III SA/Kr 1112/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Michna Sędziowie: Sędzia WSA Hanna Knysiak-Sudyka (spr.) Sędzia WSA Renata Czeluśniak po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 9 marca 2021 r. sprawy ze skargi J. D. na akt Zastępcy Dyrektora Wydziału Mieszkalnictwa Urzędu Miasta z dnia 5 sierpnia 2020 r. znak [...] w przedmiocie odmowy przyznania lokalu mieszkalnego z zasobów Gminy uchyla zaskarżony akt. J. D. (zwany dalej skarżącym) złożył 27 lutego 2020 r. wniosek o przyznanie lokalu mieszkalnego z zasobu Gminy z tytułu niezaspokojonych potrzeb mieszkaniowych oraz osiągania niskich dochodów. Wniosek został rozpatrzony pod kątem spełniania kryteriów do ubiegania się o pomoc mieszkaniową z zasobów Gminy w oparciu o uchwałę Rady Miasta Nr XXX/794/19 z dnia 5 grudnia 2019 r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu Gminy oraz tymczasowych pomieszczeń (Dz. Urz. Woj., poz. 9006). Pismem z dnia 5 sierpnia 2020 r. Zastępca Dyrektora Wydziału Mieszkalnictwa Urzędu Miasta poinformował skarżącego, że organ odstępuje od realizacji jego wniosku o przyznanie lokalu mieszkalnego z zasobu Gminy, w uzasadnieniu wskazując, że w toku czynności sprawdzających ustalono, że istnieje rozbieżność między złożonym oświadczeniem (strona 10 wniosku), a złożoną 17 lipca 2020 r. dokumentacją. W oświadczeniu, o którym mowa wyżej, skarżący podał bowiem, że nie zbył jakiegokolwiek tytułu prawnego do lokalu mieszkalnego, budynku lub jego części, a z aktu notarialnego Rep. [...] z 3 lipca 2014 r. wynika, że skarżący sprzedał ½ część nieruchomości położonej przy ul. K. Wobec powyższego organ stwierdził, że złożenie oświadczeń zawierających nieprawdziwe dane lub zatajanie danych dotyczących własnej sytuacji mieszkaniowej i materialnej skutkuje odstąpieniem od realizacji wniosku, powołując przy tym § 7 ust. 3 załącznika Nr 1 do uchwały Nr XXX/794/19 Rady Miasta z dnia 5 grudnia 2019 r. Skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na akt administracyjny - pismo Zastępcy Dyrektora Wydziału Mieszkalnictwa Urzędu Miasta z 5 sierpnia 2020 r. znak: [...] w sprawie odstąpienia od realizacji wniosku mieszkaniowego skarżącego. Skarżący podniósł, że sprzedał odziedziczone mieszkanie, które było w bardzo złym stanie, transakcją zajmował się brat skarżącego, który za uzyskane pieniądze kupił dla skarżącego mieszkanie przy ul. K w K. Skarżący podał, że wydał pieniądze uzyskane ze sprzedaży mieszkania. Nadto wskazał, że komornik prowadzi przeciwko niemu egzekucję w sprawie o sygn. akt [...]. W odpowiedzi na skargę Prezydent Miasta wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego akt. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje: Skarga zasługiwała na uwzględnienie. Sąd przyjął skargę do rozpoznania ponieważ zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądów administracyjnych (por. wyrok WSA w Krakowie z 11 września 2020 r., III SA/Kr 757/20) pismo w przedmiocie odmowy udzielenia konkretnemu wnioskodawcy pomocy mieszkaniowej jest aktem z zakresu administracji publicznej w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm.; powoływanej dalej jako "p.p.s.a."). Akt ten stanowi bowiem przejaw władczej woli organu, obejmującej negatywne rozpatrzenie wniosku o udzielenia pomocy mieszkaniowej, z powodu braku spełnienia przesłanek wskazanych w uchwale Rady Miasta nr XXX/794/19 z dnia 5 grudnia 2019 r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu Gminy oraz tymczasowych pomieszczeń. Wykazuje on bowiem cechy aktu indywidualnego, dotyczy uprawnienia skarżącej wynikającego z przepisu prawa oraz kreuje ich sytuację prawną (por. m. in. wyrok NSA z 23 listopada 2016 r., I OSK 1873/15). Na pierwotnym etapie procedury – weryfikacji wniosku, jest to sprawa administracyjna. Dopiero po zakwalifikowaniu wniosku do zawarcia umowy najmu, jest to sprawa cywilna. Dwuetapowość postępowania organów gminy została potwierdzona uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego w składzie siedmiu sędziów z 21 lipca 2008 r., I OPS 4/08. Należy wskazać, że organ odmawiając udzielenia pomocy mieszkaniowej (pismem z 5 sierpnia 2020 r.) nie pouczył skarżącego o środkach zaskarżenia wydanego aktu, czym naruszył wynikającą z art. 9 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r. poz. 256 z późn. zm.; powoływanej dalej jako "k.p.a.") zasadę informowania, zgodnie z którą organy administracji publicznej są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Organy czuwają nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek. Dodać też należy, że użycie w art. 21 ust. 3 pkt 5 ustawy o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego określenia działania organu gminy jako "rozpatrywanie i załatwianie" wniosków o najem lokali, wyraźnie odwołuje się do pojęć z zakresu procedury administracyjnej (wyrok NSA z 19 stycznia 2010 r., I OSK 997/09). W tym kontekście Sąd uznał, że weryfikacja wniosku skarżącego, rozpoznanego zgodnie z § 7 załącznika nr 1 do uchwały Rady Miasta z dnia 5 grudnia 2019 r. Nr XXX/794/19, powinna się odbywać z zachowaniem procedury administracyjnej. W rozpatrywanej bowiem sprawie organ z uwagi na podanie przez skarżącego nieprawdziwych danych dotyczących sytuacji materialnej skarżącego (k. 10 akt administracyjnych) odstąpił od realizacji wniosku. Należy wskazać, że § 7 ust. 3 załącznika Nr 1 do uchwały Rady Miasta z dnia 5 grudnia 2019 r. Nr XXX/794/19 w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu Gminy oraz tymczasowych pomieszczeń istotnie stanowi, że złożenie przez wnioskodawcę oświadczeń zawierających nieprawdziwe dane lub zatajanie danych dotyczących własnej sytuacji mieszkaniowej i materialnej, w zakresie wymaganym uchwałą, skutkuje odstąpieniem od realizacji wniosku. Organy są jednak obowiązane do realizacji zasad ogólnych postępowania administracyjnego – w tym opisanej wyżej zasady informowania. Oświadczenie o stanie majątkowym, znajdujące się na karcie 10 akt administracyjnych, na które powołuje się organ, zostało złożone na formularzu, z którego wynika, że powinny w nim zostać wymienione aktualnie posiadane nieruchomości, ruchomości, inne przedmioty wartościowe oraz zasoby pieniężne. W rubryce zatytułowanej "Inne dodatkowe informacje o stanie majątkowym" nie sprecyzowano, o jakie informacje chodzi. Treść formularza wskazuje natomiast na konieczność podania aktualnych danych o sytuacji mieszkaniowej i materialnej strony. W kontekście niedoprecyzowania treści formularza nie można zatem zasadnie postawić skarżącemu zarzutu, że podał nieprawdziwe informacje, czy też zataił dane dotyczące swojej sytuacji mieszkaniowej i materialnej. Nadto należy zauważyć, że fakt, iż skarżący 3 lipca 2014 r. sprzedał udział w nieruchomości nie oznacza automatycznie, że w chwili złożenia wniosku w niniejszej sprawie w 2020 r. posiadał jakiekolwiek środki finansowe. Organ nie poczynił ustaleń, na co te środki zostały przez skarżącego przeznaczone. Reasumując należy stwierdzić, że organ błędnie przyjął, że skarżący zrealizował przesłankę wynikającą z § 7 ust. 3 załącznika Nr 1 do uchwały Rady Miasta z dnia 5 grudnia 2019 r. Nr XXX/794/19 w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu Gminy oraz tymczasowych pomieszczeń. Mając powyższe na uwadze Sąd uchylił zaskarżony akt, zgodnie z art. 146 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.