III SA/Kr 332/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Michna po rozpoznaniu w dniu 18 lutego 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi F. w K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 9 listopada 2023 r., nr SKO.SW/4101/131/2023 w przedmiocie zwrotu dotacji za rok 2022 postanawia: 1. odmówić przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi; 2. odrzucić skargę. Strona skarżąca wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z 9 listopada 2023 r., nr SKO.SW/4101/131/2023 utrzymującego rozstrzygnięcie organu I instancji w przedmiocie zwrotu dotacji za rok 2022. W wykonaniu zarządzenia Referendarza sądowego z 7 lutego 2024 r. wezwano stronę skarżącą do uzupełnienia braków formalnych skargi przez: podanie wartości przedmiotu zaskarżenia; przedłożenie odpisu z KRS – na okoliczność wykazania numeru KRS oraz osób uprawnionych do reprezentacji; podpisania skargi w sposób umożliwiający weryfikację podpisu. Wezwanie doręczono 5 marca 2024 r. Pismem z 13 marca 2024 r. strona skarżąca zwróciła do Sądu z wnioskiem o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków skargi. Osoba podpisana pod tym wnioskiem podała, że korespondencję z Sądu odebrała jej matka, natomiast ona z uwagi na chorobę dziecka, niezdolność do poruszania się oraz depresję, w tym przyjmowanie antydepresantów - odebrała wezwanie dopiero 13 marca 2024 r. W wykonaniu zarządzenia Sędziego sprawozdawcy z 22 listopada 2024 r. wezwano stronę skarżącą do uzupełninia braków formalnych wniosku o przywrócenie terminu do usunięcia braków formalnych skargi przez: podanie wartości przedmiotu zaskarżenia; przedłożenie odpisu z KRS – na okoliczność wykazania numeru KRS oraz osób uprawnionych do reprezentacji; podpisania skargi w sposób umożliwiający. Wezwania doręczono 3 stycznia 2024 r. W odpowiedzi, w piśmie z 9 stycznia 2025 r. K. Z. wyjaśniła, że zaskarża decyzję w całości oraz, że jest jedyną osobą uprawnioną do reprezentacji strony skarżącej i podała numer KRS. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Wniosek o przywrócenie terminu do uzupełniana braków formalnych skargi nie mógł zostać uwzględniony, gdyż nie wykazano w nim braku winy w uchybieniu terminu. Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. póz. 935; dalej p.p.s.a.) jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Instytucja przywrócenia terminu ma charakter wyjątkowy. Podstawową przesłanką przywrócenia terminu jest brak winy w jego uchybieniu. Według utrwalonego orzecznictwa brak winy powinien być oceniany w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy i przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet lekkim niedbalstwem (por. J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2006). Jak wskazuje się w orzecznictwie przywrócenie terminu jest dopuszczalne wyłącznie w przypadku zaistnienia obiektywnych, występujących bez woli strony okoliczności, które mimo dołożenia przez stronę odpowiedniej staranności w prowadzeniu własnych spraw udaremniły dokonanie czynności w terminie. Do niezawinionych przyczyn uchybienia terminu zalicza się m.in.; stany nadzwyczajne, takie jak problemy komunikacyjne, klęski żywiołowe, nagłą chorobę strony lub pełnomocnika, która nie pozwala na wyręczenie się inną osobą. Przywrócenia uchybionego terminu nie uzasadniają zaś niedostateczna staranność w prowadzeniu własnych spraw, czy nieznajomość prawa (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 4 marca 2014 r., II GZ 75/14). Jakikolwiek stopień zawinienia strony w uchybieniu terminu (nawet lekkie niedbalstwo) powoduje niedopuszczalność jego przywrócenia, stąd przy ocenie braku winy strony w uchybieniu terminu Sąd uwzględnia nie tylko okoliczności, które uniemożliwiły jej dokonanie czynności w terminie, ale także okoliczności świadczące o podjęciu lub niepodjęciu przez stronę działań mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu (por. np. postanowienie NSA z 10 sierpnia 2017 r., II GZ 599/17). W rozpatrywanej sprawie wskazując na przyczynę uchybienia terminu do uzupełnienia braków skargi, K. Z. podniosła, że nie odebrała korespondencji z Sądu osobiście – wezwanie odebrała jej matka. Ona natomiast z uwagi na chorobę dziecka, niemożliwość poruszania się oraz depresję wezwanie odebrała dopiero 13 marca 2024 r., a zatem jeden dzień po terminie. Jak wynika z akt sprawy, wezwanie do uzupełnienia braków skargi zostało odebrane 5 marca 2024 r. przez pełnomocnika do doręczeń – E. Z. tj. matkę skarżącej. Należy zauważyć, że w orzecznictwie ugruntowane jest stanowisko, że odbiór korespondencji wraz z podpisaniem zwrotnego potwierdzenia odbioru równoznaczny jest z wyrażeniem woli oddania przesyłki adresatowi (por. postanowienie NSA z 15 marca 2022 r., III FZ 47/22, a także z 15 marca 2016 r., II OZ 263/16). Niedochowanie natomiast należytej staranności przez osobę uprawnioną przez ustawodawcę do odbioru poczty i zobowiązującej się do przekazania adresatowi przesyłki nie stanowi okoliczności mającej wpływ na bieg terminów w postępowaniu (zob. postanowienie NSA z 10 marca 2009 r., I OZ 174/09). Wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi zostało prawidłowo doręczone na adres skarżącej wskazany w skardze i odebrane przez dorosłego domownika. Jednocześnie K. Z. nie wykazała, że z uwagi na zły stan zdrowia - swój lub dzieci, nie była w stanie uzupełnić braków skargi w terminie. Tym samym w ocenie Sądu brak było podstaw uwzględnienia wniosku o przywrócenie terminu, gdyż strona skarżąca nie zachowała staranności jakiej można wymagać od osoby należycie dbającej o swoje interesy, co świadczy o zachowaniu noszącym znamiona winy w uchybieniu terminu. Toczące się postępowanie sądowoadministracyjne jest równoznaczne z tym, że Sąd będzie kierował do strony pisma i zakreślał stosowne terminy do dokonania czynności procesowych, a strona winna się z tym liczyć i w odpowiedni sposób przygotować na wymianę korespondencji. Sąd uznał, że w takich okolicznościach, uchybienie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi było przejawem niedbałości strony. Przedstawiona przez Sąd argumentacja koresponduje z uzasadnieniem postanowienia tutejszego Sądu z 22 listopada 2024 r., III SA/Kr 334/24, którym odmówiono stronie skarżącej przywrócenia terminu do wniesienia skargi. W związku z powyższym, działając na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a., Sąd orzekł w pkt 1 postanowienia o odmowie przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. Konsekwencją nieuzupełnienia braków skargi w terminie, który upływał 12 marca 2024 r., jest jej odrzucenie w oparciu o art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., o czym Sąd orzekł w pkt 2 postanowienia.