III SA/Kr 1697/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Zawadzka Sędziowie Sędzia WSA Jakub Makuch Asesor WSA Magdalena Gawlikowska (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 4 grudnia 2024 r. sprawy ze skargi D. P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 20 sierpnia 2024 r., nr SKO.ŚR/4111/458/2024 w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę Postanowieniem z 20 sierpnia 2024 r., nr SKO.SR/4111/458/2024 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie, po rozpoznaniu odwołania D. P. (dalej "skarżąca") od decyzji Prezydenta Miasta Krakowa z 5 grudnia 2023 r., nr SO-04.8252.628.2021-1/23 w przedmiocie odmowy przyznania skarżącej świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia w związku z koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny, stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Zaskarżone postanowienie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym. Prezydent Miasta Krakowa ww. decyzją z 5 grudnia 2023 r. odmówił skarżącej przyznania świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia w związku z koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawną matką S. H. Powyższa decyzja została skutecznie doręczona pełnomocnikowi skarżącej 22 kwietnia 2024 r. (k. 132 a.a.). W treści skierowanej do strony decyzji znalazło się stosowne pouczenie o prawie i terminie do wniesienia środka odwoławczego. Czternastodniowy termin do wniesienia odwołania upływał wraz z dniem 6 maja 2024 r. Odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji zostało wniesione 13 maja 2024 r. (k. 133 a.a.). Wraz z odwołaniem pełnomocnik skarżącej złożył wniosek o przywrócenie uchybionego terminu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie postanowieniem z 10 lipca 2024 r., odmówiło przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, a postanowienie to jest ostateczne. W konsekwencji powyższego, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie, uznając, że złożenie odwołania jest skuteczne jedynie, jeśli zostanie zachowany zakreślony w przepisach prawa ustawowy termin do jego złożenia, na podstawie art. 134 k.p.a., orzekło jak w sentencji swego rozstrzygnięcia. Na powyższe postanowienie skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie prawa procesowego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 58 § 1 k.p.a. poprzez jego błędną wykładnię skutkującą uznaniem, iż do uchybienia terminu do wniesienia odwołania nie doszło bez winy strony. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że w przedmiotowej sprawie zachowana została wszelka staranność przy podejmowaniu wymaganych prawem czynności, zaś niedoręczenie odwołania w terminie było wynikiem jedynie oczywistej omyłki pisarskiej przy przygotowywaniu koperty, w której nadane zostało odwołanie, a nie wynikiem niedbalstwa. Następnie podniesiono, że stanowisko organu odwoławczego w zakresie art. 65 k.p.a. nie zasługuje na uwzględnienie. Stanowisko to, w odniesieniu do stanu faktycznego sprawy, uwidacznia zdaniem skarżącej dlaczego kwestia sporna w przedmiotowej sprawie została błędnie oceniona przez organ odwoławczy i wprost wskazuje na brak winy strony w niedochowaniu terminu na złożenie w sprawie odwołania i kieruje uwagę na zagadnienie zwrotu przesyłki zamiast doręczenia jej do jednego z organów zajmujących się kwestiami społecznymi w mieście i gminie H. Jak wskazano, przyczyną niezachowania terminu jest właśnie działanie operatora pocztowego, które, nawet jeśli uznać je za prawidłowe, przyczyniło się do naruszenia interesów skarżącej w zakresie przysługujących jej uprawnień procesowych. Podkreślono, że czynności dokonane przez pełnomocnika skarżącej dokonane zostały nie tylko w terminie ustawą przewidzianym ale również z dostatecznym wyprzedzeniem (odwołanie przygotowane i wysłane zostało w ciągu 7 dni od doręczenia decyzji organu I instancji), z tym że doszło do błędu pisarskiego, przez który przesyłka z odwołaniem nie została doręczona do jakiegokolwiek organu administracyjnego, co z kolei uniemożliwiło zastosowanie instytucji prawa procesowego stworzonych przez ustawodawcę w celu ochrony interesów strony przed negatywnymi skutkami kierowania podań do niewłaściwych organów bez względu na to czy doszłoby do tego w wyniku niedbalstwa czy zwykłej omyłki, która zdarzyć się może nawet przy zachowaniu szczególnej staranności. Na poparcie swojego stanowiska pełnomocnik skarżącej powołał pogląd NSA zawarty w postanowieniu z dnia 29.04.2021 r., sygn. akt I OZ 138/21. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko, podkreślając, że w skardze nie przedstawiono żadnych zarzutów dotyczących postanowienia o stwierdzeniu uchybienia terminu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Skarga nie jest zasadna i podlega oddaleniu. Zgodnie z treścią art. 129 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2024 r. poz. 572), dalej: k.p.a., odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie. Zgodnie z art. 134 k.p.a. organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. Dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia stwierdzić należy, że organ poprawnie ustalił okoliczności faktyczne sprawy w zakresie dotyczącym niezachowania przez skarżącą terminu do wniesienia odwołania, czego w istocie skarżąca nie kwestionuje. Decyzja organu I instancji z 5 grudnia 2023 r. została doręczona pełnomocnikowi skarżącej w 22 kwietnia 2024 r. (k. 132 a.a.). Pouczenie, zawarte w decyzji organu I instancji, jasno wskazywało, że odwołanie należy wnieść w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji (k. 130 a.a.). Ostatnim dniem terminu do wniesienia odwołania był zatem 6 maja 2024 r. Odwołanie zostało natomiast nadane w placówce pocztowej 13 maja 2024 r. (k. 133 a.a.). Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, prawidłowym było wydanie przez organ postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Uchybienie terminu jest okolicznością obiektywną i w razie jej stwierdzenia organ nie ma innej możliwości, niż wydanie postanowienia o uchybieniu terminu przewidzianego w art. 134 k.p.a. (zob. wyrok NSA z 21 marca 1997 r., sygn. akt I SA/Łd 2990/95; wyrok NSA z 29 stycznia 1997 r., sygn. akt I SA/Gd 1482/96; wyrok NSA z 4 lutego 2014 r. sygn. akt II OSK 2126/12, wyrok WSA we Wrocławiu z 10 stycznia 2018 r. II SA/Wr 721/17, wyrok WSA w Łodzi z 30 maja 2017 r. sygn. II SA/Łd 178/17, wyrok WSA w Krakowie z 20 kwietnia 2022 r. sygn. II SA/Kr 224/22). Termin określony art. 129 § 2 k.p.a. jest terminem zawitym, co oznacza, że jego przekroczenie powoduje konieczność stwierdzenia, że odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu. Odnosząc się do okoliczności podnoszonych przez skarżącą w skardze należy zauważyć, że pozostają one bez znaczenia dla stwierdzenia wniesienia odwołania z uchybieniem terminu. Uwarunkowania dotyczące ewentualnego braku winy skarżącej w złożeniu odwołania z uchybieniem terminu mogłyby zostać i zostały wzięte pod uwagę w postępowaniu w przedmiocie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, które zostało zakończone postanowieniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie nr SKO.ŚR/4111/458/2024 z 10 lipca 2024 r. Nadmienić należy, że wyrokiem z 4 grudnia 2024 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie (sygn. akt III SA/Kr 1472/24) oddalił skargę skarżącej na powołane wyżej postanowienie. Mając powyższe na uwadze, Sąd oddalił skargę, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024r., poz. 935 ze zm.).