II SAB/Kr 189/12
WyrokWSA w Krakowie2013-02-13
Skład orzekający: Sędzia WSA Krystyna Daniel, NSA Joanna Tuszyńska, WSA Agnieszka Nawara-Dubiel
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. pozostawał w bezczynności w sprawie samowoli budowlanej, a jeśli tak, czy bezczynność ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. pozostawał w bezczynności w sprawie samowoli budowlanej, ponieważ postępowanie administracyjne, zainicjowane w 2005 r., nie zostało zakończone do dnia orzekania. Bezczynność ta została uznana za mającą miejsce z rażącym naruszeniem prawa, ze względu na wieloletnie trwanie postępowania, wielomiesięczne przerwy w działaniach organu oraz brak udokumentowanej aktywności po zwrocie akt sprawy. Sąd zobowiązał organ do wydania aktu w terminie 30 dni.Stan faktyczny
Skarżąca B.O. wniosła skargę na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. w sprawie samowoli budowlanej dotyczącej garażu blaszanego, zainicjowanej wnioskiem z 4 maja 2005 r. Postępowanie administracyjne, mimo upływu lat, nie zostało zakończone. Skarżąca zarzuciła organom nadzoru budowlanego zwłokę i naruszenie terminów załatwiania spraw. Organ obrony podnosił, że opóźnienia wynikają z konieczności ustalenia kręgu stron postępowania, co jest utrudnione z uwagi na liczbę współwłaścicieli działki i zgon niektórych z nich, a także z wytycznych sądu zawartych w poprzednim wyroku.Rozstrzygnięcie
Zobowiązanie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. do wydania w terminie 30 dni aktu w sprawie wniosku B.O. z dnia 4 maja 2005 r. w sprawie samowoli budowlanej; stwierdzenie, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; zasądzenie od Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. na rzecz skarżącej B.O. kwoty 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Krystyna Daniel (spr.) Sędziowie: NSA Joanna Tuszyńska WSA Agnieszka Nawara-Dubiel Protokolant: Maciej Żelazny po rozpoznaniu w dniu 13 lutego 2013 r. na rozprawie sprawy ze skargi B.O, na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. w przedmiocie samowoli budowlanej I. zobowiązuje Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. do wydania w terminie 30 dni aktu w sprawie wniosku B.O. z dnia 4 maja 2005 r. w sprawie samowoli budowlanej na działce nr [...] w K. II. stwierdza, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; III. zasądza od Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. na rzecz skarżącej B.O. kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Sygn. akr II SAB/Kr 189/12
UZASADNIENIE
W dniu 4 maja 2005 r. do Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w W. wpłynął wniosek B.O. o wszczęcie postępowania administracyjnego w sprawie samowoli budowlanej na działkach nr [...] i [...] w K,
W dniu 31 maja 2005 r. organ przeprowadził wizję w terenie dotyczącą budynku garażu przy ul. [...] w miejscowości K .
W piśmie z 10 czerwca 2005 r. organ zwrócił się do Urzędu Miasta K. o udzielenie informacji, czy z dniem wszczęcia postępowania tj. 5 maja 2005 r. obowiązywał miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. W dniu 23 czerwca 2005 wpłynęła odpowiedź na ww. pismo,
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. decyzją z [...] marca 2006 r., nakazał inwestorowi R.C. dokonać rozbiórki samowolnie wybudowanego garażu blaszanego. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją z [...] stycznia 2009 r. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ l instancji. Decyzja została doręczona organowi l instancji w dniu 26-stycznia 2009 r. W aktach brak jest informacji pozwalających na ustalenie, kiedy zostały zwrócone akta sprawy.
W piśmie z 2 września 2009 r. organ zawiadomił strony o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie garażu blaszanego zlokalizowanego na działce nr [...] w miejscowości K. oraz o terminie planowanej wizji lokalnej wyznaczonej na dzień 5 października 2009.
Zawiadomieniem z 25 listopada 2009 r. organ na skutek pisma R.C. o wyznaczenie innego terminu wizji powiadomił strony, że wizja taka zostania przeprowadzona w dniu 21 grudnia 2009 r.
Kolejnym zawiadomieniem z 7 grudnia 2009 r. organ ponownie - na żądanie R.C. - przesunął termin wizji lokalnej na dzień 11 stycznia 2010 r.
W piśmie z 27 listopada 2009 r. Urząd Miasta K. przedłożył wyrys z obowiązującego planu miejscowego wraz z informacją o przeznaczeniu nieruchomości w planie.
W dniu 11 stycznia 2010 r. przeprowadzono zapowiadaną kontrolę
W piśmie z 13 stycznia 2010 r. organ zwrócił się do Urzędu Miasta i Gminy w K. z prośbą o sprawdzenie w archiwum, czy istnieją dokumenty świadczące o tym, że garaż został wybudowany legalnie.
Zawiadomieniem z 10 lutego 2010 r., PINB w W. poinformował strony o niezałatwieniu sprawy w ustawowym terminie oraz o wyznaczeniu nowego terminu załatwienia sprawy do 30 kwietnia 2010 r. Na to zawiadomienie skarżąca wniosła zażalenie, domagając się jego uchylenia i stwierdzenia bezczynności organu w sprawie. Zażalenie wraz z wyjaśnieniem zostało przesłane do Wojewódzkiego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w K.
Zawiadomieniem z 10 marca 2010 r., strony zostały poinformowane o możliwości zapoznania się z aktami sprawy.
Postanowieniem z [;...] kwietnia 2010 r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. postanowił nie wyznaczać PINB w W. nowego terminu załatwienia sprawy, wskazując, że ww. zażalenie stanowiło w istocie zażalenie na bezczynność organu.
W dniu 26 kwietnia 2010 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. umorzył postępowanie administracyjne w sprawie samowolnie wybudowanego garażu blaszanego. Decyzją z [...] stycznia 2011 r., WINB w K., uchylił zaskarżoną decyzję w całości i orzekł co do istoty sprawy w ten sposób, że odmówił nałożenia na inwestora – R.C. , obowiązku wykonania czynności celem doprowadzenia robót budowlanych polegających na wykonaniu garażu blaszanego na działce nr [...] w K. do stanu zgodnego z prawem i stwierdził, że w/w roboty budowlane zostały doprowadzone do stanu zgodnego z prawem. Decyzje te na skutek kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wyrokiem z 10 czerwca 2011 r., sygn. akt II SA/Kr 615/11 zostały uchylone. Akta sprawy zostały zwrócone w dniu 22 września 2011 r.
W piśmie z 18 czerwca 2012 r. B.C. wniosła zażalenie na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. , które za pismem z 26 czerwca 2012 r. zostało przekazane do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K.
W dniu 26 czerwca 2012 r. przeprowadzono czynności kontrolne bez udziału stron podczas których stwierdzono, iż garaż nie został poddany żadnym pracom remontowym i pozostaje w stanie pierwotnym bez zmian.
W piśmie z 2 lipca 2012 r., organ wystąpił do Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Starostwa Powiatowego w W. celem przesłania informacji z rejestru gruntów dla działki nr [...] (w związku z wyrokiem WSA w Krakowie z 10 czerwca 2011 r).
Postanowieniem z 22 sierpnia 2012 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. wyznaczył nowy termin załatwienia sprawy do 30 listopada 2012 r., wskazując, że konieczne jest uzyskanie informacji z rejestru gruntów dla prawidłowego ustalenia kręgu stron postępowania, brak jest bowiem danych adresowych stron postępowania.
Powiatowy Inspektorat Nadzoru Budowlanego w W. pismem z 27 sierpnia 2012 r. zawiadomił osoby widniejące w przekazanej przez Wydział Geodezji i Gospodarki Gruntami Starostwa Powiatowego w W. informacji z rejestru gruntów z 11 lipca 2012 r. (data wpływu 31 lipca 2012 r.) jako właścicieli działki nr [...] położonej w K. o prowadzonym postępowaniu administracyjnym. Osoby wyszczególnione w w/w informacji z rejestru gruntów zostały również poinformowane o przysługującym prawie czynnego udziału w niniejszym postępowaniu administracyjnym jako stronie. W związku z brakiem danych adresowych jednej ze stron organ wystąpił również do pozostałych stron przedmiotowego postępowania z prośbą o udzielenie brakujących informacji.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. postanowieniem z [...] sierpnia 2012 r. postanowił nie wyznaczać Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w W. dodatkowego terminu załatwienia sprawy.
W dniu 5 września 2012 r. do organu wpłynęło zażalenie B.O na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. z [...] sierpnia 2012 r., wyznaczające dodatkowy termin załatwienia przedmiotowej sprawy, w którym domagała się stwierdzenia bezczynności organu i wyznaczenia mu przez organ wyższego stopnia nowego terminu załatwienia sprawy.
W dniu 6 września 2012 r. organ wystąpił do Urzędu Miasta K. o udostępnienie danych adresowych J.G., Ł.B. , C.W. , L.B. .
. W dniu 2 października 2012 r. do organu nadzoru wpłynęło pismo Urzędu Miasta i Gminy w K. w którym poinformowano o zgonie trzech osób ujętych we wnioskach o udostępnienie danych adresowych oraz wskazano, że konieczne jest podanie dalszych informacji celem ustalenia aktualnego adresu Ł.B. .
Pismem z 13 września 2012 r. Powiatowy Inspektorat Nadzoru Budowlanego w W. przesłał do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. zażalenie B.O. , na postanowienie z 22 sierpnia 2012 r. Wraz z zażaleniem przesłano całość akt sprawy.
Wojewódzki Inspektorat Nadzoru Budowlanego w K. pismem z 26 września 2012 r., poinformował, iż w tym zakresie zajął stanowisko postanowieniem z 30 sierpnia 2012 r. W/w pismem zwrócono akta przedmiotowego postępowania.
W dniu 5 października 2012 r. organ zwrócił się do Urzędu Miasta K., i Urzędu Miasta i Gminy w S. udostępnienie aktów zgonu zmarłych osób. Natomiast w dniu 8 października 2012 r. wystąpił z wnioskiem o udostępnienie danych adresowych A.R.
W dniu 6 listopada 2012 r. Urząd Stanu Cywilnego przesłał odpis aktu zgonu jednego z uczestników.
Nadto w dniu 22 października 2012 r. do organu wpłynęła, przekazane za pismem Wojewódzkiego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w K. z 18 października 2012 r., kopia pisma B.O. z 7 października 2012 r. Powyższe wystąpienie zakwalifikowano jak zażalenie na postanowienie PINB w W. z 22 sierpnia 2012 r. i przesłano do PINB celem nadania biegu niniejszej sprawie.
W związku z tym, Powiatowy Inspektorat Nadzoru Budowlanego w W. w piśmie z 6 listopada 2012 r. przesłał powyższe zażalenie B.O,. wraz z całością zebranego materiału dowodowego do WINB w K
W dniu 8 listopada 2012 r. do organu wpłynęło zaświadczenie z Sądu Rejonowego w W. , w którym wskazano osoby na rzecz których ujawniona jest własność nieruchomości objętej Zbiorem Dokumentów składającej się m. in. działkę nr [...] w K.
W dniu 9 listopada 2012 r. do organu wpłynęły akty zgonu dwóch uczestników stanowiące odpowiedź na wniosek organu z 5 października 2012 r.
Następnie zawiadomieniem z 13 listopada 2012 r., PINB poinformował strony o niezałatwieniu sprawy w terminie oraz o rozpatrzeniu sprawy w terminie 1 miesiąca od dnia otrzymania całości akt sprawy (przekazanych do WINB w K. za pismem z 6 listopada 2012 r.). Organ poinformował, że sprawa nie może zostać załatwiona w terminie albowiem nie dysponuje całością akt administracyjnych oraz w związku z koniecznymi dodatkowymi czynnościami mającymi na celu ustalenie ostatecznego kręgu stron postępowania.
W dniu 15 listopada 2012 r. do organu wpłynęła odpowiedź z Urzędu Miasta K. w którym poinformowano o zgonie A.R.
Nadto Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. postanowieniem z [...] listopada 2012 r. stwierdził niedopuszczalność zażalenia .B.O. z 3 września 2012 r. na postanowienie PINB w W. z 22 sierpnia 2012 r.
W piśmie z 24 września 2012 r. B.O. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. Skarga w której zaskarżono również bezczynność organu wyższego stopnia została wniesiona za pośrednictwem WINB w K, , stąd została ona przekazana przez sąd do PINB
u dopiero w dniu 11 grudnia 2012 r. wraz z wezwaniem o udzielenie odpowiedzi na skargę i przesłania akt administracyjnych.
W skardze na bezczynność PINB w O. skarżąca wniosła o nakazanie organowi Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru .Budowlanego w W. zakończenie postępowania administracyjnego w sprawie samowolnie wybudowanego garażu blaszanego na działce nr [...] w K. i wydanie stosownej decyzji administracyjnej oraz zasądzenia kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skarżąca przedstawiła przebieg postępowania w sprawie. Wskazała, że mając na uwadze treść art. 35 k.p.a. oraz stan faktyczny przedmiotowej sprawy, a zwłaszcza fakt, że postępowanie administracyjne w sprawie samowolnie wybudowanego garażu blaszanego na działce nr [...] w K. j toczy się przed organami nadzoru budowlanego już od 2005 r., należy stwierdzić, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. prowadząc przedmiotowe postępowanie złamały wszelkie przepisy dotyczące terminów załatwienia sprawy administracyjnej, a dotychczas przeprowadzone oraz obecnie prowadzone czynności postępowania w przedmiotowej sprawie świadczą o ewidentnej bezczynności wskazanych wyżej organów nadzoru budowlanego. W ocenie skarżącej o bezczynności organów świadczy także pismo Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. z 27 sierpnia 2012 r. dotyczące zawiadomienia o ponownym rozpatrzeniu sprawy samowolnie wybudowanego garażu blaszanego na działce nr [...] w K, informujące, że organ będzie ustalał dane adresowe stron postępowania administracyjnego. W sytuacji gdy postępowanie toczy się już ponad 6 lat, strony tego postępowania powinny zostać ustalone na etapie jego wszczynania, a nie na etapie ponownego rozpatrywania sprawy.
W odpowiedzi na skargę, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. wniósł o oddalenie skargi. Organ wyjaśnił, że prowadząc postępowanie kierował się dyspozycjami zawartymi w orzeczeniu Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z 10 czerwca 2011 r., sygn. akt II SA/Kr 615/1. Koniecznym było w pierwszej kolejności dokonanie ustaleń w zakresie umiejscowienia garażu w stosunku do działki nr [...], która graniczy z działką nr [...] i rozważenie, czy w związku z tym usytuowanie garażu nie stwarza zagrożenia dla ludzi lub mienia, bądź też pogorszenia warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia. Organ zobowiązany był także podjąć starania w celu prawidłowego ustalenia kręgu stron toczącej się sprawy. W tym celu pismem z 2 lipca 2012 r. wystąpił do Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Starostwa Powiatowego w W. o przesłanie informacji z rejestru gruntów dla działki nr [.,..] położonej w miejscowości K. Stan rejestru gruntów na dzień 11 lipca 2012r. wskazuje, że powyższa działka posiada 16 współwłaścicieli. Z uzyskanych informacji wynika, iż jedna osoba jest nieznana, natomiast personalia drugiej osoby tj. S.P są niekompletne, co stwarza trudności w identyfikacji tychże osób oraz konieczność prowadzenia działań zmierzających do ich odszukania. Wobec powyższego pismem z 27 sierpnia 2012 r. organ wystąpił do znanych stron przedmiotowego postępowania, z prośbą o udzielenie brakujących informacji w odniesieniu do poszukiwanych osób. Otrzymał dwa zwroty korespondencji z adnotacją, iż adresat zmarł oraz dwa pozostałe z informacją, że podany adres jest niedokładny. Następnie zwrócił się do Urzędu Miasta K. z wnioskiem z 6 września 2012 r. o udostępnienie danych osobowych z ewidencji ludności brakujących osób. Uzyskano informacje pozwalające na pozyskanie aktów zgonu osób nieżyjących. Ponadto w zaświadczeniu Wydziału Ksiąg Wieczystych Sądu Rejonowego w W. z 7 listopada 2012 r. zostały wskazane osoby, które dotąd były dla organu nieznane. PINB podał, że poważnym problemem w prowadzonym postępowaniu są rozbieżności pomiędzy wykazem właścicieli działki nr [...] położonej w K. , widniejących w informacji z rejestru gruntów Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Starostwa Powiatowego w W. z 11 lipca 2012 r. a zaświadczeniem Wydziału Ksiąg Wieczystych Sądu Rejonowego w W. z 7 listopada 2012 r., mające wpływ na przebieg merytorycznego postępowania. Trwają obecnie dalsze działania mające na celu prawidłowe zakreślenie kręgu stron postępowania.
Reasumując organ wyjaśnił, że powyższe problemy stanowią przyczynę wydłużenia się procedowania w sprawie wybudowanego w latach 80-tych garażu blaszanego, na działce nr [...] w K. Są to czynniki niezależne od organu, które ze względu na dyspozycję art. 7 kpa oraz art. 77 § 1 kpa wymuszają szereg czynności, wymagających czasu, jednak podyktowane są słusznym interesem stron, którym przysługuje prawo czynnego udziału w toczącym się postępowaniu.
Ponadto Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. wyjaśnił, iż powstała zwłoka w załatwieniu w/w sprawy spowodowana jest również przyczynami niezależnymi od organu, wynikającymi z ilości spraw oraz braku odpowiedniej ilości pracowników, jak również częstą zmianą osób zajmujących się przedmiotową sprawą.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
W pierwszej kolejności rozważenia wymaga, czy skarga jest dopuszczalna.
Stosownie do treści art. 52 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012 r. póz. 270 ze zm.) -dalej - p.p.s.a., skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie. Środkiem zaskarżenia, o jakim mowa w art. 52 p.p.s.a., jest między innymi zażalenie do organu administracji wyższego stopnia, składane w trybie art. 37 K.p.a., na niezałatwienie sprawy w terminie.
Skarżąca spełniła powyższy warunek, występując kilkakrotnie do organu wyższego stopnia z zażaleniem na bezczynność organu. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wydał w dniach z 15 kwietnia 2010 r. i 30 sierpnia 2012 r. postanowienia w których postanowił nie wyznaczać PINB w W. nowego terminu załatwienia sprawy. Dla uznania wyczerpania toku zażaleniowego przez stronę w sprawie dotyczącej bezczynności organu, wystarczające jest wykazanie składania przez stronę stosownego zażalenia do organu administracji wyższego stopnia. Przy ocenie dopuszczalności skargi sądowoadministracyjnej na bezczynność organu, ani dla oceny istnienia bezczynności nie ma natomiast znaczenia sposób rozpoznania takiego zażalenia przez organ wyższego stopnia. Niezależnie od formy załatwienia przez organ wyższego stopnia zażalenia na bezczynność organu l instancji, stronie zostaje bowiem otwarta droga do podniesienia przed sądem administracyjnym bezczynności organu l instancji (por. wyrok WSA w Białymstoku z 4 grudnia 2006 r., II SAB/Bk 14/06, wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z 3 września 2008 r., II SAB/Go 16/08, wyrok WSA w Lublinie z 18 marca 2008 r., II SAB/Lu 2/08)'.
W związku z powyższym, uprawnione jest przystąpienie do oceny, czy Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. pozostawał w przedmiotowej sprawie w bezczynności.
Rozważania w tym zakresie poprzedzić wypada uwagami natury ogólnej.
W sprawie dotyczącej skargi na bezczynność sąd zobligowany jest ustalić, czy skarga została wniesiona w sprawie, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 1 - 4a powoływanej poprzednio ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz czy zwłoka w wydaniu decyzji przekracza terminy określone wart. 35 K.p.a.
Sprawy wymienione w art. 3 § 2 pkt 1-4a ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi to takie, w których powinna być wydana decyzja administracyjna, albo postanowienie, na które służy zażalenie lub kończące postępowanie, a także rozstrzygające sprawę co do istoty, czy też postanowienie mające zapaść w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie oraz w których mają być wydane nie wymienione wyżej akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, a także pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach.
Natomiast zgodnie z art. 35 § 1 K.p.a. organy administracji publicznej zobowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki, a według art. 35 § 3 K.p.a. załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. Do terminów załatwienia spraw nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo z przyczyn niezależnych od organu (art. 35 § 5 k.p.a.). O każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. organ administracji publicznej obowiązany jest zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Dotyczy to także przyczyny zwłoki z przyczyn niezależnych od organu. Przy czym sama czynność zawiadomienia strony postępowania o nowym terminie załatwienia sprawy nie usprawiedliwia niedziałania organu, to dla oceny stanu bezczynności istotna jest przyczyna zwłoki, którą organ jest obowiązany wskazać.
Z akt sprawy wynika, że postępowanie administracyjne którego zakończenia domaga się skarżąca, tj. postępowanie w przedmiocie samowoli budowlanej garażu na działce [...] w K. zostało zainicjowane wnioskiem złożonym przez skarżącą w dniu 4 maja 2005 r. i do dnia rozpoznania sprawy przez Sąd nie zostało ono zakończone. Zgodnie z art. 104 k.p.a. organ administracji publicznej załatwia sprawę przez wydanie decyzji, chyba że przepisy kodeksu stanowią inaczej. Decyzje rozstrzygają sprawę co do jej istoty w całości lub w części albo w inny sposób kończą sprawę w danej instancji.
Analiza przedłożonych akt administracyjnych pozwala na stwierdzenie, że postępowanie nie było prowadzone właściwie. Przedstawiony wyżej przebieg postępowania administracyjnego jednoznacznie wskazuje, że Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w W. można zarzucić bezczynność w sprawie samowoli budowlanej garażu. Podkreślenia wymaga, że postępowanie w przedmiotowej sprawie trwa już prawie 8 lat, należy jednak dodać, że nie przez cały ten okres organ był zobowiązany do działania, albowiem Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. prawie 3 lata rozpatrywał odwołanie od pierwszej decyzji PINB z [...] marca 2006 r. wydanej w sprawie, jak również niemal półtora roku trwało postępowanie po wydaniu przez PINB drugiej decyzji z [...] kwietnia 2010r. przed organem II instancji i przed sądem administracyjnym. Mimo to tak długi okres prowadzenia postępowania w nieskomplikowanej sprawie wybudowania garażu blaszanego należy ocenić jako wysoce naganne. Śledząc poszczególne czynności podejmowane przez organ w przedmiotowej sprawie na uwagę zasługują przede wszystkim okresy całkowitej bierności ze strony organu. Pierwszy taki okres miał miejsce po wydaniu przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. decyzji z [...] stycznia 2009 r., na mocy której uchylono decyzję l instancji i przekazano sprawę do ponownego rozpatrzenia. Sama decyzja organu II instancji wpłynęła do PINB w dniu 26 stycznia 2009 r. Na podstawie przedłożonych akt administracyjnych nie sposób ustalić, kiedy natomiast zostały zwrócone akta sprawy, ale z uwagi na fakt, że brak jest informacji, aby decyzja ta została zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie można przypuszczać, że nastąpiło to w ciągu następnych dwóch miesięcy.
Tymczasem zawiadomienie o wszczęciu postępowania zostało wydane dopiero w
dniu 2 września 2009 r,, a zatem z niezrozumiałych powodów organ pozostawał przez kilka miesięcy w całkowitej bezczynności. W wyniku poczynionych ustaleń Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. decyzją z [...] kwietnia 2010 r. umorzył postępowanie administracyjne w sprawie samowolnie wybudowanego garażu blaszanego. WINB w K. decyzją z [...] stycznia 2011 r., uchylił tę decyzję w całości i orzekł co do istoty sprawy w ten sposób, że odmówił nałożenia na inwestora – RC., , obowiązku wykonania czynności celem doprowadzenia robót budowlanych polegających na wykonaniu garażu blaszanego na działce nr [...] w K. j do stanu zgodnego z prawem i stwierdził, że w/w roboty budowlane zostały doprowadzone do stanu zgodnego z prawem. Decyzje te na skutek kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wyrokiem z 10 czerwca 2011 r., sygn. akt II SA/Kr 615/11 zostały uchylone. Akta sprawy zostały zwrócone w dniu 22 września 2011 r. Mimo zwrócenia akt wraz w wyrokiem i uzasadnieniem w którym Sąd zawarł wiążące wytyczne co do dalszego procedowania, organ podjął pierwsze czynności dopiero w czerwcu następnego roku, a więc po upływie prawie 9 miesięcy, przy czym podkreślić wypada, że impulsem do podjęcia działań stało się kolejne zażalenie skarżącej B.O. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. , które za pismem z 26 czerwca 2012 r. zostało przekazane do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K.
Wątpliwości Sądu budzą także czynności podejmowane przez organ od czerwca 2012 r. do chwili obecnej. Mianowicie, organ wskazując, że działa zgodnie z wytycznymi Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie podjął działania mające na celu ustalenie prawidłowego kręgu stron. Wystąpił więc o wypis z rejestru gruntów dla działki nr [...], a następnie kierował pisma do poszczególnych stron jak i instytucji celem ustalenia aktualnych właścicieli ww. nieruchomości. W kontekście podjętych działań należy zwrócić uwagę na dwie rzeczy. Po pierwsze, z wyroku WSA w Krakowie z 10 czerwca 2011 r., sygn. akt II SA/Kr 615/11, wbrew twierdzeniom organu, nie wynika zalecenie dopuszczenia do udziału w postępowaniu właścicieli ww. działki. Sąd nakazał jedynie ponowne przeprowadzenie oględzin przedmiotowego garażu, przy zapewnieniu wszystkim stronom możliwości czynnego udziału. Po drugie nawet uznając, że właściciele ww. nieruchomości mają interes prawny w przedmiotowym postępowaniu można by oczekiwać, że organ mając
świadomość, że postępowanie toczy się już kilka lat winien zintensyfikować swoje działania, tak aby nie przedłużać już przewlekle prowadzonego .postępowania. Nie może również stanowić usprawiedliwienia dla bezczynności organu fakt przekazania organowi wyższego stopnia akt celem rozpatrzenia zażalenia strony na niezałatwienie sprawy w terminach określonych w art. 35 k.p.a.
W sprawach na bezczynność organu administracji publicznej Sąd rozpoznaje skargę z uwzględnieniem stanu faktycznego i prawnego na dzień wydania orzeczenia. W związku z brakiem formalnego zakończenia postępowania administracyjnego (będącego w toku od 2005 roku,) poprzez wydanie stosownego aktu administracyjnego Sąd uznał skargę w całości za uzasadnioną i - mając na uwadze treść art. 149 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - zobowiązał organ do wydania w terminie 30 dni aktu administracyjnego w postępowaniu administracyjnym w przedmiocie samowoli budowlanej na działce nr [...] w K. zainicjowanym wnioskiem złożonym przez skarżącą w dniu 4 maja 2005r.
Nadto, w ocenie Sądu, zaistniała w niniejszej sprawie bezczynność ma miejsce z rażącym naruszeniem prawa, tj. zasady szybkości postępowania administracyjnego (art. 12 k.p.a.) i zasady prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.), co obligowało Sąd do stwierdzenia tej okoliczności na podstawie art. 149 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Za ustaleniem tym przemawiają takie okoliczności jak: data wszczęcia postępowania, wielomiesięczne przerwy w działaniach organu mających na celu zakończenie sprawy, w tym zwłaszcza brak udokumentowanej aktywności organu po wydaniu decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 12 stycznia 2009 r., oraz po zwrocie akt do organu w dniu 22 września 2011 r. Nie wykazano, że bezczynność jest skutkiem okoliczności przez organ niezawinionych. Bezczynności nie może też uzasadniać deklaracja o dużej ilości spraw rozpoznawanych przez organ, braku odpowiedniej ilości pracowników, jak i częstą zmianą osób zajmujących się przedmiotową sprawą.
O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło