III SA/Kr 1092/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Janusz Kasprzycki Sędziowie WSA Bożenna Blitek WSA Janusz Bociąga (spr.) Protokolant Starszy referent Ewelina Kalita po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 lipca 2015 r. sprawy ze skarg G. P. na postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 29 kwietnia 2014 r. nr [...] z dnia 29 kwietnia 2014 r. nr [...] z dnia 29 kwietnia 2014 r. nr [...] z dnia 29 kwietnia 2014 r. nr [...] z dnia 29 kwietnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania I. skargi oddala, II. przyznaje od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na rzecz adwokata S. F. Kancelaria Adwokacka ul. [...] w K kwotę 1200,00 (słownie: tysiąc dwieście) złotych tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, podwyższoną o stawkę podatku od towarów i usług obowiązującą dla tego rodzaju czynności w dniu orzekania. Prezydent Miasta decyzjami z dnia [...] 2014 r. 1/ nr [...] odmówił G. P. przyznania świadczenia w formie zasiłku celowego z przeznaczeniem na zakup żywności na przygotowanie jednego posiłku dziennie na 11 dni w grudniu 2013r. 2/ nr [...] odmówił G. P. przyznania świadczenia w formie zasiłku celowego na dofinansowanie do dofinansowanie do opłat za hotel. 3/ nr [...] odmówił G. P. przyznania świadczenia w formie zasiłku celowego na dofinansowanie do zakupu środków czystości 4/ nr [...] odmówił G. P. przyznania świadczenia w formie zasiłku celowego na dofinansowanie zakupu odzieży 5/ nr [...] odmówił G. P. przyznania świadczenia w formie zasiłku celowego na dofinansowanie zakupu leków. Za przyczynę odmowy przyznania wnioskowanych świadczeń organ I instancji podał brak współpracy wnioskodawcy z pracownikiem socjalnym w rozwiązaniu swojej trudnej sytuacji życiowej. G. P. decyzje te (z [...] 2014 r) odebrał osobiście w 27 lutego 2014r, natomiast dopiero 18 marca 2014 r. wniósł odwołania od tych decyzji. Okoliczności te są niesporne. W odwołaniach zaskarżonym decyzjom zarzucił naruszenie art. 7 i art. 77 K.p.a. poprzez brak wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego oraz naruszenie art. 3 ust. 1, art. 8 ust. 3, a także art. 39 ust. 1 i ust. 2 ustawy o pomocy społecznej, jednak w odwołaniach nie zawarł wniosku o przywrócenie terminu. Wnioski o przywrócenie terminu do złożenia odwołań od wskazanych decyzji z dnia 4 lutego 2014 r.. G. P. złożył 2 kwietnia 2014 r W uzasadnieniu wniosków podał, że decyzję odebrał dopiero 27 lutego 2014, gdyż wcześniej przebywał w szpitalu rehabilitacyjnym przez okres 4 tygodni. Opóźnienie w złożeniu odwołań wynikało z faktu długotrwałej choroby (wirusowe zapalenie gardła i krtani). Dołączył do akt sprawy karta informacyjna potwierdzająca chorobę Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniami z dnia 29 kwietnia 2014r. nr [...] nr [...] nr [...] nr [...] nr [...] działając na podstawie art. 58 w związku z art. 59 K.p.a. odmówiło przywrócenia terminu do wniesienia odwołań od wyżej wskazanych decyzji Prezydenta Miasta z [...] 2014 r. Organ uzasadniając swoje stanowisko podał, że zgodnie z art. 58 K.p.a. w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin. Skoro skarżona decyzje została doręczona G. P. w dniu 27 lutego 2014 r., od tego momentu zaczął się liczyć 14 dniowy termin na złożenie odwołania. Termin do złożenia odwołań upłynął, zatem w dniu 13 marca 2014 r. Tymczasem odwołania od tych decyzji wniesione zostały w dniu 18 marca 2014 r, więc z uchybieniem terminu, natomiast wniosek o przywrócenie terminu złożony został dopiero 2 kwietnia 2014 r. Organ stwierdził, że G. P. nie spełnił wymogów ustawowych przewidzianych do skutecznego wniesienia wniosku o przywrócenie uchybionego terminu. Zgodnie z wymogami Kodeksu postępowania administracyjnego wniosek należy złożyć w ciągu siedmiu dni od ustania przeszkody. W przedmiotowej sprawie razem z odwołaniami strona nie złożyła wniosku o przywrócenie uchybionego terminu. Tym samym nie został zachowany warunek określony w art. 58 § 2 K.p.a. tj. złożenie odwołania wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu. Poza tym przywrócenie terminu jest uzależnione od uprawdopodobnienia przez osobę zainteresowaną braku swojej winy. O braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia. Jako kryterium przy ocenie winy w uchybieniu terminu procesowego należy przyjąć obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony należycie dbającej o swoje interesy. Przywrócenie terminu nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Osoba zainteresowana ma uprawdopodobnić brak swojej winy, czyli powinna uwiarygodnić stosowną argumentacją swoją staranność oraz fakt, że przeszkoda był od niej niezależna i istniała cały czas, aż do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu. Zdaniem organu G. P. nie wykazał, aby uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy, bowiem jak wynika z zaświadczenia Specjalistycznego Szpitala Ortopedyczne - Rehabilitacyjnego wystawionego w dniu 26 lutego 2014 r. zainteresowany przebywał tam na leczeniu w dniach od 29 stycznia 2014 r. do dnia 26 lutego 2014 r. Z treści wniosku o przywrócenie terminu wynika, że G. P. nie mógł złożyć odwołania w terminie do dnia 13 marca 2014 r. z powodu wirusowego zapalenia gardła i krtani, a z załączonej karty informacyjnej A S.A. wynika, że udzielono mu pomocy 4 marca 2014 r. W aktach sprawy jednak nie ma żadnej dokumentacji odnoszącej się do późniejszego okresu tj. po 4 marca 2014 r. Zdaniem organu samo złe samopoczucie nie uzasadnia jeszcze niemożności zachowania terminu do złożenia odwołania. Mając na uwadze powyższe Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło postanowieniami przywrócenia terminu do wniesienia odwołań od wskazanych wyżej decyzji. Na te postanowienia G. P. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. Zarzucił organowi naruszenie art. 58 § 1 i § 2 K.p.a., powodujące bezzasadną odmowę przywrócenia uchybionego terminu. Stwierdził, że w dniu 4 marca 2014 r. zachorował na zapalenie gardła i krtani, termin do złożenia odwołania minął 13 marca 2014 r., natomiast on 2 kwietnia 2014 r. - po ustaniu choroby, złożył wniosek o przywrócenie terminu. Stwierdził, że podczas choroby zażywał bardzo mocne lekarstwa i nie zdawał sobie sprawy, że odwołanie zostało złożone po upływie terminu. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując przy tym stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje: Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r. poz. 270 z późn. zm., zwana dalej p.p.s.a.) oraz art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2014r. poz. 1647) Wojewódzki Sąd Administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej z punktu widzenia kryterium legalności, nie będąc w sprawowaniu tej kontroli związany granicami skargi – zarzutami, wnioskami oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). W ramach tej kognicji Sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu administracyjnego nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania. W tak zakreślonych ramach prawnych, w ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, skargi są niezasadne. Przedmiotem skarg G. P. są postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu I instancji. Ocena legalności zaskarżonych postanowień wymagała, zatem ustalenia, czy organ dokonał prawidłowego zastosowania art. 58 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013r. poz. 267 z późn. zm., zwanej dalej k.p.a.). Przepis ten stanowi, że w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy (§ 1). Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin (§ 2). Z kolei przywrócenie terminu do złożenia prośby przewidzianej w § 2 jest niedopuszczalne (§ 3). Na tle przytoczonej regulacji podnosi się, że instytucja przywrócenia terminu oparta jest na zasadzie skargowości, co oznacza, że wnoszący podanie musi w sposób nie budzący wątpliwości domagać się przywrócenia uchybionego terminu (zob. wyrok NSA z dnia 17 lutego 2012 r., sygn. akt II OSK 2287/10, LEX nr 1121217). Istotne jest przy tym, że przywrócenie uchybionego terminu uzasadniają wyłącznie takie obiektywne, występujące bez woli strony, okoliczności i zdarzenia, które mimo dołożenia odpowiedniej staranności w prowadzeniu własnych spraw udaremniły dokonanie czynności we właściwym czasie (zob. wyrok NSA z dnia 28 lipca 2011r., sygn. akt II OSK 1096/11, LEX nr 1132061). Co jednak najistotniejsze, to na stronie, a nie na organie, ciąży obowiązek uprawdopodobnienia, że przesłanki z art. 58 § 1 i 2 k.p.a. zostały spełnione (por. wyrok NSA z dnia 17 maja 2011r., sygn. akt II OSK 933/10, LEX nr 1081959). W realiach kontrolowanej sprawy skarżący zażądał przywrócenia terminu do wniesienia odwołań od decyzji organu I instancji, z tym że przedmiotowe odwołania złożył wcześniej. Skarżący w swoim wniosku wskazał, że uchybił terminowi w złożeniu odwołań od decyzji z powodu, jak to określił, długotrwałej choroby (wirusowe zapalenie gardła i krtani). Na okoliczność tej choroby skarżący przedstawił zaświadczenie od lekarza z 4 marca 2014 r,(kartę informacyjną A S.A). z którego wynikało, że miał infekcje gardła i udzielono mu pomocy zapisując stosowne lekarstwa. Natomiast w aktach nie ma żadnej innej dokumentacji lekarskiej odnoszącej się do późniejszego okresu. Sąd podziela stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławczego, że choroba gardła stwierdzona 4 marca 2014 r nie była wystarczająca do uniemożliwienia skarżącemu złożenia w terminie odwołań. Termin do złożenia odwołań upływał dopiero 13 marca 2014r. Na marginesie należy dodać, że skarżący mimo choroby gardła był w siedzibie MOPS w dniach 4, 17, 18 marca 2014r co pozostaje w sprzeczności z jego twierdzeniem zawartym w uzupełnieniu wniosku z 3 kwietnia 2014r, że był chory przez 3 tygodnie, a lekarz kazał mu nie opuszczać mieszkania. Skarżący nadto, co z samej treści odwołań wynika błędnie sądził, że złożył je w terminie, zatem dopiero później zdał sobie sprawę, że decyzje odebrał 27 lutego 2014r (co nie kwestionuje, świadczą podpisy o tym także i data złożone przez skarżącego na oryginałach decyzji), a nie 4 marca 2014r. co napisał na 1stronie odwołania, k - 7765. W tych okolicznościach sprawy skarżący nie uprawdopodobnił, że do uchybienia terminowi doszło bez jego winy. Uchybienie 14 dniowemu terminowi nastąpiło wyłącznie z powodu jego zaniedbania. Choroba gardła nie jest chorobą uniemożliwiającą właściwe wyliczenie terminu a także chorobą uniemożliwiającą sporządzenia i wysłanie odwołania w trakcie jej trwania. Skarżący sam pomylił się w obliczaniu terminu do wniesienia odwołań i to była zasadnicza przyczyna uchybienia terminu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w sposób prawidłowy oceniło zebrane dowody i wyprowadziło z nich prawidłowe wnioski. Sąd wskazuje przy tym, że oceniając brak winy w uchybieniu terminu bierze się, pod uwagę obiektywny miernik staranności, jakiej w danych okolicznościach można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy. Oznacza to, że przywrócenie terminu mogą uzasadniać wyłącznie obiektywne, występujące bez woli strony okoliczności, które mimo dołożenia odpowiedniej staranności w prowadzeniu własnych spraw uniemożliwiały dokonanie czynności w przewidzianym terminie. (wyrok WSA w Gdańsku z 13 lutego 2014r., sygn. akt III SA/Gd 978/13). Zarzuty skarg okazały się zatem nieuzasadnione. Sąd rozpoznający niniejszą sprawę nie stwierdził również, by zaskarżone rozstrzygnięcia były dotknięte jakimikolwiek innymi uchybieniami, które uzasadniałyby ich uchylenie. Wobec powyższego skargi należało oddalić, stosownie do art. 151 p.p.s.a. W punkcie II wyroku Sąd – stosownie do art. 250 p.p.s.a. – orzekł o przyznaniu pełnomocnikowi skarżącego działającemu na zasadzie prawa pomocy kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Zasądzona kwota wynika z kolei z § 19 w zw. z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. z 2013r. poz. 461 z późn. zm.). Należy jeszcze wskazać, że istniały podstawy do połączenia spraw ze skarg na wszystkie ww. postanowienia do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia na podstawie art. 111 § 2 p,p,s.a. W rozpoznawanych sprawach skargi te, ze względu na stan faktyczny i istotę spornych zagadnień prawnych, pozostawały ze sobą w związku w rozumieniu wyżej wskazanego przepisu. Mając powyższe na uwadze orzeczono jak w sentencji.