III SA/Kr 386/10

WyrokWSA w Krakowie2010-09-14

Skład orzekający: Bożenna Blitek, Grażyna Danielec, Elżbieta Kremer

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy ubytek słuchu, spowodowany pracą w narażeniu na hałas, może zostać uznany za chorobę zawodową, jeśli nie spełnia kryteriów określonych w wykazie chorób zawodowych, w szczególności w zakresie wielkości ubytku słuchu i charakteru niedosłuchu?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że do stwierdzenia choroby zawodowej konieczne jest nie tylko narażenie na szkodliwe czynniki w środowisku pracy, ale także zdiagnozowanie konkretnej choroby wymienionej w wykazie chorób zawodowych oraz wykazanie, że została ona spowodowana tymi czynnikami. W przypadku skarżącego, stwierdzony ubytek słuchu nie spełniał kryteriów diagnostycznych określonych w wykazie chorób zawodowych, co uniemożliwiało uznanie go za chorobę zawodową.
Stan faktyczny
Skarżący, pracujący przez 23 lata jako górnik strzałowy, był narażony na hałas przekraczający dopuszczalne normy. W wyniku badań stwierdzono u niego ubytek słuchu, jednakże organy orzecznicze i inspekcje sanitarne uznały, że nie spełnia on kryteriów choroby zawodowej określonych w wykazie, głównie z powodu charakteru niedosłuchu (mieszany przewodzeniowo-odbiorczy z podejrzeniem otosklerozy) oraz wielkości ubytku słuchu (poniżej 45 dB w uchu lepiej słyszącym). Skarżący kwestionował te ustalenia, domagając się uznania jego schorzenia za chorobę zawodową i powołując się na wpływ pracy oraz potencjalne błędy w badaniach.
Rozstrzygnięcie
Skargę oddala.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożenna Blitek (spr.) Sędziowie NSA Grażyna Danielec WSA Elżbieta Kremer Protokolant Ewelina Kalita po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 września 2010 r. sprawy ze skargi K. S. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 4 marca 2010 r. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej skargę oddala. K. S. przez 23 lata pracował jako górnik strzałowy w narażeniu m.in. na hałas przekraczający dopuszczalne normy. W okresie tym zatrudniony był: – od 02.10.1981r. do 07.11.1999r. w Kopalni Węgla Kamiennego "A" w B, na stanowisku górnik strzałowy, w warunkach narażenia na hałas o poziomach od 79 do 94 dB A. – od 08.11.1999r. do 30.03.2004r. w Kopalni Węgla Kamiennego "C w D, na stanowisku górnik strzałowy, w warunkach narażenia na hałas o poziomie 85 dB A. W wyniku wszczętego w dniu 20 grudnia 2005 r. postępowania w sprawie choroby zawodowej K. S. był badany w Ośrodku Medycyny Pracy, który w dniu [...] 2006 r. wydał orzeczenie lekarskie nr [...] o braku podstaw do rozpoznania zawodowego obustronnego trwałego ubytku słuchu typu ślimakowego spowodowanego hałasem (z poz. 21 wykazu chorób stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r.). Podstawą do wydania tego orzeczenia były aktualnie wykonane audiogramy oraz audiogramy znajdujące się w dokumentacji laryngologicznej od 2005 r., których wykresy audiometryczne – według lekarzy orzeczników - nie są charakterystyczne dla zawodowego uszkodzenia słuchu. Wyniki badań wskazały na inne, pozazawodowe (chorobowe) przyczyny niedosłuchu. Wykonana diagnostyka audiologiczna wskazywała na mieszany niedosłuch z podejrzeniem otosklerozy, a taki typ uszkodzenia nie figuruje w wykazie chorób zawodowych stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. K. S. złożył wniosek o ponowne badanie lekarskie w kierunku uszkodzenia słuchu i w wyniku tego wniosku został przebadany w Instytucie Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego. Instytut ten w dniu [...] 2006 r. wydał orzeczenie lekarskie nr [...] o braku podstaw do rozpoznania zawodowego obustronnego trwałego ubytku słuchu typu ślimakowego spowodowanego hałasem wymienionego w poz. 21 wykazu chorób zawodowych stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. uzasadniając tym, że przeprowadzona w Instytucie pogłębiona diagnostyka audiologiczna wykazała podwyższenie progu słuchu obliczone jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznych 1,2 i 3 kHz dla ucha prawego – 47 dB, dla ucha lewego – 39 dB. W audiometrii tonalnej przebieg krzywych powietrznych nie był charakterystyczny dla pohałasowego uszkodzenia narządu słuchu. Ponadto w audiometrii impedancyjnej uzyskano prawidłowe tympanogramy typu A obustronnie oraz nie zarejestrowano odruchów z mięśni strzemiączkowych, co potwierdza pozaślimakową lokalizację niedosłuchu. Stwierdzony w wyniku przeprowadzonej diagnostyki audiologicznej stan narządu słuchu - ze względu na wielkość ubytku słuchu wynoszący poniżej 45 dB w uchu lepiej słyszącym oraz nietypowy przebieg krzywych powietrznych w audiometrii tonalnej - nie spełniał kryteriów diagnostycznych mogących wskazywać na pohałasowe uszkodzenie słuchu. W oparciu o powyższe orzeczenia lekarskie Powiatowy Inspektor Sanitarny decyzją nr [...] z dnia [...] 2007 r., znak: [...] nie stwierdził u K. S. choroby zawodowej wymienionej w poz. 21 wykazu chorób zawodowych, stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. Nr 132, poz. 1115). W wyniku odwołania K. S. Wojewódzki Inspektor Sanitarny wydał decyzję z dnia [...] 2007 r., znak [...] utrzymującą w mocy powyższą decyzję Powiatowego Inspektora Sanitarnego. Decyzja organu odwoławczego z dnia [...] 2007 r. została zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, który wyrokiem z dnia 11 grudnia 2008 r., sygn. akt III SA/Kr 1037/08 uchylił decyzje organów I i II instancji. W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, iż obydwie decyzje zostały wydane na podstawie przepisów niezgodnych z Konstytucją (orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego z dnia 19 czerwca 2008 r., sygn. P 23/07). W związku z wydaniem nowego rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 105, poz. 869), które zastąpiło rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawaniu i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. Nr 132, poz. 1115) i wydania nowego wykazu chorób zawodowych stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych - Powiatowy Inspektor Sanitarny pismem z dnia 11 sierpnia 2009 r. wystąpił do Ośrodka Medycyny Pracy o weryfikację orzeczenia nr [...] z dnia [...] 2006 r. oraz wystąpił do Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego o weryfikację orzeczenia nr [...] z dnia [...] 2006 r. W odpowiedzi Ośrodek Medycyny Pracy pismem z dnia 8 października 2009 r., znak: [...] poinformował, że po przeprowadzeniu ponownej analizy dokumentacji medycznej i uwzględniając kryteria diagnostyczno-orzecznicze obowiązujących przepisów prawa, podtrzymuje swoje stanowisko wyrażone w przedmiotowym orzeczeniu, ponieważ zmiany w aktualnym wykazie chorób zawodowych nie mają wpływu na merytoryczną treść tych orzeczeń. Podstawowym powodem stwierdzenia braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej narządu słuchu, z poz. 21 wykazu, był charakter stwierdzonego u K. S. niedosłuchu - niedosłuch mieszany przewodzeniowo-odbiorczy z podejrzeniem otosklerozy, który to typ uszkodzenia słuchu nie figuruje ani w aktualnym ani w poprzednim wykazie chorób zawodowych. Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego przesłał zweryfikowane orzeczenie lekarskie nr [...] z dnia [...] 2009 r. o braku podstaw do rozpoznania zawodowego obustronnego trwałego odbiorczego ubytku słuchu typu ślimakowego lub czuciowo-nerwowego spowodowanego hałasem. Zdaniem Instytutu, zmiany w obowiązującym wykazie dotyczące patologii w obrębie narządu słuchu nie miały wpływu na merytoryczną treść orzeczenia. Powodem stwierdzenia braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej narządu słuchu u K. S. była wielkość ubytku słuchu w uchu lepiej słyszącym, tj. w uchu lewym – 39 dB (poniżej 45 dB) oraz nietypowy dla urazu akustycznego przebieg krzywych powietrznych w audiometrii tonalnej i te zmiany w świetle nowego wykazu w dalszym ciągu nie stanowią podstawy do stwierdzenia choroby zawodowej. Biorąc pod uwagę powyższe stanowisko organów orzeczniczych Powiatowy Inspektor Sanitarny wydał decyzję nr [...] z dnia [...] 2009 r., znak: [...] o braku podstaw do stwierdzenia u K. S. choroby zawodowej w postaci obustronnego trwałego odbiorczego ubytku słuchu typu ślimakowego lub czuciowo-nerwowego spowodowanego hałasem, wymienionej w poz. 21 wykazu chorób zawodowych, będącego załącznikiem do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 105, poz. 869). Swoją decyzję organ I instancji oparł na dotychczasowych orzeczeniach lekarskich - Ośrodka Medycyny Pracy z dnia [...] 2006 r. nr [...] oraz Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego z dnia [...] 2006 r. nr [...], na opinii Ośrodka Medycyny Pracy z dnia [...] 2009 r. znak [...], a także na orzeczeniu Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego z dnia [...] 2009 r. nr [...], zweryfikowanym według rozporządzenia z dnia 30 czerwca 2009 r. Organ I instancji wskazał również, że decyzja została wydana w oparciu o obowiązujące od dnia 3 lipca 2009 r. rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 105, poz. 869), czym wypełnił dyspozycje Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego określone w wyroku z dnia 11 grudnia 2008 r., sygn. akt III SA/Kr 1037/08. Organ I instancji wyjaśnił, że z uwagi na zmianę wykazu chorób zawodowych stanowiącego załącznik do obowiązującego obecnie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych, w części dotyczącej ubytku słuchu, Powiatowy Inspektor Sanitarny zwrócił się do jednostek orzeczniczych o weryfikację orzeczeń w świetle nowego rozporządzenia. W piśmie z dnia 8 października 2009 r. Ośrodek Medycyny Pracy poinformował, że przeprowadzona ponownie analiza dokumentacji medycznej, uwzględniająca kryteria diagnostyczno-orzecznicze zamieszczone w obecnie obowiązującym rozporządzeniu, nie zmieniła treści wydanych wcześniej orzeczeń lekarskich o braku podstaw do rozpoznania u K. S. choroby zawodowej, bowiem zmiany w wykazie chorób zawodowych nie miały wpływu na ich merytoryczną zawartość. Również Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w orzeczeniu lekarskim z dnia [...] 2009 r. podtrzymał swoje wcześniejsze orzeczenie z dnia [...] 2006 r. o braku podstaw do rozpoznania u K. S. choroby zawodowej narządu słuchu, ponieważ zmiany w obecnie obowiązującym wykazie chorób zawodowych dotyczące określenia patologii w obrębie narządu słuchu ( z pkt. 21 wykazu) nie mają wpływu na merytoryczną treść orzeczenia. W tej sytuacji Powiatowy Inspektor Sanitarny stwierdził, że analiza całości dokumentacji zgromadzonej w przedmiotowej sprawie wykazała, że K. S. był wprawdzie narażony na czynniki szkodliwe dla zdrowia przez wiele lat aktywności zawodowej, ale z przesłanych orzeczeń lekarskich OMP oraz IMPiZŚ wynika jednoznacznie, że zmiany ujawnione u K. S. nie zostały spowodowane warunkami pracy, a więc nie zostały spełnione kryteria ustalone w obowiązujących przepisach. Od decyzji organu I instancji K. S. złożył odwołanie, w którym wniósł "o wyjaśnienie, czy odpalanie ładunków wybuchowych w zamkniętych pomieszczeniach, jakimi są wyrobiska kopalniane, i którym towarzyszy gwałtowna zmiana ciśnienia i huk, ma wpływ na organizm człowieka, a zwłaszcza na jego słuch". Zdaniem odwołującego się, istnieją wątpliwości co do rodzaju stwierdzonego schorzenia, a także rozbieżności pomiędzy wynikami badań, które przeprowadzono w toku postępowania, a wynikami badań przeprowadzonych u lekarza prowadzącego i z tego względu wniósł o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego laryngologa celem wykazania, że ubytek słuchu, na który cierpi, jest chorobą zawodową. Decyzją z dnia 4 marca 2010 r. nr [...] Wojewódzki Inspektor Sanitarny, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) - Kodeks postępowania administracyjnego (Kpa) w związku z art. 5 pkt 4a i art. 12 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2006 r. Nr 122, poz. 851 z późn. zm.) oraz § 8 ust. 1 i § 11 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 105, poz. 869), utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] 2009 r., nr [...], znak: [...]. Organ odwoławczy, po zapoznaniu się z całością dokumentacji w sprawie, uznał, że wydana decyzja organu I instancji jest merytorycznie uzasadniona. Organ II instancji wskazał, iż zgodnie z § 8 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. decyzję o stwierdzeniu albo o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej wydaje się na podstawie materiału dowodowego, a w szczególności danych zawartych w orzeczeniu lekarskim oraz formularzu oceny narażenia zawodowego pracownika lub byłego pracownika. Z kolei, zgodnie z § 11 ust. 1 w/w rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r., do postępowań w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych wszczętych i nie zakończonych przed dniem wejścia w życie tego rozporządzenia, stosuje się przepisy tego rozporządzenia, z tym, że czynności dokonane w toku wszczętych postępowań pozostają skuteczne. Organ II instancji stwierdził, iż w toku postępowania dokonano wyczerpującej oceny narażenia zawodowego i ustalono, że K. S. przez 23 lata istotnie był narażony na ponadnormatywny hałas, jednak - w ocenie organu - sam fakt pracy w środowisku, gdzie występowało narażenie na czynniki szkodliwe takie jak hałas – nie daje podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej przy braku rozpoznania istnienia skutków szkodliwego oddziaływania tych czynników na organizm człowieka, a takich skutków oddziaływania hałasu na organizm K. S. nie stwierdzono. Odmawiając stwierdzenia u K. S. choroby zawodowej organ II instancji wziął również pod uwagę fakt, że w przedmiotowej sprawie orzekały jednostki I i II stopnia właściwe do rozpoznawania chorób zawodowych, tj. Ośrodek Medycyny Pracy i Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego. Jednostki te w wydanych orzeczeniach lekarskich nie rozpoznały u K. S. choroby zawodowej, o której mowa w obowiązującym wykazie chorób zawodowych. Odnosząc się do argumentów zawartych w odwołaniu, Wojewódzki Inspektor Sanitarny podniósł, że decyzja o braku podstaw do stwierdzenia u K. S. choroby zawodowej oparta była na orzeczeniach lekarskich wydanych przez uprawnione jednostki służby zdrowia, tj. Ośrodek Medycyny Pracy oraz Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego, które wydały w sprawie spójne i jednoznaczne orzeczenia lekarskie, a treść ich uzasadnień nie budzi wątpliwości. Z tego względu organ II instancji uznał dopuszczanie opinii innych lekarzy za nieuzasadnione. Podkreślono, że podstawowym powodem stwierdzenia braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej narządu słuchu u K. S. był stwierdzony badaniami niedosłuch mieszany przewodzeniowo-odbiorczy, który nie figuruje zarówno w poprzednim, jak i w aktualnym wykazie chorób zawodowych. Kolejnym powodem stwierdzenia braku podstaw do rozpoznania u K. S. choroby zawodowej narządu słuchu była również wielkość ubytku słuchu w uchu lepiej słyszącym, tj. w uchu lewym – 39 dB (poniżej 45 dB) oraz nietypowy dla urazu akustycznego przebieg krzywych powietrznych w audiometrii tonalnej - w stosunku do których nie wprowadzono zmian w aktualnym wykazie chorób zawodowych. Pismem z dnia 7 kwietnia 2010r. K. S. wniósł skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 4 marca 2010 r. nr [...] domagając się jej uchylenia w części dotyczącej braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej obustronnego trwałego odbiorczego ubytku słuchu typu ślimakowego lub czuciowo-nerwowego spowodowanego hałasem. Zaskarżonej decyzji zarzucił brak odpowiedzi na zawarte w odwołaniu pytanie dotyczące wpływu odpalania ładunków wybuchowych w zamkniętych pomieszczeniach, jakimi są wyrobiska kopalniane, na organizm człowieka, a zwłaszcza na jego słuch. Skarżący oświadczył również, iż czuje się pokrzywdzony zaskarżoną decyzją, gdyż nie przeprowadzono żadnych dodatkowych badań oraz nie dopuszczono opinii biegłego laryngologa. Zarzucił także, że organ II instancji nie wziął pod uwagę wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 19 czerwca 2008r., sygn. akt P 23/07. Zdaniem skarżącego, praca, którą wykonywał przez 23 lata jako górnik strzałowy miała wyłączny wpływ na stan jego słuchu. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Sanitarny podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniósł o oddalenie skargi. Organ II instancji wyjaśnił, że w toku postępowania dokonano oceny narażenia zawodowego i ustalono, że skarżący pracował przez 23 lata w narażeniu na ponadnormatywny hałas, jednak w ocenie organu, sam fakt pracy w narażeniu na czynniki szkodliwe nie daje podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej, bowiem niezbędne jest kliniczne rozpoznanie choroby wymienionej w wykazie chorób zawodowych. Wyjaśniono, że chorobą zawodową narządu słuchu jest ubytek spowodowany długotrwałym działaniem hałasu o natężeniach przekraczających normatywy higieniczne, a nie uraz wywołany odpalaniem ładunków wybuchowych z towarzyszącą temu zmianą ciśnienia i hukiem. W ocenie Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego, wydane w sprawie orzeczenia lekarskie, na podstawie przeprowadzonych specjalistycznych badań lekarskich, przez uprawnione jednostki służby zdrowia do orzekania w sprawach chorób zawodowych, były jednoznaczne i spójne, a treść ich uzasadnień nie budziła wątpliwości, Tym samym, zdaniem organu, kierowanie skarżącego na dodatkowe badania nie znajdowało uzasadnienia. Wojewódzki Inspektor Sanitarny stwierdził również, iż wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 19 czerwca 2008r. został uwzględniony w pełni w obecnym postępowaniu w sprawie choroby zawodowej K. S. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje: Wojewódzki Sąd Administracyjny, zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.), sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej i stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jednocześnie w oparciu o art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. W ramach tej kognicji Sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu administracyjnego nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania. Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, skarga K. S. jest nieuzasadniona. Mają rację organy administracyjne obu instancji wskazując, że do uznania stwierdzonego uszczerbku na zdrowiu jako choroby zawodowej nie jest wystarczającym stwierdzenie wykonywania pracy w warunkach szkodliwych, które mogłyby spowodować uszczerbek na zdrowiu. Do uznania stwierdzonego uszczerbku na zdrowiu za chorobę zawodową konieczne jest po pierwsze: stwierdzenie istnienia takiej choroby, która jest wymieniona w wykazie chorób zawodowych, a po drugie stwierdzenie: że choroba ta została spowodowana działaniem warunków szkodliwych, w jakich wykonywana była praca. Zasady ustalania chorób zawodowych na dzień wydania zaskarżonej decyzji zostały uregulowane przez ustawę z dnia 14 marca 1985 roku - o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2006 r., Nr 122, poz. 851 z późn. zm.) oraz przez ustawę z dnia 26 czerwca 1974 r. (Dz. U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94 z późn. zm.) – Kodeks pracy (Kp), a także – przez wydane na podstawie art. 237 § 1 pkt 3-6 i § 11 Kp - Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych wraz z załącznikiem stanowiącym wykaz chorób zawodowych (Dz. U. Nr 105, poz. 869). W szczególności, zgodnie z art. 2351 Kp: "Art. 2351. Za chorobę zawodową uważa się chorobę, wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych "narażeniem zawodowym"." W niniejszej sprawie bezspornym jest, że skarżący wykonywał pracę przez okres 23 lat w warunkach narażenia na hałas, a więc w warunkach działania czynników szkodliwych dla zdrowia, o których mowa w wyżej przytoczonym przepisie, jednakże stwierdzony u skarżącego uszczerbek na zdrowiu nie może zostać uznany za chorobę zawodową, albowiem nie został wymieniony w wykazie chorób zawodowych, o którym mowa w tym przepisie. Sąd zwraca uwagę, że zgodnie z obecnie obowiązującym wykazem chorób zawodowych zawartym w załączniku do Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r.: pod pozycją nr 21 figuruje: |Choroby zawodowe | Okres, w którym wystąpienie udokumentowanych objawów | | |chorobowych upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej pomimo| | |wcześniejszego zakończenia pracy w narażeniu zawodowym | |1 | 2 | |21. | Obustronny trwały odbiorczy ubytek słuchu typu ślimakowego lub | 2 lata | | |czuciowo-nerwowego spowodowany hałasem, wyrażony podwyższeniem | | | |progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej | | | |słyszącym, obliczony jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości | | | |audiometrycznych 1,2 i 3 kHz | | Z powyższego wynika, że tylko ubytek słuchu opisany w wykazie charakteryzujący się podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym można uznać za chorobę zawodową, o ile mógł powstać w związku z wykonywaniem pracy w warunkach narażenia na hałas. W związku z powyższym Sąd zauważa, że żadne badania nie wykazały, aby u skarżącego nastąpił ubytek słuchu wyrażony podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, a przeto brak podstaw do kwestionowania ustaleń lekarzy orzeczników i wydanych w oparciu o orzeczenia przez nich wydane zaskarżonych decyzji. Dla porównania, poprzednio obowiązujący wykaz stanowił: | | | Okres, w którym wystąpienie udokumentowanych objawów | | | |chorobowych upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej | | |Choroby zawodowe |pomimo wcześniejszego zakończenia narażenia zawodowego | | | 1 | 2 | |21. | Obustronny trwały ubytek słuchu typu ślimakowego spowodowany | 2 lata | | |hałasem, wyrażony podwyższeniem progu słuchu o wielkości co | | | |najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczony jako średnia | | | |arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznych 1,2 i 3 kHz | | Z powyższego wynika, że z poz. 21 wykazu stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych... (Dz. U. Nr 132, poz. 1115) wynikało wprost, że za chorobę zawodową można było uznać tylko taki ubytek słuchu, który wyrażał się podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym. Sąd zwraca uwagę, że wymienione wyżej akty prawne i przytoczone przepisy są przepisami bezwzględnie obowiązującymi, a orzecznictwo sądownictwa administracyjnego jest w tym względzie ustalone. W szczególności Sąd orzekający podziela stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zawarte w wyroku z dnia 16 listopada 2006 r., sygn. akt VII SA/Wa 1339/06 (opubl. LEX nr 306501: "Definicja prawna choroby zawodowej składa się z dwóch elementów, z których jeden jest formalnie wskazany w wykazie, a drugi dotyczy określonego związku przyczynowego objętej wykazem choroby z warunkami wykonywanej pracy(...), a także stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego zawarte w wyroku z dnia 29 sierpnia 2006 r., sygn. akt II OSK 1471/05 (opubl. LEX nr 266445): "Nie każde uszkodzenie słuchu określone jako niedosłuch może być uznane za chorobę zawodową". Jednocześnie Sąd zwraca uwagę, że nie każde orzeczenie lekarskie może być respektowane przez organy administracyjne właściwe do stwierdzania choroby zawodowej, ale tylko i wyłącznie orzeczenie lekarskie wydane przez lekarzy zatrudnionych w jednostkach wskazanych w § 5 ust. 2 cytowanego wyżej Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r.: "§ 5. 1. Właściwym do orzekania w zakresie chorób zawodowych jest lekarz spełniający wymagania kwalifikacyjne określone w przepisach wydanych na podstawie art. 9 ust. 3 ustawy z dnia 27 czerwca 1997 r. o służbie medycyny pracy (Dz. U. z 2004 r. Nr 125, poz. 1317, z 2006 r. Nr 141, poz. 1011 oraz z 2008 r. Nr 220, poz. 1416 i Nr 234, poz. 1570) zatrudniony w jednej z jednostek orzeczniczych, o których mowa w ust. 2 i 3. 2. Jednostkami orzeczniczymi I stopnia są: 1) poradnie chorób zawodowych wojewódzkich ośrodków medycyny pracy; 2) kliniki i poradnie chorób zawodowych uniwersytetów medycznych (akademii medycznych); 3) poradnie chorób zakaźnych wojewódzkich ośrodków medycyny pracy albo przychodnie i oddziały chorób zakaźnych poziomu wojewódzkiego - w zakresie chorób zawodowych zakaźnych i pasożytniczych; 4) jednostki organizacyjne zakładów opieki zdrowotnej, w których nastąpiła hospitalizacja - w zakresie rozpoznawania chorób zawodowych u pracowników hospitalizowanych z powodu wystąpienia ostrych objawów choroby. 3. Jednostkami orzeczniczymi II stopnia od orzeczeń wydanych przez lekarzy zatrudnionych w jednostkach orzeczniczych, o których mowa w ust. 2, są jednostki badawczo-rozwojowe w dziedzinie medycyny pracy." Sąd podkreśla, że wobec obszernych i szczegółowych uzasadnień orzeczeń lekarskich stanowiących podstawę wydanych decyzji - nie budzi żadnych wątpliwości Sądu prawidłowość ustaleń organów administracyjnych obu instancji odnośnie braku stwierdzenia u K. S. choroby zawodowej uszkodzenia słuchu wywołanego działaniem hałasu. Wbrew twierdzeniom skargi – organy obu instancji wzięły pod uwagę fakt narażenia skarżącego w środowisku pracy na działanie hałasu, jednakże wobec braku stwierdzenia typu uszkodzenia słuch opisanego w poz. 21 wykazu chorób zawodowych, organy nie mogły przyjąć wystąpienia u skarżącego uszkodzenia słuchu pochodzenia zawodowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie stwierdza, że organy administracyjne obu instancji nie naruszyły przepisów prawa i z tego względu Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł - jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło