III SA/Kr 1412/11

WyrokWSA w Krakowie2013-05-14

Skład orzekający: Krystyna Kutzner, Bożenna Blitek, Janusz Bociąga

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wykonanie eksmisji z lokalu mieszkalnego stanowi podstawę do wymeldowania osoby z pobytu stałego, nawet jeśli opuszczenie lokalu nie było dobrowolne?
Ratio decidendi
Wykonanie eksmisji z lokalu mieszkalnego, nawet jeśli nie było dobrowolne, jest równoznaczne z ustaniem pobytu osoby w tym lokalu w rozumieniu przepisów o ewidencji ludności i stanowi podstawę do wydania decyzji o wymeldowaniu. Sąd administracyjny nie jest właściwy do oceny prawidłowości czynności komorniczych związanych z wykonaniem wyroku eksmisyjnego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji o wymeldowaniu J. C. z pobytu stałego z budynku mieszkalnego po wykonanej eksmisji. Skarżący zarzucił, że eksmisja nie była dobrowolna i została wykonana z naruszeniem prawa. Organy administracji utrzymały w mocy decyzję o wymeldowaniu, uznając wykonaną eksmisję za podstawę do wymeldowania zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Kutzner (spr.) Sędziowie WSA Bożenna Blitek SO del. Janusz Bociąga Protokolant Monika Wójcik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 maja 2013 r. sprawy ze skargi J. C. na decyzję Wojewody z dnia 31 października 2011 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania I. skargę oddala, II. przyznaje od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na rzecz adwokata P. L. Kancelaria Adwokacka ul. [...] w K kwotę 240,00 (słownie: dwieście czterdzieści) złotych tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, podwyższoną o stawkę podatku od towarów i usług obowiązującą dla tego rodzaju czynności w dniu orzekania. Wojewoda, działając na podstawie : - art. 138 § 1 pkt. 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2000.98.1071 ), - art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U.2006.139.993 )- decyzją z dnia 31 października 2011r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję Wójta Gminy B z dnia [...] 2011r. nr [...] orzekającą o wymeldowaniu skarżącego J. C. z pobytu stałego z budynku nr [...] w miejscowości Ł. W uzasadnieniu decyzji odwoławczej organ podniósł, że sprawa o wymeldowanie skarżącego z miejsca pobytu stałego była jest po raz trzeci przedmiotem postępowania odwoławczego. Wójt Gminy B, po przeprowadzeniu w niniejszej sprawie postępowania uzupełniającego, ww. decyzją z dnia [...] 2011 r., orzekł o wymeldowaniu skarżącego z pobytu stałego z budynku nr [...] w miejscowości Ł, uznając, iż opuścił on przedmiotowy lokal w wyniku wykonanej eksmisji. W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący zarzucił, że wykonana eksmisja -nie ma nic wspólnego z dobrowolnym opuszczeniem lokalu, a nadto , że została ona wykonana z rażącym naruszeniem prawa. Wskazując na powyższe okoliczności skarżący wniósł o uchylenie decyzji organu pierwszej instancji. Wojewoda, po rozpatrzeniu odwołania stwierdził , że brak jest podstaw zmiany zaskarżonej decyzji i wyjaśnił, że zgodnie z art. 15 ust. 2 ww. ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Organ wyjaśnił, że zgodnie z utrwaloną linia orzecznictwa sądów administracyjnych za równoznaczne z dobrowolnym opuszczeniem lokalu przyjmuje się opuszczenie tego lokalu w wyniku przymusowej eksmisji (wyrok NSA z dnia 15 kwietnia 1996 r. -sygn. akt SA/Kr 1783/95). Egzekucja wyroku orzekającego eksmisję czy opróżnienie i wydanie lokalu powodowi przez osobę objętą wnioskiem egzekucyjnym jest aktem równoznacznym z ustaniem jej pobytu w tym lokalu w rozumieniu przepisu art. 6 ust. 1 ww. ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych (wyrok WSA z dnia 19 sierpnia 2010 r. - sygn. akt III SA/Kr 396/10). Zdaniem organu odwoławczego, Wójt Gminy B prawidłowo ocenił materiał dowodowy zgromadzony w sprawie, bowiem doszło do opróżnienia lokalu mieszkalnego wraz z osobami i rzeczami prawa ich reprezentującymi, opisanego jako budynek mieszkalny stanowiący część składową nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] położonej w Ł nr [...] gmina B i oddanie wyżej wymienionej nieruchomości w posiadanie wierzyciela , którym była H. M. Powyższe czynności komornicze zostały wykonane przez Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w dniu 28 czerwca 2011 r. Potwierdzeniem tych okoliczności jest pismo Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym z dnia 8 lipca 2011 r., sygn. akt [...], informujące o dokonanych w dniu 28 czerwca 2011 r. pod powyższym adresem czynnościach egzekucyjnych (k: 158 -159 akt sprawy). Wojewoda stwierdził, że w świetle przedstawionego wyżej orzecznictwa sądów administracyjnych , w wyniku eksmisji doszło wówczas do opuszczenia przez skarżącego budynku nr [...] w Ł w rozumieniu przepisu art. 15 ust. 2 ww. ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Zdaniem organu odwoławczego , dalsze utrzymywanie zameldowania skarżącego w miejscu, w którym nie przebywa z uwagi na prawomocne orzeczenie eksmisji ze spornego lokalu, stanowiłoby fikcją meldunkową niezgodną z obowiązującymi w tym zakresie przepisami. Odnosząc się do zarzutów odwołania dotyczących zasadności jego wymeldowania z budynku nr [...] w Ł w świetle wykonanej eksmisji , organ odwoławczy uznał za nieuzasadnione, gdyż czynności komornika były spowodowane nie zastosowaniem się skarżącego do nakazanego w wyroku sądowym opuszczenia i opróżnienia przedmiotowej nieruchomości i wydania jej H. M. Wykonanie eksmisji, jak wyżej podniesiono , jest równoznaczne z dobrowolnym opuszczeniem lokalu . Na powyższą decyzję wpłynęła skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, w której skarżący zarzucił, iż zaskarżona decyzja nie uwzględnia okoliczności, że nie opuścił spornego lokalu dobrowolnie , lecz został do tego zmuszony przez komornika , a wyrok eksmisyjny był wykonany z naruszeniem prawa. Skarżący zawnioskował przeprowadzenie dodatkowych dowodów w postaci zeznań świadków. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje : Stosownie do art.1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.2002.153.1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem . Oznacza to , że przedmiotem kontroli Sądu jest zgodność zaskarżonej decyzji z przepisami prawa materialnego , które mają zastosowanie w sprawie oraz z przepisami prawa procesowego , regulującymi tryb jej wydania . Wiążące przy tym są przepisy obowiązujące w dacie wydania zaskarżonej decyzji. Na podstawie art.134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2012.153.270) Sąd przy rozstrzyganiu sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Mając na uwadze wskazane powyżej kryterium legalności , Wojewódzki Sąd Administracyjny, po poddaniu ocenie ustalonych w sprawie w toku administracyjnego postępowania instancyjnego okoliczności faktycznych i istniejących wówczas okoliczności prawnych , nie znalazł podstaw dla stwierdzenia zasadności zarzutu naruszenia prawa, procesowego i materialnego w rozpoznawanej sprawie, mimo rozważenia w toku dokonanych czynności przepisu art.134 § 1 ww. ustawy. W rozpatrywanej sprawie okolicznością bezsporną jest , że wobec skarżącego w dniu 28 czerwca 2011 r. została wykonana eksmisja z budynku nr [...] w miejscowości Ł, co stanowiło dla organów administracyjnych orzekających w tej sprawie, podstawę do wydania decyzji o wymeldowaniu skarżącego z pobytu stałego w tym budynku. Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Wójta Gminy B należy stwierdzić , że przedmiotowe rozstrzygnięcia są zgodne z prawem . Stosownie do art. 15 ust. 2 ww. ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych organ gminy wydaje na wniosek właściciela lub innego podmiotu dysponującego tytułem prawnym do lokalu lub z urzędu decyzje w sprawie wymeldowania osoby , która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. W niniejszej sprawie organy orzekające obu instancji wyjaśniły stan faktyczny i dokonały prawidłowej jego oceny uznając , że skarżący opuścił dom nr [...] w miejscowości Ł, co w konsekwencji skutkowało jego wymeldowaniem z pobytu stałego w tym domu. Rozstrzygająca w tej sprawie była okoliczność , że komornik sądowy w dniu 28 czerwca 2011 r. wykonał prawomocny wyrok sądu powszechnego orzekający o eksmisji skarżącego. Sąd podzielił stanowisko organów orzekających , iż zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą sądów administracyjnych, egzekucja wyroku eksmisyjnego jest równoznaczna z ustaniem pobytu osoby eksmitowanej w lokalu w rozumieniu art.6 ust.1 ww. ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Powyższego stanowiska nie mogła zmienić argumentacja skargi dotycząca przeprowadzeniem eksmisji z naruszeniem obowiązujących przepisów , gdyż sąd administracyjny nie posiada kompetencji do oceny czynności podejmowanych przez komornika w związku z wykonywaniem wyroku eksmisyjnego. Sąd administracyjny nie ma podstaw do uznania , że przedmiotowy wyrok eksmisyjny jest wadliwy , a eksmisja nieskuteczna. W sprawie administracyjnej dotyczącej wymeldowania istotną jest, jak wyżej podniesiono , okoliczność , iż eksmisja została wykonana. Okolicznością bezsporną jest , że na skutek eksmisji z domu nr [...] w Ł skarżący nie przebywa pod tym adresem , a dalsze utrzymywanie zameldowania w tym miejscu stanowiłoby fikcję meldunkową , co jest nie zgodne z obowiązującymi przepisami. Za zgodne z prawem należy uznać stanowisko organów orzekających w niniejszej sprawie , że zarówno zameldowanie, jak i wymeldowanie stanowią akty rejestracji danych dotyczących pobytu określonej osoby lub ustania jej pobytu w określonym miejscu. Odnosząc się do zarzutu skarżącego, że nie opuścił dobrowolnie dotychczasowego miejsca zameldowania należy stwierdzić, że nakaz w wyroku sądowym opuszczenia i opróżnienia przedmiotowego domu przez skarżącego faktycznie nie jest dobrowolnym opuszczeniem tego miejsca , ale wynika z ostatecznego ustalenia sądu powszechnego , że skarżący jako osoba eksmitowana nie ma tytułu do przebywania w domu nr [...] w Ł . Opuszczenie tego miejsca poprzez wykonanie wyroku eksmisyjnego, w sensie prawnym, spełnia przesłankę opuszczenia domu ,w rozumieniu art. 15 ust. 2 ww. ustawy. Taki przypadek , jaki zaistniał w rozpatrywanej sprawie, a więc opuszczenie domu w wyniku przeprowadzonej eksmisji , stanowi odstępstwo od zasady wypracowanej przez orzecznictwo i doktrynę, że wymeldowanie osoby powiązane zostało z dobrowolnym i trwałym opuszczeniem lokalu/domu. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 19.06.2012r, sygn. akt II OSK 526/11 stwierdził, że " opuszczenie lokalu mieszkalnego wskutek wykonania wyroku nakazującego eksmisje jest opuszczeniem lokalu w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy z 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych , uzasadniającym wydanie decyzji o wymeldowaniu osoby eksmitowanej". Z kolei wyroku z dnia 08.03.2012r. , sygn. akt II OSK 1515/10 ten sam Sąd stwierdził: "prawomocny wyrok eksmisyjny sądu powszechnego potwierdza zaistnienie przesłanki z art. 15 ust. 2 ustawy z 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych". " W sprawach, w których przeprowadzona była egzekucja komornicza, wykonanie eksmisji jest równoznaczne z ustaniem pobytu skarżącego w spornym lokalu" - wyrok NSA z dnia 04.07.2008r. , sygn. akt II OSK 788/07. Sąd rozpatrujący skargę J. C. , w pełni podziela powyższe stanowisko . Ustalony przez organy administracyjne stan faktyczny sprawy tj. opuszczenie domu nr [...] w Ł przez skarżącego uzasadniało rozstrzygnięcia tych organów o jego wymeldowaniu. Obowiązkiem organu meldunkowego jest rejestracja stanu faktycznego i gromadzenie informacji w zakresie danych o miejscu pobytu danej osoby. Wobec niespornego faktu opuszczenia miejsca dotychczasowego zameldowania przez skarżącego , organy zobligowane były do rejestracji tej okoliczności w prowadzonej ewidencji ludności poprzez wymeldowanie skarżącego doprowadzając tym samym do zgodności stanu faktycznego z prowadzoną rejestracją. Skarga nie może być uwzględniona , ponieważ wyniki oceny przeprowadzonego postępowania i stanowisko organów nie dają podstawy do uchylenia zaskarżonej decyzji. Sąd uchyla zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 ww. ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi tylko w razie zaistnienia istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu .jeżeli mogły one mieć wpływ na wynik sprawy lub naruszenia przepisów prawa materialnego , które miało wpływ na wynik sprawy. W rozpatrywanej sprawie Sąd nie stwierdził takich wad i uchybień , dlatego należało orzec jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło