III SA/Kr 1025/16

WyrokWSA w Krakowie2017-02-01

Skład orzekający: Janusz Bociąga, Renata Czeluśniak, Janusz Kasprzycki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która nie rozpoznała wszystkich wniesionych odwołań (w tym odwołania prokuratora), jest dotknięta wadą rażącego naruszenia prawa, uzasadniającą stwierdzenie jej nieważności?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że nierozpatrzenie wszystkich terminowo złożonych odwołań od decyzji organu pierwszej instancji przez organ odwoławczy stanowi rażące naruszenie prawa, które uzasadnia stwierdzenie nieważności decyzji organu odwoławczego. Brak łącznego rozpoznania odwołań narusza zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego i pozbawia stronę prawa do ponownego, wszechstronnego rozpoznania sprawy.
Stan faktyczny
Prokurator Regionalny złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) odmawiającą stwierdzenia nieważności własnej decyzji z dnia 23 maja 2016 r. Wcześniejsza decyzja SKO z dnia [...] 2015 r. uchyliła decyzję Starosty i przekazała sprawę do ponownego rozpatrzenia, rozpoznając jedynie odwołania M. G. i R. G., pomijając odwołanie prokuratora. Prokurator zarzucił naruszenie zasady dwuinstancyjności i nierozpatrzenie jego odwołania. SKO odmówiło stwierdzenia nieważności swojej decyzji, uznając wady za podstawę do wznowienia postępowania, a nie stwierdzenia nieważności. Prokurator wniósł skargę do WSA, domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Bociąga Sędziowie WSA Renata Czeluśniak (spr.) WSA Janusz Kasprzycki Protokolant sekretarz sądowy Renata Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 lutego 2017 r. sprawy ze skargi Prokuratora Regionalnego na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 23 maja 2016 r. nr [....] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji Prokurator Prokuratury Apelacyjnej w S w związku z informacją Starostwa Powiatowego z dnia 12 lutego 2015 r. o wznowieniu z urzędu postępowania w sprawie rejestracji pojazdu marki Volkswagen [...] na rzecz M. G. i R. G., pismem z dnia 25 lutego 2015 r. zgłosił swój udział w postępowaniu administracyjnym, wnosząc jednocześnie o dopuszczenie dowodu w sprawie z załączonej opinii biegłego w zakresie mechanoskopii. Pismo prokuratora zostało doręczone organowi w dniu 3 marca 2015 r. Decyzją z dnia [...] 2015 r. znak: [...] Starosta orzekł o uchyleniu własnej decyzji z dnia [...] 2009 r. w przedmiocie rejestracji pojazdu Volkswagen [...] na rzecz M. G. i R. G. oraz o odmowie zarejestrowania tego pojazdu. Odwołanie od ww. decyzji złożyli M. G. i R. G. oraz prokurator. Decyzją z dnia [...] 2015 r. znak: [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, działając na podstawie art. 72 ust. 1, art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. 2012 r. Nr 1 137, ze zm. ) oraz art. 145 § 1 pkt 5 i 146 art. 138 § 2 k.p.a., orzekło o uchyleniu w całości ww. decyzji i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Od powyższej decyzji ostatecznej Prokurator Prokuratury Apelacyjnej w S złożył sprzeciw podnosząc w nim, iż decyzja ta jest dotknięta wadą rażącego naruszenia prawa polegającą na nierozpatrzeniu przez Kolegium jego odwołania od decyzji z dnia [...] 2015 r., niedoręczeniu mu przedmiotowej decyzji Kolegium w wyniku rozpatrzenia wyłącznie odwołań M. G. i R. G., mimo iż zgłosił swój udział w postępowaniu jeszcze przed organem I instancji oraz naruszeniu zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego przez nierozpatrzenie całego materiału dowodowego. Po przeprowadzeniu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności, Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] 2016 r. znak: [...], działając na podstawie art. 158 § 1, art. 157 § 1 i § 2 oraz art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., odmówiło stwierdzenia nieważności swojej decyzji z dnia [...] 2015 r. Organ uznał, iż okoliczności wskazane w sprzeciwie wskazują na wydanie decyzji z naruszeniem art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., a to nie może stanowić podstawy do stwierdzenia jej nieważności. Wada decyzji polegająca na braku udziału w sprawie jego strony (podmiotu na prawach strony) stanowi podstawę wznowienia postępowania, natomiast z uwagi na niekonkurencyjność trybów nadzwyczajnych (stwierdzenia nieważności decyzji i wznowienia postępowania) nie daje podstawy do przyjęcia, iż decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa. Organ nie dopatrzył się natomiast innych naruszeń prawa, które można byłoby uznać za rażące. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, Prokurator zarzucił, iż Kolegium wyraziło błędny pogląd, iż naruszenie przez ten organ prawa prokuratora występującego w sprawie w charakterze podmiotu na prawach strony do dwukrotnego rozpatrzenia i rozstrzygnięcia sprawy poprzez niezrealizowanie obowiązku łącznego rozpoznania wszystkich wniesionych odwołań, tj. stron i prokuratora nie stanowi rażącego naruszenia prawa. Prokurator wskazał na orzeczenia sądów administracyjnych, w których brak łącznego rozpatrzenia odwołań uznano za rażące naruszenie prawa. Jednocześnie podniósł, iż fakt nieprzekazania przez organ I instancji jego odwołania Kolegium przed dniem 27 lipca 2015 r. jest bez znaczenia dla prezentowanego stanowiska, bowiem to na Kolegium ciążył obowiązek ustalenia, czy wszystkie prawidłowo wniesione odwołania zostały przekazane do organu odwoławczego. Po zapoznania się z aktami sprawy i rozpatrzeniu ww. wniosku, Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 23 maja 2016 r. znak: [...], działając na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 oraz art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 3 oraz w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 i 5 k.p.a., utrzymało w mocy decyzję z dnia 7 marca 2016 r. W uzasadnieniu organ podzielił stanowisko, iż wady, którymi jest dotknięta decyzja Kolegium z dnia [...] 2015 r. stanowią podstawę do wznowienia postępowania. W szczególności Kolegium nie zapewniło udziału w postępowaniu odwoławczym Prokuratorowi Prokuratury Apelacyjnej w S, pomimo iż dysponowało aktami sprawy, w których znajdowało się pismo zgłaszające jego udział w sprawie. Stanowi to naruszenie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Jednocześnie po wydaniu decyzji przez organ odwoławczy wyszło na jaw, iż od decyzji organu I instancji zostało złożone w terminie odwołanie przez Prokuratora, które nie zostało przekazane przez organ I instancji do organu odwoławczego, a co za tym idzie nie zostało rozpatrzone. Tą sytuację należy - zdaniem organu - uznać za spełnienie podstawy wznowienia postępowania, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. (wyszły na jaw istotne dla rozstrzygnięcia sprawy nowe okoliczności faktyczne, istniejące w dacie wydania decyzji, ale nieznane organowi wydającemu decyzję). Jak podkreślono, wady decyzji, które stanowią podstawę wznowienia postępowania, nie mogą stanowić przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji z powodu rażącego naruszenia prawa, a stanowisko judykatury w tym względzie jest jednoznaczne. Kolegium podkreśliło, że nie neguje zasadności poglądu wyrażonego w przywoływanym przez Prokuratora we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy wyroku Naczelnego Sąd Administracyjnego w Warszawie z dnia 31 sierpnia 2010 r. II OSK 1198/09 oddalającym skargę kasacyjną, w myśl którego nierozpatrzenie łącznie wszystkich wniesionych odwołań od decyzji stanowi naruszenie prawa, niemniej jednak w wyroku tym - wbrew twierdzeniom Prokuratora – NSA nie wskazał, iż naruszenie to ma charakter rażący skutkujący wyeliminowaniem decyzji z obrotu prawnego w trybie stwierdzenie nieważności. Cyt. wyrok NSA zapadł w wyniku wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 kwietnia 2009 r. VII SA/Wa 172/09, który jedynie uchylił decyzję organu administracji rozpoznającą tylko jedno z dwóch złożonych odwołań. Oznacza to, iż WSA w Warszawie uznając taki stan rzeczy za naruszający prawo nie przyjął, iż naruszenie prawa ma charakter rażący, w przeciwnym razie byłby zobligowany do stwierdzenia nieważności tej decyzji, nie zaś tylko do jej uchylenia. W konsekwencji powyższego stanowiska zasadnym jest przyjęcie, iż ewentualne wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji rozpatrującej tylko jedno ze złożonych odwołań, w sytuacji gdy odwołanie drugiej strony nie zostało przekazane do organu odwoławczego, co pozbawiło ten organ wiedzy o fakcie, iż druga strona postępowania również skutecznie zakwestionowała decyzję organu I instancji, winno nastąpić w trybie wznowienia postępowania a nie stwierdzenia nieważności. Trudno się bowiem zgodzić z twierdzeniem, że organ odwoławczy ma obowiązek sprawdzenia, czy wszystkie prawidłowo złożone odwołania zostały przekazane do organu odwoławczego, skoro kodeks postępowania administracyjnego wprowadził pośredni tryb składania tego środka zaskarżenia i jednocześnie nie nałożył w tym względzie na organ odwoławczy żadnych obowiązków. Wręcz przeciwnie to organ I instancji ma obowiązek przekazania akt sprawy ze wszystkim odwołaniami (art. 133 k.p.a.) do organu odwoławczego. Wobec unormowań zawartych w kodeksie stwierdzić należy, iż organ odwoławczy do momentu wpływu akt z odwołaniem lub w przypadku nieprzekazania akt skargi odwołującego się na bezczynność nie ma wiedzy ani o wydanych decyzjach przez organ I instancji, ani o wniesionych odwołaniach. Zdaniem Kolegium, zawarte w kodeksie postępowania administracyjnego przepisy dotyczące odwołań przemawiają za tym, aby uznać, że zachodzą podstawy do wznowienia postępowania, w sytuacji, gdy zapada decyzja organu odwoławczego, którą nie rozpatrzono wszystkich od niej złożonych, ale nieprzekazanych organowi odwoławczemu, odwołań. Jednocześnie jak podkreślono, Kolegium nie stwierdziło, by decyzja Kolegium z dnia 27 lipca 2015 r. była dotknięta innymi naruszeniami prawa, które można by uznać za rażące. W szczególności nie zasługuje na uwzględnienie zarzut rażącego naruszenia polegającego na nierozpatrzeniu całego materiału dowodowego, a tym samym rażącego naruszenia przepisów o postępowaniu. Wręcz przeciwnie, w ocenie organu, Kolegium wzięło pod uwagę cały materiał dowodowy i uznało, iż jest on niekompletny, albowiem nie pozwala na stwierdzenie, czy możliwe jest uchylenie decyzji - w trybie wznowienia postępowania - decyzji organu I instancji o rejestracji pojazdu z uwagi na wydanie tej decyzji w oparciu o fałszywe dowody (art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a.). Nadto zauważyć należy, iż kwestia ta w ogóle nie podlegała badaniu przez organ I instancji, zatem wydanie orzeczenia przez organ odwoławczy w oparciu o przyczynę wznowienia, która nie podlegała rozpatrzeniu przed organem I instancji, stanowiłoby naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Prokurator Regionalny w S zarzucił mające wpływ na wynik sprawy naruszenie prawa procesowego, a mianowicie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. polegające na wyrażeniu mylnego poglądu, iż rozpoznanie jednego z dwóch odwołań złożonych w sprawie nie narusza w sposób rażący art. 15 k.p.a. oraz art. 138 § 1 k.p.a., podczas gdy postępowanie takie godzi w zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego pozbawiając stronę prawa do ponownego wszechstronnego rozpoznania sprawy. Wobec powyższego skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalanie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Podstawowa zasada polskiego sądownictwa administracyjnego została określona w art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647), zgodnie z którym sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę legalności działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Zasada, że sądy administracyjne dokonują kontroli działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, została również wyartykułowana w art. 3 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi z dnia 30 sierpnia 2002 r. (Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) - dalej p.p.s.a. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W świetle art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd nie ma obowiązku, do badania tych zarzutów i wniosków, które nie mają znaczenia dla oceny legalności zaskarżonego aktu (tak NSA w wyroku z dnia 11 października 2005 r., sygn. akt: FSK 2326/04). Orzekanie - w myśl art. 135 p.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Z istoty bowiem kontroli wynika, że zasadność zaskarżonej decyzji podlega ocenie przy uwzględnieniu stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie podejmowania zaskarżonego rozstrzygnięcia. Niezwiązanie zarzutami i wnioskami skargi oznacza, że sąd administracyjny bada w pełnym zakresie zgodność z prawem zaskarżonego aktu, czynności, czy bezczynności organu administracji publicznej. Wady skutkujące koniecznością uchylenia decyzji, stwierdzenia jej nieważności bądź wydania decyzji z naruszeniem prawa, przewidziane są w art. 145 § 1 p.p.s.a. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Sąd, uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie, uchyla ten akt w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W przypadku nieuwzględnienia skargi sąd ją oddala - art. 151 p.p.s.a. Podkreślić należy, że w świetle art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd nie ma obowiązku, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, do badania tych zarzutów i wniosków, które nie mają znaczenia dla oceny legalności zaskarżonego aktu (tak NSA w wyroku z dnia 11 października 2005 r., sygn. akt: FSK 2326/04). Przeprowadzona w niniejszej sprawie sądowa kontrola z uwzględnieniem powyższych kryteriów doprowadziła do uznania, że skarga zasługuje na uwzględnienie, a wszystkie jej zarzuty są zasadne. Na wstępie rozważań należy wskazać, że warunkiem wydania prawidłowej decyzji administracyjnej, załatwiającej sprawę co do istoty jest poprzedzenie jej postępowaniem, odpowiadającym wszystkim wymogom przepisów procedury administracyjnej. W szczególności postępowanie musi odpowiadać wszystkim zasadom ogólnym, zawartym w rozdziale 2 działu I k.p.a. (art. 6art. 16 k.p.a.). Dopiero po tak przeprowadzonym postępowaniu administracyjnym, w którym wszystkie wymogi proceduralne zostały dochowane, możliwe jest dokonanie prawidłowej subsumcji przepisów prawa materialnego do ustalonego stanu faktycznego. Jeżeli poprzedzające wydany akt administracyjny postępowanie wymogów tych nie spełnia, przedwczesne jest dokonywanie oceny, czy prawidłowo zostały zastosowane przepisy prawa materialnego. Wobec wad postępowania nie można bowiem przyjąć, że ustalenia faktyczne, dające podstawę do subsumcji przepisów, odpowiadają prawdzie materialnej. W odniesieniu do przepisów o postępowaniu administracyjnym za rażące ich naruszenie należy uznać oczywiste niezastosowanie lub nieprawidłowe zastosowanie zasad ogólnych postępowania administracyjnego określonych w art. 6-10 k.p.a. w stopniu powodującym istotne ograniczenie uprawnień strony w postępowaniu, z wyjątkiem przepisów dających podstawę do wznowienia postępowania (por. uzasadnienie wyroku NSA z dnia 8 czerwca 1983 r., I SA 355/83, ONSA 1983, nr 1, poz. 40, zwłaszcza s. 241-243). Jedną z podstawowych zasad postępowania administracyjnego jest zasada dwuinstancyjności postępowania administracyjnego wyrażona w art. 15 k.p.a. Zgodnie z nią, każda sprawa administracyjna rozpoznana i rozstrzygnięta decyzją organu I instancji podlega w wyniku wniesienia odwołania ponownemu rozpoznaniu i rozstrzygnięciu przez organ odwoławczy. Dwukrotne rozpoznanie sprawy oznacza obowiązek dwukrotnego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego i dwukrotnego rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej. Granice rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy przez organ odwoławczy wyznacza rozstrzygnięcie decyzji organu I instancji. Zasada ta, wobec powyższego, polega na obowiązku dwukrotnego merytorycznego rozpoznania sprawy w jej całokształcie. Osiągnięcie takiego rezultatu umożliwia wniesienie odwołania w terminie przez legitymowany podmiot. Zauważyć należy, iż wniesienie odwołania od decyzji organu I instancji przez dwie lub więcej stron postępowania administracyjnego nakłada na organ odwoławczy obowiązek ich łącznego rozpoznania w jednym terminie. Nierozpoznanie wszystkich terminowo złożonych odwołań przez uprawnione podmioty w okolicznościach rozpoznawanej sprawy jest naruszeniem przywołanych wyżej przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Natomiast jak wynika z utrwalonych poglądów w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego niedopuszczalne jest jednocześnie po wydaniu decyzji przez organ odwoławczy podejmowanie kolejnego rozstrzygnięcia w tej samej sprawie. W sytuacji podjęcia decyzji przez organ odwoławczy wyłączona jest bowiem możliwość rozpoznania innych dotychczas nierozpoznanych odwołań i ponownego rozstrzygnięcia sprawy w postępowaniu odwoławczym ( porównaj wyrok NSA z dnia 2 października 2003 r. sygn. akt IV SA 3643/02 niepublikowany). W takiej sytuacji, aby rozpoznać wszystkie prawidłowo złożone w terminie odwołania, obowiązkiem organu administracji II instancji jest spowodowanie wszczęcia z urzędu postępowania w trybie nadzwyczajnym stwierdzenia nieważności decyzji, zmierzającego do wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji podjętej na skutek rozpoznania jednego z kilku złożonych odwołań. Dopiero po uchyleniu takiej decyzji można zrealizować obowiązek łącznego rozpoznania wszystkich wniesionych odwołań. W przedmiotowej sprawie nie chodzi o to, że prokurator został pominięty w postępowaniu, ale że nie zostało w ogóle rozpoznane jedno z odwołań złożonych od decyzji I instancji (odwołanie prokuratora). Gdyby chodziło o pominięcie strony w postępowaniu to rzeczywiście miała by miejsce przesłanka do wznowienia postępowania, ale w niniejszym postępowaniu chodzi o naruszenie podstawowej zasady – pozbawienie prawa (w niniejszej sprawie - prokuratora) do dwukrotnego rozpoznania sprawy. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego w sposób zdecydowany podkreśla się bowiem, iż zasadą postępowania administracyjnego (określoną w art. 138 § 1 k.p.a.) jest to, że wniesienie odwołania od decyzji organu pierwszej instancji przez dwie lub więcej stron postępowania administracyjnego nakłada na organ odwoławczy obowiązek ich łącznego rozpatrzenia w jednym terminie. Jeżeli organ odwoławczy ograniczy się do rozpoznania odwołania tylko jednej strony, to podjęte w takiej sytuacji orzeczenie definitywnie kończy postępowanie odwoławcze, a w konsekwencji wyłączona jest w ogóle możliwość rozpoznania "drugiego" względnie innych dotychczas nie rozpoznanych pism procesowych (odwołań, wniosków o ponowne rozpatrzenie sprawy), pochodzących od innych stron tego postępowania. Niedopełnienie obowiązku łącznego rozpoznania wszystkich odwołań stron wywołuje daleko idące, nie akceptowalne skutki prawne (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 stycznia 2012 r., II OSK 2146/11; z dnia 8 kwietnia 2014 r., II OSK 2638/12). Z jednej strony wykluczyć należy stan, w którym odwołania (wnioski o ponowne rozpatrzenie sprawy) niektórych stron pozostają nierozpoznane po zakończeniu postępowania. Z drugiej strony, wykluczone jest wydanie ponownych decyzji w celu ich rozpoznania, bowiem nie może istnieć w obrocie wiele decyzji ostatecznych w tej samej sprawie. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego prezentowane jest stanowisko, że decyzja, którą nie rozpoznano wszystkich odwołań jest dotknięta wadą nieważności w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. Analogiczne stanowisko zaprezentował już Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 1 kwietnia 2005 r., OSK 1230/04 oraz w wyroku z dnia 31 sierpnia 2010 r., II OSK 1198/09. Uwzględniając powyższe zasadnym było żądanie eliminacji zakwestionowanej decyzji w trybie nadzwyczajnym stwierdzenia nieważności, jako wydanej z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego. Wskazać należy, że o tym, czy miało miejsce rażące naruszenie prawa, decyduje przede wszystkim oczywistość tego naruszenia. Wydanie dwóch decyzji II instancyjnych stanowi rażące naruszenie zasad ogólnych Kodeksu postępowania administracyjnego, w szczególności dotyczy to naruszenia zasady dwuinstancyjności (por. wyrok z dnia 10 kwietnia 1989 r., II SA 1198/88, ONSA 1989, nr 1, poz. 36: "Wydanie decyzji z pogwałceniem zasady dwuinstancyjności, obowiązującej w postępowaniu administracyjnym (art. 15 k.p.a.), godzi w podstawowe prawa i gwarancje procesowe obywatela i musi być ocenione jako rażące naruszenie prawa" (Jaśkowska M.Zakamycze 2005, Komentarz do art. 156 kodeksu postępowania administracyjnego (Dz.U.00.98.1071), [w:] M. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Zakamycze, 2005, wyd. II.). Stwierdzenie zatem nieważności decyzji wydanej wskutek rozpoznania tylko jednego odwołania jest konieczne aby możliwe było rozpoznanie wszystkich złożonych odwołań. Bez znaczenia pozostaje dla oceny charakteru i skali naruszeń prawa argument o przekazaniu SKO odwołania prokuratora dopiero w dniu 30 października 2015 r., tj. po wydaniu spornej decyzji. Naruszenie przez organ I instancji przepisu art. 133 k.p.a. nie zwalnia Samorządowego Kolegium Odwoławczego z obowiązku podejmowania działań przywracających stan zgodności z prawem i to nie tylko na skutek sprzeciwu prokuratora, ale z urzędu. Zasada dwuinstancyjności bowiem stanowi gwarancję dla strony, a jej łamanie bez względu na przyczyny, wymaga nadzwyczajnych działań określonych w art. 156 k.p.a. Wskazać też należy na błędne rozumienie przez Kolegium treści wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawie o sygn. II OSK 1198/09, bowiem pominięto okoliczność, że przedmiotem skargi rozpoznawanej przez Sąd Administracyjny w Warszawie w sprawie o sygn. VII SA/Wa 172/09 była decyzja o umorzeniu postępowania odwoławczego dotycząca rozpoznania drugiego, pominiętego odwołania, a nie decyzja rozpoznająca merytorycznie pierwsze odwołanie i stąd też rozstrzygniecie o uchyleniu tej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.c p.p.s.a. W tym miejscu podkreślić należy, że treść ww. uzasadnienia NSA potwierdza zaprezentowane powyższej stanowisko tut. Sądu w niniejszej sprawie. Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.c p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło