III SA/Kr 882/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Maria Zawadzka po rozpoznaniu w dniu 22 lipca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. C. i H. C. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 3 kwietnia 2014r. nr [...] w przedmiocie pozytywnego zaopiniowania zmiany koncesji, postanawia: oddalić wniosek strony skarżącej o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej. Wyrokiem z dnia 6 listopada 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę A. C. i H. C. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 3 kwietnia 2014r. nr [...] w przedmiocie pozytywnego zaopiniowania zmiany koncesji. Odpis wyroku wraz z uzasadnieniem został doręczony pełnomocnikowi strony skarżącej w dniu 28 listopada 2014 r. (dowód doręczenia – k. 100). W dniu 24 grudnia 2014 r. strona skarżąca złożyła skargę kasacyjną od powyższego orzeczenia, wnosząc jednocześnie o zwolnienie od obowiązku uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej. Zarządzeniem z dnia 20 lutego 2015 r. pozostawiono bez rozpoznania wniosek o zwolnienie strony skarżącej od kosztów sądowych. Wobec tego w wykonaniu zarządzenia z dnia 14 kwietnia 2015 r. wezwano stronę skarżącą do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej w kwocie 100 zł w terminie siedmiu dni pod rygorem odrzucenia skargi kasacyjnej. Wezwanie to zostało doręczone pełnomocnikowi strony skarżącej w dniu 21 kwietnia 2015 r. (dowód doręczenia – k. 119). Wymaganego wpisu nie uiszczono w wyznaczonym terminie. Postanowieniem z dnia 29 maja 2015 r. Sąd odrzucił skargę kasacyjną strony skarżącej. Sąd wskazał, że strona skarżąca nie uiściła w wymaganym terminie (tj. do 28 kwietnia 2015 r.) wpisu od skargi kasacyjnej. Odpis tego postanowienia wraz z uzasadnieniem został doręczony pełnomocnikowi skarżących w dniu 23 czerwca 2015 r. (dowód doręczenia w aktach). W dniu 30 czerwca 2015 r. strona skarżąca złożyła wniosek o przywrócenie terminu do złożenia opłaty od skargi kasacyjnej i przyjęcia skargi kasacyjnej na ww. wyrok z dnia 6 listopada 2014 r. Jednocześnie uiszczono wpis od skargi kasacyjnej w kwocie 100 zł. Na uzasadnienie wniosku podano, że pracownik biurowy kancelarii prawnej pełnomocnika skarżących oświadczył, iż dokonał wpłaty wpisu w placówce Poczty Polskiej, przy czym nie jest w stanie odnaleźć potwierdzenia wpłaty. W ocenie autora wniosku, strona nie może ponosić odpowiedzialności za błąd pracownika kancelarii. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Z kolei w myśl art. 86 § 1 p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 1, 2 i 4 p.p.s.a.). Sąd uznał, że strona skarżąca złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej z zachowaniem terminu do jego złożenia wynikającego z art. 87 § 1 p.p.s.a. Strona skarżąca powzięła bowiem wiedzę o nieuiszczeniu wymaganego wpisu w chwili doręczenia jej odpisu postanowienia o odrzuceniu skargi kasacyjnej, tj. w dniu 23 czerwca 2015 r. Rozpatrywany wniosek został zatem wniesiony w terminie siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej. Przechodząc do merytorycznego rozpoznania przedmiotowego wniosku wskazać należy, że zgodnie z ugruntowanymi poglądami doktryny i orzecznictwa, brak winy w dokonaniu czynności procesowej ma miejsce wtedy, gdy istnieje przeszkoda uniemożliwiająca zachowanie terminu i gdy strona nie może usunąć tej przeszkody przy użyciu największego w danych okolicznościach wysiłku. Kryterium braku winy, jako przesłanka przywrócenia terminu, wiąże się zatem z obowiązkiem strony do zachowania szczególnej staranności przy prowadzeniu własnych spraw, w tym przy dokonywaniu czynności procesowych. Przywrócenie terminu nie jest więc dopuszczalne, gdy strona dopuściła się chociażby lekkiego niedbalstwa, przy przyjęciu obiektywnego miernika staranności, jakiej można wymagać od osoby należycie dbającej o swoje interesy. Uwzględniając powyższe należy zauważyć, że autor wniosku o przywrócenie terminu, choć jest profesjonalnym pełnomocnikiem wykonującym zawód adwokata, w żaden sposób nie uprawdopodobnił, że strona skarżąca nie ponosi winy w uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej. We wniosku tym podano wyłącznie, że pracownik pełnomocnika stwierdził, jakoby uiścił wpis w terminie, a – w ocenie autora wniosku – strona nie może ponosić odpowiedzialności za błąd pracownika kancelarii. Należy zatem zauważyć, że pojęcie winy strony w uchybieniu terminowi w postępowaniu sądowym obejmuje swym zakresem także winę pełnomocników ustanowionych w sprawie. Z kolei zawodowy charakter działalności profesjonalnych pełnomocników powoduje, że ich odpowiedzialność obejmuje także działania osób, którymi posługują się wykonując swój zawód (zob. postanowienie NSA z dnia 18 listopada 2014 r., sygn. akt I GZ 498/14, LEX nr 1624740). W orzecznictwie sądowym wyraźnie wskazuje się, że pełnomocnik, który zgodził się reprezentować stronę, ma obowiązek działania w imieniu i na rzecz mocodawcy z równą starannością, jakby działał na własną rzecz, a mocodawca ponosi ryzyko ujemnych skutków niestarannego zachowania się profesjonalnego pełnomocnika. Ponadto zaniedbania osób, którymi posługuje się pełnomocnik, obciążają jego samego, a zatem nie uwalniają strony od winy w niezachowaniu terminu (zob. postanowienie NSA z dnia 26 maja 2014 r., sygn. akt II FZ 679/14, LEX nr 1465298). Sądy wskazują wprost, że błędy pracownika pełnomocnika świadczą o niedołożeniu należytej staranności, stanowiąc błąd, za który pełnomocnik i tym samym strona ponosi winę (por. postanowienie NSA z dnia 26 września 2013 r., sygn. akt I FZ 351/13, LEX nr 1381651). Ustaliwszy zatem, że strona skarżąca ponosi procesowe konsekwencje niedbalstwa swojego profesjonalnego pełnomocnika i jego pracownika należy wskazać, że autor wniosku o przywrócenie terminu nie odniósł się w ogóle do kwestii braku swojej winy (jako pełnomocnika strony skarżącej) lub braku winy swojego pracownika w uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu. Pełnomocnik strony wskazał wyłącznie, że jego pracownik nie dysponuje dowodem terminowej wpłaty wpisu od skargi kasacyjnej. Wypada zatem zauważyć, że dokument taki mógłby mieć znaczenie w ramach zażalenia na odrzucenie skargi kasacyjnej z uwagi na nieuiszczenie wpisu, nie zaś w sprawie dotyczącej przywrócenia terminu do dokonania tej czynności. Składając taki wniosek strona skarżąca potwierdza bowiem, że wymagana czynność nie została wykonana w wyznaczonym terminie. Okoliczność ta nie jest jednak równoznaczna z uprawdopodobnieniem, że strona skarżąca nie uiściła wpisu od skargi kasacyjnej bez swojej winy. Autor wniosku nie przedstawił bowiem żadnych innych informacji, które mogłyby wskazywać dlaczego wpisu od skargi kasacyjnej nie uiszczono w terminie, tj. do 28 kwietnia 2015 r. Wobec powyższego, na zasadzie art. 86 § 1 p.p.s.a. postanowiono, jak w sentencji.