III SA/Kr 73/25
WyrokWSA w Krakowie2025-06-17
Skład orzekający: Katarzyna Marasek-Zybura, Ewa Michna, Ewelina Dziuban
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej jest zobowiązany do wydania zaświadczenia o treści wskazanej przez wnioskodawcę, jeśli treść ta nie potwierdza faktów lub stanu prawnego wynikających z posiadanych przez organ danych, lecz stanowi próbę kwestionowania wcześniejszych rozstrzygnięć administracyjnych i sądowych?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie jest zobowiązany do wydania zaświadczenia o treści wskazanej przez wnioskodawcę, jeśli treść ta nie znajduje potwierdzenia w posiadanych przez organ danych, rejestrach czy ewidencjach, a stanowi próbę merytorycznej weryfikacji wcześniejszych rozstrzygnięć. Postępowanie o wydanie zaświadczenia ma charakter odformalizowany i służy potwierdzeniu istniejących faktów lub stanu prawnego, a nie kwestionowaniu lub tworzeniu nowych sytuacji prawnych.Stan faktyczny
Skarżący K. J. złożył wniosek o wydanie zaświadczenia potwierdzającego, że nie pełnił służby w Policji w szczególnych warunkach lub właściwościach, ponieważ brak jest takich potwierdzeń w jego aktach osobowych. Wcześniejsze wnioski o podobnej treści zostały odrzucone przez Komendanta Powiatowego Policji, a postanowienia te zostały utrzymane w mocy przez Komendanta Wojewódzkiego Policji oraz prawomocnymi wyrokami WSA w Krakowie. Organ II instancji utrzymał w mocy postanowienie odmawiające wydania zaświadczenia, uznając, że wniosek skarżącego stanowi próbę narzucenia organowi własnej interpretacji statusu zawodowego i kwestionowania wcześniejszych rozstrzygnięć.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Marasek-Zybura Sędziowie Sędzia WSA Ewa Michna Asesor WSA Ewelina Dziuban (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 17 czerwca 2025 r. przy udziale Prokuratora Prokuratury Rejonowej Kraków - Śródmieście Wschód w Krakowie A. S.– L. sprawy ze skargi K. J. na postanowienie Komendanta Wojewódzkiego Policji w Krakowie z dnia 27 grudnia 2024 r. nr 83/2024/AH w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia oddala skargę.
Skarżący K. J. we wniosku z 17 listopada 2024 r. wniósł do Komendanta Powiatowego Policji w Krakowie o wydanie zaświadczenia następującej treści: "Komendant Powiatowy Policji w Krakowie zaświadcza, w oparciu o postępowania do liczb dziennika [...] i [...], oraz orzeczeń z dnia 23 lipca 2015 roku 6/2015/ZKS i z dnia 4 sierpnia 2015 7/2015/ZKS, że sierż. sztab w stanie spoczynku K. J. nie pełnił i nie mógł pełnić czynnej służby w Policji na zajmowanych stanowiskach służbowych w jej szczególnych warunkach lub właściwościach albowiem nie znalazło to potwierdzenia w toku przeprowadzonych postępowań, jak również brakiem w aktach osobowych policjanta dokumentów to potwierdzających."
W uzasadnieniu wniosku skarżący powołał się również na zaświadczenie nr 25/2017/ZKS z dnia 14 grudnia 2017 roku wydane mu w Komendzie Powiatowej Policji w Krakowie. Organ w zaświadczeniu tym, w związku z wnioskami skarżącego z 16 i 30 lipca 2015 r. na podstawie przeprowadzonych postępowań ustalił, że w aktach osobowych skarżącego ([...] i [...]) brak jest danych potwierdzających pełnienie służby przez wnioskującego w jej szczególnych warunkach i właściwościach (k. 33 akt admin.). Komendant Powiatowy Policji w Krakowie wydał wówczas postanowienia nr 6/2015/ZKS z dnia 23 lipca 2015 roku oraz nr 7/2015/ZKS z dnia 4 sierpnia 2015 roku, odmawiające wydania zaświadczeń żądanej treści. Odpowiednio postanowieniami nr 13/2015 z dnia 16 września 2015 roku oraz nr 15/2015 z dnia 28 września 2015 roku Komendant Wojewódzki Policji w Krakowie utrzymał w mocy te rozstrzygnięcia. Natomiast Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokami z dnia 27 stycznia 2016 roku sygn. akt III SA/Kr 1430/15 oraz z dnia 13 stycznia 2016 roku sygn. III SA/Kr 1469/15 oddalił skargi wymienionego (prawomocne).
Komendant Powiatowy Policji w Krakowie postanowieniem z 21 listopada 2024 roku nr 9/2024/ZSK, (znak PAW.L.0511.62.2024), odmówił wydania zaświadczenia żądanej treści, gdyż w jego ocenie, pozostawałoby ono w sprzeczności z zasadami wydawania zaświadczeń.
W wyniku rozpoznania zażalenia K. J., Komendant Wojewódzki Policji w Krakowie postanowieniem z dnia 27 grudnia 2024 r. nr 83/2024/AH utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji.
W uzasadnieniu organ II instancji podkreślił, że żądanie skarżącego zawarte we wniosku z dnia 17 listopada 2024 roku stanowi kolejną, pozbawioną merytorycznych przesłanek korespondujących z wykładnią przepisów Działu VII Kodeksu postępowania administracyjnego, próbę uzyskania od organu Policji potwierdzenia narzuconej swobodnie treści.
Całkowicie w oderwaniu od celowości tego trybu procedowania skarżący sformułował bowiem wniosek służący wyłącznie budowaniu przez niego własnej interpretacji swojego ustalonego trwale, wobec braku nowych okoliczności, statusu zawodowego w świetle pragmatyk służbowych. Właśnie za takie, w ocenie Komendanta Wojewódzkiego Policji w Krakowie, należy uznać żądanie potwierdzenia przeprowadzenia przez organy Policji postępowań zaświadczeniowych zainicjowanych przecież przez wymienionego oraz poddanych za jego wolą kontroli instancyjnej i sądowej.
W tym stanie rzeczy wydanie skarżącemu zaświadczenia na podstawie ww. wniosku, oznaczałoby zignorowanie przez Komendanta Powiatowego Policji w Krakowie utrwalonych kanonów postępowania zaświadczeniowego, w szczególności pominięcie jego rzeczywistego przeznaczenia oraz utwierdzenie wnioskodawcy w przekonaniu, że materia i sposób załatwienia sprawy o wydanie zaświadczenia determinowane są wyłącznie oczekiwaniami strony. Taka aktywność wymienionego nie może sprowadzać roli organu Policji do bezrefleksyjnego instrumentu czyniącego mechanicznie zadość wszelkim i dowolnym żądaniom wymienionego tylko dlatego, że formalnie dopuszcza ją prawo.
Na koniec zaakcentowano, że zachowanie skarżącego w każdym przypadku winno być oceniane indywidualnie nie tylko w kontekście określonego prawa, ale w konkretnych sytuacjach również przy uwzględnieniu nadrzędnych wobec niego zasad i wartości, Cele prawa winny być bowiem realizowane w zgodzie z założeniami całego systemu prawa, składającego się z leżących u jego fundamentów wartości i zasad aksjologicznych. Liczba, seryjność i treść złożonych wniosków do organów Policji (tu: w przedmiocie wydania zaświadczenia), a także ich podobieństwo, ciągłe poddawanie w wątpliwość w żądaniach kwestii jednoznacznych prawnie, forsowanie własnych "koncepcji prawnych", nie świadczą o zamiarze realizacji przez wymienionego rzeczywistych celów konkretnych praw, lecz mają na celu wywołanie dolegliwości u adresata i utrudnienie jego funkcjonowania. Zachowanie podmiotu, który od kilkunastu lat składa rocznie kilkaset wniosków w sprawach prawomocnie osądzonych i wyjaśnionych, dotyczących każdego aspektu swojego stosunku służbowego w Policji, zakłócając w ten sposób funkcjonowanie organów Policji w zakresie powierzonych ustawowo zadań, może zostać uznane za nadużycie prawa (por. wyrok NSA z dnia 9 listopada 2021 roku, sygn. akt III OSK 3907/21).
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarżący nie zgodził się z rozstrzygnięciami organów obu instancji i wniósł o ich wyeliminowanie z obiegu prawnego.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie lub oddalenie w całości jako bezzasadnej, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Pismem z dnia 9 czerwca 2025 r. Prokurator Prokuratury Rejonowej Kraków-Śródmieście Wschód w Krakowie zgłosił udział w sprawie domagając się oddalenia skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Stosownie do art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.) dalej - p.p.s.a., sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Ze względu na przedmiot zaskarżenia WSA w Krakowie, korzystając z dyspozycji ww. przepisu, rozpoznał przedmiotową sprawę w trybie uproszczonym.
Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Niezwiązanie zarzutami i wnioskami skargi oznacza, że sąd administracyjny bada w pełnym zakresie zgodność z prawem zaskarżonego aktu, czynności, czy bezczynności organu administracji publicznej. W świetle art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd nie ma jednak obowiązku badania tych zarzutów i wniosków, które nie mają znaczenia dla oceny legalności zaskarżonego aktu (tak NSA w wyroku z dnia 11 października 2005 r., sygn. akt: FSK 2326/04).
Wady skutkujące koniecznością uchylenia aktu, stwierdzenia jego nieważności bądź wydania z naruszeniem prawa, przewidziane są w art. 145 § 1 p.p.s.a. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Sąd, uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie, uchyla ten akt w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W przypadku nieuwzględnienia skargi sąd ją oddala - art. 151 p.p.s.a.
Dokonując kontroli legalności zaskarżonego postanowienia w granicach kompetencji przysługujących sądowi administracyjnemu, na podstawie wyżej wymienionych ustaw, Sąd uznał, że skarga nie jest zasadna.
Przedmiotem oceny Sądu jest postanowienie Komendanta Wojewódzkiego Policji w Krakowie z dnia 27 grudnia 2024 r. utrzymujące w mocy postanowienie Komendanta Powiatowego Policji w Krakowie z dnia 21 listopada 2024 r., odmawiające K. J. wydania zaświadczenia żądanej treści na jego wniosek złożony 17 listopada 2024 r.
Problematykę wydawania zaświadczeń regulują przepisy działu VII ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2024 r. poz. 572 ze zm.) – dalej k.p.a.
Zgodnie z art. 217 § 1 i 2 k.p.a. organ administracji publicznej wydaje zaświadczenie na żądanie osoby ubiegającej się o zaświadczenie. Zaświadczenie wydaje się, jeżeli 1) urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa, 2) osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym poświadczeniu określonych faktów lub stanu prawnego.
W myśl art. 218 § 1 k.p.a. w przypadkach, o których mowa w art. 217 § 2 pkt 2, organ administracji publicznej obowiązany jest wydać zaświadczenie, gdy chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów, bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. Organ administracji publicznej, przed wydaniem zaświadczenia, może przeprowadzić w koniecznym zakresie postępowanie wyjaśniające.
Stosownie do art. 219 k.p.a. odmowa wydania zaświadczenia bądź zaświadczenia o treści żądanej przez osobę ubiegającą się o nie, następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie.
Postępowanie w sprawie wydawania zaświadczeń ma charakter odformalizowany i uproszczony, nie znajdują w nim zastosowania przepisy ogólnego postępowania administracyjnego (por. np. wyrok WSA w Krakowie z 16.07.2012 r., III SA/Kr 1485/11, CBOSA). W szczególności w postępowaniu o wydanie zaświadczenia nie prowadzi się postępowania dowodowego. Celem tego postępowania jest m.in. ustalenie, czy z dokumentacji posiadanej przez organ wynikają fakty, których potwierdzenia żąda osoba ubiegająca się o wydanie zaświadczenia. Organ administracyjny zaświadcza bowiem jedynie o tym, co jest w jego ewidencji, rejestrach bądź innych danych (tak wyrok WSA w Warszawie z dnia 13 listopada 2017 r., sygn. akt I SA/Wa 1112/17, CBOSA).
Podkreślić należy, że zaświadczenie jest urzędowym potwierdzeniem w formie pisemnej obiektywnie istniejącego (aktualnie lub w przeszłości) stanu rzeczy (faktycznego lub prawnego) dokonane przez organ administracji publicznej na żądanie zainteresowanej osoby, której interes oparty jest na prawie (por. Z. Kmiecik, Charakter prawny zaświadczenia a możliwość ustalania i weryfikacji jego treści, Państwo i Prawo, 2004 r., Nr 10, str. 58).
Treścią zaświadczenia musi być jedynie pozytywne załatwienie wniosku osoby ubiegającej się o jego wydanie, jeśli posiadana przez organ dokumentacja pozwala na potwierdzenie faktu lub stanu prawnego (wyr. NSA z 11.01.2011 r., I SA/Wr 2709/98, CBOSA).
Zaświadczenia są więc aktami, które potwierdzają istnienie praw lub obowiązków określonych (to jest stworzonych lub ustalonych) uprzednio indywidualnym aktem prawnym. Zaświadczenia nie są aktami administracyjnymi, lecz czynnościami faktycznymi, ponieważ nie są oświadczeniami woli a oświadczeniami wiedzy. Istota zaświadczenia sprowadza się więc do tego, że nie rozstrzyga ono o żadnych prawach lub obowiązkach, nie może również tworzyć nowej sytuacji prawnej. Zaświadczenie nie może rozstrzygać czegokolwiek, zwłaszcza o istnieniu lub nieistnieniu obowiązku lub prawa. Poprzez wydane zaświadczenie organ potwierdza jedynie istnienie określonego stanu w oparciu o posiadane już dane, a postępowanie wyjaśniające, o jakim mowa w art. 218 § 2 k.p.a., spełnia jedynie rolę pomocniczą przy ustalaniu treści zaświadczenia (por. wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 3 grudnia 2010 r. sygn. akt II SA/Wr 551/10, LEX nr 755651).
W okolicznościach tej sprawy, skarżący we wniosku z 17 listopada 2024 r. domagał się od Komendanta Powiatowego Policji w Krakowie wydania zaświadczenia następującej treści: "Komendant Powiatowy Policji w Krakowie zaświadcza, w oparciu o postępowania do liczb dziennika [...] i [...], oraz orzeczeń z dnia 23 lipca 2015 roku 6/2015/ZKS i z dnia 4 sierpnia 2015 7/2015/ZKS, że sierż. sztab w stanie spoczynku K. J. nie pełnił i nie mógł pełnić czynnej służby w Policji na zajmowanych stanowiskach służbowych w jej szczególnych warunkach lub właściwościach albowiem nie znalazło to potwierdzenia w toku przeprowadzonych postępowań, jak również brakiem w aktach osobowych policjanta dokumentów to potwierdzających."
Jak już wyżej zostało wyjaśnione, treścią zaświadczenia może być jedynie pozytywne załatwienie wniosku o potwierdzenie faktu lub stanu prawnego. Nie można zatem wydać zaświadczenia stwierdzającego nieistnienie faktów lub nieistnienie określonego stanu prawnego, czego w swoim wniosku domaga się skarżący. Ponadto należy zgodzić się z organem administracyjnym, że w istocie skarżący domaga się przeprowadzenia merytorycznej weryfikacji wydanych w sprawie aktów prawnych i rozstrzygnięć sądowych, a tego rodzaju działanie pozostaje w sprzeczności z zasadami wydawania zaświadczeń.
W konsekwencji powyższego, zasadnie zarówno Komendant Powiatowy Policji w Krakowie, jak i Komendant Wojewódzki Policji odmówili wydania skarżącemu zaświadczenia żądanej treści z wniosku z 17 listopada 2024 r. r., prawidłowo uznając, że wnioskowana treść żądania pozostaje w sprzeczności z aktualnym stanem prawnym.
Zgodnie bowiem z art. 217 k.p.a. wydanie zaświadczenia polegać powinno na przeniesieniu danych ze znajdujących się w posiadaniu organu rejestrów, ewidencji i innych zbiorów do treści zaświadczenia - a okoliczność objęta żądaniem skarżącego nie może być stwierdzona na podstawie dokumentów, rejestrów, ani ewidencji organu.
Zaskarżone postanowienie odpowiada zatem prawu, a w szczególności nie narusza przepisów powołanych w skardze.
|Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku. |
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło