III SA/Kr 1576/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Janusz Kasprzycki (spr.) Sędziowie: WSA Katarzyna Marasek-Zybura Asesor WSA Ewelina Dziuban po rozpoznaniu w dniu 5 marca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi A. B. na postanowienie Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 5 września 2025 r., znak: NE.906.1.85.2025, w przedmiocie stanowiska wierzyciela do wniesionych zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę. Zaskarżonym przez A. B., zwaną dalej skarżącą, postanowieniem z dnia 5 września 2025 r., znak: NE.906.1.85.2025, Małopolski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2025 r., poz. 1691 – zwanej dalej w skrócie - k.p.a.) w związku z art. 17 § 1 i § 2 oraz z art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2025 r., poz. 132 – zwanej dalej – ustawą o postepowaniu egzekucyjnym w administracji) utrzymał w mocy postanowienie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego (dalej: PPIS) w Myślenicach z dnia 25 lipca 2025 r. nr 58/2025, znak: NEP.90802.2.210.2023, w przedmiocie stanowiska wierzyciela co do wniesionych zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych: Poradnia Zdrowia Rodziny "A." przekazała do PPIS w Myślenicach, "Raport o przypadkach niewykonania obowiązkowych szczepień ochronnych EPI/RS/RNOSz/PL1209D/001583/2024 za okres od 2024-01-01 do 2024-03-31 r.", z którego wynika, że - matka małoletniej córki (...) została wykazana jako uchylająca się od wykonania obowiązku szczepień ochronnych. Pismem z dnia 6 czerwca 2024 r., znak: [...], PPIS w Myślenicach wezwał matkę małoletniej do wykonania zaległych szczepień. Korespondencja została odebrana przez dorosłego domownika w dniu 10 czerwca 2024 r., za zwrotnym potwierdzeniem odbioru. Upomnieniem z dnia 19 lipca 2024 r., znak: [...], PPIS w Myślenicach działający jako wierzyciel, wezwał skarżącą do niezwłocznego wykonania obowiązku zaszczepienia małoletniej córki. Upomnienie zostało wystawione w oparciu o przekazany przez PZR "A" raport, na podstawie którego stwierdzono, iż obowiązek wynikający z art. 17 ust. 1 w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu chorób zakaźnych u ludzi (Dz. U. z 2025 r., poz. 1675, zwanej dalej ustawą o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi) oraz rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 27 września 2023 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych (Dz. U. z 2025 r., poz. 782, zwanego dalej rozporządzeniem w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych) dotyczący zaszczepienia małoletniej nie został wykonany, pomimo wyznaczonego terminu. W treści upomnienia zawarto informację, iż w przypadku niewykonania szczepień po upływie 7 dni od daty doręczenia pisma sprawa zostanie skierowana na drogę postępowania egzekucyjnego. Upomnienie zostało odebrane przez dorosłego domownika w dniu 22 lipca 2024 r., za zwrotnym potwierdzeniem odbioru. PPIS w Myślenicach ustalił, że dokumentacja medyczna małoletniej została przeniesiona do Centrum Medycznego w M., jednak nadal nie zrealizowano szczepień ochronnych małoletniej; brak też zaświadczenia o odroczeniu szczepień ochronnych. Pismem z dnia 17 marca 2025 r., znak: [...], PPIS w Myślenicach przesłał do Wojewody Małopolskiego wniosek o wszczęcie egzekucji administracyjnej wobec skarżącej. Równocześnie wniósł o zastosowanie środka egzekucji w postaci grzywny w celu przymuszenia, w kwocie 1000 zł. Do wniosku załączono tytuł wykonawczy dnia 17 marca 2025 r. Pismem z dnia 17 czerwca 2025 r. skarżąca zgłosiła do Wojewody Małopolskiego zarzuty w sprawie postępowania egzekucyjnego wszczętego tytułem wykonawczym z dnia 17 marca 2025 r. Postanowieniem z dnia 25 lipca 2025 r. nr 58/2025, znak: NEP.90802.2.212.2023, PPIS w Myślenicach oddalił zarzuty w sprawie egzekucji administracyjnej. Na powyższe postanowienie skarżący wniósł zażalenie. Wymienionym na wstępie postanowieniem organ odwoławczy utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte tytułem wykonawczym z dnia 17 marca 2025 r. na podstawie art. 17 ust. 1 w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi, zgodnie z którym osoby przebywające na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej są obowiązane na zasadach określonych w ustawie do poddawania się szczepieniom ochronnym. Wykaz obowiązkowych szczepień ochronnych i grup osób obowiązanych do poddania się tym szczepieniom został określony ww. art. 17 ustawy oraz w rozporządzeniu w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych. Obowiązek poddania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym określony został w załączniku nr 1 do ww. rozporządzenia pn. "Schemat obowiązkowych szczepień dzieci i młodzieży", wskazuje on szczegółowo terminy wykonania obowiązkowych szczepień ochronnych, wiek w którym powstaje obowiązek szczepienia oraz liczby poszczególnych dawek tych szczepień. Organ odwoławczy ustalił, że córka skarżącej nie została poddana obowiązkowemu szczepieniu ochronnemu przeciwko: wirusowemu zapaleniu wątroby typu B, błonicy, tężcowi, krztuścowi, ostremu nagminnemu porażeniu dziecięcemu (poliomyelitis), odrze, nagminnemu zapaleniu przyusznic (śwince) i różyczce. Z wytycznych zawartych w "Schemacie obowiązkowych szczepień dzieci i młodzieży" jednoznacznie wynika, iż dla ww. dziecka urodzonego 26 marca 2018 r. okresy realizacji schematu szczepienia ochronnego przeciwko ww. chorobom przypadają: - wirusowe zapalenie wątroby typu B - ostatnia III dawka szczepienia podstawowego na 7 m. ż. (przy zastosowaniu schematu 3 - dawkowego); - poliomyelitis- ostatnia III dawka szczepienia podstawowego na 16-18 m. ż., szczepienie przypominające pojedyncza dawka - do ukończenia 6 r. ż.; - błonica, tężec, krztusiec - ostatnia IV dawka szczepienia podstawowego na 16-18 m. ż., szczepienie przypominające pojedyncza dawka - do ukończenia 6 r. ż.; - odrą, nagminne zapalenie przyusznic (świnka), różyczka -1 dawka szczepienia podstawowego w 13-15 m. ż., szczepienie przypominające pojedyncza dawka do ukończenia 6 r. ż. Termin wykonalności obowiązku szczepienia ochronnego upływa po ukończeniu miesiąca lub roku życia wskazanego dla konkretnego szczepienia w kolumnie 4 pt. "Termin wykonania szczepienia" w tabeli pn. "Schemat obowiązkowych szczepień dzieci i młodzieży" zawartej w załączniku nr 1 do rozporządzenia w sprawie obowiązkowych szczepień i podlega wymagalności do ukończenia roku życia wskazanego do konkretnego szczepienia w § 3 ww. rozporządzenia. W sytuacji, kiedy doszło do zaburzenia realizacji obowiązującego schematu szczepień, pominięte dawki szczepienia przeciw: wirusowemu zapaleniu wątroby typu B, nagminnemu porażeniu dziecięcemu (poliomyelitis), błonicy, tężcowi, krztuścowi, odrze, nagminnemu zapaleniu przyusznic (świnka) i różyczce, powinny być uzupełnione do ukończenia 19 r.ż., w oparciu o indywidualny kalendarz szczepień. Organ wyjaśnił, że obowiązek poddania się szczepieniu wynika wprost z art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi, a wykaz obowiązkowych szczepień ochronnych i grup osób obowiązanych do poddania się tym szczepieniom został określony ww. art. 17 ustawy oraz w rozporządzeniu w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych. Ustawodawca przewidział odpowiedni mechanizm poprzedzający wykonanie szczepienia, tj. badanie kwalifikacyjne celem stwierdzenia, czy nie istnieją w konkretnym przypadku przeciwwskazania do wykonania szczepienia. W ocenie skarżącej, wierzyciel uznał obowiązek za wykonalny nie biorąc pod uwagę braku ustalonego indywidualnego kalendarza szczepień oraz braku przeprowadzenia badania kwalifikacyjnego przed wykonaniem zabiegu szczepienia naruszając tym samym art. 5 ust. 1 pkt 1 lit b w zw. z art. 17 ust. 2, 4 i 5 ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi. Z dokumentacji zgromadzonej w sprawie nie wynika jednak, by skarżąca zgłosiła się z dzieckiem na badanie kwalifikacyjne celem wykonania szczepienia lub uzyskania odroczenia terminu szczepień. Badanie kwalifikacyjne jest niezbędnym oraz przede wszystkim integralnym elementem szczepienia ochronnego. Lekarskie badanie kwalifikacyjne, ważne jest 24 godziny od jego przeprowadzenia i ma na celu upewnienie się lekarza co do wykluczenia przeciwwskazań do podania szczepionki, odroczenie wykonania szczepienia, ewentualnie zmianę schematu szczepień. Po przeprowadzonym badaniu lekarz wydaje zaświadczenie o przeprowadzonym lekarskim badaniu kwalifikacyjnym. Wzór zaświadczenia o przeprowadzonym lekarskim badaniu kwalifikacyjnym stanowi załącznik nr 2 do rozporządzenia w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych. Jeżeli lekarz przeprowadzający badanie kwalifikacyjne stwierdzi brak przeciwwskazań do wykonania szczepienia ochronnego, badanie to jest ważne 24 godziny od daty i godziny wskazanej w ww. zaświadczeniu. W sytuacji, kiedy lekarz przeprowadzający badanie kwalifikacyjne stwierdza przeciwwskazania do przeprowadzenia szczepienia ochronnego, kieruje osobę objętą obowiązkiem szczepienia ochronnego do konsultacji specjalistycznej do poradni. Dopiero na tym etapie, zgodnie z § 11 rozporządzenia w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych, po przeprowadzonej konsultacji specjalistycznej, w wyniku której lekarskie badanie kwalifikacyjne daje podstawy do długotrwałego odroczenia obowiązkowego szczepienia ochronnego, lekarz specjalista odnotowuje jej wynik w karcie uodpornienia, będącej załącznikiem nr 3 ww. rozporządzenia, z uwzględnieniem okresu przeciwwskazania do wykonania szczepienia, rodzaju szczepionek przeciwwskazanych do stosowania lub indywidualnego programu szczepień ochronnych, ze wskazaniem rodzajów stosowanych szczepionek oraz terminu kolejnej konsultacji specjalistycznej. Zatem, w ocenie organu odwoławczego PPIS w Myślenicach, kierując w dniu 7 marca 2025 r. wniosek o wszczęcie egzekucji administracyjnej do Wojewody Małopolskiego, działał w ramach obowiązujących przepisów prawa i podejmował działania zmierzające do wyegzekwowania obowiązku szczepień ochronnych u małoletniej córki skarżącego. Organ odwoławczy wskazał nadto, ze nie posiada kompetencji do oceny zarzutów zażalenia dotyczących niezgodności rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 27 września 2023 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP. Zarzuty te stanowią w istocie analizę funkcjonującego systemu szczepień ochronnych zarówno w ujęciu organizacyjnym jak i prawnym. Argumentacja w tym zakresie, w szczególności naruszenie konstytucyjnej zasady proporcjonalności oraz ingerencja w prawo do prywatności nie może odnieść skutku prawnego, gdyż nie stanowi podstawy zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej w trybie art. 33 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, nie mieści się w określonym w ww. przepisach katalogu. Również kwestia braku regulacji dotyczących rejestracji niepożądanych odczynów poszczepiennych (NOP) oraz stworzenia systemu odszkodowawczego z powodu NOP - pozostaje bez związku z wymagalnością obowiązku szczepień ochronnych i nie ma wpływu na rozstrzygnięcie organu w kontekście rozpatrywanych zarzutów. Działania prowadzone przez PPIS w Myślenicach wobec skarżącej są zgodne z art. 2 i art. 5 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej. Organ pierwszej instancji realizował nie tyle możliwość; co obowiązek nadzoru nad szczepieniami ochronnymi w oparciu w przepisy prawa usankcjonowane zgodnie z funkcjonującym systemem prawnym wynikającym z Konstytucji RP. Organ nadmienił, iż w związku z dołączonym do zażalenia wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 grudnia 2023 r., sygn. akt: II GSK 1709/23, doszło do naruszenia ochrony danych osobowych tj. Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (DE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) zwanego dalej rodo. Publikację (udostępnianie) orzeczeń musi poprzedzać anonimizacja treści dokumentu, celem uniemożliwienia identyfikacji występujących w dokumencie osób fizycznych zachowując jednocześnie czytelność dokumentu i jego treść natury ogólnej. Pogodzenie prawa do informacji publicznej z prawem do prywatności powinno zostać zrealizowane poprzez odpowiednią anonimizację danych, umożliwiających identyfikację osób. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów: - art. 87 Konstytucji RP w zw. z art. 17 ust. 11 ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi w zw. z rozporządzeniem w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych poprzez wyprowadzenie terminów wymagalności poszczególnych szczepień z tego rozporządzenia, mimo że zostało ono wydane z przekroczeniem delegacji ustawowej, jak również poprzez prowadzenie egzekucji, mimo że obowiązek wygasł, - art. 5 ust. 1 pkt 1b ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi w zw. z § 3 rozporządzenia w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych poprzez uznanie, iż obowiązek szczepień ochronnych u małoletniej w zakresie podania poszczególnych dawek szczepionek jest wymagalny ze względu na osiągnięcie przez nią przedziału wiekowego, mimo iż rozporządzenie to zostało wydane z przekroczeniem delegacji ustawowej, - art. 124 § 1 i 2 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 126 k.p.a. w zw. z art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez niewskazanie w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia aktu prawnego, z którego wynika wymagalność obowiązku podania małoletniej poszczególnych dawek szczepionek, dowodów na których oparł się organ oraz dowodów, którym odmówił wiary stwierdzając, iż obowiązek zaszczepienia małoletniej przeciwko chorobom wymienionym w tytule wykonawczym jest wymagalny i podlega egzekucji administracyjnej, - art. 8 ust. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności oraz art. 31 ust. 1 w. zw. z art. 47 w zw. z art. 68 Konstytucji RP poprzez uznanie, iż zachodzą przesłanki do ograniczenia przysługującego skarżącemu prawa do ochrony życia prywatnego oraz prawa do ochrony zdrowia. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r., poz. 1267) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r., poz. 143, zwanej dalej w skrócie P.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, stosując środki określone w ustawie. Kontrola sądu polega na zbadaniu zgodności z prawem (legalności) zaskarżonego aktu (odpowiednio decyzji, postanowienia) z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Sąd nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, zgodnie z dyspozycją art. 134 § 1 P.p.s.a. Sąd administracyjny nie rozstrzyga więc merytorycznie, lecz ocenia zgodność decyzji z przepisami prawa. Skarga została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, zgodnie z wnioskiem organu i postanowieniami art. 119 pkt 2 P.p.s.a. Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli w rozpoznawanej sprawie było postanowienie Małopolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 5 września 2025 r., znak: NE.906.1.85.2025, którym organ egzekucyjny utrzymał w mocy postanowienie wierzyciela - Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego (dalej: PPIS) w Myślenicach z dnia 25 lipca 2025 r. nr 58/2025, znak: NEP.90802.2.210.2023 - w przedmiocie stanowiska wierzyciela co do wniesionych zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego, prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego, znak: [...] z dnia 17 marca 2025 r., dotyczącego obowiązku poddania się małoletniej córki skarżącego szczepieniom ochronnym. Sąd orzekający w rozpoznawanej sprawie podziela sposób i kierunek rozpatrzenia przez wierzyciela zarzutów wniesionych przez zobowiązanego w sprawie egzekucji administracyjnej. Zobowiązanemu przysługuje prawo wniesienia do wierzyciela, za pośrednictwem organu egzekucyjnego, zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej, co wynika z treści art. 33 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, Dz. U. z 2025 r., poz. 132, zwanej dalej ustawą o postępowaniu egzekucyjnym w administracji). Podstawą zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej jest: 1) nieistnienie obowiązku; 2) określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z [...] c) przepisu prawa, jeżeli obowiązek wynika bezpośrednio z tego przepisu; 3) błąd co do zobowiązanego; 4) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, jeżeli jest wymagane; 5) wygaśnięcie obowiązku w całości albo w części; 6) brak wymagalności obowiązku w przypadku: a) odroczenia terminu wykonania obowiązku [...], c) wystąpienia innej przyczyny niż określona w lit. a i b (art. 33 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji). Zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej określa istotę i zakres żądania oraz dowody uzasadniające to żądanie (art. 33 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji). Jak stanowi art. 34 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, organ egzekucyjny niezwłocznie przekazuje wierzycielowi zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej. Wierzyciel wydaje postanowienie, w którym: 1) oddala zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej; 2) uznaje zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej: a) w całości, b) w części i w pozostałym zakresie oddala ten zarzut; 3) stwierdza niedopuszczalność zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej, jeżeli: a) zarzut jest albo był przedmiotem rozpatrzenia w odrębnym postępowaniu podatkowym, administracyjnym lub sądowym, b) zobowiązany kwestionuje w całości albo w części wymagalność należności pieniężnej z uwagi na jej wysokość ustaloną lub określoną w orzeczeniu, od którego przysługuje środek zaskarżenia (art. 34 § 2 ustawy o postepowaniu egzekucyjnym w administracji). Na postanowienie w sprawie zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej przysługuje zażalenie (art. 34 § 3 ustawy o postepowaniu egzekucyjnym w administracji). Mając powyższe regulacje na względzie Sąd stwierdził, że kontrolowane postanowienia są prawidłowe, a wyrażone w nich stanowisko zasadne; podniesione zaś w skardze zarzuty uznać zatem należało za bezpodstawne. Skarżąca wniosła następujące zarzuty: 1) naruszenie art.5 ust.1 pkt 1 lit. b i art.17 ust. 2, 4 i 5 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu chorób zakaźnych u ludzi (Dz. U. z 2025 r. poz. 1675, zwanej dalej ustawą o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi) poprzez jego błędne zastosowanie skutkujące uznaniem, ze obowiązek jest wymagalny, podczas gdy dla małoletniej nie ustalono indywidualnego kalendarza szczepień, nie zostały wykluczone przeciwskazania do obowiązkowych szczepień ochronnych, 2) art. 124 § 2, 107 § 3 w zw. z art. 126 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2025 r., poz. 1691, zwanej dalej w skrócie - k.p.a.) w zw. z art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez brak odniesienia się przez wierzyciela w uzasadnieniu wydanego postanowienia do sytuacji indywidualnej zobowiązanego oraz 3) naruszenie - art. 8 w zw. z art.77 § 1 k.p.a. w zw. z art.18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez nierozpoznanie w sposób wyczerpujący i budzący zaufanie władzy publicznej całego materiału dowodowego, 4) art. 5 ust. 1b ustawy o zapobieganiu i zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi w zw. z § 3 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 27 września 2023 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych (Dz. U. z 2025 r., poz. 782, zwanego dalej rozporządzeniem w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych), 5) art. 8 ust. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności w zw. z art. 68 Konstytucji RP. W ocenie Sadu zarzuty te nie mogły zostać uwzględnione z następujących względów. W odniesieniu do pierwszego z postawionych wierzycielowi zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej, wskazać należy, że stosownie do postanowień art. 26 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji postępowanie egzekucyjne wszczyna się na wniosek wierzyciela o wszczęcie egzekucji administracyjnej i na podstawie wystawionego przez niego tytułu wykonawczego, sporządzonego według ustalonego wzoru. Zgodnie z 26 § 3a pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, wszczęcie postępowania egzekucyjnego następuje z chwilą doręczenia wniosku o wszczęcie egzekucji administracyjnej i tytułu wykonawczego organowi egzekucyjnemu, jeżeli wierzyciel nie jest jednocześnie organem egzekucyjnym. Zwrócić jednakże należy uwagę, że w tytule wykonawczym znak: [...] z dnia 17 marca 2025 r. zawarto treść obowiązku cyt: "Obowiązek poddania dziecka (...) szczepieniom ochronnym przeciwko: wirusowemu zapaleniu wątroby typu B, błonicy, tężcowi, krztuścowi, ostremu nagminnemu porażeniu dziecięcemu (poliomyelitis), inwazyjnym chorobom wywołanym przez Haeomophilus influenzae typ. B, inwazyjnym zakażeniom Streptococcus pneumoniae, odrze, nagminnemu zapaleniu przyusznic (świnka), różyczce" oraz podano podstawę prawną tego obowiązku "art. 17 ust. 1 w związku z art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (...)". Wskazane w tytule wykonawczym przepisy art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b i art. 17 ust. 1 ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi stanowią zatem zasadniczą podstawę prawną obowiązku poddania się szczepieniom ochronnym, a jego konkretyzacja znajduje się w dalszych przepisach tej ustawy, tj. art. 17 ust. 2 i 4 ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi. Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi osoby przebywające na terytorium RP są obowiązane na zasadach określonych w ustawie do poddawania się szczepieniom ochronnym, co należy rozumieć zgodnie z art. 2 pkt 26 tej ustawy, jako podanie szczepionki przeciw chorobie zakaźnej w celu sztucznego uodpornienia przeciwko tej chorobie. Przy czym w przypadku osoby nieposiadającej pełnej zdolności do czynności prawnych odpowiedzialność za wypełnienie obowiązków, o których mowa w ust. 1, ponosi osoba, która sprawuje pieczę nad osobą małoletniego lub bezradną, albo opiekun faktyczny w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt. 1 ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta (art. 5 ust. 2 ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób u ludzi). Realizację wyrażonego w przytoczonych przepisach obowiązku konkretyzują przepisy wskazanej ustawy zamieszczone w rozdziale IV – poświęconym szczepieniom ochronnym. W myśl art. 17 ust. 1 ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi, osoby określone na podstawie ust. 10 pkt 2, są obowiązane do poddawania się szczepieniom ochronnym przeciw chorobom zakaźnym określonym na podstawie ust. 10 pkt 1, zwanym dalej "obowiązkowymi szczepieniami ochronnymi". Zgodnie natomiast z treścią art. 17 ust. 2 ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi, wykonanie obowiązkowego szczepienia ochronnego jest poprzedzone lekarskim badaniem kwalifikacyjnym w celu wykluczenia przeciwwskazań do wykonania obowiązkowego szczepienia ochronnego. Każdorazowo musi to być badanie kwalifikacyjne aktualne, wykonane w czasie nieprzekraczającym 24 godzin przed szczepieniem (art. 17 ust. 3 ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi). Po przeprowadzonym lekarskim badaniu kwalifikacyjnym lekarz wydaje zaświadczenie ze wskazaniem daty i godziny przeprowadzonego badania (art. 17 ust. 4 ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi). W przypadku, gdy lekarskie badanie kwalifikacyjne daje podstawy do długotrwałego odroczenia obowiązkowego szczepienia ochronnego, lekarz kieruje osobę objętą obowiązkiem szczepienia ochronnego do konsultacji specjalistycznej (art. 17 ust. 5 ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi). Z art. 17 ust. 3 i 4 ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi wynika więc, że lekarskie badanie kwalifikacyjne bezpośrednio poprzedza szczepienie ochronne. Przy czym, zdaniem Sądu, treści wskazanych przepisów nie można interpretować w ten sposób, że badanie kwalifikacyjne oraz jego wyniki dotyczące ewentualnych przeciwwskazań, jest przesłanką, od której zależy powstanie obowiązku poddania się szczepieniu ochronnemu (por. wyrok WSA w Łodzi z dnia 19 października 2022 r., sygn. akt III SA/Łd 484/22; LEX nr 3432133). W myśl natomiast art. 17 ust. 10 ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi minister właściwy do spraw zdrowia określi, w drodze rozporządzenia: wykaz chorób zakaźnych objętych obowiązkiem szczepień ochronnych (pkt 1), osoby lub grupy osób obowiązane do poddawania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym przeciw chorobom zakaźnym, wiek i inne okoliczności stanowiące przesłankę do nałożenia obowiązku szczepień ochronnych na te osoby (pkt 2). Zgodnie z treścią art. 17 ust. 11 ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi Główny Inspektor Sanitarny ogłasza w formie komunikatu, w dzienniku urzędowym ministra właściwego do spraw zdrowia, Program Szczepień Ochronnych na dany rok, ze szczegółowymi wskazaniami dotyczącymi stosowania poszczególnych szczepionek, wynikającymi z aktualnej sytuacji epidemiologicznej, przepisów wydanych na podstawie ust. 10 i art. 19 ust. 10 oraz zaleceń, w terminie do dnia 31 października roku poprzedzającego realizację tego programu. W rozporządzeniu w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych określono wykaz chorób zakaźnych objętych obowiązkiem szczepień ochronnych ze wskazaniem kto i w jakich sytuacjach podlega sczepieniu ochronnemu przeciw konkretnej chorobie, w tym jeżeli chodzi o dzieci, w jakim okresie ich życia. Natomiast szczegółowy przedział wiekowy, w którym należy podać dawkę podstawową i przypominającą szczepionki przeciwko chorobom zakaźnym został określony w ogłaszanym co roku komunikacie Głównego Inspektora Sanitarnego w sprawie Programu Szczepień Ochronnych. Komunikat ten jest wydawany w oparciu o art. 17 ust. 11 ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi. Jak trafnie wskazuje się w orzecznictwie (por. m.in. wyrok NSA z dnia 29 stycznia 2010 r., sygn. akt II FSK 1494/08), z wymienionych wyżej przepisów można wyinterpretować normę prawną, która ustanawia prawną powinność poddania dziecka szczepieniu ochronnemu, tzn. określa wszystkie istotne cechy danego obowiązku, tj. podmiot, na którym ten obowiązek ciąży, okoliczności, w których obowiązek ten się aktualizuje oraz jego zakres. Zasadnie więc podkreślił organ odwoławczy, że obowiązek poddania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym wynika więc z mocy przepisów ustawowych. Obowiązek poddania się szczepieniu ochronnemu jest obowiązkiem wynikającym z mocy prawa (por. wyrok NSA z dnia 26 maja 2022 r., sygn. akt II OSK 3109/19). Ponadto, w kontekście samej wykonalności obowiązku poddania dziecka szczepieniu ochronnemu, zasadnie wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 6 kwietnia 2011 r. w sprawie o sygn. akt II OSK 32/11, że wykonanie tego obowiązku z mocy prawa zabezpieczone jest przymusem administracyjnym oraz odpowiedzialnością regulowaną przepisami ustawy z 20 maja 1971 r. Kodeks wykroczeń. Oznacza to, że wynikający z przepisów prawa obowiązek poddania dziecka szczepieniu ochronnemu jest bezpośrednio wykonalny. Jego niedochowanie aktualizuje obowiązek wszczęcia postępowania egzekucyjnego, którego rezultatem będzie przymusowe dochodzenie poddania dziecku szczepieniu ochronnemu. Przez wymagalność należy rozumieć zaś taką cechę obowiązku administracyjnego, która zezwala wierzycielowi domagać się od zobowiązanego wykonania obowiązku i w razie odmowy wystąpić do organu egzekucyjnego o zastosowanie przymusu egzekucyjnego. Obowiązek poddania córki skarżącej szczepieniom ochronnym przeciw chorobom zakaźnym wynika z mocy przepisów ustawowych, zaś szczegółowy przedział wiekowy, w którym należy podać dawkę podstawową i przypominającą został określony w komunikacie Głównego Inspektora Sanitarnego w sprawie Programu Szczepień Ochronnych. Program ten na kolejny rok ustalany jest przez centralny organ administracji państwowej na podstawie przepisu ustawy i zawiera szczegółowe wskazania dotyczące wykonywania szczepień dostatecznie precyzyjnie określone w przepisie upoważniającym. W przypadku gdy lekarskie badanie kwalifikacyjne daje podstawy do długotrwałego odroczenia obowiązkowego szczepienia ochronnego, lekarz kieruje osobę objętą obowiązkiem szczepienia ochronnego do konsultacji specjalistycznej (art. 17 ust. 5 ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu chorób zakaźnych u ludzi). Podkreślenia wymaga, że powyższych uregulowań nie można zatem rozumieć inaczej niż w ten sposób, że obowiązek poddania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym, co oznacza również obowiązek poddania się uprzednim lekarskim badaniom kwalifikacyjnym w celu wykluczenia ewentualnych przeciwwskazań do wykonania szczepienia. Odmowa wzięcia udziału w badaniu uniemożliwia wykonanie szczepienia i powinna być traktowana jako odmowa poddania się temu szczepieniu. Trafnie więc uznał Małopolski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny, że podniesione w tym zakresie zarzuty są bezpodstawne. Skoro z akt sprawy rzeczywiście bez cienia wątpliwości wynika, że córka skarżącej nie została poddana obowiązkowym szczepieniom ochronnym w punkcie szczepień świadczeniodawcy wybranym przez zobowiązaną, to po skutecznym doręczeniu upomnienia i tytułu wykonawczego obowiązek ten mógł być egzekwowany. W świetle postanowień art. 17 ust. 5 ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu chorób zakaźnych u ludzi, aktualne, a więc poprzedzające szczepienie badanie kwalifikacyjne może dać podstawy do długotrwałego odroczenia obowiązkowego szczepienia ochronnego. Lekarz kieruje osobę objętą obowiązkiem szczepienia ochronnego do konsultacji specjalistycznej. W myśl bowiem art. 68 ust. 4 Konstytucji RP, władze publiczne są obowiązane do zwalczania chorób epidemicznych, w tym zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi. Szerzące się epidemicznie zakażenia i choroby zakaźne były bowiem w przeszłości powodem wysokiej śmiertelności i chorobowości, powodowały znaczące straty społeczne i ekonomiczne. Zwalczanie zakażeń i chorób zakaźnych oraz innych chorób o charakterze społecznym, jest możliwe dzięki racjonalnym działaniom w obszarze zdrowia publicznego, podejmowanym przez organy i instytucje państwa, w zakresie posiadanych kompetencji. Działania te skupiają się na właściwej regulacji prawnej szczepień ochronnych, działalności oświatowo-zdrowotnej egzekwowaniu obowiązku poddawania się szczepieniom w odniesieniu do tych szczepień ochronnych, które są szczepieniami obowiązkowymi, zapewnieniu bezpieczeństwa szczepień ochronnych. Zasadne jest wobec tego stanowisko organu odwoławczego, które w ten sposób wpisuje się w profilaktykę zapobiegania szerzenia się chorób zakaźnych jako konstytucyjnego obowiązku władz krajowych. Zgodnie z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, ograniczenia w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw mogą być ustanawiane tylko w ustawie i tylko wtedy, gdy są konieczne w demokratycznym państwie dla jego "(...) zdrowia (...). Ograniczenia te nie mogą naruszać istoty wolności i praw". Taką ustawą, jest ustawa o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi, nakładająca na obywatela obowiązek realizacji szczepień ochronnych. Ponadto, także art. 8 ust. 2 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności dopuszcza ingerencję władzy publicznej w życie prywatne i rodzinne jednostki, w przypadkach przewidzianych ustawą, z uwagi na ochronę zdrowia innych osób. Wobec powyższego Sąd nie dopatrzył się więc takich uchybień w postępowaniu egzekucyjnym, które skutkowałyby koniecznością uchylenia kontrolowanych postanowień w przedmiocie zarzutów do prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Wbrew więc postawionym wierzycielowi zarzutom naruszenia przepisów postępowania, nie doszło do wadliwego procedowania.. Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę, nie stwierdził, zatem by zaskarżone postanowienie było dotknięte wadami, które uzasadniałyby jego uchylenie. W zaskarżonym postanowieniu dokonano prawidłowych ustaleń faktycznych w zakresie wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy. Zdaniem Sądu w badanej sprawie nie doszło wobec powyższego do naruszenia żadnego ze wskazanych w skardze przepisów. Skarga nie mogła więc wywrzeć zamierzonego skutku, gdyż okazała się niezasadna, a organy prawidłowo uznały, że zarzuty podniesione przez skarżącego nie zasługują na uwzględnienie. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r., poz. 143), orzekł, jak w sentencji wyroku.