondencyjnym dnia 18 lipca 2016 r. Tę datę przyjęto jako dzień jego wpływu, od którego rozpoczął bieg termin z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. Termin ten upłynął w dniu 1 sierpnia 2016 r. W dniu 2 sierpnia wystąpiono do skarżącej drogą mailową, w trybie art. 14 ust. 2 u.d.i.p., o sprecyzowanie jakiego okresu czasu dotyczą żądane umowy, gdyż określony we wniosku czasokres nie był dla podmiotu zobowiązanego dostatecznie jasny. Nieznacznie, jednodniowe uchybienie terminu, spowodowane było urlopem pracownika, który koordynuje załatwianie spraw związanych z udzielaniem informacji publicznej oraz bardzo dużym natężeniem pracy i zaangażowaniem wielu pracowników starostwa w przygotowania do organizacji i zabezpieczenia Światowych Dni Młodzieży na terenie powiatu. Ponieważ w terminie określonym w powyższym przepisie wnioskodawczyni nie złożyła wniosku o udostępnienie informacji publicznej w sposób podany w powiadomieniu, organ decyzją z dnia 17 sierpnia 2016 r. umorzył postępowanie administracyjne w tej sprawie.
Zdaniem organu, symptomatycznym jest zachowanie skarżącej, która pomimo otrzymania zawiadomienia z minimalnym przekroczeniem instrukcyjnego terminu złożyła jednak skargę. Powyższe niedochowanie terminu wynikało z obiektywnych i uzasadnionych przyczyn, oraz nie miało na celu działania ukierunkowanego na nieudostępnienie żądanej informacji.
W piśmie procesowy z dnia 12 września 2016 r. skarżąca oświadczyła, że nigdy nie otrzymała żadnego maila od organu, dlatego wniosła skargę w niniejszej sprawie. Niemniej jednak gdyby nawet takowy dotarł do skarżącej, to zważyć należy iż wniosek jest jednoznacznie sprecyzowany, a podobne wnioski skarżącej, która zbiera materiał do opracowań i badań naukowych, kierowane do innych organów, nie budziły wątpliwości. Nadto skoro organ wydał w sprawie decyzję o umorzeniu postępowania, jak twierdzi w dniu 17 sierpnia 2016 r., to uwzględniając obrót pocztowy strona decyzję powinna już otrzymać, a takie zdarzenie nie nastąpiło.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zgodnie z treścią art. 1 § 1-2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednol. Dz. U. z 2014 r., poz. 1647). sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę zgodności z prawem działalności administracji publicznej, która w myśl art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednol. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. - oznaczana dalej jako p.p.s.a.), odbywa się na zasadach określonych w przepisach tej ustawy. W ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 p.p.s.a., sąd nie jest związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołana podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).
W sprawie niniejszej z uwagi na przedmiot zaskarżenia należy mieć na uwadze przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tekst jednol. Dz. U. z 2015 r., poz. 2058 ze zm. - zwana dalej w skrócie u.d.i.p.), która kształtuje prawo do informacji publicznej, a także określa zasady i tryb jej udostępniania oraz ponownego wykorzystania (art. 1 – 2a u.d.i.p.). Kognicja sądów administracyjnych do rozpoznania skarg na bezczynność w takich sprawach wnika z art. 3 § 2 pkt 4 i 8 p.p.s.a., zaś potwierdza ją dodatkowo brzmienie art. 21 u.d.i.p.
Obowiązujące przepisy nie przewidują terminu do złożenia skargi na bezczynność w udostępnieniu informacji publicznej. W takim przypadku nie istnieje też powinność uprzedniego wyczerpania środków zaskarżenia bezczynności, ani wezwania o usunięcie naruszenia prawa. Regulacja zawarta w ustawie z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej nie zawiera odrębnych postanowień nawiązujących do przesłanek art. 52 p.p.s.a. Nie wprowadza ona środka zaskarżenia bezczynności w udostępnieniu informacji publicznej, o którym mowa w art. 52 § 1-2 p.p.s.a., zaś sam sposób udostępniania informacji publicznej kształtuje jako dalece odformalizowany, kładąc nacisk na szybkość i sprawność postępowania. Przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego stosuje się w ograniczonym zakresie, jedynie w sytuacjach, o których mowa w art. 16 - art. 17 u.d.i.p. oraz art. 23g ust. 11 i 12 u.d.i.p., co skutkuje brakiem podstaw żądania wyczerpania trybu z art. 37 k.p.a.
Artykuł 52 § 3 p.p.s.a. nawiązuje do regulacji pozostających poza przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego. Z jego treści wynika wprost, że wezwanie do usunięcia naruszenia prawa nie jest "środkiem zaskarżenia", o jakim mowa w § 1 i § 2, lecz środkiem samoistnym, odrębnym i znamiennym tylko dla sytuacji ściśle określonych, mającym służyć realizacji zasady przedsądowej autokontroli administracji, ale tylko w przypadku działania, a nie zaniechania, tj. bezczynności organu ( tak m.in. NSA w wyrok z dnia 24 maja 2006 r. I OSK 601/05, zam. zb. Lex nr 236545 i WSA w Białymstoku w wyroku z dnia 14 października 208 r., sygn. akt II SAB/Bk 29/08, zam. zb. LEX nr 505258). W takich sprawach, brak przesłanek do stosowania art. 101 w związku z art. 101a ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jdenol. Dz. U. z 2013r., poz. 594 z późn zm.- dalej u.s.g.). Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, jako regulacja szczegółowa, zgodnie z dyrektywą wykładni, według której tak regulacja ma pierwszeństwo przed regulacją ogólną (lex specialis derogat legi generali), wyłącza dopuszczalność stosowania w sprawach o udostępnienie informacji publicznej regulacji o charakterze ogólnym. Taki ogólny charakter ma art. 101a u.s.g. Dodatkowo ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej stanowi regulację późniejszą w stosunku do ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, a art. 101a został wprowadzony na podstawie art. 28 pkt 4 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych i obowiązuje od dnia 6 grudnia 1994 r. Ma zatem również w sprawie zastosowanie dyrektywa wykładni, według której regulacja późniejsza ma pierwszeństwo przed regulacją wcześniejszą (lex posterior derogat legi priori). Ponadto zarówno art. 101 u.s.g., jak i art. 101a u.s.g. stwarzają możliwość ochrony interesów prawnych i uprawnień różnych podmiotów w takich sytuacjach, w których nie są one chronione w inny sposób w trybie procedury administracyjnej lub cywilnej przez kontrolę sądu administracyjnego lub powszechnego. Dla tych właśnie wypadków, do których nie należy sprawa niniejsza, przewidziano jako wymóg skutecznego wniesienia skargi uprzednie wezwanie do usunięcia naruszenia prawa.
Oceniając dalej przesłanki dopuszczalności skargi należy podzielić trafne tezy wyrażone m.in. wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 kwietnia 2013 r., sygn. akt II SAB/Ol 22/13 ( zam. zb.LEX nr 1313643), w którym wskazano, że przypadku, gdy podmiot wezwany uznaje, że żądana informacja nie stanowi w istocie informacji publicznej, Sąd zobligowany jest do rozpoznania wniesionej skargi i rozstrzygnięcia, czy rzeczywiście wnioskodawca może domagać się udostępnienia interesujących go danych.
Stwierdzenie, że żądana informacja nie jest informacja publiczną, stanowi zatem przesłankę prowadzącą do oddalenia skargi, a nie do jej odrzucenia.
W świetle powyższego, w niniejszej sprawienie nie zachodziły przesłanki do odrzucania skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 albo pkt 6 p.p.s.a.
Skarga została złożona przez podmiot i przeciwko podmiotowi, które posiadają zdolność sądową oraz zdolność do czynności procesowych, nie jest dotknięta brakami formalnymi lub fiskalnymi. Okoliczności te nie były kwestionowane, jak również z urzędu nie stwierdzono żadnych przesłanek uzasadniających odrzucenie skargi z innych przyczyn, o których mowa w art. 58 § 1 p.p.s.a.
Skarga w niniejszej sprawie dotyczy bezczynności organu w udostępnieniu informacji publicznej.
W art. 4 ust. 1 u.d.i.p. został określony podstawowy, otwarty katalog podmiotów zobowiązanych do udostępnienia informacji publicznej, zaś z jego treści wstępnej wynika w ogólnym ujęciu, że zobowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne. Stosownie zaś do art. 4 ust. 3 u.d.i.p., obowiązane do udostępniania informacji publicznej są podmioty, o których mowa w ust. 1 i 2, będące w posiadaniu takich informacji.
Pojęcie informacji publicznej określa ustawodawca w art. 1 ust. 1 u.d.i.p. i art. 6 u.d.i.p. Zgodnie z art. 1 tej ustawy, każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu i ponownemu wykorzystywaniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie, jednak przepisy ustawy nie naruszają przepisów innych ustaw określających odmienne zasady i tryb dostępu do informacji będących informacjami publicznymi. Przepis art. 6 u.d.i.p. wprowadza przykładowy katalog informacji i dokumentów stanowiących informację publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p.
W sprawie bezspornym było, że informacja żądana we wniosku skarżącej, jest informacją publiczną, a Starosta S. należy do kręgu podmiotów zobowiązanych do jej udostępnienia.
Powyższe nie budzi zastrzeżeń również w ramach przeprowadzanej kontroli wywołanej wniesieniem skargi.
Artykuł 7 - 12 u.d.i.p. normuje sposób oraz formę udostępniania informacji publicznej.
Termin udostępnienia informacji publicznej na wniosek został określony w art. 13 ust. 1-2 u.d.i.p., który stanowi w ust. 1, że udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2. Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku ( art. 13 ust. 2). Zgodnie z treścią art. 14 ust. 1 u.d.i.p., udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku.
Stosownie do art. 149 § 1 p.p.s.a., sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Zgodnie z treścią art. 149 §1a p.p.s.a., jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego ( art. 149 § 1b p.p.s.a.). W myśl art. 149 § 2 p.p.s.a. sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6.
W razie uwzględnienia skargi na bezczynność lub przewlekłość w sprawach tego rodzaju, jak niniejsza istotnym jest to, że wyrok nie może dotyczyć kwestii mających wpływ na merytoryczną treść przyszłego aktu lub czynności (tak m.in. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 18 maja 2011 r., sygn. akt I OSK 198/11, Lex Omega nr 990211). W tego rodzaju wyroku uwzględniającym skargę na bezczynność albo przewlekłość sąd nie może w szczególności określać, w jaki sposób powinna być rozpoznana sprawa, w której organ pozostaje w bezczynności. Nie może bowiem nakazywać organowi wydania konkretnej decyzji, postanowienia lub podjęcia czynności określonej treści albo tez kontrolować legalności wydanego aktu. Także sama kontrola czynności podejmowanych przez organ administracji publicznej w konkretnej sprawie obejmuje jedynie ich kierunek wyznaczony przez przedmiot postępowania. W wypadku braku podstaw do uwzględnienia skargi podlega ona oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Specyficzna sytuacja, uniemożliwiająca wydanie wyroku co do istoty sprawy przez zobowiązanie organu do wydania aktu lub podjęcia czynności ma miejsce wówczas, gdy w toku postępowania sądowoadmnistracyjnego, przed dniem orzekania w sprawie ze skargi na bezczynność albo przewlekłość, zostanie stwierdzony fakt wydania przez organ administracji publicznej decyzji, postanowienia lub też innego aktu, albo podjęcia stosownej czynności, choćby z przekroczeniem terminów ustawowych. Wskazana sytuacja oznacza załatwienie wniosku i czyni bezprzedmiotowym zobowiązanie organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności. Stan taki ma miejsce w niniejszej sprawie.
Z przedstawionych przez Starostę S. dokumentów wynika, że w dniu 2 sierpnia 2016 r., o godzinie 12:25, organ wezwał skarżącą, drogą elektroniczną, na podany we wniosku adres mailowy, o sprecyzowanie jakiego okresu czasu dotyczą żądane umowy w dniu 17 sierpnia 2016 r. W sprawach dostępu do informacji publicznej tak tryb doręczenia korespondencji jest skuteczny. Następnie Starosta S. wydał decyzję Nr [...], skierowaną do R.P na adres e-mail: [...] którą na podstawie art. 10 ust. 1 , art. 14 ust. 2 oraz art. 16 ust. 1 i 2 u.d.i.p., a także art. 107 i 107 k.p.a., po rozpatrzeniu wniosku skarżącej 15 lipca 2016 r., umorzył postępowanie w przedmiotowej sprawie. W uzasadnieniu wskazał, że po rozpatrzeniu wniosku uznał, iż czasokres żądanych informacji jest niedostatecznie jasno sprecyzowany, co uniemożliwia skuteczne załatwienie przedmiotowego wniosku. W związku z powyższym organ w oparciu o art. 14 ust. 2 u.d.i.p. przesłał wnioskodawcy pocztą elektroniczną, w dniu 2 sierpnia 2008 r., powiadomienie, w którym zwrócił się o doprecyzowanie, jakiego okresu czasu dotyczą żądane umowy. Wnioskodawczyni w terminie 14 dni od otrzymania tego pisma nie złożyła wniosku o udostępnienie informacji w sposób wskazany w powiadomieniu. W decyzji zawarto też pouczenie o sposobie i terminie wniesienia odwołania.
Wydanie decyzji i jej doręczenie drogą elektroniczną oznacza ustanie bezczynności, oraz jest przeszkodą do wydania zobowiązań wymienionych w art. 149 § 1 p.p.s.a. Prawidłowość działania organu może zostać w tym przypadku poddana kontroli instancyjnej, a po wyczerpaniu tego trybu dopuszczalne jest również kontrola sądowa.
Wystąpienie przesłanek do umorzenia postępowania sądowego, jako bezprzedmiotowego, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., w zakresie zobowiązania organu do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji, lub dokonania czynności, lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa, nie zwalnia od wydania innych orzeczeń związanych z bezczynnością.
W doktrynie i orzecznictwie wskazuje się trafnie ( m.in. T. Woś (w: T. Woś (red.), H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Postępowanie..., 2010, s. 70, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 marca 2009 r., sygn. akt I OSK 1067/08, Lex Omega nr 491969 – nadal aktualne), że z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wtedy, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub prowadził postępowanie, ale mimo istnienia ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu, albo nie podjął stosownej czynności. Dla zasadności skargi na bezczynność nie ma znaczenia okoliczność z jakich powodów określony akt nie został podjęty lub czynność dokonana, a w szczególności, czy bezczynność została spowodowana zawinioną albo też niezawinioną opieszałością organu, czy też wiąże się z jego przeświadczeniem, że stosowny akt lub czynność w ogóle nie powinny zostać dokonane.
W przedmiotowej sprawie Starosta S. nie podejmował czynności bez zbędnej zwłoki, a pierwsza jego aktywność miała miejsce już po upływie terminu 14 dni od dnia złożenia wniosku. Również już po upływie tego terminu organ wydał decyzję o umorzeniu postępowania, co upoważnia do stwierdzenia jego bezczynności. Z powodów wymienionych wyżej okoliczności wskazywane przez Starostę S. w odpowiedzi na skargę - co do nieznacznego uchybienia terminowi i obiektywnych przeszkód utrudniających jego zachowanie - nie niwelują oceny zaniechania realizacji wniosku w terminie z art. 13 u.d.i.p., jako bezczynności.
Powyższe kwestie mogą jednakże mieć znaczenie dla kwalifikacji bezczynności, jako posiadającej albo nieposiadającej cech rażącego naruszenia prawa.
Rażącym naruszeniem prawa jest stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań można powiedzieć, bez potrzeby odwoływania się do szczegółowej oceny okoliczności sprawy, że naruszono prawo w sposób oczywisty ( tak NSA w wyroku z dnia 21 czerwca 2012 r., sygn. akt I OSK 675/12, LEX nr 1218894 ).
Takich cech, tj. oczywistości w naruszeniu prawa, nie sposób przyjąć w kontrolowanym stanie faktycznym z uwagi na brak znamion celowych zaniedbań ze strony organu, a także stosunkowo krótki czas bezczynności.
W opisanej sytuacji nie zachodzą również przesłanki do wymierzenia organowi grzywny albo przyznania na rzecz skarżącej kwoty pieniężnej, jako swoistej nawiązki z powodu bezczynności organu. Takich wniosków skarżąca zresztą nie składała.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w pkt I.–II. sentencji wyroku, na podstawie art. 149 § 1 i 1a p.p.s.a. stwierdził, że Starosta S. dopuści się bezczynności w rozpoznaniu wniosku R.P. z dnia 15 lipca 2016 r. o udostępnienie informacji publicznej, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, a następnie na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., umorzył postępowanie w zakresie dotyczącym wydania nakazów związanych ze stanem bezczynności albowiem ustał on w toku postępowania sądowego, zasądzając od organu na rzecz skarżącej, na podstawie art. 200 p.p.s.a. oraz art. 205 § 2 p.p.s.a., kwotę 597 zł. tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło