III SA/Kr 1376/22
WyrokWSA w Krakowie2023-02-21
Skład orzekający: Hanna Knysiak-Sudyka, Ewa Michna, Marta Kisielowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odmowa przyznania zasiłku celowego na zakup żywności i organizację świąt, mimo spełnienia kryterium dochodowego, jest zgodna z prawem, gdy organ wskazuje na ograniczone środki i potrzebę wspierania usamodzielnienia się beneficjenta?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy administracji prawidłowo oceniły, iż pomoc społeczna ma charakter subsydiarny i wspierający, a nie stałego zaspokajania wszystkich potrzeb. Nawet przy spełnieniu kryterium dochodowego, przyznanie zasiłku celowego jest decyzją uznaniową, a organy zasadnie odmówiły jego przyznania, biorąc pod uwagę ograniczone środki, potrzebę wspierania usamodzielnienia się beneficjenta oraz fakt, że część potrzeb była już zaspokojona w ramach innych świadczeń.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła o przyznanie zasiłku celowego na zakup żywności oraz na organizację świąt i paczek dla dzieci, wskazując na niskie dochody i trudną sytuację życiową. Organy administracji odmówiły przyznania zasiłku, mimo spełnienia kryterium dochodowego, argumentując ograniczonymi środkami, potrzebą wspierania usamodzielnienia się oraz faktem, że część potrzeb była już zaspokojona. Skarżąca zarzuciła przewlekłość postępowania i naruszenie praw człowieka. Sąd administracyjny oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Hanna Knysiak-Sudyka Sędziowie: Sędzia WSA Ewa Michna Asesor WSA Marta Kisielowska (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 21 lutego 2023 r. sprawy ze skargi K. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 12 maja 2022 r. znak SKO.PS/4110/250/2022 w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego oddala skargę.
Zaskarżoną decyzją z dnia 12 maja 2022 r., znak SKO.PS/4110/250/2022 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie orzekło o utrzymaniu w mocy decyzji z dnia 25 lutego 2022 r. Burmistrza Miasta C. orzekającej o odmowie przyznania K. G. (dalej: "skarżąca") pomocy w formie zasiłku celowego na zakup żywności oraz z przeznaczeniem na zorganizowanie Świąt Bożego Narodzenia i paczek świątecznych dla dzieci. Podstawę prawną decyzji stanowił art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2021 r., poz. 735 ze zm., dalej: "k.p.a.") oraz art. 8 ust. 1, art. 2 ust. 1, art. 3 ust. 3, art. 4, 39 ust. 1 i ust. 2, art. 106 ust. 4, art. 107 ust. 4a i 4b ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (t. j. Dz. z 2021 r., poz. 2268 ze zm., dalej: "u.p.s.").
Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Wnioskiem z dnia 1 grudnia 2021 r. skarżąca zwróciła się do Ośrodka Pomocy Społecznej w C. o przyznanie pomocy w formie zasiłku celowego z przeznaczeniem na żywność, w tym [...] dla osoby niepełnosprawnej i długotrwale ciężko chorej oraz zasiłku celowego ze specjalnym przeznaczeniem na zorganizowanie Świąt Bożego Narodzenia oraz paczek świątecznych dla dzieci. Skarżąca wskazała, że jej dochody w listopadzie obejmowały: świadczenia rodzinne 124 zł, alimenty 400 zł, dodatek mieszkaniowy 531,54 zł, dodatek energetyczny 16,79 zł.
Z aktualizacji wywiadu środowiskowego wynika, że dochód na osobę w rodzinie skarżącej wynosi 357,44 zł. Skarżąca prowadzi gospodarstwo domowe z dwójką małoletnich dzieci – A. G. i A. G1. Jest osobą niepełnosprawną w stopniu umiarkowanym, bezrobotną bez prawa do zasiłku. Cierpi na choroby [...] i choroby [...].
Decyzją z dnia 25 lutego 2022 r. Burmistrz Miasta C. odmówił przyznania skarżącej zasiłku celowego z przeznaczeniem na zakup żywności oraz z przeznaczeniem na przygotowanie Świąt Bożego Narodzenia i paczek świątecznych dla dzieci. W uzasadnieniu organ wskazał, że skarżąca spełniła przesłankę dochodową przyznania zasiłku celowego, ponieważ dochód na osobę w rodzinie wynosi 357,44 zł. Organ podniósł, że skarżąca jest osobą w trudnej sytuacji życiowej, korzystającą regularnie z pomocy społecznej. W ocenie organu nie jest możliwe pozytywne rozpatrzenie kolejnego wniosku o przyznanie pomocy na zakup żywności. Organ podkreślił, że jest zmuszony limitować rozmiary przyznawanej pomocy z uwagi na ograniczone środki, którymi dysponuje oraz z powodu wzrastającej liczby osób wymagających pomocy. Organ zwrócił uwagę, że celem pomocy społecznej nie jest każdorazowe zaspokajanie wszystkich potrzeb zgłaszanych przez wnioskodawców.
W odwołaniu od decyzji skarżąca nie zgodziła się z wydanym rozstrzygnięciem. Podniosła, że liczyła, iż w wyjątkowych sytuacjach, takich jak Święta, wniosek o pomoc zostanie rozpatrzony pozytywnie w rozsądnej ramie czasowej. Skarżąca podkreśliła, że jedzenie jest podstawową potrzebą każdego człowieka. Zwróciła uwagę, że odmawia się jej pomocy ze względu na brak środków, a równocześnie przyznaje się dodatkowe wynagrodzenia w administracji – dla OPS w C. w kwocie 298 656,10 zł, a SKO w Krakowie 425115,34 zł.
Decyzją z dnia 12 maja 2022 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Miasta C. W uzasadnieniu organ wskazał, że z akt sprawy wynika, iż skarżąca jest objęta stałą pomocą ze strony Ośrodka Pomocy Społecznej w C. i w miarę posiadanych przez ten ośrodek środków finansowych, wnioski skarżącej są uwzględniane. Organ II instancji podniósł, że skarżącej została przyznana pomoc w postaci zasiłku celowego na zakup żywności w łącznej wysokości 2172 zł na okres od 1 stycznia 2022 r. do 30 czerwca 2022 r., decyzją z dnia 13 stycznia 2022 r. przyznano skarżącej zasiłek z powodu bezrobotności w kwocie 400 zł miesięcznie, a także zasiłek celowy na zakup środków czystości w kwocie 50 zł. Kolegium wskazało, że pomoc społeczna ma mieć charakter wspierający, nie może stanowić wyłącznego i stałego źródła utrzymania. Organ zwrócił uwagę, że skarżąca jest osobą młodą, jest w stanie podjąć pracę, choćby dorywczą.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarżąca wniosła o odrzucenie w całości decyzji SKO, rewaloryzację wysokości świadczeń, podniosła zarzut przewlekłego załatwienia sprawy oraz wniosła o zwolnienie z kosztów sądowych. Skarżąca podniosła, że jej rodzina składa się z trzech osób, w tym dwójki dzieci w wieku szkolnym. Rodzina nie ma środków na zabezpieczenie podstawowych potrzeb jakimi są: żywność, opłacenie podstawowych rachunków, zapewnienie dzieciom dostępu do edukacji oraz odzieży i obuwia. Skarżąca podniosła, że instytucje pomocowe mają obowiązek zaspokajać podstawowe potrzeby ludności- żywność, bezpieczny dom, higiena.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie wniosło o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Pismem z dnia 14 października 2022 r. skarżąca podtrzymała stanowisko zawarte w skardze. Wskazała, że jest [...] chora na chorobę [...], a choroba ta jest [...]. Dodatkowo wskazała, że podania skarżącej o udzielenie pomocy są załatwiane odmownie. Do pisma skarżąca dołączyła plik dokumentów przedstawiających: wydatki skarżącej, korespondencję skarżącej z Miejskim Ośrodkiem Pomocy Społecznej w C., Curriculum Vitae skarżącej oraz wydruki dotyczące choroby [...], [...] przy tej chorobie oraz kosztów jej [...].
Pismem z dnia 31 stycznia 2023 r. skarżąca podniosła zarzut łamania praw człowieka i dziecka przez Ośrodek Pomocy Społecznej w C. oraz Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie, łamania przepisów Konstytucji RP – niezbywalności godności ludzkiej oraz dyskryminacji społecznej i gospodarczej, łamania przepisów u.p.s. oraz wykorzystywania stanowiska i przekraczanie uprawnień w celu znęcania się fizycznego, psychicznego i ekonomicznego, ze szczególnym okrucieństwem nad skarżącą i jej córkami.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje:
Zgodnie z brzmieniem art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2023 r., poz. 259 ze zm., dalej: "p.p.s.a.") sąd administracyjny uwzględnia skargę na decyzję, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy albo stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji w całości lub części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. Zakres kontroli sprawowanej przez sądy wynika z treści art. 134 § 1 p.p.s.a. Zgodnie z tą regulacją, sąd rozpoznając skargę nie jest związany zarzutami, podstawą prawną ani formułowanymi przez strony wnioskami. W świetle przywołanych regulacji, sąd administracyjny dokonując kontroli rozstrzygnięć organów administracji kieruje się wyłącznie kryterium legalności, czyli zgodności z przepisami prawa materialnego i procesowego. Oznacza to, że w ramach takiej kontroli sąd nie może kierować się względami słuszności czy zasadami współżycia społecznego. Kontrola legalności decyzji przeprowadzona zgodnie z ww. granicami wykazała, że nie zawiera ona wad dających podstawę do jej uchylenia, a zatem skarga zasługiwała na oddalenie.
W niniejszej sprawie bezsporne są następujące okoliczności: skarżąca prowadzi gospodarstwo domowe z dwiema małoletnimi córkami, posiada orzeczenie o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, spełnia określone w ustawie kryterium dochodowe przyznania świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej. Skarżąca jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku. Z oświadczeń skarżącej wynika ponadto, że cierpi ona na przewlekłą chorobę [...]. Twierdzenia skarżącej nie zostały jednak potwierdzone dołączoną do akt administracyjnych, czy akt postępowania sądowego, dokumentacją medyczną, ani zaświadczeniami lekarskimi.
Zgodnie z art. 8 ust. 1 u.p.s. prawo do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej, z zastrzeżeniem art. 40, art. 41, art. 53a i art. 91, przysługuje: 1) osobie samotnie gospodarującej, której dochód nie przekracza kwoty 776 zł, zwanej dalej "kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej", 2) osobie w rodzinie, w której dochód na osobę nie przekracza kwoty 600 zł, zwanej dalej "kryterium dochodowym na osobę w rodzinie", 3) rodzinie, której dochód nie przekracza sumy kwot kryterium dochodowego na osobę w rodzinie, zwanej dalej "kryterium dochodowym rodziny"- przy jednoczesnym wystąpieniu co najmniej jednego z powodów wymienionych w art. 7 pkt 2-15 lub innych okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy społecznej.
Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowił przepis art. 39 ust.1 u.p.s., zgodnie z którym w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej może być przyznany zasiłek celowy. Zgodnie z ust. 2 zasiłek celowy może być przyznany w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, ogrzewania, w tym opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu. Zwrócić należy uwagę, że zasiłek celowy jest przyznawany w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej, w szczególności może być przyznany z przeznaczeniem na zakup żywności.
Decyzja wydawana na podstawie art. 39 u.p.s. jest decyzją uznaniową, a w konsekwencji kontrola jej legalności dokonywana jest przez Sąd w ograniczonym zakresie. Jak słusznie wskazuje Naczelny Sąd Administracyjny, polega ona na zbadaniu, czy przed podjęciem decyzji organ dysponował niezbędnym materiałem dowodowym uzasadniającym rozstrzygnięcie sprawy i czy dokonał wszechstronnej oceny okoliczności faktycznych istotnych dla takiego rozstrzygnięcia (por. wyrok NSA z 27.10.2020 r., sygn. akt I OSK 1011/20). Kontrolując legalność aktu, Sąd ocenia, czy w sprawie zachodziły warunki materialnoprawne uzasadniające skorzystanie przez organ administracji z przysługujących mu uprawnień oraz czy wydanie decyzji zostało poprzedzone prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem, z zachowaniem przepisów procedury administracyjnej (tak: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 czerwca 2016 r., sygn. akt I OSK 2429/14).
Decyzja podjęta w ramach uznania administracyjnego nie będzie mogła być uznana za dowolną wtedy, gdy orzekający organ ustali zgodnie z art. 7 i 77 § 1 k.p.a. wszystkie istotne okoliczności dla treści rozstrzygnięcia wydawanego na podstawie art. 39 u.p.s. (por. wyrok NSA z 27 października 2020 r., sygn. akt I OSK 1011/20).
Zdaniem Sądu, w toku postępowania administracyjnego został zebrany materiał dowodowy, na podstawie którego organy ustaliły istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, w szczególności wysokość dochodów skarżącej, jej sytuację rodzinną, zdrowotną, majątkową i życiową. Organ ustalił, że skarżąca korzysta ze świadczeń z pomocy społecznej, a także ich wysokość. W oparciu o dokonane ustalenia, organy zasadnie stwierdziły, że skarżąca spełnia kryterium dochodowe do uzyskania zasiłku celowego, a w konsekwencji zachodzą materialnoprawne podstawy do orzekania na podstawie art. 39 u.p.s.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że skarżąca korzysta ze świadczeń pomocy społecznej z przeznaczeniem na zakup żywności, które obejmują okres od stycznia do czerwca 2022 r., a zatem okres objęty wnioskiem z dnia 1 grudnia 2021 r. Zdaniem Sądu ocena zasadności przyznania kolejnego zasiłku celowego, którego celem jest zaspokojenie niezbędnej potrzeby bytowej, wymaga od organów ustalenia, czy rzeczywiście dana potrzeba nie jest zaspokojona, w tym w szczególności, czy nie została zaspokojona przez przyznanie świadczeń z zakresu pomocy społecznej. Podkreślić należy, że celem pomocy społecznej nie jest stałe dostarczanie środków utrzymania i zaspakajanie wszystkich potrzeb jej beneficjentów, pomoc ta ma bowiem stanowić wsparcie osób i rodzin w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb i umożliwić im życie w warunkach odpowiadających godności człowieka, jak to wynika z art. 3 ust. 1 u.p.s.
Dodatkowo wskazać należy, że skarżąca w żaden sposób nie wykazała konieczności [...], nie przedstawiła na tę okoliczność żadnych dokumentów, poza wydrukami artykułów, które jednak potwierdzają jedynie, jaka [...] powinna być stosowana przez osoby cierpiące na chorobę [...], ale nie odnoszą się w żaden sposób do stanu zdrowia skarżącej. Dodać należy, że zgodnie z orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego, które Sąd rozpatrujący niniejszą sprawę podziela, organy nie mają obowiązku poszukiwania dowodów na potwierdzenie twierdzeń podnoszonych przez strony (por. wyrok NSA z 10 grudnia 2009 r., II OSK 1933/08).
Należy również zwrócić uwagę, że zasiłek celowy przyznawany jest w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej. Przez to pojęcie należy rozumieć potrzebę usprawiedliwioną ze względu na zachowanie życia, zdrowia, a także odgrywania ról społecznych, możliwości zarobkowania i pełnienia funkcji członka rodziny. Jest to potrzeba uzasadniona podstawowym katalogiem dóbr zasługujących na ochronę, z założenia konsumująca się jednorazowo, której zadość czyni zaspokojenie jej w minimalnym standardzie (por. I. Sieprawska, Pomoc społeczna. Komentarz, wyd. VI, LEX el. 2021). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w wyroku z 4.09.2014 r.(sygn. akt II SA/Go 482/14) przyjął, że "niezbędna potrzeba to taka, bez zaspokojenia której osoba nie może egzystować, to potrzeba związana z codziennym funkcjonowaniem każdego człowieka i niezbędna do normalnej, godnej egzystencji na poziomie elementarnym".
Sąd podziela stanowisko przyjmowane w orzecznictwie, że organy pomocowe muszą dokonywać ustalenia hierarchii potrzeb beneficjentów. Z jednej strony muszą brać pod uwagę możliwości ośrodków pomocy społecznej, mając na uwadze, że możliwości budżetu państwa są ograniczone, co jest rzeczą powszechnie znaną i nie wymagającą przeprowadzania postępowania dowodowego, z drugiej zaś strony muszą uwzględniać ogromną ilość osób oczekujących pomocy, wśród których znajdują się osoby samotne, samotnie wychowujące dzieci, niepełnosprawne i chore, bez własnych źródeł dochodu lub pobawione nie ze swej winy możliwości zarobkowania. Dysponowanie środkami finansowymi w ramach pomocy społecznej musi być więc nie tylko bardzo wyważone, ale także musi podlegać ograniczeniom, tak aby pomoc została udzielona osobom jej najbardziej potrzebującym oraz aby takie osoby nie zostały pozostawione bez jakiegokolwiek wsparcia (tak wyrok WSA w Krakowie z dnia 26 lutego 2021 r., sygn. akt III SA/Kr 870/20). Pomoc społeczna ma nie tylko dostarczyć środków bieżącego utrzymania osobom, które nie są w stanie zapewnić ich sobie same, ale także doprowadzić do usamodzielnienia się osób korzystających ze świadczeń (wyrok NSA z 22 lutego 2021 r., sygn. akt I OSK 2517/20). Sąd podziela również pogląd, że nawet spełnienie przez ubiegającego się o zasiłek warunków koniecznych do uzyskania zasiłku celowego nie tworzy roszczenia o przyznanie świadczenia, tym bardziej w wysokości lub formie uznanej przez stronę za odpowiednią (por. wyrok NSA z 20 listopada 2020 r., sygn. akt I OSK 1322/20). Organy są przy tym upoważnione do limitowania rozmiaru przyznawanych świadczeń z uwagi na ograniczone środki finansowe. Posiadane fundusze muszą rozdzielać pomiędzy stale rosnącą liczbę osób, wymagających wsparcia (wyrok NSA z 29 września 2020 r., sygn. akt I OSK 1032/20).
Sąd podziela stanowisko wyrażone w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 lipca 2022 r. (sygn. akt I OSK 1777/21), zgodnie z którym, udzielając świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej, organ kieruje się ogólną zasadą dostosowywania rodzaju, formy i rozmiaru świadczeń do okoliczności konkretnej sprawy, jak również uwzględnienia potrzeb osób korzystających z pomocy, jeżeli potrzeby te odpowiadają celom i możliwościom pomocy społecznej. Nie można przy tym tracić z pola widzenia, że celem pomocy społecznej nie jest stałe dostarczanie środków utrzymania i zaspakajanie wszystkich potrzeb jej beneficjentów. Pomoc ta nie może zatem polegać na stałym zapewnieniu środków utrzymania i ma jedynie subsydiarny charakter w stosunku do aktywności samego zainteresowanego. Nie może też zmierzać do stałego zaspokajania wszystkich potrzeb skarżącej (tak wyrok NSA z 30.09.2022 r., sygn. akt I OSK 2320/21).
Prawidłowo przyjęły organy I i II instancji, że ustawowym celem pomocy społecznej (art. 2 u.p.s.) jest pomoc w rozwiązywaniu trudnych sytuacji życiowych, których osoby wnioskujące o pomoc nie są w stanie pokonać samodzielnie, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Podkreślić jednak należy, że osoby korzystające z pomocy społecznej są zobowiązane do współdziałania w rozwiązywaniu trudnej sytuacji życiowej. W ocenie Sądu zasadnie przyjęto w zaskarżonych decyzjach, że skarżąca jest osobą młodą, nieposiadającą orzeczenia o całkowitej niezdolności do pracy, powinna zatem podjąć starania o polepszenie swojej sytuacji życiowej, podejmując zatrudnienie, choćby w częściowym wymiarze czasu pracy. Okoliczność, że osoba korzystająca z pomocy społecznej pozostaje bierna i nie podejmuje żadnych działań zmierzających do poprawy swojej sytuacji życiowej, powinna być brana pod uwagę przy ocenie zasadności kolejnych wniosków o udzielenie tej pomocy zgodnie z treścią art. 4 u.p.s.
Mając na względzie powyższe, należy stwierdzić, że organy prawidłowo ustaliły stan faktyczny sprawy (sytuację finansową, rodzinną i zdrowotną skarżącej), ustaliły zakres i formy dotychczas udzielonych świadczeń finansowych z pomocy społecznej (w tym w szczególności, że za ten sam okres zostało uprzednio przyznane świadczenie z przeznaczeniem na żywność), prawidłowo ustaliły podstawę prawną decyzji, wyjaśniły możliwości finansowe organu pomocowego, a także wyjaśniły na jakiej podstawie odmówiły przyznania skarżącej zasiłku celowego. Organ II instancji ustosunkował się do zarzutów odwołania i wyjaśnił, że nie kwestionuje i dostrzega, że skarżąca znajduje się w trudnej sytuacji życiowej, finansowej i zdrowotnej, ale świadczenia z pomocy społecznej nie mają na celu zaspokajania wszystkich niezaspokojonych potrzeb skarżącej, lecz mają umożliwić przezwyciężenie trudnej sytuacji, w której się znalazła, uwzględniając równocześnie potrzebę pomocy innym osobom, a przede wszystkim możliwości finansowe organu, tak aby pomoc była pomocą rzeczywistą i realną. Organy zasadnie wzięły pod uwagę, że skarżąca korzysta ze stałej pomocy OPS i w ocenie Sądu zasadnie odmówiły przyznania pomocy z przeznaczeniem na zakup żywności, organizację Świąt Bożego Narodzenia oraz paczek dla dzieci skarżącej.
Odnosząc się do podniesionych przez skarżącą zarzutów skargi oraz pism składanych w toku postępowania, Sąd zauważa, że samo zacytowanie przez skarżącą przepisów Konstytucji, umów międzynarodowych i ustaw, statuujących ogólne zasady prawa oraz uprawnienia człowieka i obywatela, nie jest podstawą do zakwestionowania rozstrzygnięcia organów na gruncie okoliczności konkretnej, sprawy (tak słusznie wyrok WSA w Krakowie z dnia 9 grudnia 2022 r., III SA/Kr 1043/22). Zarzuty podnoszone przez skarżącą są bezzasadne, ponieważ decyzje organów obu instancji nie były arbitralne, lecz podjęte zostały z poszanowaniem mających zastosowanie przepisów materialnoprawnych oraz przepisów procedury, w tym w szczególności z uwzględnieniem art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. Co więcej, wydane zostały w oparciu o całokształt materiału dowodowego sprawy, który pozyskany został w wyniku prawidłowo przeprowadzonego postępowania i przy jednoczesnym zaprezentowaniu prawidłowej oceny tego materiału.
Odnosząc się do podniesionego w skardze zarzutu przewlekłego prowadzenia postępowania, Sąd wskazuje, że skarżąca została zawiadomiona o niezałatwieniu sprawy w terminie oraz przysługujących jej środkach prawnych (k. 16 akt administracyjnych), ale z nich nie skorzystała.
Zgodnie z art. 106 § 3 p.p.s.a. sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania. Istota uzupełniającego postępowania dowodowego polega na jego przeprowadzeniu w sytuacji, gdy brak dowodu z dokumentu uniemożliwia lub znacznie utrudnia ocenę zgodności z prawem stanu faktycznego ustalonego przez organ (por. wyrok NSA z 28.08.2020 r., I GSK 199/18, CBOSA).
Celem postępowania dowodowego, o którym mowa w art. 106 § 3 p.p.s.a., nie jest ponowne ustalenie stanu faktycznego w sprawie administracyjnej lecz ocena, czy organy administracji ustaliły ten stan zgodnie z regułami obowiązującymi w procedurze administracyjnej, a następnie – czy dokonały prawidłowej subsumcji ustalonego stanu faktycznego do dyspozycji przepisów prawa materialnego. Przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego z dokumentu przez sąd jest dopuszczalne wówczas, gdy postulowany (bądź dopuszczony z urzędu) dowód pozostaje w związku z oceną legalności zaskarżonego aktu (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 października 2005 roku, sygn. akt II GSK 164/05, CBOSA). Przedłożone przez skarżącą dokumenty nie miały znaczenia dla oceny legalności zaskarżonej decyzji, dotyczyły bowiem okoliczności niespornych w sprawie, w szczególności sytuacji finansowej skarżącej, a zatem Sąd nie przeprowadzał dowodu na okoliczność ich treści.
Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym zgodnie z art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 1842 ze zm.).
Mając na względzie powyższe oraz fakt, że Sąd nie dopatrzył się w decyzji organu I i II instancji naruszeń prawa dających podstawę do ich uchylenia, na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło