III SA/Kr 333/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Michna po rozpoznaniu w dniu 18 lutego 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi F. w K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 9 listopada 2023 r., nr SKO.SW/4101/132/2023 w przedmiocie zwrotu dotacji za rok 2022 postanawia: 1. odmówić przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi; 2. odrzucić skargę. Strona skarżąca wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z 9 listopada 2023 r., nr SKO.SW/4101/132/2023 utrzymującego rozstrzygnięcie organu I instancji w przedmiocie zwrotu dotacji za rok 2022. W wykonaniu zarządzenia Referendarza sądowego z 7 lutego 2024 r. wezwano stronę skarżącą do uzupełnienia braków formalnych skargi przez: podanie wartości przedmiotu zaskarżenia; przedłożenie odpisu z KRS – na okoliczność wykazania numeru KRS oraz osób uprawnionych do reprezentacji; podpisania skargi w sposób umożliwiający weryfikację podpisu. Wezwanie doręczono 5 marca 2024 r. Pismem z 13 marca 2024 r. strona skarżąca zwróciła do Sądu z wnioskiem o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków skargi. Osoba podpisana pod tym wnioskiem podała, że korespondencję z Sądu odebrała jej matka, natomiast ona z uwagi na chorobę dziecka, niezdolność do poruszania się oraz depresję, w tym przyjmowanie antydepresantów - odebrała wezwanie dopiero 13 marca 2024 r. W wykonaniu zarządzenia Sędziego sprawozdawcy z 22 listopada 2024 r. wezwano stronę skarżącą do uzupełninia braków formalnych wniosku o przywrócenie terminu do usunięcia braków formalnych skargi przez: podanie wartości przedmiotu zaskarżenia; przedłożenie odpisu z KRS – na okoliczność wykazania numeru KRS oraz osób uprawnionych do reprezentacji; podpisania skargi w sposób umożliwiający. Wezwanie doręczono 3 stycznia 2024 r. W odpowiedzi, w piśmie z 9 stycznia 2025 r. K. Z. wyjaśniła, że zaskarża decyzję w całości oraz, że jest jedyną osobą uprawnioną do reprezentacji strony skarżącej i podała numer KRS. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Wniosek o przywrócenie terminu do uzupełniana braków formalnych skargi nie mógł zostać uwzględniony, gdyż nie wykazano w nim braku winy w uchybieniu terminu. Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. póz. 935; dalej p.p.s.a.) jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Instytucja przywrócenia terminu ma charakter wyjątkowy. Podstawową przesłanką przywrócenia terminu jest brak winy w jego uchybieniu. Według utrwalonego orzecznictwa brak winy powinien być oceniany w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy i przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet lekkim niedbalstwem (por. J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2006). Jak wskazuje się w orzecznictwie przywrócenie terminu jest dopuszczalne wyłącznie w przypadku zaistnienia obiektywnych, występujących bez woli strony okoliczności, które mimo dołożenia przez stronę odpowiedniej staranności w prowadzeniu własnych spraw udaremniły dokonanie czynności w terminie. Do niezawinionych przyczyn uchybienia terminu zalicza się m.in. stany nadzwyczajne, takie jak problemy komunikacyjne, klęski żywiołowe, nagłą chorobę strony lub pełnomocnika, która nie pozwala na wyręczenie się inną osobą. Przywrócenia uchybionego terminu nie uzasadniają zaś niedostateczna staranność w prowadzeniu własnych spraw, czy nieznajomość prawa (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 4 marca 2014 r., II GZ 75/14, wszystkie orzeczenia na stronie nsa.gov.pl). Jakikolwiek stopień zawinienia strony w uchybieniu terminu (nawet lekkie niedbalstwo) powoduje niedopuszczalność jego przywrócenia, stąd przy ocenie braku winy strony w uchybieniu terminu Sąd uwzględnia nie tylko okoliczności, które uniemożliwiły jej dokonanie czynności w terminie, ale także okoliczności świadczące o podjęciu lub niepodjęciu przez stronę działań mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu (por. np. postanowienie NSA z 10 sierpnia 2017 r., II GZ 599/17). W rozpatrywanej sprawie wskazując na przyczynę uchybienia terminu do uzupełnienia braków skargi, K. Z. podniosła, że nie odebrała korespondencji z sądu osobiście – wezwanie odebrała jej matka. Ona natomiast z uwagi na chorobę dziecka, niemożliwość poruszania się oraz depresję wezwanie odebrała dopiero 13 marca 2024 r., a zatem jeden dzień po terminie. Jak wynika z akt sprawy, wezwanie do uzupełnienia braków skargi zostało odebrane 5 marca 2024 r. przez pełnomocnika do doręczeń – E. Z., tj. matkę skarżącej. Należy zauważyć, że w orzecznictwie ugruntowane jest stanowisko, że odbiór korespondencji wraz z podpisaniem zwrotnego potwierdzenia odbioru równoznaczny jest z wyrażeniem woli oddania przesyłki adresatowi (por. postanowienie NSA z 15 marca 2022 r., III FZ 47/22, a także z 15 marca 2016 r., II OZ 263/16). Niedochowanie natomiast należytej staranności przez osobę uprawnioną przez ustawodawcę do odbioru poczty i zobowiązującej się do przekazania adresatowi przesyłki nie stanowi okoliczności mającej wpływ na bieg terminów w postępowaniu (zob. postanowienie NSA z 10 marca 2009 r., I OZ 174/09). Wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi zostało prawidłowo doręczone na adres skarżącej wskazany w skardze i odebrane przez dorosłego domownika. Jednocześnie K. Z. nie wykazała, że z uwagi na zły stan zdrowia - swój lub dzieci, nie była w stanie uzupełnić braków skargi w terminie. Tym samym w ocenie Sądu brak było podstaw do uwzględnienia wniosku o przywrócenie terminu, gdyż strona skarżąca nie zachowała staranności jakiej można wymagać od osoby należycie dbającej o swoje interesy, co świadczy o zachowaniu noszącym znamiona winy w uchybieniu terminu. Toczące się postępowanie sądowoadministracyjne jest równoznaczne z tym, że Sąd będzie kierował do strony pisma i zakreślał stosowne terminy do dokonania czynności procesowych, a strona winna się z tym liczyć i w odpowiedni sposób przygotować na wymianę korespondencji. Sąd uznał, że w takich okolicznościach, uchybienie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi było przejawem niedbałości strony. Przedstawiona przez Sąd argumentacja koresponduje z uzasadnieniem postanowienia tutejszego Sądu z 22 listopada 2024 r., III SA/Kr 334/24, którym odmówiono stronie skarżącej przywrócenia terminu do wniesienia skargi. W związku z powyższym działając na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w pkt 1 postanowienia o odmowie przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. Konsekwencją nieuzupełnienia braków skargi w terminie, który upływał 12 marca 2024 r., jest jej odrzucenie w oparciu o przepis art. 58 §1 pkt 3 p.p.s.a., o czym Sąd orzekł w pkt 2 postanowienia.