III SA/Kr 1143/16
PostanowienieWSA w Krakowie2016-12-07
Skład orzekający: Renata Czeluśniak, Ewa Michna, Maria Zawadzka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sołtys, działający na podstawie uchwały zebrania wiejskiego, jest uprawniony do wniesienia skargi do sądu administracyjnego w imieniu sołectwa?Ratio decidendi
Sołtys, nawet działając na podstawie uchwały zebrania wiejskiego, nie jest uprawniony do reprezentowania sołectwa przed sądem administracyjnym, ponieważ sołectwo nie posiada zdolności sądowej. Zdolność sądową posiada gmina, a sołtys nie może jej skutecznie reprezentować. W związku z tym skarga wniesiona przez sołtysa w imieniu sołectwa podlega odrzuceniu.Stan faktyczny
Rada sołecka wsi W wniosła skargę do WSA w Krakowie na postanowienie SKO w przedmiocie niedopuszczalności odwołania. Pod skargą podpisał się sołtys. Sąd wezwał sołtysa do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez złożenie uchwały zebrania wiejskiego uprawniającej go do działania w imieniu mieszkańców. Sołtys przedstawił protokół z zebrania wiejskiego i uchwałę upoważniającą go do złożenia skargi. Sąd odrzucił skargę.Rozstrzygnięcie
Skargę odrzucono.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Renata Czeluśniak (spr.) Sędziowie WSA Ewa Michna WSA Maria Zawadzka po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 7 grudnia 2016 r. sprawy ze skargi Sołtysa Wsi W reprezentującego Sołectwo W na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 13 czerwca 2016 r. Nr [...] w przedmiocie niedopuszczalności odwołania postanawia skargę odrzucić.
Rada sołecka wsi W pismem z dnia 11 lipca 2016 r. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 13 czerwca 2016 r. znak: [...] w przedmiocie niedopuszczalności odwołania. Pod skargą podpisał się sołtys.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wezwał sołtysa wsi W do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez złożenie uchwały zebrania wiejskiego uprawniającego go do złożenia skargi i działania w imieniu mieszkańców wsi w przedmiotowej sprawie dotyczącej ich interesów prawnych, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi.
W odpowiedzi na powyższe wezwanie, nadesłano w dniu 10 października 2016 r. (data wpływu do tut. Sądu) protokół z zebrania wiejskiego sołectwa W z dnia 5 października 2016 r. wraz z uchwałą z tego samego dnia nr [...] upoważaniającą sołtysa do złożenia skargi i działania w imieniu mieszkańców w niniejszej sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 50 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 z późn. zm.) - dalej "Ppsa" uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Dziecka oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Uprawnionym do wniesienia skargi jest również inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi (art. 50 § 2 Ppsa).
W treści art. 25 § 1 Ppsa zdefiniowano zdolność sądową, wskazując, iż jest nią zdolność do występowania przed sądem administracyjnym jako strona, wskazując jednocześnie, że posiadają ją osoby fizyczne i osoby prawne. Ustawodawca przyznał zdolność sądową również państwowym i samorządowym jednostkom organizacyjnym nieposiadającym osobowości prawnej oraz organizacjom społecznym nieposiadającym osobowości prawnej (§ 2), a ponadto również innym jednostkom organizacyjnym nieposiadającym osobowości prawnej, jeżeli przepisy prawa dopuszczają możliwość nałożenia na te jednostki obowiązków lub przyznania uprawnień lub skierowania do nich nakazów i zakazów, a także stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa (§ 3). Zdolność sądową mają ponadto organizacje społeczne, choćby nie posiadały osobowości prawnej, w zakresie ich statutowej działalności w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób (§ 4).
Z treści art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2016 r. poz. 446) wynika, że gmina może tworzyć jednostki pomocnicze m.in. sołectwa. Z kolei zgodnie z treścią art. 36 ust. 1 ww. ustawy rada sołecka wspomaga działalność sołtysa. Organem uchwałodawczym w sołectwie jest zebranie wiejskie, a wykonawczym - sołtys. Jak z tego wynika, rada sołecka nie jest organem samodzielnym, uprawnionym do reprezentowania sołectwa lub sołtysa. Nie posiada też osobowości prawnej. Rada sołecka nie ma więc zdolności do występowania przed sądem administracyjnym jako strona (postanowienie NSA z 17 grudnia 2013 r., sygn. akt I OZ 1192/13, dostępne na http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Organem właściwym do reprezentowania sołectwa jest sołtys, działający na podstawie uchwały organu uchwałodawczego – zebrania wiejskiego. To właśnie sołtys (a nie rada sołecka) jest uprawniony do reprezentowania sołectwa, ale ponieważ sołectwo nie ma zdolności sądowej (ma ją gmina) - to sołtys nie może go skutecznie reprezentować przed sądem.
Mając na uwadze postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 października 2010 r. sygn. II OSK 1945/10, tut. Sąd wyjaśnił, że podpisany pod skargą sołtys działał w imieniu sołectwa – przedstawił bowiem uchwałę zebrania wiejskiego.
W konsekwencji powyższego, na podstawie art. 58 § 1 pkt 5 Ppsa, skarga podlegała odrzuceniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło