I SA/Łd 208/16

Dnia 31 maja 2016 roku Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale I Małgorzata Kowalska po rozpoznaniu w dniu 31 maja 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. L. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi J. L. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] roku nr [...] w przedmiocie: określenia zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2009 rok p o s t a n a w i a: oddalić wniosek. Postanowieniem z 26 października 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w sprawie sygn. akt I SO/Łd 5/15 odmówił J. L. przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym w związku z planowanym wystąpieniem ze skargą na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. dotyczącą podatku dochodowego od osób fizycznych za 2009 rok. W uzasadnieniu argumentował, że wnioskodawca wskazał, iż wspólnie z żoną oraz małoletnim synem prowadzi gospodarstwo domowe, którego źródłem utrzymania są ich wynagrodzenia za pracę w łącznej wysokości ok. 2.000 zł netto. Wnioskodawca jest właścicielem zakupionego na kredyt mieszkania o powierzchni 85 m2 położonego w Z., nie posiada innego majątku ani oszczędności. Miesięczne koszty utrzymania rodziny zamykają się kwotą ok. 1.147 zł czynsz, opłata za energię oraz internet. W uzasadnieniu wniosku o prawo pomocy wnioskodawca wskazał, że ok. 2.500 zł wynosi miesięczna rata spłacanego przez rodzinę kredytu mieszkaniowego wraz z obowiązkowymi ubezpieczeniami, która pokrywana jest z oszczędności z lat minionych (oszczędności z lat młodzieńczych, ślubne prezenty, podarunki), których kwoty nie ujawnił mimo wystosowanego w tym zakresie wezwania (oświadczeniem wnioskodawcy z 14 sierpnia br. k- 8 akt sądowych). Obecnie wnioskodawca twierdzi, że źródłem pokrycia rat kredytowych od 2010 roku jest darowizna jaką jego żona otrzymała w 2009 roku od swego ojca w wysokości 25.000 zł. Już samo zestawienie wysokości spłacanej raty kredytu (2.500 zł miesięcznie) z wysokością tej darowizny 25.000 zł wskazuje na niewiarygodność oświadczenia wnioskodawcy w tym zakresie, bowiem otrzymane środki były wystarczające na pokrycie raptem 10 rat kredytowych. Wobec powyższego wskazać należy, że wnioskodawca w dalszym ciągu nie rozwiał wątpliwości dotyczących źródeł pokrycia ponoszonych rat kredytowych, a wobec powyższego stosownie do treści art. 245 § 2 i art. 246 § 1 pkt 1p.p.s.a. należało uznać, że skarżący nie wykazał, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W ocenie sądu nie jest zasadne stanowisko wnioskodawcy, iż jego niewiarygodne oświadczenia dotyczące źródeł finansowania ponoszonych przez rodzinę, co miesiąc wydatków przekraczających znacznie posiadane na utrzymanie dochody, były wystarczające dla oceny, iż nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania w sprawie niniejszej. Postanowieniem z 12 stycznia 2016 roku sygn. akt II FZ 982/15 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na powyższe postanowienie podzielając stanowisko sądu I instancji, że w oświadczeniach wnioskodawcy złożonych na potrzeby postępowania w przedmiocie prawa pomocy znajdowało się szereg nieścisłości i niejasności, których nie wyjaśnił on pomimo wystosowanych w tym zakresie wezwań w postępowaniu przez sądem I instancji ani nawet na etapie postępowania zażaleniowego. NSA podkreślił, że w sytuacji gdy wydatki przekraczają wskazany miesięczny dochód wnioskodawcy, należy uznać, iż jego rzeczywista sytuacja materialna nie została wykazana. Niemożność pokrycia kosztów toczącego się postępowania nie została wiarygodnie udokumentowana. Przedstawione miesięczne wydatki nie korelują z zadeklarowanym miesięcznym dochodem, przewyższając podane wpływy finansowe. Powyższa nieścisłość podważa wiarygodność przedstawionych informacji. W dniu 2 lutego 2016 roku J. L. wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi ze skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z [...] roku określającą jego zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2009 rok. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości 2.276 zł skarżący ponownie wystąpił z wnioskiem o prawo pomocy w zakresie całkowitym. W złożonym na formularzu PPF oświadczeniu o stanie rodzinnym majątku i dochodach skarżący ponownie wskazał, że wspólnie z żoną oraz małoletnim synem prowadzi gospodarstwo domowe, którego źródłem utrzymania są ich wynagrodzenia za pracę w łącznej wysokości ok. 2.000 zł netto. Wnioskodawca jest właścicielem zakupionego na kredyt mieszkania o powierzchni 85 m2 położonego w Z., nie posiada innego majątku ani oszczędności. Miesięczne koszty utrzymania rodziny udokumentowane na etapie poprzedniego wniosku o prawo pomocy zamykają się kwotą ok. 1.100 zł czynsz, opłata za energię oraz internet. Do tego dochodzą koszty spłacanego kredytu mieszkaniowego wraz z obowiązkowymi ubezpieczeniami oraz koszt ubezpieczenia mieszkania w łącznej wysokości ok. 2.600 zł łączna kwota stałych obciążeń gospodarstwa domowego wnioskodawcy bez wydatków na wyżywienie, leczenie i ubranie wynosi 3.700 zł. Wnioskodawca oświadczył, że wydatki związana ze spłatą kredytu całkowicie pozostają w gestii żony, z która pozostaje w separacji i ustroju rozdzielności małżeńskiej on zaś pokrywa w całości wydatki związane z utrzymaniem mieszkania. Referendarz sądowy zważył, co następuje: Wniosek nie jest zasadny. Stosownie do art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.)- dalej "p.p.s.a." prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Niniejszym wnioskiem skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia doradcy podatkowego (punkt 4 formularza wniosku), czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Stosownie do treści art. 246 § 1 powołanej ustawy przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny- art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Aktualnie rozpoznawany wniosek jest ponownym wnioskiem skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Wskazać należy, że prawomocnym postanowieniem z 26 października 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odmówił wnioskodawcy przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym argumentując, że wnioskodawca nie wskazał w sposób wiarygodny źródeł pokrycia comiesięcznych wydatków swojego gospodarstwa domowego, które w sposób znaczący przewyższają udokumentowane dochody co czyni niewiarygodnym jego oświadczenia o braku jakichkolwiek środków umożliwiających porycie kosztów procesu. Wobec powyższego rozpoznanie kolejnego wniosku skarżącego winno nastąpić w kontekście art. 165 p.p.s.a., dającego prawo uchylenia lub zmiany prawomocnego postanowienia wskutek zmiany okoliczności sprawy, z uwzględnieniem materialnych przepisów stanowiących podstawę przyznania prawa pomocy zawartych w art. 243 i następnych p.p.s.a. W tym miejscu wskazać należy, że jakkolwiek strona, po prawomocnym oddaleniu wniosku o przyznanie prawa pomocy, może złożyć kolejny wniosek o jego przyznanie, to jednak rozpoznanie tego kolejnego wniosku nie może polegać na weryfikowaniu ocen i rozstrzygnięcia objętych wcześniejszym prawomocnym postanowieniem. Prawomocne postanowienie w tym zakresie wiąże nie tylko strony, ale także sąd (art. 170 p.p.s.a.). Ponowne rozstrzygnięcie w przedmiocie prawa pomocy jest dopuszczalne, ale tylko z uwagi na takie okoliczności, które powstały później i w sposób zasadniczy zmieniają sytuację materialną strony (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 25 czerwca 2008 roku sygn. akt II OZ 654/08). W obecnie rozpoznawanym, wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, wnioskodawca ponownie wskazał, że wspólnie z żoną oraz małoletnim synem prowadzi gospodarstwo domowe, którego źródłem utrzymania są ich wynagrodzenia za pracę w łącznej wysokości ok. 2.000 zł netto. Wnioskodawca jest właścicielem zakupionego na kredyt mieszkania o powierzchni 85 m2 położonego w Z., nie posiada innego majątku ani oszczędności. Miesięczne koszty utrzymania rodziny udokumentowane na etapie poprzedniego wniosku o prawo pomocy zamykają się kwotą ok. 1.100 zł. Do tego dochodzą koszty spłacanego kredytu mieszkaniowego wraz z obowiązkowymi ubezpieczeniami oraz koszt ubezpieczenia mieszkania w łącznej wysokości ok. 2.600 zł łączna kwota stałych obciążeń gospodarstwa domowego wnioskodawcy bez wydatków na wyżywienie, leczenie i ubranie wynosi 3.700 zł. Jedyną nową okolicznością wskazaną we wniosku jest oświadczenie wnioskodawcy, że wydatki związana ze spłatą kredytu całkowicie pozostają w gestii żony on zaś pokrywa w całości wydatki związane z utrzymaniem mieszkania. Okoliczność ta sama w sobie nie wskazuje na jakiekolwiek pogorszenie sytuacji materialnej rodziny wnioskodawcy. Ponadto związku z tym, że zarówno kwota wydatków związanych ze spłatą kredytu jak i wydatków związanych z utrzymaniem mieszkania przewyższ znacząco dochody uzyskiwane przez żonę skarżącego oraz jego samego w dalszym ciągu nie jasne pozostają źródła finasowania kosztów utrzymania rodziny skarżącego, a tym samym aktualne pozostaje stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego zawarte w wydanym w sprawie postanowieniu z 12 stycznia 2016 roku oraz w postanowieniu z dnia 17 maja 2006 r. sygn. akt II OZ 522/08, że sąd odmawia przyznania prawa pomocy, jeżeli podane we wniosku o przyznanie tego prawa fakty nie znajdują pokrycia w aktach sprawy lub pozostają w sprzeczności z przedstawionymi informacjami dotyczącymi majątku i dochodów. W tych okolicznościach brak jest podstaw do uwzględnienia ponownego wniosku skarżącego i przyznania mu prawa pomocy w zakresie całkowitym. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 170 i art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji. Ake.