III SA/Kr 1412/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Jarosław Wiśniewski po rozpoznaniu w dniu 12 grudnia 2018r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi P. L. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 30 sierpnia 2017r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. P. L. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 30 sierpnia 2017r., nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej, w której zawarł jednocześnie wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, opierając go na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. Ww. wniosek uzasadniono tym, że skarżący nie jest osobą zamożną i ewentualne wszczęcie egzekucji, sparaliżowałoby dalsze jego funkcjonowanie. Zwrócono uwagę, że przedmiotowe postępowanie znajduje się dopiero w początkowej fazie, termin zakończenia postępowania jest trudny do przewidzenia, a wszczęcie egzekucji przed zakończeniem postępowania jest bardzo prawdopodobne. W ocenie skarżącego, decyzje wydane przez organy obu instancji są wadliwe, co potwierdza ich pobieżna lektura. Zdaniem skarżącego istnieje wysokie prawdopodobieństwo uchylenia zaskarżonej decyzji, co samo w sobie może stanowić przesłankę wstrzymania jej wykonania. Dodatkowo, brak wstrzymania wykonania decyzji, spowodowałby dalsze pokrzywdzenie skarżącego, poprzez ewentualne nieuprawnione zajęcie i egzekucję jego środków pieniężnych. W ocenie skarżącego, wstrzymanie wykonania decyzji jest więc uzasadnione. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2018r. poz. 1302 ze zm.; dalej jako: "p.p.s.a.") po przekazaniu sądowi skargi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Odmowa wstrzymania wykonania aktu lub czynności przez organ nie pozbawia skarżącego złożenia wniosku do sądu. Z powołanego wyżej przepisu wynika, że sąd może uwzględnić wniosek strony, gdy zachodzi, co najmniej jedna z przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Warunkiem wstrzymania wykonania aktu lub czynności jest wykazanie przez stronę skarżącą we wniosku okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W orzecznictwie ugruntował się pogląd, że z tak brzmiących przepisów wynika, iż wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu jest odstępstwem od zasady, a w konsekwencji tego, przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu nie powinny być interpretowane rozszerzająco. Należy podkreślić, że wykazanie okoliczności, przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji, spoczywa na stronie skarżącej. Jak podnoszono wielokrotnie w orzecznictwie, sąd nie bada z urzędu faktu, czy szkoda lub trudne do usunięcia skutki rzeczywiście mogą zaistnieć, lecz wykazanie tego faktu ciąży na wnioskodawcy. Pozostaje bowiem poza sporem, że przytoczona regulacja nakłada określone obowiązki nie tylko na sąd administracyjny, ale i na wnioskodawcę. Jest on zobowiązany: "do rzeczowego uzasadnienia swego wniosku, poprzez poparcie go twierdzeniami, tezami oraz stosownymi dokumentami, na okoliczność spełnienia ustawowych przesłanek udzielenia ochrony tymczasowej" (por. postanowienie NSA z dnia 24 czerwca 2008r., sygn. akt I FSK 983/08, LEX nr 468877). Pozostawienie przez ustawodawcę uznaniu sądu, zasadności wstrzymania aktu wiąże się w związku z powyższym z koniecznością szczególnie wnikliwego i przekonującego uzasadnienia przez skarżącego wniosku, wykazującego potrzebę wstrzymania wykonania aktu, zwłaszcza, że na tym etapie postępowania Sąd nie bada merytorycznej zasadności skargi (por. postanowienie NSA z dnia 10 maja 2011r., sygn. akt II FZ 106/11, LEX nr 795365). Jak wynika z powyższego, uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności), świadczących o istnieniu powyższych zagrożeń, co dopiero uzasadniać może wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Argumentacja takiego wniosku musi być odpowiednia, tzn. w sposób przekonujący pokazująca konkretne relacje między brakiem wstrzymania zaskarżonej decyzji, a wystąpieniem zagrożeń z art. 61 § 3 p.p.s.a. Brak należytego uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji w istocie uniemożliwia jego merytoryczną ocenę. W sytuacji, gdy – tak jak w niniejszej sprawie – chodzi o decyzję dotyczącą nałożonej kary pieniężnej, koniecznym jest wykazanie konkretnych przesłanek, wskazujących na trudną sytuację materialną oraz wykazanie, że uszczuplenie tego majątku o kolejne sumy, grozi wyrządzeniem znacznej szkody lub spowodowaniem trudnych do odwrócenia skutków (por. postanowienie NSA z dnia 26 stycznia 2010r., I FZ 481/09). Na gruncie przedmiotowej sprawy, skarżący swoje uzasadnienie wniosku ograniczył jedynie do twierdzeń o możliwości ewentualnego wszczęcia egzekucji, co w efekcie spowodowałoby jego funkcjonowanie. Skarżący nie wskazał jednak na żadne okoliczności, które uprawdopodobniłyby jego przypuszczenia. Nie wskazano, na czym konkretnie, miałoby polegać dalsze pokrzywdzenie skarżącego, poprzez ewentualne nieuprawnione zajęcie i egzekucję jego środków pieniężnych. Nadto, wniosek oparł on na kwestionowaniu zasadności decyzji, odsyłając w tym zakresie dodatkowo do uzasadnienia skargi. Okoliczności, na jakie powołuje się strona nie zostały jednak w żaden sposób poparte konkretnymi danymi i dokumentami źródłowymi, a powoływanie się na ewentualne teoretyczne sytuacje, stanowi jedynie kreowanie przypuszczalnych scenariuszy przez wnioskodawcę. Sąd podkreśla, że tego typu uzasadnienie wniosku, niepoparte żadną konkretną, merytoryczną argumentacją, co więcej, nie zawierające żadnych dokumentów źródłowych na poparcie zasadności przedmiotowego wniosku, nie może stanowić podstawy do jego uwzględnienia. Natomiast wysokość orzeczonej kwoty nałożonej kary pieniężnej, nie daje podstaw do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Dodatkowo wskazać należy, że w orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, iż do wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, nie jest wystarczający sam wywód strony. Uzasadnienie wniosku powinno się bowiem odnosić do konkretnych okoliczności, pozwalających wywieść, że wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy. Jego twierdzenia powinny być poparte dokumentami źródłowymi, zwłaszcza dotyczącymi jego sytuacji finansowej. Natomiast brak wyczerpującego uzasadnienia wniosku, uniemożliwia jego merytoryczną ocenę (por. postanowienie NSA z 30 listopada 2004r. sygn. akt GZ 120/04, publ. LEX nr 1405438, postanowienie NSA z dnia 18 maja 2004r. sygn. akt FZ 65/04, publ. LEX nr 1405435). Natomiast podmiot występujący o ochronę tymczasową nie może oczekiwać od sądu, aby ten wyręczając go, niejako z urzędu, poszukiwał usprawiedliwienia dla złożonego wniosku. Brak należytego uzasadnienia żądania o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, wyklucza dokonywanie jego merytorycznej oceny (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 25 kwietnia 2012r., sygn. akt II FSK 498/12; z dnia 10 maja 2011r., sygn. akt II FZ 106/11; z dnia 9 września 2011r., sygn. akt II FSK 1501/11; z dnia 28 września 2011r., sygn. akt I FZ 219/11; z dnia 26 listopada 2007r., sygn. akt II FZ 338/07, publ. w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Z taką sytuacją mamy do czynienia w analizowanym przypadku. Dlatego też, nie można stwierdzić, że strona wykazała konieczność przyznania jej ochrony tymczasowej w postaci wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Nie można przy tym pominąć faktu, że postępowanie w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, stanowi wyjątek od zasady wykonalności decyzji. Podkreślić również należy, że odmowa wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji na tym etapie postępowania nie ma nic wspólnego z analizą legalności wydania zaskarżonej decyzji. Sąd nie przeprowadzał żadnej kontroli legalności spornej decyzji. Dopiero na posiedzeniu jawnym, Sąd zbada merytorycznie zaskarżone w sprawie decyzje (organu I i II instancji) i oceni, czy są one zgodne z prawem i czy podnoszone przez skarżącego zarzuty są uzasadnione. Etap rozpoznania wniosku o wstrzymanie wykonywania zaskarżonej decyzji obejmuje tylko i wyłącznie ocenę, czy w świetle argumentacji skarżącego, zawartej we wniosku, spełnione są przesłanki, wynikające z art. 61 § 3 p.p.s.a. (czyli przesłanka wystąpienia w sprawie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub przesłanka spowodowania trudnych do odwrócenia skutków). Biorąc pod uwagę powyższe, Sąd uznał, że skoro skarżący nie uprawdopodobnił, że wykonanie zaskarżonej decyzji może spowodować trudne do odwrócenia skutki lub niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody, to należało odmówić wstrzymania wykonywania zaskarżonej decyzji. Sąd zwraca jednocześnie uwagę, że postanowienie o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności ma charakter wpadkowy, zaś jego byt prawny kończy się z chwilą wydania przez sąd orzeczenia uwzględniającego skargę lub uprawomocnienia się orzeczenia oddalającego skargę. Mając na względzie przedstawione powyżej okoliczności, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.