III SA/Kr 1457/24
WyrokWSA w Krakowie2025-03-20
Skład orzekający: Jakub Makuch, Katarzyna Marasek-Zybura, Marta Kisielowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, kwestionując istnienie związku przyczynowo-skutkowego między rezygnacją z zatrudnienia a sprawowaną opieką, mimo że wcześniej przyznano zasiłek opiekuńczy na podstawie tych samych przesłanek?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, uznając, że organy administracji nie wykazały w sposób należyty, dlaczego w krótkim odstępie czasu zakwestionowały istnienie związku przyczynowo-skutkowego między rezygnacją z pracy a opieką nad matką, mimo że wcześniej przyznano na tej podstawie zasiłek opiekuńczy. Ponadto, organy nie oceniły wszystkich zaoferowanych przez stronę dowodów, naruszając zasady postępowania administracyjnego.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego z powodu opieki nad niepełnosprawną matką. Organ I instancji odmówił przyznania świadczenia, powołując się m.in. na niekonstytucyjny art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji, kwestionując zakres opieki skarżącego i możliwość pogodzenia jej z pracą w gospodarstwie rolnym, a także wskazując na istnienie innych dzieci zobowiązanych do alimentacji. Skarżący w skardze podniósł zarzuty naruszenia przepisów ustawy o świadczeniach rodzinnych.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; odstępuje od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jakub Makuch (spr.) Sędzia WSA Katarzyna Marasek-Zybura Asesor WSA Marta Kisielowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 20 marca 2025 r. sprawy ze skargi P. F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Nowym Sączu z dnia 8 lipca 2024 r. znak SKO-NP-4115-130/24 w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; 2. odstępuje od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Nowym Sączu zaskarżoną do Sądu decyzją z 8.07.2024 r. (znak: SKO-NP-4115-130/24), po rozpatrzeniu odwołania P. F. (dalej jako: "skarżący"), utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy Słopnice z 4.03.2024 r. (znak: GOPS.5211.51.2023) o odmowie przyznania świadczenia pielęgnacyjnego.
Decyzja została wydana w następującym stanie sprawy:
1. Skarżący skierowanym do organu I instancji wnioskiem z 11.12.2023 r. zwrócił się o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego z uwagi na niepodejmowanie zatrudnienia spowodowane opieką nad niepełnosprawną w znacznym stopniu matką, J. F.
2. W wyniku wywiadu środowiskowego przeprowadzonego 9.02.2024 r. ustalono, że 95-letnia matka skarżącego, choć jest sprawna umysłowo i kontaktowa, to jednak ze względu na niepełnosprawność i starczy wiek wymaga pomocy przy wszystkich czynnościach dnia codziennego, w tym pomocy w higienie osobistej, czesaniu, obcinaniu paznokci, przebieraniu, wstawaniu z łóżka, chodzeniu. Jak zapisał pracownik socjalny, syn niepełnosprawnej wszystkie te czynności zapewnia, a nadto przygotowuje posiłki, dostarcza zakupy, zmienia pościel, przygotowuje opał, asystuje w wizytach lekarskich, mobilizuje matkę do aktywności. Ustalono także, iż matka skarżącego porusza się przy pomocy dwóch kul, a w ich braku – poruszanie się polega na opieraniu się o meble. Jeżeli jest taka potrzeba (np. z u uwagi na wysokie ciśnienie matki), to skarżący zostaje u niej na noc, a zasadniczo przebywa u niepełnosprawnej codziennie od 9 do 17-18. Pracownik socjalny odnotował, że w związku z zakresem sprawowanej opieki, skarżący nie pracuje.
3. W oświadczeniu z 9.02.2024 r. skarżący podał, że "zostaje u matki nawet przez kilka tygodni z przerwą na wyjazd do sklepu w celu zakupu żywności".
4. Wójt Gminy Słopnice decyzją z 4.03.2024 r. odmówił skarżącemu przyznania oczekiwanego wsparcia. Wskazał, iż poza skarżącym, niepełnosprawna ma jeszcze inne dzieci, tj.: syna A. (jest chory, ma problemy kardiologiczne, mieszka 100 km od matki) oraz syna M. (mieszka 30 km od matki, choruje na bezdech, przeszedł zabieg wyciągnięcia nerwu z ręki, nie jest w stanie utrzymać małych rzeczy w ręku). Organ podał, że do wniosku o świadczenie pielęgnacyjne skarżący załączył oświadczenie, iż od 30.03.2018 r. zaprzestał pracy w gospodarstwie rolnym. Na podstawie dokumentacji własnej organu stwierdzono, że skarżący - do 31.10.2023 r. - pobierał specjalny zasiłek opiekuńczy z tytułu sprawowania opieki nad matką. Na nowy okres zasiłkowy, tj. na rok 2023/24 odmówiono skarżącemu tego świadczenia z uwagi na przekroczenie kryterium dochodowego w związku z podniesieniem dochodów z gospodarstwa rolnego. W ocenie organu l instancji nie budzi wątpliwości występowanie związku przyczynowo-skutkowego między sprawowaniem opieki nad matką, a rezygnacją przez skarżącego z zatrudnienia (pracy). Wg Wójta, świadczenie jednak nie mogło zostać przyznane z uwagi na brak spełnienia przesłanki z art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych (dalej "ustawa"), tj. z uwagi na powstanie niepełnosprawności matki skarżącego w okresach określonych tym przepisem.
5. W odwołaniu od opisanej wyżej decyzji skarżący wskazał na brak jej zgodności rozstrzygnięcia z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z 21.10.2014 r. (sygn. akt K 38/13).
6. SKO w Nowym Sączu decyzją z 8.07.2024 r. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Zwróciło uwagę na brak konstytucyjności podstawy art. 17 ust. 1b ustawy, tj. prawnej decyzji Wójta, przywołując wyżej już podany wyrok T.K. i akcentując, że w tym zakresie objęta odwołaniem decyzja nie była prawidłowa. Dalej przywołało ustalenia wywiadu środowiskowego (por. punkt 2 uzasadnienia). SKO zwróciło także uwagę, że skarżący pobierał do 31.10.2023 r. specjalny zasiłek opiekuńczy z tytułu sprawowania opieki nad matką, a wsparcie to obecnie nie zostało przyznane z uwagi na przekroczenie dochodu.
Wg Kolegium Odwoławczego, z ustaleń wywiadu środowiskowego nie można wnioskować, aby faktyczny zakres opieki jaki wykonuje skarżący względem matki był tego rodzaju, że uniemożliwiałoby to podjęcie jakiejkolwiek aktywności zawodowej, czy też prowadzenie gospodarstwa rolnego. Wskazało SKO, że na podstawie materiału dowodowego nie sposób przyjąć, iż skarżący stale i nieprzerwanie sprawuje osobistą opiekę nad matką, zatem opieka ta nie wyczerpuje zakresu opieki wymaganej dla świadczenia pielęgnacyjnego. Z zasad doświadczenia życiowego wynika bowiem, że takie czynności jak: przygotowanie posiłków, robienie zakupów, sprzątanie, pranie, palenie w piecu, zakup i przygotowanie opału, zmiana pościeli, pomoc w higienie osobistej, czesanie, obcinanie paznokci, załatwianie spraw bieżących, opłacanie rachunków, dowóz do lekarza i wykup lekarstw - nie odbiegają od czynności, które wykonują osoby zajmujące się opieką np. nad starszymi rodzicami i jednocześnie pracujące zawodowo, czy prowadzący gospodarstwo rolne. Czynności te nie są tego rodzaju, że należy je wykonywać przez cały dzień. Ich realizacja odbywa się w ściśle określonych porach - z reguły rano i wieczorem. Trudno więc w ocenie Kolegium Odwoławczego uznać, że wykonywanie tychże czynności uniemożliwia podjęcie skarżącemu jakiejkolwiek pracy, chociażby w ograniczonym zakresie.
Dodał organ odwoławczy, że z ustaleń organu l instancji nie wynika, aby niepełnosprawna była obłożnie chora (leżąca, wymagająca karmienia) i niekontaktowa. Z wywiadu środowiskowego wynika natomiast, że matka skarżącego jest sprawna umysłowo i pomimo zaawansowanego wieku - jest w stanie, przy pomocy kul łokciowych, samodzielnie się poruszać. Ponadto osoba ta jest w stanie sama pozostać w domu, albowiem sama mieszka. Nie można więc przyjąć, iż skarżący stale sprawuje osobistą opiekę nad matką. Wg Kolegium Odwoławczego, zakres świadczonej opieki wskazuje na to, że niepełnosprawna może samodzielne funkcjonowanie w odrębnym niż skarżący miejscu zamieszkania.
Akcentowało także SKO, że zakres oraz rozmiar czasowy opieki sprawowanej przez skarżącego ustalony na podstawie wywiadu środowiskowego jak i ten wynikający z harmonogramu czynności opiekuńczych wykonywanych w ciągu dnia nad matką - jest do pogodzenia z dalszym prowadzeniem gospodarstwa rolnego. Charakter pracy w gospodarstwie rolnym - przy wsparciu w postaci usług opiekuńczych oraz przy współuczestnictwie pozostałego jego rodzeństwa – pozwala na dostosowanie godzin takiej pracy do czynności opiekuńczych.
Nadto Kolegium Odwoławcze zwróciło uwagę na pozostałe dwie osoby zobowiązane do alimentowania niepełnosprawnej, które mogą łożyć środki na matkę realizując w ten sposób swój ustawowy obowiązek.
7. W skardze na opisaną wyżej decyzję skarżący zarzucił naruszenie art. 17 ust. 1, art. 17 ust. 1 pkt 4 w zw. z art. 17 ust. 1 a ustawy poprzez przyjęcie, że nie spełnia on przesłanek do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego oraz że są inne osoby zaliczone do kręgu osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego. W uzasadnieniu skargi przywołane zostały sygnatury orzeczeń sądowych mających wskazywać na obowiązek organów administracji działania na podstawie prawa. Przywołano też treść art. 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych.
Skarżący domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej jej decyzji organu I instancji, a nadto wniósł o zasądzenie kosztów postępowania.
8. W odpowiedzi na skargę organ domagał się jej oddalenia, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Sądowoadministracyjna kontrola zaskarżonych decyzji wykazała, że akty te naruszają prawo w sposób nakazujący pozbawienie ich mocy wiążącej.
Na wstępie należy podkreślić, że SKO w Nowym Sączu w wydanej w tej sprawie decyzji trafnie zweryfikowało błędny pogląd organu I instancji przyjmujący, jako przeszkodę do przyznania skarżącej żądanego świadczenia pielęgnacyjnego okoliczność powstania niepełnosprawności u osoby, nad którą jest sprawowana opieka, po 25. roku życia (art. 17 ust. 1b ustawy z dnia 28.11.2003 r. o świadczeniach rodzinnych; Dz. U. 2023 r., poz. 390; dalej u.ś.r.). Kolegium Odwoławcze wskazując bowiem na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 21.10.2014 r. (sygn. akt K 38/13) prawidłowo wywiodło, że kryterium momentu powstania niepełnosprawności, jako uniemożliwiające uzyskanie świadczenia pielęgnacyjnego, utraciło przymiot konstytucyjności, co skutkować winno aktualnie tym, że nie jest dopuszczalne oparcie odmowy przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego na tej części przepisu art. 17 ust. 1b u.ś.r., która została uznana za niezgodną z art. 32 ust. 1 Konstytucji RP.
Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowił art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r. w brzmieniu obowiązującym do 31.12.2023 r. Przepis ten mówił, że świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje także innym – niż wymienione w poprzednich punktach tego ustępu – osobom, na których zgodnie z przepisami Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego ciąży obowiązek alimentacyjny, jeżeli osoby te nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności.
W celu uzyskania świadczenia pielęgnacyjnego należy zatem wykazać, że osoba ubiegająca się o to świadczenie, nie tylko należy do kręgu osób w nim wskazanych, ale także stale i osobiście opiekuje się bliską (tj. objętą ustawowym obowiązkiem alimentacyjnym) osobą niepełnosprawną. Fundamentalną jest tu kwestia, czy taka opieka stanowi przeszkodę do wykonywania pracy zawodowej, a tym samym, czy w istocie zachodzi bezpośredni związek przyczynowy pomiędzy rezygnacją (niepodejmowaniem) zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, a sprawowaną opieką. Innymi słowy, zaniechanie aktywności zawodowej opiekuna musi nastąpić w celu sprawowania opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny. Podkreślić bowiem należy, że świadczenie pielęgnacyjne nie jest przyznawane za sam tylko fakt opieki nad niepełnosprawnym, lecz za rzeczywisty brak możliwości podjęcia zatrudnienia przez opiekuna (lub jego rezygnację z zatrudnienia) – wynikający właśnie z konieczności sprawowania tej opieki.
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym prezentowany jest słuszny pogląd, że art. 17 ust. 1 ustawy należy stosować wyłącznie do takich stanów faktycznych, w których zakres opieki wyklucza możliwość podjęcia jakiejkolwiek pracy zarobkowej (por. wyrok NSA z 17.10.2020 r., sygn. akt I OSK 1148/20) z uwagi na całkowitą zależność osoby niepełnosprawnej od opiekuna (WSA w Warszawie w wyroku z 7.10.2011 r. sygn. I SA/Wa 1265/11). Pojęcie "opieki", o którym mowa w art. 17 ust. 1 ustawy utożsamiać należy ze stałą i bezpośrednią troską o zapewnienie osobie niepełnosprawnej realizacji jej podstawowych potrzeb życiowych i społecznych, których sama nie jest ona w stanie zrealizować z uwagi na swoją niepełnosprawność. Opieka ta powinna być przy tym tak absorbująca, że podjęcie jakiejkolwiek aktywności zawodowej przez opiekuna musiałoby się odbyć ze szkodą dla niej (por. wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 18.03.2021 r., sygn. akt IV SA/Wr 51/21, por. też wyrok WSA w Krakowie z 19.01.2023 r., sygn. akt III SA/Kr 1389/22).
W zaskarżonej decyzji SKO sformułowało pogląd, że skarżący, aby opiekować się niepełnosprawną w znacznym stopniu matką - nie musi rezygnować z zatrudnienia (pracy w gospodarstwie rolnym), gdyż realizowane względem niepełnosprawnej czynności stanowią tzw. zwykłe czynności dnia codziennego, nadto stan zdrowia matki skarżącego pozwala jej na samodzielne funkcjonowanie. Dodatkowo Kolegium zwróciło uwagę, że poza skarżącym są jeszcze inne dzieci niepełnosprawnej, które także winny uczestniczyć w opiece nad nią.
W ocenie Sądu, kontrolowane rozstrzygnięcie i towarzyszące mu motywy, nie zostało wywiedzione w oparciu o kompleksowe ustalenie i wnikliwe rozważenie wszystkich istotnych okoliczności tej sprawy.
W realiach kontrolowanego przypadku dostrzec bowiem należy, że zakres opieki realizowanej przez skarżącego względem niepełnosprawnej matki został już uprzednio oceniony jako tak znaczny, że doprowadził Wójta Gminy Słopnice do przyjęcia istnienia związku przyczynowo-skutkowego między rezygnacją przez skarżącego z zatrudnienia, a opieką realizowaną nad matką. Jak bowiem wynika z akt sprawy, skarżącemu został przyznany specjalny zasiłek opiekuńczy, a przyznanie tego wsparcia było wynikiem stwierdzenia, że pasywność zawodowa skarżącego wynika z realizowanej opieki nad matką. Podkreślić bowiem trzeba, że przywołane na wstępie uzasadnienia przesłanki przyznania świadczenia pielęgnacyjnego są zasadniczo tożsame względem przesłanek warunkujących udzielenie specjalnego zasiłku opiekuńczego. Przepis bowiem art. 16a ust. 1 u.ś.r. przewidywał, że przyznanie specjalnego zasiłku opiekuńczego wymagało właśnie wykazania związku przyczynowo-skutkowego między rezygnacją (niepodejmowaniem) przez opiekuna zatrudnienia, a opieką sprawowaną nad niepełnosprawnym w znacznym stopniu członkiem bliskiej rodziny. Istnienie w przypadku skarżącego takiego właśnie związku zostało więc już uprzednio dowiedzione. Choć z przekazanych Sądowi przez organ akt nie wynikało to, od kiedy skarżący pobierał specjalny zasiłek opiekuńczy na matkę, to jednak w sprawie było niewątpliwe, że ostatnie przyznanie tegoż wsparcia nastąpiło na okres 2022/23, a odmowa kontynuacji tego zasiłku wynikała z przekroczenia przez skarżącego kryterium dochodowego. W ocenianym przypadku mamy zatem do czynienia z sytuacją, że te same prawne istotne przesłanki, organ administracji w nieodległym odstępie czasu raz uznał za spełnione, aby następnie ich istnienie zakwestionować. W ocenie Sądu, w przedstawionych uwarunkowaniach zakwestionowanie związku przyczynowo-skutkowego, choć oczywiście niewykluczone, wymagało jednak poczynienia ustaleń, ocen i rozważań co do tego, czym w istocie różnił się zakres opieki sprawowanej przez skarżącego poprzednio (na etapie przyznawania specjalnego zasiłku opiekuńczego), od obecnie stwierdzonego. Zajęcia stanowiska w sygnalizowanym aspekcie wymagała bowiem obowiązująca w postępowaniu administracyjnym zasada budowania zaufania do organów władzy publicznej (art. 8 par. 1 k.p.a.). Strona, która uprzednio spełniła już wszystkie przesłanki uprawniające do uwzględnienia jej żądania (w ramach postępowania o przyznanie specjalnego zasiłku opiekuńczego), ma uzasadnione prawo oczekiwać od organów administracji publicznej, aby w identycznej sprawie (dot. świadczenia pielęgnacyjnego), przy niezmienionych okolicznościach faktycznych i zbliżonych realiach prawnych, kolejne jej podanie zostało załatwione w sposób analogiczny, do uprzednio już rozstrzygniętego. Stąd też, we wskazanych wyżej uwarunkowaniach ocenianej sprawy, fakt aktualnego zanegowania związku przyczynowo-skutkowego wymagał od organu odniesienia się do przedstawionego wyżej zagadnienia (na aspekt ten zwracał uwagę NSA m.in. w wyroku z 24.11.2022 r., I OSK 168/22, oraz z 4.12.2024 r.; I OSK 2881/23). Ustalenie natomiast tego, że zmianie uległ stan zdrowia niepełnosprawnej rzutujący na zakres niezbędnej opieki pozwoliłoby rozważać, czy skarżący ma możliwość zarobkowania, choćby w niepełnym wymiarze czasu pracy (por. wyrok WSA w Białymstoku z 11.10.2022 r., sygn. akt II SA/Bk 593/22), a to z kolei pozwoliłoby podważyć istnienie związku przyczynowego. Takich ustaleń oraz związanych z nimi rozważań w tej sprawie nie przeprowadzono, co niewątpliwie czyniło kontrolowaną decyzję wadliwą jako naruszającą art. 8 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. i art. 7 oraz art. 77 par. 1 k.p.a.
Odnośnie natomiast do skali opieki realizowanej przez skarżącego względem matki ponownie zauważyć trzeba, że akta sprawy (k. 52) wskazują na to, iż odmowa przyznania skarżącemu specjalnego zasiłku opiekuńczego nie wynikała z odmiennej, względem poczynionej wcześniej oceny związku przyczynowo-skutkowego (nikłego zakresu obowiązków opiekuńczych), lecz z niespełnienia przez skarżącego kryterium dochodowego (art. 16a ust. 2 u.ś.r.). Była to więc okoliczność pozbawiona znaczenia z punktu widzenia przesłanek przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Nadto, w analizowanym aspekcie (zakresu opieki) dostrzec trzeba, że pracownik socjalny w wywiadzie środowiskowym zapisał, że mająca 95 lat niepełnosprawna matka skarżącego wymaga ciągłej pomocy we wszystkich elementarnych czynnościach dnia codziennego (k. 37). Tak ustalony zakres czynności opiekuńczych, przy uwzględnieniu potrzeb wynikających z wieku niepełnosprawnej – winien zostać przez organ oceniony z perspektywy przesłanek przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Dodatkowo, skarżący zaoferował organom administracji wykaz czynności opiekuńczych (k. 4) oraz złożył oświadczenie (k. 43-44), a dokumentów tych nie ocenił żaden z orzekających organów administracji. Takie zaniechanie niewątpliwie świadczyło o naruszeniu przez oba organy art. 7, art. 77, art. 80 k.p.a. – w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W kwestii okoliczności, którą Kolegium Odwoławcze powołało jako argument za negatywnym załatwieniem wniosku skarżącego – tj. udziału jego rodzeństwa w opiece nad matką – Sąd wskazuje, że pogląd akcentujący znacznie tej okoliczności dla rozstrzygnięcia sprawy nie zyskał uznania w orzecznictwie sądowoadministracyjnym. NSA w szeregu orzeczeń (por. przykładowo wyroki z: 9 sierpnia 2023 r., sygn. akt I OSK 1661/22, 12 grudnia 2023 r., sygn. akt I OSK 2057/22, z 6 lutego 2024 r., sygn. akt I OSK 157/23, czy z 29 maja 2024 r., sygn. akt I OSK 1552/23) wskazywał bowiem, że brak jest podstaw do wprowadzania przez organy lub sąd administracyjny dodatkowych negatywnych przesłanek przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, takich jak posiadanie przez wnioskodawczynię rodzeństwa zobowiązanego alimentacyjnie wobec niepełnosprawnego rodzica. Jeżeli bowiem jest kilka osób zobowiązanych w jednakowym stopniu do alimentacji, to można przyznać świadczenie jednej z nich, jeżeli tylko spełnia przewidziane prawem warunki. Tym samym uznać należało, iż przywołana przez Kolegium Odwoławcze okoliczność, nie mogła rzutować na kierunek rozpatrzenia tej sprawy.
W zakresie decyzji organu I instancji wskazać należy, iż zasadnicza motywacja tego organu przesądzająca o negatywnym załatwieniu wniosku skarżącego opierała się na wskazaniu braku spełnienia przesłanek zwartych w niekonstytucyjnej regulacji prawnej – tj. art. 17 ust. 1b u.ś.r., co samoistnie czyniło tę decyzję wadliwą (por. wyżej). Nadto decyzja ta, poza zrelacjonowaniem różnych okoliczności ustalonych w sprawie, nie zawierała analizy stwierdzonego stanu faktycznego z perspektywy warunków przyznania oczekiwanego przez skarżącego wsparcia. Taką konstrukcję rozstrzygnięcia ocenić należało krytycznie z perspektywy wymogów stawianych decyzji administracyjnej, a wynikających z art. 107 par. 3 k.p.a. oraz z perspektywy obowiązku organu zaprezentowania wszechstronnej oceny dowodów zgromadzonych w sprawie (art. 80 k.p.a.). W ponownie prowadzonym postępowaniu organ winien zatem wnikliwie sprawę rozpatrzeć i wydać decyzję czyniącą zadość wskazanym ostatnio przepisom.
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935) orzekł jak w pkt 1. sentencji wyroku.
O kosztach (pkt 2 sentencji) orzeczono na zasadzie art. 206 p.p.s.a. Przepis ten stanowi, że sąd może w uzasadnionych przypadkach odstąpić od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania w całości lub w części. Cytowany przepis obejmuje swoim zakresem także uprawnienie Sądu do określenia wysokości wynagrodzenia zawodowego pełnomocnika strony w ramach oceny czynności tego pełnomocnika podejmowanych w postępowaniu sądowym. Przy określaniu wysokości wynagrodzenia pełnomocnika uwzględniać trzeba bowiem każdorazowo szereg okoliczności, wśród których wymienić należy m.in. stopień zawiłości sprawy, jak też wkład pełnomocnika, w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy. Sądowi z urzędu jest wiadomym, że pełnomocnik skarżącego wnosi jednobrzmiącej treści skargi na decyzje wydawane w przedmiocie odmowy przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. Także skarga wniesiona w tej sprawie wpisywała się w przyjęty dotychczas w innych sprawach schemat treściowy i nie zawierała żadnych elementów indywidualizujących kontrolowany przypadek, pozostając w istocie bez bliższego związku z realiami tej sprawy. Wywiedziona skarga nie przyczyniła się więc do wyjaśnienia sprawy. W takich okolicznościach, w ocenie Sądu, wniosek o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania (tj. w tej sprawie, z uwagi na zwolnienie skarżącego z wpisu sądowego, w istocie w rachubę wchodziłyby jedynie koszty zastępstwa procesowego zawodowego pełnomocnika) – nie mógł zostać uwzględniony, przez co Sąd, odstąpił od zasądzenia zwrotu tych kosztów w całości, stosując cytowany wyżej art. 206 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło