III SA/Kr 589/16

PostanowienieWSA w Krakowie2016-12-06

Skład orzekający: Kazimierz Bandarzewski, Hanna Knysiak-Sudyka, Barbara Pasternak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, której oferta została zgłoszona przez organizację pozarządową do prowadzenia punktu nieodpłatnej pomocy prawnej, posiada interes prawny do zaskarżenia uchwały o rozstrzygnięciu konkursu ofert, w sytuacji gdy oferta tej organizacji została odrzucona?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżąca, będąca osobą fizyczną, której oferta została zgłoszona przez organizację pozarządową do prowadzenia punktu nieodpłatnej pomocy prawnej, nie posiada interesu prawnego do zaskarżenia uchwały o rozstrzygnięciu konkursu ofert. Brak jest przepisu prawa, który przyznawałby takie uprawnienie osobie, której dane zostały jedynie umieszczone w ofercie organizacji pozarządowej. Interes prawny musi być bezpośredni i realny, a nie oparty na przyszłej ekspektatywie zawarcia umowy cywilnoprawnej.
Stan faktyczny
Zarząd Powiatu N ogłosił otwarty konkurs ofert na prowadzenie punktów nieodpłatnej pomocy prawnej. Stowarzyszenie "Razem [...]" złożyło ofertę, w której skarżąca (A. B.) została wskazana jako osoba udzielająca pomocy prawnej. Oferta Stowarzyszenia została odrzucona z przyczyn formalnych, w tym z powodu rzekomego niewykazania przez skarżącą wymaganego doświadczenia zawodowego. Skarżąca wniosła skargę na uchwałę Zarządu Powiatu, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących postępowania konkursowego i oceny dowodów. Organ wniósł o oddalenie skargi, podnosząc m.in. brak interesu prawnego skarżącej.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę skarżącej i orzeczono zwrot uiszczonego wpisu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Kazimierz Bandarzewski (spr.) Sędziowie WSA Hanna Knysiak-Sudyka WSA Barbara Pasternak Protokolant sekretarz sądowy Renata Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 grudnia 2016 r. sprawy ze skargi A. B. na uchwałę Zarządu Powiatu N. z dnia 1 grudnia 2015 r. nr [....] w przedmiocie rozstrzygnięcia otwartego konkursu ofert na prowadzenie punktów nieodpłatnej pomocy prawnej na terenie Powiatu N. w 2016 r. postanawia: I. odrzucić skargę, II. zwrócić skarżącej A. B. kwotę 300 ( trzysta) złotych tytułem uiszczonego wpisu od skargi. Zarząd Powiatu N podjął w dniu 1 grudnia 2015 r. uchwałę nr [...] w sprawie rozstrzygnięcia otwartego konkursu ofert na prowadzenie punktów nieodpłatnej pomocy prawnej na terenie Powiatu N w 2016 r. Na powyższą uchwałę Zarządu Powiatu N nr [...] z dnia 1 grudnia 2015 r. w zakresie postanowień § 1 pkt 3 tej uchwały dotyczącego zapisu o niewyłonieniu organizacji pozarządowej w celu powierzenia prowadzenia punktu nieodpłatnej pomocy prawnej w S, skargę do Wojewódzkiego Sądu administracyjnego wniosła A. B. Skargę poprzedzono wezwaniem organu do usunięcia naruszenia prawa. Zaskarżonej uchwale - we wskazanym zakresie - zarzuciła: 1) naruszenie art. 11 ust. 1 zdanie 1 i 3 pkt 2 lit. b ustawy z dnia 5 sierpnia 2015 r. o nieodpłatnej pomocy prawnej oraz edukacji prawnej (Dz. U. z 2015 r. poz. 1255), na skutek błędnego zastosowania w postępowaniu konkursowym przez Komisję Konkursową przepisu art. 5 ust. 1 ustawy o nieodpłatnej pomocy prawnej oraz edukacji prawnej i błędnego przyjęcia, że w punktach nieodpłatnej pomocy prawnej tworzonych na podstawie rzeczonej ustawy, pomoc prawna ma być świadczona co do zasady przez radców prawnych lub adwokatów, natomiast aplikanci adwokaccy lub radcowscy mogą świadczyć pomoc prawną w tychże punktach jedynie wyjątkowo, w wymiarze cząstkowym, co w konsekwencji doprowadziło do odrzucenia w postępowaniu konkursowym oferty Stowarzyszenia "Razem [...]" na prowadzenie punktu nieodpłatnej pomocy prawnej w S z przyczyn formalnych; 2) błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych przez Komisję Konkursową za podstawę rozstrzygnięcia konkursu i mający wpływ na treść zaskarżonej uchwały, polegający na przyjęciu, że oferta Stowarzyszenia "Razem [...]" na prowadzenie punktu nieodpłatnej pomocy prawnej w S jest niekompletna, ze względu na brak pisemnego upoważnienia aplikanta do udzielania pomocy prawnej w zastępstwie wskazanego w ofercie adwokata, podczas gdy Stowarzyszenie "Razem [...]" załączyło do oferty na prowadzenie punktu nieodpłatnej pomocy prawnej w S komplet wymaganych dokumentów, a ustawa o nieodpłatnej pomocy prawnej oraz edukacji prawnej nie przewidywała w odniesieniu do magistrów prawa, o których mowa w art. 11 ust. 1 pkt 3 lit. b tej ustawy posiadających dodatkowo status aplikanta, konieczności upoważnienia, o którym mowa w art. 5 ust. 1 ustawy; 3) błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych przez Komisję Konkursową za podstawę rozstrzygnięcia konkursu i mający wpływ na treść zaskarżonej uchwały, polegający na przyjęciu, że Stowarzyszenie "Razem [...]" w swojej ofercie na prowadzenie punktu nieodpłatnej pomocy prawnej w S nie wykazało spełnienia przez wskazanego w ofercie magistra prawa wymogu z art. 11 ust. 3 pkt. 2 lit. b ustawy o nieodpłatnej pomocy prawnej oraz edukacji prawnej, tj. nie wykazało co najmniej 3-letniego doświadczenia tegoż magistra w wykonywaniu wymagających wiedzy prawniczej czynności bezpośrednio związanych ze świadczeniem pomocy prawnej, którego to błędu Komisja Konkursowa dopuściła się na skutek: a) nieprawidłowej oceny załączonych do oferty Stowarzyszenia "Razem [...]" na tę okoliczność dowodów, polegającej na przyjęciu, że nie wynika z nich wymagany ustawą okres doświadczenia wskazanego w ofercie magistra prawa w wykonywaniu wymagających wiedzy prawniczej czynności bezpośrednio związanych ze świadczeniem pomocy prawnej, podczas gdy dokładna analiza zaświadczenia adwokata P. B., tj. załącznika nr 14 do oferty, świadectwa pracy z Kancelarii Radców Prawnych i Adwokata [...] sp.k., tj. załącznika nr 15 do oferty, zaświadczenia PUP o ukończeniu stażu w Kancelarii Adwokata S. S., tj. załącznika nr 16 do oferty, świadectwa pracy wydanego przez adwokata S. S., tj. załącznika nr 17 do oferty oraz zaświadczenia radcy prawnego E. G., tj. załącznika nr 18 do oferty - prowadzi do wniosku, że z wymienionych dokumentów wynika doświadczenie wskazanego w ofercie magistra prawa w wykonywaniu wymagających wiedzy prawniczej czynnościach bezpośrednio związanych ze świadczeniem pomocy prawnej w łącznym wymiarze 36 miesięcy, tj. ustawowym minimum 3 lat, b) nieprawidłowej oceny dowodów załączonych do oferty Stowarzyszenia "Razem [...]" na okoliczność spełnienia przez wskazanego w ofercie Stowarzyszenia magistra prawa wymogu z art. 11 ust. 3 pkt. 2 lit. b ustawy o nieodpłatnej pomocy prawnej oraz edukacji prawnej (stanowiących załączniki nr 14-18 do oferty) polegającej na dokonaniu przez Komisję Konkursową oceny każdego z załączonych do oferty dowodów z osobna, co doprowadziło Komisję Konkursową do błędnego wniosku, że z dowodów tych nie wynika konkretne doświadczenie zawodowe wskazanego w ofercie magistra prawa, tj. doświadczenie w wykonywaniu wymagających wiedzy prawniczej czynnościach bezpośrednio związanych ze świadczeniem pomocy prawnej, podczas gdy w prawidłowo przeprowadzonym postępowaniu konkursowym Komisja Konkursowa powinna ocenić wszystkie przedstawione przez oferenta na okoliczność posiadanego przez skarżącą doświadczenia zawodowego dowody, tj. załączniki nr 11-19, w łączności, z uwzględnieniem pisemnego oświadczenia złożonego pod rygorem odpowiedzialności karnej przez magistra prawa o posiadanym przez niego doświadczeniu zawodowym, stanowiącym załącznik nr 11 do oferty, a to w związku z zasadą otwartego katalogu środków dowodowym wynikającą z art. 75 § 1 K.p.a., c) bezpodstawnej odmowy uznania przez Komisję Konkursową dowodu w postaci złożonego pod rygorem odpowiedzialności karnej pisemnego oświadczenia wskazanego w ofercie magistra prawa w przedmiocie posiadanego przez niego doświadczenia zawodowego za dowód wystarczający do przyjęcia faktów nim objętych, podczas gdy art. 75 § 1 K.p.a. statuuje zasadę otwartego katalogu środków dowodowych, a przepisy ustawy o nieodpłatnej pomocy prawnej oraz edukacji prawnej nie przewidywały wymogu posłużenia się przez organizację pożytku publicznego w otwartym konkursie ofert na prowadzenie punktów nieodpłatnej pomocy prawnej przy wykazywaniu spełnienia przez magistrów prawa wymogu z art. 11 ust. 3 pkt 2 lit. b ustawy konkretnym rodzajem dowodu, d) zróżnicowania mocy dowodowej pisemnego oświadczenia złożonego pod rygorem odpowiedzialności karnej przez wskazanego w ofercie magistra prawa, stanowiącego załącznik nr 11 do oferty w zakresie faktów w nim zawartych, poprzez uznanie za udowodnione faktu niekaralności wskazanego w ofercie magistra prawa oraz posiadania przez niego pełni praw publicznych, przy jednoczesnym uznaniu za nieudowodnione, wynikającego z tego samego dokumentu, faktu posiadania przez magistra prawa co najmniej 3-letniego doświadczenia zawodowego w wykonywaniu wymagających wiedzy prawniczej czynności bezpośrednio związanych ze świadczeniem pomocy prawnej, e) odmówienia wiarygodności i mocy dowodowej świadectwu pracy z dnia 15 marca 2013 r. wydanemu przez adwokata S. S. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Kancelaria Adwokacka Adwokat S. S. z siedzibą w N, bez uprzedniej weryfikacji danych zawartych w świadectwie pracy, na podstawie rejestrów publicznych posiadanych przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych, do których organ miał dostęp w drodze elektronicznej na zasadach określonych w przepisach ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne oraz bez wezwania oferenta, zgodnie z art. 80 K.p.a., do uzupełnienia i sprecyzowania twierdzeń zawartych w świadectwie pracy dotyczących okresu zatrudnienia magistra prawa oraz charakteru świadczonej przez niego w tym okresie pracy. W związku ze stanowiskiem Zarządu Powiatu N, który za Wojewodą podniósł w sprawie, że zarówno w Kodeksie postępowania administracyjnego, jak też w ustawie z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (Dz. U. z 2014 r. poz. 1118 z późn. zm.) brak jest zapisów nakazujących stosowanie art. 75 i art. 80 K.p.a. (dotyczących zasad postępowania dowodowego) do procedury związanej z otwartymi konkursami ofert, wnoszę o skierowanie przez Sąd pytania prawnego do Trybunału Konstytucyjnego czy przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23), które regulując zakres obowiązywania kodeksu postępowania administracyjnego nie przewidują stosowania przez organy administracji publicznej w ramach otwartych konkursów ofert na realizację zadań publicznych w trybie ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie przy rozpatrywaniu ofert organizacji pożytku publicznego przepisów art. 75 i 80 K.p.a., są zgodne z Konstytucją oraz czy przepisy ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie regulujące sposób przeprowadzania przez organy administracji publicznej otwartych konkursów ofert na realizację zadań publicznych przez organizacje pożytku publicznego, które nie przewidują stosowania przez organy administracji publicznej przy rozpatrywaniu ofert organizacji pożytku publicznego przepisów art. 75 i 80 K.p.a., są zgodne z Konstytucją? Ocena ofert składanych przez organizacje pożytku publicznego w otwartych konkursach ofert na realizację zadań publicznych, przeprowadzanych na podstawie ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie powinna być dokonywana przez Komisje Konkursowe w oparciu o zasady postępowania dowodowego określone w art. 75, 77 i 80 K.p.a. Odmienne założenie prowadziłoby do wniosku sprzecznego z istotą demokratycznego państwa prawnego, że organy administracji publicznej przy ocenie ofert konkursowych posiadają całkowitą dowolność, rozpatrując oferty organizacji pożytku publicznego według niczym nieskrępowanego uznania. Mająca zastosowanie do konkursu ofert na prowadzenie punktów nieodpłatnej pomocy prawnej ustawa o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie w art. 15 ust. 1 pkt 1, 2, 3, 5 stanowi jedynie, co jest przedmiotem oceny Komisji Konkursowej przy rozpatrywaniu ofert, nie określa natomiast zasad dokonywanej przez Komisję oceny. W tej sytuacji brak jest możliwości zweryfikowania dokonanej przez Komisję Konkursową w otwartym konkursie ofert na powierzenie prowadzenia punktów nieodpłatnej pomocy prawnej na terenie Powiatu N w 2016 r. oceny, bowiem nie wiadomo w oparciu o jakie zasady Komisja Konkursowa uznała, że "Stowarzyszenie [...]" nie wykazało spełnienia wymogu formalnego z art. 11 ust. 3 pkt. 2 lit. b przez magistra prawa do udzielania nieodpłatnej pomocy prawnej w S. Na podstawie art. 106 § 3 P.p.s.a. skarżąca wniosła o przeprowadzenie uzupełniających dowodów: 1) ze złożonych w otwartym konkursie ofert na prowadzenie punktów nieodpłatnej pomocy prawnej na terenie Powiatu N w 2016 r. ofert konkursowych Fundacji P na prowadzenie punktu nieodpłatnej pomocy prawnej w Ł oraz R - na okoliczność dowodów, jakim Komisja Konkursowa odmówiła w otwartym konkursie ofert na prowadzenie punktów nieodpłatnej pomocy prawnej na terenie Powiatu N w 2016 r. wiarygodności i mocy dowodowej przy wykazywaniu spełnienia przez magistrów prawa wymogu z art. 11 ust. 3 pkt. 2 lit. b ustawy o nieodpłatnej pomocy prawnej oraz edukacji prawnej, tj. przy wykazywaniu ich co najmniej 3-letniego doświadczenia w wykonywaniu wymagających wiedzy prawniczej czynności bezpośrednio związanych ze świadczeniem pomocy prawnej; 2) ze złożonej w otwartym konkursie ofert na prowadzenie punktów nieodpłatnej pomocy prawnej na terenie Powiatu N w 2016 r. oferty konkursowej Stowarzyszenia "Razem [...]" na prowadzenie punktu nieodpłatnej pomocy prawnej w Ł - na okoliczność dowodów, jakim Komisja Konkursowa odmówiła wiarygodności i mocy dowodowej przy wykazywaniu przez Oferenta spełnienia przez wskazanego w ofercie Stowarzyszenia magistra prawa wymogu z art. 11 ust. 3 pkt. 2 lit. b ustawy o nieodpłatnej pomocy prawnej, tj. przy wykazaniu co najmniej 3-letniego doświadczenia tegoż magistra w wykonywaniu wymagających wiedzy prawniczej czynności bezpośrednio związanych ze świadczeniem pomocy prawnej, 3) ze złożonej w otwartym konkursie ofert na prowadzenie punktów nieodpłatnej pomocy prawnej na terenie Powiatu N w 2016 r. oferty konkursowej Fundacji Pomoc [...] "R" na prowadzenie punktu nieodpłatnej pomocy prawnej w R - na okoliczność dowodów, jakie Komisja Konkursowa uznała za wystarczające do wykazania spełnienia przez wskazanego w ofercie magistra prawa wymogu z art. 11 ust. 3 pkt. 2 lit. b ustawy o nieodpłatnej pomocy prawnej oraz edukacji prawnej, tj. wykazania co najmniej 3-letniego doświadczenia tegoż magistra w wykonywaniu wymagających wiedzy prawniczej czynności bezpośrednio związanych ze świadczeniem pomocy prawnej. Skarżąca wniosła o stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały, względnie stwierdzenie wydania zaskarżonej uchwały z naruszeniem prawa. W uzasadnieniu strona skarżąca wskazała, że pod koniec 2015 r. Zarząd Powiatu N ogłosił konkurs dla organizacji pożytku publicznego na realizację zadania publicznego prowadzenia punktów nieodpłatnej pomocy prawnej na terenie Powiatu N w 2016 r. Do konkursu przystąpiło Stowarzyszenie "Razem [...]" z siedzibą w W (gmina Ł), ubiegając się o obsługę prawną dwóch z czterech punktów na terenie Powiatu N, w S oraz w Ł. Przed przystąpieniem do otwartego konkursu ofert, w dniu 15 listopada 2015 r. Stowarzyszenie "Razem [...]" zawarło ze skarżącą, jako osobą spełniającą wymogi z art. 11 ust. 3 pkt 2 ustawy o nieodpłatnej pomocy prawnej oraz edukacji prawnej, tj. posiadającą co najmniej 3-letnie doświadczenie w wykonywaniu wymagających wiedzy prawniczej czynności bezpośrednio związanych ze świadczeniem pomocy prawnej, posiadającą dodatkowo status aplikanta adwokackiego, promesę umowy w przedmiocie prowadzenia obsługi prawnej punktu nieodpłatnej pomocy prawnej w S w 2016 r. Zgodnie z ofertą Stowarzyszenia "Razem [...]", pomocy prawnej w punkcie nieodpłatnej pomocy prawnej w S miała udzielać skarżąca, w przeciętnym wymiarze 5 dni w tygodniu przez co najmniej 4 godziny dziennie. Dodatkowo, punkt miał być obsługiwany przez adwokata dr P. B., w wymiarze jednego dnia w miesiącu przez co najmniej 4 godziny. W dniu 1 grudnia 2015 r. Zarząd Powiatu N podjął uchwałę nr [...] w sprawie rozstrzygnięcia otwartego konkursu ofert na prowadzenie punktów nieodpłatnej pomocy prawnej na terenie Powiatu N w 2016 r. Mocą § 1 pkt 3 rzeczonej uchwały w otwartym konkursie nie wyłoniono, z przyczyn formalnych, Stowarzyszenia "Razem [...]" do prowadzenia punktu nieodpłatnej pomocy prawnej w S, co w konsekwencji doprowadziło do przekazania obsługi prawnej punktu w S radcom prawnym, wyznaczonym przez dziekana właściwej Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych, do udzielania nieodpłatnej pomocy prawnej. Jako powód odrzucenia w postępowaniu konkursowym oferty Stowarzyszenia "Razem [...]" podano brak gwarancji należytego prowadzenia obsługi prawnej punktu w S w sytuacji, gdy obsługa ta miałaby być prowadzona głównie przez aplikanta adwokackiego, tj. skarżącą, przy znikomym udziale adwokata, który zgodnie z ofertą Stowarzyszenia miał udzielać pomocy prawnej w punkcie nieodpłatnej pomocy prawnej w S jedynie przez 1 dzień w miesiącu. Jak wskazano w uzasadnieniu odrzucenia oferty Stowarzyszenia, w praktyce punkt byłby obsługiwany przez aplikanta adwokackiego, co zdaniem Starosty przy zapisie art. 8 ust. 3 ustawy, zgodnie z którym nieodpłatna pomoc prawna ma być udzielana w przeciętnym wymiarze 5 dni w tygodniu przez co najmniej 4 godziny dziennie, nie gwarantowało właściwego świadczenia nieodpłatnej pomocy prawnej w tym punkcie. Ofercie Stowarzyszenia "Razem [...]" zarzucono również niekompletność, ze względu na brak upoważnienia skarżącej do udzielania pomocy prawnej w punkcie nieodpłatnej pomocy prawnej w S w zastępstwie wskazanego w ofercie adwokata. Stowarzyszeniu "Razem [...]" został postawiony także zarzut niewykazania wymogu z art. 11 ust. 3 pkt 2 lit. b ustawy o nieodpłatnej pomocy prawnej oraz edukacji prawnej, tj. niewykazania co najmniej 3-letniego doświadczenia wskazanego w ofercie magistra prawa w wykonywaniu wymagających wiedzy prawniczej czynności bezpośrednio związanych ze świadczeniem pomocy prawnej. Skarżąca wskazała, że ustawa o nieodpłatnej pomocy prawnej oraz edukacji prawnej rozróżnia dwie kategorie podmiotów udzielających nieodpłatnej pomocy prawnej. Jedną z nich są adwokaci lub radcy prawni (w szczególnie uzasadnionych przypadkach udzielający pełnomocnictwa aplikantom), obsługujący połowę punktów na podstawie zawieranych corocznie z ORA i OIRP porozumień (art. 10 ustawy) i umowy zawartej z powiatem (art. 6 ustawy). W tej kategorii usługodawcy nieodpłatnej pomocy udzielają wyłącznie: adwokaci, radcowie prawni, wyjątkowo aplikanci adwokaccy/radcowscy. Jest to katalog zamknięty. Drugim podmiotem udzielającym pomocy prawnej w trybie ustawy o nieodpłatnej pomocy prawnej oraz edukacji prawnej są organizacje pozarządowe prowadzące działalność pożytku publicznego, którym powierza się prowadzenie pozostałej połowy punktów, zgodnie z zapisami art. 11 ust. 1 ustawy. W tej kategorii pomocy prawnej mogą udzielać: adwokaci, radcy prawni oraz osoby spełniające wymogi z art. 11 ust. 3 pkt 2 ustawy, przy czym nic nie stoi na przeszkodzie by mogli nimi być aplikanci adwokaccy lub radcowscy, o ile ww. wymogi spełniają, doradcy podatkowi (w określonym zakresie spraw). Dokonując odrzucenia oferty Stowarzyszenia "Razem [...]" na prowadzenie punktu nieodpłatnej pomocy prawnej w S, Komisja Konkursowa błędnie przyjęła, że pomocy prawnej w trybie ustawy o nieodpłatnej pomocy prawnej oraz edukacji prawnej udzielać można tylko i wyłącznie w oparciu o art. 5 ust. 1 tejże ustawy. Tym samym Komisja Konkursowa błędnie przyjęła, że pomocy prawnej w trybie ustawy o nieodpłatnej pomocy prawnej oraz edukacji prawnej udzielać może co do zasady adwokat lub radca prawny, zaś jedynie wyjątkowo i w cząstkowym wymiarze, z ich upoważnienia aplikant adwokacki lub radcowski. Skarżąca podkreśliła, że w niniejszej sprawie organ bezpodstawnie odmówił skarżącej jako magistrowi prawa posiadającemu co najmniej 3-letnie doświadczenie w wykonywaniu wymagających wiedzy prawniczej czynności bezpośrednio związanych ze świadczeniem pomocy prawnej, posiadającemu dodatkowo status aplikanta adwokackiego, prawa do udzielania pomocy prawnej w punkcie nieodpłatnej pomocy prawnej w S. Jednocześnie skarżąca podkreśla, że konkurs na prowadzenie punktów nieodpłatnej pomocy prawnej w Powiecie N w 2016 r. został przeprowadzony w oparciu o przepisy ustawy, która deleguje połowę punktów na rzecz organizacji pożytku publicznego. W myśl art. 11 ust. 3 ustawy o nieodpłatnej pomocy prawnej oraz edukacji prawnej, pomocy prawnej w punktach nieodpłatnej pomocy prawnej obsługiwanych przez organizacje pożytku publicznego pomocy prawnej mogą udzielać nie tylko adwokaci, radcowie prawni, czy doradcy podatkowi (w określonym zakresie spraw), ale także magistrzy prawa posiadający co najmniej 3-letnie doświadczenie w wykonywaniu wymagających wiedzy prawniczej czynności bezpośrednio związanych ze świadczeniem pomocy prawnej. Fakt, że skarżąca miała prowadzić obsługę prawną punktu nieodpłatnej pomocy prawnej w S, z doraźnym wsparciem adwokata P. B., jako magister prawa posiadająca co najmniej trzyletnie doświadczenie w wykonywaniu wymagających wiedzy prawniczej czynności bezpośrednio związanych ze świadczeniem pomocy prawnej, posiadająca dodatkowo status aplikanta adwokackiego, stanowił wyłącznie atut oferty Stowarzyszenia, a traktowanie przez Komisję Konkursową powyższej okoliczności jako przemawiającej za odrzuceniem oferty Stowarzyszenia było nieuprawnione. O błędnym zastosowaniu przez Komisję Konkursową do organizacji pożytku publicznego art. 5 ust. 1 w związku z art. 8 ust. 3 ustawy o nieodpłatnej pomocy prawnej oraz edukacji prawnej świadczy postawiony Stowarzyszeniu "Razem [...]" zarzut niekompletności oferty, ze względu na brak w dokumentacji ofertowej stosownego upoważnienia dla skarżącej do udzielania pomocy prawnej w punkcie nieodpłatnej pomocy prawnej w S w zastępstwie adwokata P. B. Należy bowiem zauważyć, że w odniesieniu do magistrów prawa, o których mowa w art. 11 ust. 3 pkt. 2 lit. b, posiadających status aplikanta, nie ma konieczności upoważnienia, o którym mowa w art. 5 ust. 1 ustawy, a umowę ze Starostwem zawiera organizacja pozarządowa, nie zaś adwokat, radca lub osoba spełniająca wymogi z art. 11 ust. 3 ustawy. Odnosząc się do postawionego Stowarzyszeniu "Razem [...]" zarzutu niewykazania w dokumentacji ofertowej na prowadzenie punktu nieodpłatnej pomocy prawnej w S wymogu formalnego z art. 11 ust. 3 pkt 2 lit. b ustawy o nieodpłatnej pomocy prawnej oraz edukacji prawnej podnoszę, że ubiegając się o powierzenie prowadzenia punktu nieodpłatnej pomocy prawnej w S "Stowarzyszenie [...]" przedstawiło w postępowaniu konkursowym komplet dokumentów potwierdzających kwalifikacje skarżącej oraz posiadane przez nią co najmniej trzyletnie doświadczenie w wykonywaniu wymagających wiedzy prawniczej czynności. Kwalifikacje i doświadczenie zawodowe skarżącej zostało wykazane za pomocą następujących dokumentów: 1) pisemnego oświadczenia złożonego pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym co najmniej 3-letnim doświadczeniu w wykonywaniu wymagających wiedzy prawniczej czynności bezpośrednio związanych ze świadczeniem pomocy prawnej - stanowiącego załącznik nr 11 do oferty, 2) kserokopii odpisów dyplomów ukończenia jednolitych studiów magisterskich na kierunku prawo oraz prawo kanoniczne - stanowiących załącznik nr 12 do oferty, 3) kserokopii legitymacji aplikanta adwokackiego - stanowiącej załącznik nr 13 do oferty, 4) zaświadczenia adwokata P. B. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Kancelaria Adwokacka Adwokat P. B. z siedzibą w R - o odbytej praktyce zawodowej w wymiarze 11 miesięcy - stanowiącego załącznik nr 14 do oferty, 5) świadectwa pracy wydanego przez Kancelarię Radców Prawnych i Adwokata P sp. k. z siedzibą w O - praktyka zawodowa w wymiarze 9 miesięcy - załącznik nr 15 do oferty, 6) zaświadczenia PUP o ukończeniu stażu w Kancelarii Adwokackiej Adwokata S. S. w N oraz świadectwa pracy wydanego przez adwokata S. S. - praktyka zawodowa w wymiarze 5 miesięcy - stanowiących załącznik nr 16 i 17 do oferty, 7) zaświadczenia radcy prawnego E. G. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Kancelaria Radcy Prawnego E. G. z siedzibą w W o odbytym stażu zawodowym - praktyka zawodowa w wymiarze 11 miesięcy - stanowiącego załącznik nr 18 do oferty, 8) dyplomu z NRA za udział w IX Dniu Bezpłatnych Porad Adwokackich w 2015 r. -stanowiącego załącznik nr 19 do oferty. Jak wynika z wyżej wymienionych dokumentów suma okresów doświadczenia zawodowego, w wypadku skarżącej wynosi 36 (trzydzieści sześć) miesięcy, tj. 3 lata, przy ustawowym minimum 3 lat. Stanowisko skarżącej w kwestii posiadanego przez nią okresu doświadczenia zawodowego podzielił Wojewoda, który w piśmie z dnia 22 lutego 2016 r. odmawiającym wydania na wniosek skarżącej rozstrzygnięcia nadzorczego w sprawie, 3-letni okres doświadczenia zawodowego skarżącej uznał za niebudzący wątpliwości. Na stronie drugiej w akapicie 4 Wojewoda stwierdził, że z dokumentów wskazanych w punkcie 4, 5, 6 i 7, tj. załączników nr 14, 15, 16 oraz 18 cyt. "wyraźnie wynika 3-letnie doświadczenie zawodowe" skarżącej. W tym miejscu podkreślenia wymaga fakt, że postawiony Stowarzyszeniu "Razem [...]" zarzut początkowo odnosił się wyłącznie do braku po stronie skarżącej okresu wymaganego ustawą doświadczenia zawodowego. Bezpośrednio po wydaniu przez Zarząd Powiatu N zaskarżonej uchwały, w rozmowie z Naczelnikiem Wydziału Organizacyjnego Starostwa Powiatowego w N - Członkiem Komisji R. B., skarżąca została poinformowana, że oferta Stowarzyszenia "Razem [...]" została odrzucona ze względu na niewykazanie okresu 3-letniego doświadczenia skarżącej w wykonywaniu wymagających wiedzy prawniczej czynności bezpośrednio związanych ze świadczeniem pomocy prawnej (podobnie: Starosta Powiatu N w uzasadnieniu odrzucenia ofert Stowarzyszenia "Razem [...]" sporządzonym na wniosek skarżącej, doręczony skarżącej dnia 8 stycznia 2015 r.). Znamienne, że w załączniku do uchwały nr [...] Zarządu Powiatu N z dnia 1 marca 2016 r., stanowiącym uzasadnienie stanowiska Zarządu Powiatu N na wezwanie skarżącej do usunięcia przez Zarząd Powiatu N naruszenia prawa poprzez stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały zarzut niewykazania przez Stowarzyszenie "Razem [...]" wymaganego ustawą okresu doświadczenia zawodowego przerodził się w zarzut odnośnie charakteru posiadanego przez skarżącą doświadczenia zawodowego, tj. zarzut nieposiadania przez skarżącą doświadczenia w wykonywaniu wymagających wiedzy prawniczej czynności bezpośrednio związanych ze świadczeniem pomocy prawnej. W dalszej kolejności skarżąca podniosła, że Komisja Konkursowa powinna dokonać oceny oferty Stowarzyszenia "Razem [...]" pod kątem spełnienia wymogu z art. 11 ust. 3 ustawy o nieodpłatnej pomocy prawnej oraz edukacji prawnej poprzez łączną ocenę załączonych do oferty Stowarzyszenia dowodów, tj. załączników nr 11 do 19, a nie poprzez ocenę każdego dowodu z osobna. Komisja Konkursowa, wbrew zasadzie z art. 80 K.p.a., przy ocenie oferty konkursowej Stowarzyszenia "Razem [...]" nie dokonała oceny dowodów załączonych do oferty na okoliczność posiadanego przez skarżącą doświadczenia zawodowego, tj. załączników nr 11-19, w sposób całościowy, lecz dokonała oceny każdego z przedstawionych dowodów z osobna, w oderwaniu od pozostałych, co w konsekwencji doprowadziło do odrzucenia oferty Stowarzyszenia. W doktrynie wyraźnie wskazuje się, że "przesłanką prawidłowości swobodnej oceny dowodów jest to, aby organ administracji publicznej ocenił nie tylko każdy dowód z osobna, ale wszystkie dowody w łączności (E. Iserzon, Komentarz, 1970, s. 156; M. Jaśkowska, A. Wróbel, Komentarz do kodeksu postępowania administracyjnego, komentarz do art. 80 w punkcie 5, stan prawny na 22.07.2014 r.). W doktrynie wskazuje się również, że art. 80 wymaga, aby ocena uznania danej okoliczności za udowodnioną była oparta na całokształcie materiału dowodowego (M. Jaśkowska, A. Wróbel, Komentarz do kodeksu postępowania administracyjnego, komentarz do art. 80 w punkcie 6, stan prawny na 22.07.2014 r.). Prawidłowo przeprowadzonym postępowaniu konkursowym Komisja Konkursowa powinna ocenić kserokopie odpisów dyplomów ukończenia przez skarżącą jednolitych studiów magisterskich na kierunku prawo oraz prawo kanoniczne - załącznik nr 12 do oferty, kserokopię legitymacji aplikanta adwokackiego - załącznik nr 13 do oferty, zaświadczenie adwokata P. B. o odbytej przez skarżącą praktyce zawodowej - załącznik nr 14 do oferty, świadectwo pracy skarżącej z Kancelarii Radców Prawnych i Adwokata P sp. k. z siedzibą w O - załącznik nr 15 do oferty, zaświadczenia PUP o ukończeniu przez skarżącą stażu w Kancelarii Adwokackiej Adwokata S. S. w N - załącznik nr 16 do oferty, świadectwo pracy skarżącej wydane przez adwokata S. S. - załącznik nr 17 do oferty, zaświadczenie radcy prawnego E. G. o odbytej przez skarżącą praktyce zawodowej - załącznik nr 18 do oferty, Dyplomu z NRA za udział skarżącej w IX Dniu Bezpłatnych Porad Adwokackich w 2015 r. - łącznie z pisemnym oświadczeniem skarżącej, złożonym pod rygorem odpowiedzialności karnej, w przedmiocie posiadanego doświadczenia zawodowego, tj. załącznik nr 11 do oferty. Zaznaczono, że dowód w postaci pisemnego oświadczenia złożonego przez skarżącą pod rygorem odpowiedzialności karnej (załącznik nr 11) w przedmiocie posiadanego przez nią doświadczenia, nie stał w sprzeczności z załączonymi do oferty konkursowej pozostałymi dowodami, tj. załącznikami nr 12-19. W świetle załączonych do oferty przez Stowarzyszenie "Razem [...]" dowodów, zasady doświadczenia życiowego wskazywały na duże prawdopodobieństwo, że skarżąca jako osoba z wykształceniem prawniczym praktykująca w różnych kancelariach (między innymi na stanowisku asystent adwokacki, aplikant adwokacki), wykonywała w tychże kancelariach wymagające wiedzy prawniczej czynności bezpośrednio związane ze świadczeniem pomocy prawnej. Wszelkie wątpliwości Komisji Konkursowej odnośnie charakteru zdobytego przez skarżącą doświadczenia zawodowego miał rozwiać załączony do oferty Stowarzyszenia dowód w postaci złożonego pod rygorem odpowiedzialności karnej pisemnego oświadczenia skarżącej odnośnie posiadanego przez nią, co najmniej 3-letniego doświadczenia w wykonywaniu wymagających wiedzy prawniczej czynności bezpośrednio związanych ze świadczeniem pomocy prawnej (tj. załącznik nr 11 do oferty). W dalszej kolejności podniesiono, że w przeprowadzonym postępowaniu konkursowym, przy ocenie ofert konkursowych Stowarzyszenia "Razem [...]" pod kątem wykazania spełnienia wymogu z art. 11 ust. 3 pkt 2 lit. b ustawy o nieodpłatnej pomocy prawnej oraz edukacji prawnej przez skarżącą, Komisja Konkursowa zdyskwalifikowała zupełnie dowód w postaci złożonego pod rygorem odpowiedzialności karnej pisemnego oświadczenia skarżącej w przedmiocie posiadanego przez nią doświadczenia zawodowego (załącznik nr 11 do oferty), uznając tenże dowód za niewystarczający do stwierdzenia posiadanych przez w/w osobę kwalifikacji określonych w art. 11 ust. 3 pkt 2 lit. b ustawy o nieodpłatnej pomocy prawnej oraz edukacji prawnej. Godny odnotowania jest przy tym fakt, że zarówno przepisy ustawy o nieodpłatnej pomocy prawnej oraz edukacji prawnej, jak i przepisy ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie nie przewidywały w postępowaniu konkursowym dla organizacji pożytku publicznego żadnych ograniczeń dowodowych. W tej sytuacji Komisja Konkursowa powinna przyjąć za obowiązującą zasadę otwartego katalogu środków dowodowych z art. 75 K.p.a., zgodnie z którą jako dowód w postępowaniu administracyjnym należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a co nie jest sprzeczne z prawem. Co istotne, pisemne oświadczenie skarżącej nie stało w sprzeczności z pozostałymi dowodami załączonymi do oferty na okoliczność posiadania przez skarżącą co najmniej 3-letniego doświadczenia w wykonywaniu wymagających wiedzy prawniczej czynności bezpośrednio związanych ze świadczeniem pomocy prawnej. Skoro oświadczenie to nie było sprzeczne z innymi dowodami, powinno zatem korzystać z domniemania prawdziwości. W sytuacji powzięcia przez Komisję Konkursową wątpliwości co do zgodności złożonych pod rygorem odpowiedzialności karnej oświadczeń z rzeczywistym stanem rzeczy, zawarte w oświadczeniu okoliczności faktyczne powinny zostać zweryfikowane przez Komisję Konkursową za pomocą innego dowodu. Zdaniem wzywającej, w świetle artykułu 75 K.p.a. zdyskwalifikowanie dowodu z oświadczeń złożonych pod rygorem odpowiedzialności karnej stanowi przejaw "samowoli" Komisji Konkursowej, tym bardziej, że w organizowanych w Powiecie N postępowaniach o zamówienia publiczne podobnym oświadczeniom nie odmawia się mocy dowodowej. Komisja Konkursowa w sposób całkowicie dowolny zróżnicowała moc dowodową pisemnego oświadczenia złożonego przez skarżącą pod rygorem odpowiedzialności karnej, stanowiącego załącznik nr 11 do oferty. Z jednego i tego samego oświadczenia Komisja Konkursowa przyjęła i uznała za udowodniony fakt niekaralności skarżącej oraz korzystania przez nią z pełni praw publicznych, a jednocześnie Komisja Konkursowa z tego samego dokumentu nie przyjęła i nie uznała za udowodnione faktu co najmniej 3-letniego doświadczenia zawodowego (stażu pracy) skarżącej. Pomimo nie załączenia do oferty zaświadczenia z Krajowego Rejestru Karnego o niekaralności skarżącej, Komisja Konkursowa nie postawiła Stowarzyszeniu zarzutu co do niekompletności ofert w tym zakresie. W pisemnym uzasadnieniu odrzucenia ofert z dnia 31 grudnia 2015 r. Stowarzyszeniu zarzucono jedynie niespełnienie wymogu z art. 11 ust. 3 pkt 2 lit. b ustawy o nieodpłatnej pomocy prawnej oraz edukacji prawnej, nie podając innych liter poza lit b. wspomnianego przepisu. Doszło tym samym do naruszenia art. 75 § 1 K.p.a. w związku z art. 80 K.p.a. Odnosząc się do postawionego Stowarzyszeniu zarzutu załączenia do oferty wadliwego świadectwa pracy skarżącej podnoszę, że organ w drodze wątpliwości winien i mógł sprawdzić wysokość i czasookres (a co za tym idzie staż) opłaconych składek w ZUS oraz wezwać skarżącą do złożenia w tej sprawie wyjaśnień. Posiłkując się powyższymi wywodami prawnymi, we wniosku końcowym wskazuję, że w związku z całkowicie dowolną oceną Komisji Konkursowej załączonych do oferty Stowarzyszenia "Razem [...]" dowodów, tj. załączników nr 11-19, która to ocena została dokonana z naruszeniem wynikającej z K.p.a. zasady swobodnej oceny dowodów oraz zasady otwartego katalogu środków dowodowych doszło wydania uchwały Zarządu Powiatu N nr [...] z dnia 1 grudnia 2015 r. z naruszeniem art. 11 ust. 1 zdanie 1 i 3 pkt 2 lit. b ustawy o nieodpłatnej pomocy prawnej oraz edukacji prawnej w zakresie postanowienia § 1 pkt 3 tejże uchwały dot. zapisu o niewyłonieniu Stowarzyszenia "Razem [...]" w celu powierzenia prowadzenia punktu nieodpłatnej pomocy prawnej w S. Dodatkowo zauważono, że w piśmie Starosty z dnia 31 grudnia 2015 r. uzasadniającym odrzucenie ofert Stowarzyszenia "Razem [...]" dokonano "pozakonkursowej merytorycznej oceny ofert Stowarzyszenia" wskazując, że "skromny zasób kadrowy prawników proponowany przez w/w Stowarzyszenie do obydwu punktów nieodpłatnej pomocy prawnej budził obawy co do możliwości realizacji zadania w ustawowym wymiarze co najmniej 20 godzin tygodniowo, zważywszy chociażby na kwestię zastępstw w razie nieobecności prawników wskazanych przez Oferenta do udzielania pomocy prawnej". Powyższy zarzut skarżąca uznała za całkowicie bezpodstawny, a to chociażby z dwóch względów: 1) Stowarzyszenie "Razem [...]" złożyło w dokumentacji konkursowej pisemne zobowiązanie zapewnienia profesjonalnego i rzetelnego udzielania nieodpłatnej pomocy prawnej - załącznik nr 9 do oferty, 2) Stowarzyszenie "Razem [...]" złożyło w dokumentacji konkursowej pisemne zobowiązanie do zapewnienia zastępstwa w przypadku, gdy osoba udzielająca nieodpłatnej pomocy prawnej nie będzie w stanie udzielać jej osobiście - załącznik nr 21 do oferty. Jednocześnie podnoszę, że dokonywanie w piśmie uzasadniającym przyczyny formalne odrzucenia oferty Stowarzyszenia "Razem [...]" ich oceny merytorycznej było całkowicie nieuprawnione. Ocena merytoryczna oferty powinna bowiem zostać dokonana przez Komisję Konkursową dopiero po ocenie formalnej i znaleźć swoje odzwierciedlenie w skali punktowej. Mając na uwadze ogół podniesionych okoliczności wnoszę o stwierdzenie nieważności uchwały Zarządu Powiatu N z dnia 1 grudnia 2015 r. nr [...] w sprawie rozstrzygnięcia otwartego konkursu ofert na prowadzenie punktów nieodpłatnej pomocy prawnej na terenie Powiatu N w 2016 r. w zakresie § 1 pkt 3 uchwały dot. zapisu o niewyłonieniu Stowarzyszenia "Razem [...]" w celu powierzenia prowadzenia punktu nieodpłatnej pomocy prawnej w S, względnie o stwierdzenie wydania zaskarżonej Uchwały - we wskazanym zakresie - z naruszeniem prawa. Uchwała Zarządu Powiatu N z dnia 1 grudnia 2015 r. nr [...], we wskazanym zakresie narusza interes prawny skarżącej, bowiem zgodnie z zawartą przez Stowarzyszenie "Razem [...]" ze skarżącą promesą umowy z dnia 15 listopada 2015 r. skarżąca jako magister prawa spełniający wymóg z art. 11 ust. 3 pkt 2 ustawy o nieodpłatnej pomocy prawnej oraz edukacji prawnej, tj. posiadający co najmniej 3-letnie doświadczenie w wykonywaniu wymagających wiedzy prawniczej czynności bezpośrednio związanych ze świadczeniem pomocy prawnej, miała udzielać na podstawie rzeczonej ustawy z 2015 r. nieodpłatnej pomocy prawnej w punkcie nieodpłatnej pomocy prawnej usytuowanym w S. W odpowiedzi na skargę Zarząd Powiatu N wniósł o jej oddalenie. Odpowiadając na skargę Zarząd Powiatu N w pierwszej kolejności wskazał na brak interesu prawnego skarżącej, o którym mowa w art. 87 ust. 1 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym. Zdaniem organu skarżąca w treści skargi nie wykazała na czym miałoby polegać naruszenie jej interesu prawnego w rozumieniu ww. przepisu poprzez odrzucenie oferty Stowarzyszenia "Razem [...]". Aspekt ten skarżąca potraktowała marginalnie, koncentrując się niemal wyłącznie na stawianiu zarzutów dotyczących przeprowadzonego konkursu. Podmiotem, który mógłby ewentualnie wywodzić swoje żądania w oparciu o przepis art. 87 ust. 1 cytowanej wyżej ustawy jest to Stowarzyszenie, tymczasem nie zgłosiło ono żadnych roszczeń w tym zakresie, a skarżąca nie składa skargi jako pełnomocnik tegoż Stowarzyszenia, lecz w imieniu własnym. Zgodnie z ugruntowanymi w doktrynie poglądami oraz z orzecznictwem "wnoszący skargę musi wykazać istnienie związku pomiędzy jego prawnie gwarantowaną sytuacją, a zaskarżoną uchwałą, polegającego na tym, że uchwała narusza jego interes prawny lub uprawnienia albo jako indywidualnego podmiotu, albo też jako członka określonej wspólnoty samorządowej". Podkreśla się bezpośredniość, konkretność i realny charakter interesu prawnego strony (B. Dolnicki, Ustawa o samorządzie powiatowym. Komentarz, wyd. 11, ABC 2007). W przepisie art. 87 ust. 1 "chodzi o interes prawny rozumiany jako zobiektywizowana, a zarazem zindywidualizowana i skonkretyzowana potrzeba ochrony prawnej, wynikająca z powszechnie obowiązującego przepisu prawa" (P. Chmielnicki, Ustawa o samorządzie powiatowym. Komentarz, LexisNexis 2005). Sam udział Stowarzyszenia poprzez złożenie oferty w otwartym konkursie ofert nie gwarantował jego wyboru w wyniku rozstrzygnięcia konkursu. Promesa umowy z dnia 15 listopada 2015 r. zawartej pomiędzy Stowarzyszeniem "Razem [...]" a skarżącą, posiada w swojej treści zapis warunkowy, a mianowicie strony zobowiązały się w niej do zawarcia do dnia 18 grudnia 2015 r. umowy w przedmiocie obsługi prawnej nieodpłatnej pomocy prawnej w S w razie wyłonienia oferty tegoż Stowarzyszenia w postępowaniu konkursowym na prowadzenie punktów nieodpłatnej pomocy prawnej w Powiecie N w 2016 r. ogłoszonym uchwałą Zarządu Powiatu N nr [...] z dnia [...] 2015 r. Odnosząc się do zarzutów A. B. podniesionych w skardze w przedmiocie niewyłonienia organizacji pozarządowej w otwartym konkursie ofert na prowadzenie punktu nieodpłatnej pomocy prawnej w S poprzez odrzucenie oferty złożonej przez Stowarzyszenie "Razem [...]" z siedzibą w miejscowości W należy stwierdzić, że Komisja Konkursowa odrzuciła oferty tego Stowarzyszenia z przyczyn formalnych tj. z powodu niespełnienia wymogu art. 11 ust. 3 pkt 2 lit. b ustawy o nieodpłatnej pomocy prawnej oraz edukacji prawnej przez wskazanego w ofercie magistra prawa (tj. skarżącą) czyli niewykazania jego co najmniej trzyletniego doświadczenia w wykonywaniu wymagających wiedzy prawniczej czynności bezpośrednio związanych ze świadczeniem pomocy prawnej. Ponadto jak wynika z promesy umowy z dnia 15 listopada 2015 r. nieodpłatnej pomocy prawnej w punkcie w S miał udzielać tylko jeden adwokat i to w wymiarze jednego dnia w miesiącu przez co najmniej 4 godziny dziennie, co przy zapisie art. 8 ust. 3 ustawy o nieodpłatnej pomocy prawnej oraz edukacji prawnej, zgodnie z którym nieodpłatna pomoc prawna ma być udzielana w przeciętnym wymiarze 5 dni w tygodniu przez co najmniej 4 godziny dziennie, nie gwarantowało właściwego świadczenia nieodpłatnej pomocy prawnej w tym punkcie. Zgodnie z dokumentacją załączoną do oferty Stowarzyszenia "Razem [...]" złożoną na prowadzenie punktu nieodpłatnej pomocy prawnej w S, pomocy tej miał udzielać oprócz wspomnianego wyżej adwokata, magister prawa czyli skarżąca na podstawie umowy promesy z dnia 15 listopada 2015 r. w przeciętnym wymiarze 5 dni w tygodniu przez co najmniej 4 godziny dziennie. W takiej sytuacji w praktyce nieodpłatnej pomocy prawnej w punkcie w S udzielałby prawie wyłącznie mgr prawa nie spełniający wymagań w zakresie 3 - letniego doświadczenia, o którym mowa wyżej. Komisja konkursowa poddała wnikliwej analizie dokumenty przedłożone przez ww. Stowarzyszenie. Stowarzyszenie w załączonych do oferty dokumentach nie wykazało co najmniej trzyletniego doświadczenia A. B., o którym mowa w art. 11 ust. 3 pkt 2 lit. b ustawy o nieodpłatnej pomocy prawnej oraz edukacji prawnej. Z dokumentów wynika, że A. B. nie posiada co najmniej trzyletniego doświadczenia w wykonywaniu wymagających wiedzy prawniczej czynności bezpośrednio związanych ze świadczeniem pomocy prawnej. Podkreślił to również Wydział Prawny i Nadzoru Urzędu Wojewódzkiego w cytowanym wyżej piśmie z dnia 15 stycznia 2016 r. oraz w piśmie z dnia 22 lutego 2016 r. wskazując, że musi to być konkretne doświadczenie z zakresu świadczenia pomocy prawnej, podnosząc jednocześnie, że ww. przepis winien być odczytywany literalnie. Odnosząc się do treści przedłożonych do konkursu dokumentów, należy podkreślić, że Kancelaria Radcy Prawnego E. G. w W w zaświadczeniu z dnia 10 listopada 2015 r. (załącznik nr 18 do oferty) potwierdziła 10 - miesięczny (a nie 11 - miesięczny) okres stażu zawodowego skarżącej w dwóch okresach w tym zaświadczeniu; wymienionych, co powoduje, że ogólne doświadczenie zawodowe skarżącej wynikające z załączników do oferty od nr 14 do 18 nie przekracza 36 miesięcy. Jednakże istotne znaczenie dla oceny kwalifikacji zawodowych skarżącej jest to, że jej doświadczenie w wykonywaniu wymagających wiedzy prawniczej czynności bezpośrednio związanych ze świadczeniem pomocy prawnej zostało potwierdzone tylko dwoma dokumentami tj. wyżej opisanym zaświadczeniem z dnia 10 listopada 2015r. (załącznik nr 18 do oferty) oraz zaświadczeniem z dnia 15 listopada 2015 r. wydanym przez Kancelarię Adwokacką adwokata P. B. w R (załącznik nr 14 do oferty) i wynosi łącznie 21 miesięcy. Dowodzony przez skarżącą o jeden miesiąc dłuższy staż w Kancelarii Radcy Prawnego E. G. nie ma już w tej sytuacji żadnego znaczenia. Z kolei Świadectwo Pracy z dnia 7 listopada 2014 r. wydane przez Kancelarię Radców Prawnych i Adwokata P oddział w O oraz zaświadczenie o ukończeniu stażu z dnia 8 marca 2013 r. Powiatowego Urzędu Pracy w N (załączniki nr 15 oraz 16 do oferty) nie potwierdzają wykonywania przez skarżącą czynności, o których mowa w art. 11 ust. 3 pkt 2 lit. b ustawy o nieodpłatnej pomocy prawnej oraz edukacji prawnej. Także treść dyplomu skarżącej z tytułu udziału w IX Dniu Bezpłatnych Porad Adwokackich nie określa wykonywanych przez nią zadań ani dokładnego wymiaru czasowego. W tej sytuacji zarzut skarżącej w zakresie błędnego zastosowania przez Komisję Konkursową przepisu art. 5 ust.1 ustawy o ustawy o nieodpłatnej pomocy prawnej oraz edukacji prawnej ma charakter marginalny, dodatkowy, który nie wpłynął na przyczynę odrzucenia oferty wynikającą z art. 11 ust. 3 pkt 2 lit. b tej ustawy. Podkreślono, że samo oświadczenie skarżącej o posiadaniu co najmniej 3 -letniego doświadczenia w wykonywaniu wymagających wiedzy prawniczej czynności bezpośrednio związanych ze świadczeniem pomocy prawnej bez wykazania tych okoliczności stosownymi dokumentami, nie mogło stanowić wystarczającego dowodu do stwierdzenia posiadanych przez nią kwalifikacji wymaganych ww. ustawą. Komisja konkursowa stwierdziła, że świadectwo pracy z dnia 15 marca 2013 r. wydane przez Kancelarię Adwokacką adw. S. S. nie zawiera okresu zatrudnienia A. B. w jego Kancelarii. Zatem świadectwo pracy o tej treści nie może być dokumentem, z którego skarżąca wywodzi swój okres doświadczenia zawodowego. Świadczy to o słuszności stanowiska o odmowie wiarygodności i mocy dowodowej temu dokumentowi. A. B. załączyła do wezwania do usunięcia naruszenia prawa świadectwo pracy z tej samej daty tj. 15 marca 2013 r. wydane przez tę samą Kancelarię Adwokacką różniące się treścią w stosunku do przedłożonego w ofercie konkursowej przez Stowarzyszenie "Razem [...]" tj. zawierające zapis, z którego miałby wynikać okres zatrudnienia wnioskodawczyni od 5 lutego 2013 r. do 5 marca 2013 r. Również i ta okoliczność dowodzi o braku należytej rzetelności i spójności dokumentacji załączonej do oferty. Znamiennym jest też fakt, że strona skarżąca ani w wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa ani w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego nawet nie usiłuje wytłumaczyć przyczyn istnienia w obrocie prawnym dwóch swoich świadectw pracy z tej samej daty od tego samego pracodawcy, które w tak znaczący sposób różnią się od siebie nie tylko wspomnianym powyżej zapisem odnośnie okresu zatrudnienia ale również wizualnie (na świadectwie załączonym do oferty konkursowej nr REGON-EKD wpisany jest kolorem niebieskim, brak pieczęci pracodawcy, która znajduje się z kolei na świadectwie przedłożonym w wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa). Skarżąca usiłuje wywodzić swoje racje z dokumentu, który nie został w ogóle przedłożony w ofercie konkursowej i tym samym, którego Komisja Konkursowa nie posiadała przy rozstrzyganiu konkursu. Organ podkreślił, że Komisja Konkursowa działała w oparciu o przyjęty przez Zarząd Powiatu uchwałą nr [...] z dnia [...] 2015 r. Regulamin Pracy Komisji, który nie przewidywał możliwości uzupełnienia dokumentacji przez oferentów, stąd zarzut skarżącej, że Komisja powinna była wezwać do uzupełnienia materiału dowodowego jest chybiony. Podobnie jak niezasadna jest jej uwaga, że Komisja powinna zwrócić się do ZUS o sprawdzenie okresu w jakim właściciel Kancelarii uiszczał składki za nią z tytułu ubezpieczenia społecznego. Zgodnie z brzmieniem § 4 ust. 8 załącznika do uchwały Zarządu Powiatu nr [...] z dnia [...] 2015r. w sprawie ogłoszenia otwartego konkursu ofert na prowadzenie punktów nieodpłatnej pomocy prawnej na terenie Powiatu N w 2016 r. oferty sporządzone na niewłaściwych drukach, niekompletne, wadliwe, nieczytelne lub złożone po i upływie wyznaczonego terminu podlegały odrzuceniu z przyczyn formalnych. Konieczną jest w tym miejscu ponadto uwaga, że ustawodawca przewidział krótki okres na wdrażanie przez powiaty przepisów ustawy o nieodpłatnej pomocy prawnej oraz edukacji oprawnej, stąd przedłużanie procedury konkursowej stanowiłoby zagrożenie dla terminowego uruchomienia punktów. Podniesiono, że brak jest zarówno w kodeksie postępowania administracyjnego jak też w ustawie o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie, a także w ustawie o nieodpłatnej pomocy prawnej oraz edukacji prawnej, zapisów nakazujących stosowanie art. 75 art. i art. 80 K.p.a. (dotyczących postępowania dowodowego) do procedury związanej z otwartymi konkursami ofert, a zarzuty naruszenia tych przepisów stawia skarżąca. Jedynie z art. 15 ust. f ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie wynika obowiązek stosowania przepisów K.p.a. w zakresie dotyczącym wyłączenia członków komisji konkursowej. To na oferencie ciążył obowiązek udowodnienia swoich uprawnień do ubiegania się o prowadzenie punktów nieodpłatnej pomocy prawnej. Ogłoszenie o otwartym konkursie ofert zawierało wymogi jakie ma spełnić oferent. Na organie rozstrzygającym konkurs ofert spoczywał ustawowy obowiązek właściwego, profesjonalnego i terminowego zorganizowania wszystkich punktów nieodpłatnej pomocy prawnej na terenie Powiatu N. Dalej organ podniósł, że mająca zastosowanie do konkursu ofert na prowadzenie punktów nieodpłatnej pomocy prawnej ustawa o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie w art. 15 ust. 1 pkt 1 i 3 nakazuje organowi administracji publicznej rozpatrującemu oferty dokonać oceny możliwości realizacji zadania publicznego przez organizację pozarządową, ocenić proponowaną jakość wykonania zadania i kwalifikacje osób, przy udziale których organizacja ta będzie zadanie realizować. Ponadto zasadnym jest zaznaczyć, że skromny liczebnie zasób kadrowy prawników proponowany przez ww. stowarzyszenie do udzielania nieodpłatnej pomocy prawnej budził obawy co do możliwości prawidłowej realizacji zadania w ustawowym wymiarze co najmniej 20 godzin tygodniowo. Przypadek niewyłonienia organizacji pozarządowych w celu prowadzenia punktów nieodpłatnej pomocy prawnej przewidział ustawodawca, regulując w art. 10 ust. 2 i art. 11 ust. 12 ustawy o nieodpłatnej pomocy prawnej oraz edukacji prawnej tryb postępowania w tej sytuacji. Zgodnie z tymi przepisami do udzielania nieodpłatnej pomocy prawnej w punkcie w S wskazani zostali przez Okręgową Izbę Radców Prawnych radcowie prawni, natomiast w punkcie w Ł wskazani przez Izbę Adwokacką adwokaci. Obydwa te punkty zostały uruchomione ustawowym terminie tj. 1 stycznia 2016 r. i świadczą nieodpłatną pomoc prawną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Właściwym rzeczowo do rozpoznania niniejszej skargi jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, który w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718), zwanej dalej w skrócie "P.p.s.a.", uprawniony jest do badania, czy przy wydaniu zaskarżonej uchwały nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 P.p.s.a.). Zgodnie art. 3 § 1 w związku z art. 3 § 2 pkt 6 P.p.s.a., zakres przedmiotowy sądowej kontroli administracji publicznej obejmuje orzekanie miedzy innymi w sprawach skarg na akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w art. 3 § 2 pkt 5 P.p.s.a. (akty prawa miejscowego), podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej. Takim aktem, który podlega zaskarżeniu na podstawie art. 3 § 2 pkt 6 P.p.s.a. jest także uchwała zarządu powiatu podjęta w zakresie administracji publicznej. Zaskarżona uchwała Zarządu Powiatu N jest uchwałą z zakresu administracji publicznej. Tryb zaskarżenia aktów z zakresu administracji publicznej reguluje również ustawa z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (Dz. U. z 2016 r. poz. 814), zwana dalej w skrócie "u.s.p.", z zwłaszcza jej art. art. 87 ust. 1 zgodnie z którym każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą podjętą przez organ powiatu w sprawie z zakresu administracji publicznej, może, po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia, zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. Tym samym skutecznie może wnieść skargę tylko ten skarżący, który wykaże, że zaskarżona uchwała naruszyła jego interes prawny lub obowiązek. Stąd też po ustaleniu wyczerpania trybu przedskargowego (wezwania właściwego organu do usunięcia naruszenia prawa) oraz stwierdzenia zachowania terminu do wniesienia skargi - Sąd zobowiązany był ustalić, czy zaskarżona uchwała Zarządu Powiatu N z dnia 1 grudnia 2015 r. nr [...] w sprawie rozstrzygnięcia otwartego konkursu ofert na prowadzenie punktów nieodpłatnej pomocy prawnej na terenie Powiatu N w 2016 r., naruszyła chroniony prawem interes prawny lub obowiązek skarżącej, czy też nie narusza. Przechodząc do oceny naruszenia zaskarżoną uchwałą interesu prawnego skarżącej lub obowiązku skarżącej chronionego odrębnymi przepisami prawa na, Sąd doszedł do przekonania, że w tej sprawie takiego naruszenia nie było. Zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem na skarżącej spoczywa obowiązek wykazania się nie tylko indywidualnym interesem prawnym lub uprawnieniem, ale także zaistniałym w dacie wnoszenia skargi, a nie w przyszłości, naruszeniem tego interesu prawnego lub uprawnienia. Wnosząc skargę w trybie art. 87 ust. 1 u.s.p. skarżąca musi wykazać, że istnieje związek pomiędzy jej prawnie gwarantowaną sytuacją, a zaskarżoną uchwałą, polegający na tym, że uchwała narusza jej interes prawny lub uprawnienia (wyrok Sądu Najwyższego z 7 marca 2003 r. sygn. akt III RN 42/02, opub. OSNP z 2004 r., nr 7, poz. 114; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z 9 września 2004 r. sygn. akt II SA/Bk 364/04, opub. w Lex nr 173736; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 12 października 2009 r. sygn. akt II SA/Kr 528/09). Ponieważ do wniesienia skargi nie legitymuje stan jedynie zagrożenia naruszeniem, stąd w skardze należy wykazać, w jaki sposób doszło do naruszenia prawem chronionego interesu lub uprawnienia podmiotu wnoszącego skargę (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 4 lutego 2005 r. sygn. akt OSK 1563/04, opub. w LEX nr 171196; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 lutego 2006 r. sygn. akt II OSK 1127/05, opub. w LEX nr 194894). O powodzeniu skargi z art. 87 ust. 1 ustawy o samorządzie powiatowym przesądza wykazanie naruszenia przez organ gminy konkretnego przepisu prawa materialnego, wpływającego negatywnie na sytuację prawną skarżącej. Interes ten powinien być bezpośredni i realny (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 23 listopada 2005 r. sygn. akt I OSK 715/05, opub. w LEX nr 192482; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 4 września 2001 r. sygn. akt II SA 1410/01, opub. w Lex nr 53376; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 9 listopada 1995 r. sygn. akt II SA 1933/95, opub. ONSA z 1996 r., nr 4, poz. 170; wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 4 maja 2006 r. sygn. akt II SA/Bk 764/06 i sygn. akt II SA/Bk 763/05). Odnosząc te poglądu do niniejszej sprawy należy wskazać, że nie tylko sama skarżąca nie wskazywała w obszernej skardze na jakiekolwiek naruszenie jej interesu prawnego w tej sprawie i nie wskazywała, jakie to przepisy prawa chroniące jej interes prawny zostałyby zaskarżoną uchwałą naruszone, ale i Sąd z urzędu badając spełnienie tej przesłanki ustalił, że ona nie zachodzi. Uchwała w sprawie rozstrzygnięcia otwartego konkursu ofert na prowadzenie punktów nieodpłatnej pomocy prawnej na terenie Powiatu N w 2016 r. rozstrzygnęła, jak wprost to wynika z samej nazwy tej uchwały, której z organizacji pozarządowych powierzono wykonywania ww. zadania publicznego na prowadzenie dwóch punktów nieodpłatnej pomocy prawnej w miejscowościach J i R i jaka jest kwota dotacji na wykonywanie tego zadania wybranej organizacji pozarządowej, a także rozstrzygnęła o braku wyłonienia organizacji pozarządowej na prowadzenie punktów nieodpłatnej pomocy prawnej w miejscowościach Ł i S z powodu odrzucenia ofert w przyczyn formalnych (§ 1 ust. 3 zaskarżonej uchwały). Z akt sprawy wynika, że w konkursie ofert uczestniczyło kilka organizacji pozarządowych: Fundacja Pomocy [...] "R" K, Stowarzyszenie Klub [...], Fundacja Q, Stowarzyszenie "Razem [...]" W Gmina Ł oraz Stowarzyszenie "B" K. Organizator wybrał jedną organizację pozarządową: Fundację Pomocy [...] "R" K do prowadzenia dwóch punktów nieodpłatnej pomocy prawnej usytuowanych w J i R. Z akt sprawy wynika, że skarżąca ani nie brała udziału jako oferent w otwartym konkursie zorganizowanym przez Zarząd Powiatu N, ani też nie reprezentowała i nie reprezentuje żadnej z organizacji pozarządowych, które brały udział w ww. konkursie. Ta okoliczność, tzn. brak występowania w imieniu którejkolwiek z ww. organizacji pozarządowych (w tym także brak występowania w imieniu Stowarzyszenia "Razem [...]") nie budzi najmniejszych wątpliwości. Sama skarżąca w skardze podaje, że działając we własnym imieniu wnosi skargę na podstawie art. 87 ust. 1 u.s.p. w zakresie niewyłonienia organizacji pozarządowej w celu powierzenia prowadzenia punktu nieodpłatnej pomocy prawnej w S. Sama skarżąca w bardzo obszernej skardze zarzuca nieprawidłowa ocenę oferty złożonej przez Stowarzyszenie "Razem [...]" poprzez bezpodstawne uznanie, że oferta ta była niekompletna i nie spełniania wszystkich niezbędnych wymogów formalnych. Pomiędzy odrzuceniem oferty Stowarzyszenia "Razem [...]" z samą skarżącą nie występuje interes prawny chroniony przepisami prawa materialnego. Sąd z akt sprawy i z samej skargi pozyskał informację, że jedną z osób, która została zgłoszona w ofercie Stowarzyszenia "Razem [...]" jako udzielającą ową nieodpłatną pomoc prawna miała być właśnie skarżąca. To jednak nie oznacza, że skarżąca z samego faktu zamieszczenia jej osoby w ofercie Stowarzyszenia, może reprezentować to Stowarzyszenie bądź uzyskała prawo chronione przepisami powszechnie obowiązującymi. Żaden z podniesionych w skardze argumentów nie wskazuje na naruszenie chronionego prawem (rangi ustawowej) interesu prawnego skarżącej. Żaden przepis ustawy z dnia 5 sierpnia 2015 r. o nieodpłatnej pomocy prawnej oraz edukacji prawnej (Dz. U. z 2015 r. poz. 1255) lub ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (Dz. U. z 2016 r. poz. 1817) nie przewiduje żadnego uprawnienia osobie, którą organizacja pozarządowa zamieściła w swojej ofercie wykonywania tego zadania publicznego. Sama skarżąca w swojej skardze zarzuca naruszenie w szczególności art. 11 ustawy o nieodpłatnej pomocy prawnej oraz edukacji prawnej. Przepis ten dotyczy jedynie organizacji pozarządowych i określa zasady oraz tryb powierzania prowadzenia punktów nieodpłatnej pomocy prawnej przez organizacje pozarządowe, a nie przez osoby fizyczne. Umieszczenie w ofercie Stowarzyszenia "Razem [...]" skarżącej jako jednej z osób, która udzielałaby nieodpłatnych porad prawnych w razie powierzenia wykonywania tego zadania temu Stowarzyszeniu – także nie stanowi źródła interes prawnego lub prawa skarżącej do zaskarżenia uchwały w trybie powołanego art. 87 ust. 1 u.s.p. Co najwyżej można mówić o interesie fatycznym skarżącej polegającym na tym, że a razie wyboru przez Zarząd Powiatu N oferty Stowarzyszenia "Razem [...]", to Stowarzyszenie "posłużyłoby się" skarżącą jako osobą udzielającą nieodpłatnych porad prawnych w punkcie tych porad w S i tym samym na rzecz skarżącej wypłacane byłyby przez Stowarzyszenie "Razem [...]" określone wynagrodzenie. W tym celu pomiędzy Stowarzyszeniem "Razem [...]" a skarżącą została zawarta promesa umowy. Nawet i taka sytuacja nie może być uznana jako nabycie przez skarżącą jej własnego, indywidualnego interesu prawnego chronionego normą prawną wynikającą z przepisu powszechnie obowiązującego. Źródłem chronionego interesu prawnego w tej sprawie nie może być jedynie ekspektatywa zawarcia umowy cywilnoprawnej (i to nie z Powiatem N, ale Stowarzyszeniem "Razem [...]") z której jednym ze świadczeń będzie świadczenie pieniężne (wynagrodzenie na rzecz skarżącej za udzielaną nieodpłatnie pomoc prawną), a drugim świadczeniem będzie udzielanie nieodpłatne pomocy prawnej na rzecz mieszkańców Powiatu, przy czym zadanie to i tak mogłoby być powierzone nie skarżącej, ale organizacji pozarządowej do wykonywania. Rekapitulując należy stwierdzić, że skora ani sama skarżąca nie wykazała naruszenia swojego interesu prawnego lub uprawnienia, ani też Sąd nie wykazał zaistnienia po stronie skarżącej jej własnego chronionego interesu prawnego lub prawa, które zostało naruszone zaskarżoną uchwałą - to skarga nie może zostać rozpoznana merytorycznie w tej sprawie. Nie jest również naruszeniem interesu prawnego samej skarżącej i ta okoliczność, że oferta Stowarzyszenia "Razem [...]" została odrzucona. Tym samym skoro Sąd odrzucił skargę skarżącej, nie ma podstaw do oceny zarzutów merytorycznych dotyczących samej zaskarżonej uchwały. Wobec uznania w tej sprawie, że interes prawny ani uprawnienie skarżącej nie zostały naruszone zaskarżoną uchwałą, Sąd stosownie do art. 58 § 1 pkt 5a P.p.s.a. w związku z art. 87 ust. 1 u.s.p. skargę skarżącej odrzucił. O zwrocie wpisu Sąd orzekł na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 P.p.s.a., zgodnie z którym Sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od odrzuconej skargi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło