I SA/Łd 298/25
WyrokWSA w Łodzi2025-10-07
Skład orzekający: Sędzia NSA Paweł Janicki, Sędzia WSA Ewa Cisowska-Sakrajda, Asesor WSA Agnieszka Gortych-Ratajczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zarzuty zobowiązanego dotyczące nieistnienia obowiązku, braku doręczenia upomnienia oraz braku wymagalności obowiązku w postępowaniu egzekucyjnym administracyjnym mogą być skuteczne, gdy kwestionują one ostateczne decyzje wymiarowe, a także czy zasada czynnego udziału strony ma zastosowanie w postępowaniu egzekucyjnym?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zarzuty zobowiązanego dotyczące nieistnienia obowiązku, braku doręczenia upomnienia oraz braku wymagalności obowiązku są bezzasadne, ponieważ kwestionują one ostateczne decyzje wymiarowe, których organ egzekucyjny nie jest władny weryfikować. Ponadto, zasada czynnego udziału strony w postępowaniu, w tym prawo do wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów, ma ograniczone zastosowanie w postępowaniu egzekucyjnym ze względu na jego specyfikę i cel, jakim jest szybka realizacja stwierdzonego obowiązku.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi M. L. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi, które uchyliło postanowienie Prezydenta Miasta Łodzi w przedmiocie oddalenia zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej i wydało własne rozstrzygnięcie merytoryczne. M. L. zarzucił nieistnienie obowiązku podatkowego, brak doręczenia upomnienia oraz brak wymagalności obowiązku, twierdząc, że nie jest właścicielem ani posiadaczem nieruchomości, z tytułu których naliczono podatek. Skarżący podniósł również zarzuty naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, w tym braku możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz wniosku o przesłuchanie.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 7 października 2025 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia NSA Paweł Janicki, Sędziowie: Sędzia WSA Ewa Cisowska-Sakrajda (spr.), Asesor WSA Agnieszka Gortych-Ratajczyk, Protokolant : St. asystent sędziego Marta Aftowicz-Korlińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 października 2025 roku sprawy ze skargi M. L. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 27 marca 2025 roku nr SKO.418.4.2025 w przedmiocie zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej oddala skargę.
Postanowieniem z dnia 27 marca 2025 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi uchyliło w całości wydane wobec M. L. postanowienie Prezydenta Miasta Łodzi z dnia 13 grudnia 2024 r. w przedmiocie oddalenia zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej i wydało rozstrzygnięcie merytoryczne tożsamej treści, korygując dostrzeżony błąd organu pierwszej instancji co do oznaczenia numeru jednego z tytułów wykonawczych stanowiących podstawę prowadzenia egzekucji administracyjnych.
W uzasadnieniu tego postanowienia Kolegium wskazało, że Prezydent Miasta Łodzi, jako organ egzekucyjny, wszczął i prowadzi w stosunku do M. L. egzekucje administracyjne na podstawie sporządzonych przez siebie (jako wierzyciela) tytułów wykonawczych z dnia [...] sierpnia 2024 r. nr [...] oraz z dnia [...] sierpnia 2024 r. nr[...], które obejmują należności wynikające z dwóch decyzji tego organu: z dnia 12 stycznia 2024 r. tj. zaległości podatkowe w podatku od nieruchomości za rok 2024 w odniesieniu do nieruchomości położonych w Ł.: przy ul. [...] (pierwsza i druga rata) oraz przy ul. [...] (pierwsza i druga rata), wraz z należnymi odsetkami za zwłokę.
W zarzutach z dnia 30 września 2024 r. zobowiązany wskazał jako ich podstawy: nieistnienie obowiązku (art. 33 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j.: Dz. U. z 2023 r., poz. 2505 ze zm.), zwanej u.p.e.a.), brak uprzedniego doręczenia mu wymaganego upomnienia (art. 33 § 2 pkt 4 u.p.e.a.) oraz brak wymagalności obowiązku z uwagi na wystąpienie innej przyczyny niż odroczenie terminu wykonania obowiązku i rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej (art. 33 § 2 pkt 6 lit. c u.p.e.a.), a konkretnie ze względu na niedoręczenie mu upomnienia.
Postanowieniem z dnia 13 grudnia 2024 r., wydanym na podstawie art. 33 § 1, § 2 pkt 1, pkt 4 i pkt 6 lit. c), art. 34 § 2 pkt 1 u.p.e.a., Prezydent Miasta Łodzi oddalił zarzuty M. L. w sprawie egzekucji administracyjnych.
M. L., reprezentowany przez pełnomocnika, złożył zażalenie na postanowienie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi wskazując na naruszenie art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 10, art. 77, art. 80, art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz.U. z 2014 r. poz. 572), zwanej k.p.a. oraz art. 33 § 1, § 2 pkt 1, pkt 4 i pkt 6 lit. c) u.p.e.a.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi w opisanym na wstępie postanowieniu z 27 marca 2025 r. za gołosłowne i całkowicie pozbawione racji uznało zarzut nieistnienia obowiązku (art. 33 § 2 pkt 1 u.p.e.a.). Obowiązki określone we wzmiankowanych tytułach wykonawczych istnieją i ciążą na stronie.
Za niezasadny uznał też zarzut dotyczący braku wymagalności przedmiotowych obowiązków, gdyż bez wątpienia stały się one wymagalne odpowiednio w dniach: 15 marca 2024 r. (pierwsza rata podatku od nieruchomości za rok 2024) i 15 maja 2024 r. (druga rata podatku od nieruchomości za rok 2024). Wniosek taki wynika wprost z treści art. 6 ust. 7 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j.: Dz.U. z 2019 r. poz. 1170 ze zm.), zwanej u.o.p.l.
Dokonując analizy zarzutu opisanego w art. 33 § 2 pkt 4 u.p.e.a. organ wskazał na znajdujące się w aktach sprawy dokumenty urzędowe w postaci pocztowych potwierdzeń odbioru upomnień: z dnia 11 kwietnia 2024 r. (dotyczącego pierwszej raty podatku za rok 2024 w odniesieniu do nieruchomości położonej przy ul. [...]), z dnia 10 czerwca 2024 r. (dotyczącego drugiej raty podatku w odniesieniu do tej nieruchomości) i z dnia 10 czerwca 2024 r. (dotyczącego obu rat podatku za rok 2024 w odniesieniu do nieruchomości położonej przy ul.[...]).
Kolegium w pełni podzieliło argumenty przytoczone przez organ pierwszej instancji na poparcie stanowiska o oczywistej bezpodstawności powiązania zarzutu braku wymagalności obowiązku z hipotetycznym niedoręczeniem zobowiązanej upomnienia, która to okoliczność została też powołana jako podstawa odrębnego zarzutu.
Organ odwoławczy nie znalazł również podstaw do uwzględnienia podniesionych w zażaleniu zarzutów wskazujących na uchybienie przepisom postępowania, uznając za prawidłową odmowę dopuszczenia w toku postępowania dowodu z przesłuchania strony, jak również brak umożliwienia zobowiązanemu wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań.
W skardze na to postanowienie M. L. zarzucił:
1) naruszenie przepisów postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy tj.:
a) art. 6, art. 7, art. 10 k.p.a. w zw. z art. 138 § 1 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a. poprzez brak rozpoznania przez SKO zarzutu umożliwienia skarżącemu wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, podczas gdy organ I instancji powinien to skarżącemu umożliwić zawiadamiając go o takiej możliwości po wszczęciu postępowania, ale bezpośrednio przed wydaniem orzeczenia, czego nie uczynił oraz brak uwzględnienia wniosku dowodowego złożonego w sprawie, a przez to brak przesłuchania M. L. na okoliczności istotne dla rozstrzygnięcia;
b) art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 77, art. 80, art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 138 § 1 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie wszelkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy i nieprzeprowadzenia w całości postępowania dowodowego, w szczególności zaniechania przesłuchania skarżącego i nieprawidłowego przyjęcia, iż tytuły wykonawcze ustalają rzeczywiste zobowiązania podatkowe M. L., podczas gdy:
- M. L. nie posiada przynajmniej od 2018 roku nieruchomości położonej w Ł. przy ul.[...], która została protokolarnie zdana Miastu Ł., a zatem nie mógł powstać obowiązek podatkowy określony decyzją z dnia 12 stycznia 2024 roku, na mocy której wystawiono nieprawidłowy tytuł wykonawczy [...], a zobowiązanym do zapłaty podatku jest Miasto Ł.;
- M. L. nigdy nie był w posiadaniu nieruchomości położonej w Ł. przy ul.[...], gdyż pozostawała ona w posiadaniu jego ojca do 2019 roku, w którym protokolarnie została zwrócona Miastu Ł., a zatem nie mógł powstać obowiązek podatkowy określony decyzją z dnia 12 stycznia 2024 roku, na mocy której wystawiono nieprawidłowy tytuł wykonawczy [...];
c) art. 107 § 1 pkt 6 i § 3 k.p.a. w zw. z art. 11 k.p.a. w zw. z art. 138 § 1 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a. poprzez sporządzenie niepełnego uzasadnienia zaskarżonego orzeczenia i niewskazanie należytego uzasadnienia orzeczenia co do stanu faktycznego ustalonego przez organ w zakresie jakiej nieruchomości miał dotyczyć podatek ustalony na podstawie tytułów wykonawczych, co uniemożliwia kontrolę instancyjną;
d) art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy zaskarżonego rozstrzygnięcia, podczas gdy organ II Instancji winien uchylić postanowienie i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji w całości;
2) naruszenie przepisów prawa które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 33 § 1, § 2 pkt 1, 4, 6 lit. c) u.p.e.a. poprzez ich błędne zastosowanie i uznanie, że doszło do uprzedniego doręczenia skarżącemu upomnienia, a jego obowiązek podatkowy istniał w rzeczywistości podczas gdy skarżącya nie jest właścicielem, ani posiadaczem żadnej nieruchomości, co mogłoby rodzić obowiązek podatkowy po jego stronie.
Mając na uwadze powyższe skarżący wniósł o uchylenie zakwestionowanego postanowienia i zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
W myśl art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.), zwanej p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż Sąd bada legalność zaskarżonego postanowienia, tj. jego zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd rozpoznający sprawę nie może zmienić zaskarżonego postanowienia, a jedynie uwzględniając skargę może je uchylić, stwierdzić jego nieważność lub niezgodność z prawem, a może to uczynić, stosownie do unormowania zawartego w art. 145 § 1 p.p.s.a., jeśli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego; inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W przypadku zaś, gdy nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 145 § 1 p.p.s.a., skarga zgodnie z art. 151 p.p.s.a. podlega oddaleniu. Wedle przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. rozstrzygając daną sprawę, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach, prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.).
Kontrolując w tak zakreślonej kognicji zaskarżone przez M. L. postanowienie – Sąd stwierdza, że skarga jest bezzasadna, organy nie dopuściły się bowiem naruszenia prawa, które miałoby wpływ na rozstrzygnięcie sprawy i skutkowałoby uchyleniem zakwestionowanego postanowienia.
Sąd zauważa przede wszystkim, że zobowiązany w postępowaniu egzekucyjnym ma prawo wniesienia zarzutów, stosownie do art. 33 – art. 35 u.p.e.a. Zarzut w postępowaniu egzekucyjnym stanowi swoisty środek zaskarżenia, spełniający podobną rolę jak odwołanie w postępowaniu administracyjnym, posiada jednak pewne odrębności. Zobowiązany, wnosząc zarzut, kwestionuje możliwość prowadzenia egzekucji, podważając prawidłowość tytułu wykonawczego (vide: wyrok NSA z dnia 2 marca 2023 r., II OSK 2175/20 - dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl).
Zgodnie z art. 33 § 1 u.p.e.a. obowiązanemu przysługuje prawo wniesienia do wierzyciela, za pośrednictwem organu egzekucyjnego, zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej. W myśl art. 33 § 2 u.p.e.a. podstawą zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej jest: 1) nieistnienie obowiązku; 2) określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z: a) orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i art. 4, b) dokumentu, o którym mowa w art. 3 a §1, c) przepisu prawa, jeżeli obowiązek wynika bezpośrednio z tego przepisu; 3) błąd co do zobowiązanego; 4) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, jeżeli jest wymagane; 5) wygaśnięcie obowiązku w całości albo w części; 6) brak wymagalności obowiązku w przypadku: a) odroczenia terminu wykonania obowiązku, b) rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej, c) wystąpienia innej przyczyny niż określona w lit. a i b.
Na gruncie tych przepisów istotnym jest, iż w ramach postępowania w sprawie rozpatrzenia zarzutów, organ nie rozpatruje sprawy pod względem merytorycznym, ani też nie może dokonywać oceny decyzji będącej podstawą wystawienia tytułu wykonawczego. Organ w postępowaniu wywołanym wniesionymi zarzutami, jest nimi związany i zarzuty te ograniczają zakres orzekania. Zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej jest środkiem obrony zobowiązanego przed egzekucją, który dodatkowo – co ma kluczowe znaczenie w rozpoznawanej sprawie – jest niekonkurencyjny w stosunku do środków prawnych przysługujących zobowiązanemu w ramach odrębnych postępowań, w tym postępowania podatkowego. W konsekwencji powyższego organ egzekucyjny nie może wkraczać w kompetencję organu administracji publicznej, który w postępowaniu rozpoznawczym (jurysdykcyjnym) w sposób władczy rozstrzygnął o prawach i obowiązkach strony, wynikających z przepisów prawa materialnego. Innymi słowy, na etapie postępowania egzekucyjnego nie jest możliwe wprowadzanie zmian w tej materii, która jednoznacznie została rozstrzygnięta w decyzji kończącej postępowanie. Weryfikacja decyzji ostatecznych w postępowaniu egzekucyjnym jest bezwzględnie niedopuszczalna, gdyż na jej przeszkodzie stoi zasada trwałości takich decyzji. Zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji mogą mieć na celu wykazanie nieistnienia obowiązku, ale nie podważenie aktu administracyjnego, nakładającego ten obowiązek (por. J. Dembczyńska, P. Pietrasz, K. Sobieralski, R. Suwaj, Praktyka administracyjnego postępowania egzekucyjnego, Wrocław 2009, s. 249; wyrok NSA z dnia 3 listopada 2020 r., II FSK 1750/18). Kontrola postępowania zainicjowanego wniesionymi przez stronę zarzutami nie jest kolejną instancją, z wykorzystaniem której strona mogłaby podważać podstawy wszczęcia postępowania egzekucyjnego, poprzez dążenie do wyeliminowania jego źródła. Postępowanie w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym może zaś toczyć się jedynie w ramach zarzutów nakreślonych przez zgłaszającego te zarzuty.
Sąd zauważa, że podstawa wniesionego przez skarżącego zarzutu określona w art. 33 § 2 pkt 1 u.p.e.a. występuje wówczas, gdy w dacie wszczęcia postępowania obowiązek nie istniał. Należy przez to rozumieć sytuację, w której wbrew tytułowi wykonawczemu, brak było spoczywającego na zobowiązanym obowiązku o określonej w tytule wykonawczym treści, co nie ma miejsca, jak w tej sprawie, gdy w obrocie prawnym funkcjonuje ostateczna decyzja wymiarowa. Organ egzekucyjny nie ma, jak wskazano, kompetencji do weryfikowania tej decyzji, w tym statusu podatnika. Dlatego zamierzonego przez skarżącego skutku nie mógł odnieść zarzut skargi wskazujący na nieistnienie obowiązku, na poparcie którego skarżący przywoływał okoliczności zmierzające do podważenia jego statusu podatnika w zakresie wynikającym z decyzji objętych tytułami wykonawczymi. Należy zatem zgodzić się ze stwierdzeniem organu odwoławczego, że obowiązki określone we wzmiankowanych tytułach wykonawczych istnieją i ciążą na stronie. Ich źródłem są doręczone zobowiązanemu (odpowiednio w trybach uregulowanych w art. 149 i art. 150 O.p.) decyzje Prezydenta Miasta Łodzi ustalające wysokość zobowiązań podatkowych w podatku od nieruchomości, które wskutek niezłożenia odwołań stały się ostateczne. Strona nie przedstawiła zaś jakichkolwiek dowodów, które podważałyby te ustalenia.
Nie podzielając zarzutu skargi braku doręczenia zobowiązanemu upomnienia - Sąd zauważa, że w aktach sprawy znajdują się dokumenty urzędowe w postaci pocztowych potwierdzeń odbioru upomnień: z dnia 11 kwietnia 2024 r. nr DFP-Fn-III.3162.3.01880.2024 (dotyczącego pierwszej raty podatku za rok 2024 w odniesieniu do nieruchomości położonej przy ul.[...]), z dnia 10 czerwca 2024 r. nr (dotyczącego drugiej raty podatku w odniesieniu do tej nieruchomości) i z dnia 10 czerwca 2024 r. nr [...] (dotyczącego obu rat podatku za rok 2024 w odniesieniu do nieruchomości położonej przy ul.[..]). Tym samym, skoro upomnienia zostały skarżącemu doręczone, uzasadnione było zaskarżone rozstrzygnięcie oddalające zarzut oparty na art. 33 § 2 pkt 4 u.p.e.a.
Za całkowicie chybiony Sąd uznał również zarzut dotyczący braku wymagalności przedmiotowych obowiązków (art. 33 § 2 pkt 6 lit. c) u.p.e.a.), gdyż bez wątpienia stały się one wymagalne odpowiednio w dniach: 15 marca 2024 r. (pierwsza rata podatku od nieruchomości za rok 2024) i 15 maja 2024 r. (druga rata podatku od nieruchomości za rok 2024).Wniosek taki wynika wprost z treści art. 6 ust. 7 u.p.o.l., zgodnie z którym podatek (od nieruchomości na rok podatkowy od osób fizycznych) jest płatny w ratach proporcjonalnych do czasu trwania obowiązku podatkowego, w terminach: do dnia 15 marca, 15 maja, 15 września i 15 listopada roku podatkowego. Po upływie tych terminów konkretne zobowiązania podatkowe stają się zaległościami podatkowymi, a jeśli zobowiązany konsekwentnie uchyla się od dobrowolnego wykonania ciążących na nim wymagalnych obowiązków, to zasadne jest doprowadzenie do ich przymusowego wykonania w drodze egzekucji administracyjnej, tj. podjęcie stosownych czynności w tym celu przez wierzyciela i organ egzekucyjny. Z taką sytuacją mamy zaś do czynienia w tej sprawie.
Powyższej oceny nie zmienia również argumentacja wiążąca brak wymagalności obowiązków z brakiem doręczenia zobowiązanemu upomnienia (do czego Sąd odniósł się już we wcześniejszych rozważaniach).
W ocenie Sądu, chybione są również powiązane z powyższymi zarzutami, zarzuty oparte na naruszeniu zasad ogólnych postępowania, tj. art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 10, art. 11, art. 77, art. 80, art. 107 § 1 pkt 6 i § 3, art. 138 § 1 i art. 144 k.p.a. Sprowadzają się one w istocie do stwierdzenia naruszeń w sferze możliwości współkształtowania przez stronę ustaleń faktycznych dokonywanych przez organy orzekające w niniejszej sprawie, w szczególności zaś braku uwzględnienia wniosku o przesłuchanie skarżącego (na okoliczności związane z ustaleniem jego statusu podatnika podatku od nieruchomości) i braku umożliwienia wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań.
Ustosunkowując się do tych twierdzeń - Sąd podziela i przyjmuje jako swój pogląd wyrażony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 maja 2025 r., II GSK 1988/24, zgodnie z którym prawidłowa interpretacja art. 18 pkt 2 u.p.e.a, prowadzi do wniosku, że zasada czynnego udziału strony nie ma zastosowania w postępowaniu egzekucyjnym, ze względu na specyfikę tego postępowania.
Doktryna i orzecznictwo przyjmują, iż z uwagi na specyfikę egzekucji nie wszystkie zasady ogólne znajdą zastosowanie, ze względu na cel tego postępowania. Postępowanie egzekucyjne toczy się bowiem w celu realizacji stwierdzonego już obowiązku i musi zmierzać do jak najszybszego zaspokojenia wierzyciela. Stąd uznaje się, że tak postawione postępowaniu egzekucyjnemu cele determinują zakres inkorporacji zasad ogólnych postępowania administracyjnego (art. 6-16 k.p.a.), w tym też zasady czynnego udziału stron w postępowaniu przewidzianej w art. 10 k.p.a. do podstępowania egzekucyjnego. W praktyce oznacza to, że art. 18 u.p.e.a. należy rozumieć w ten sposób, że tylko niektóre z zasad postępowania administracyjnego można przenieść na grunt postępowania egzekucyjnego nie zmieniając ich brzmienia, inne należy stosować odpowiednio, jeszcze innych nie stosuje się w ogóle. Interpretacja przepisu art. 18 u.p.e.a. prowadzi do wniosku, że stosowanie przepisów k.p.a. odpowiednio oznacza, że stosuje się je tylko wtedy, gdy ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie reguluje danej kwestii, bądź reguluje ją niedostatecznie. Odpowiednie stosowanie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego w postępowaniu egzekucyjnym oznacza, że przepisy tego kodeksu mogą być stosowane tylko w takim zakresie i w taki sposób, aby uzupełniać, a nie modyfikować ustawę o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Wynika stąd konieczność selektywnego stosowania przepisów k.p.a. oraz niedopuszczalność ich stosowania w takich sprawach, które zostały uregulowane w sposób wyczerpujący w ustawie o postępowaniu egzekucyjnym.
W oparciu o powyższe przyjmuje się więc, że w postępowaniu egzekucyjnym stosuje się odpowiednio następujące zasady: wynikającą z art. 6 k.p.a. zasadę praworządności, wynikającą z art. 7 k.p.a. zasadę prawdy obiektywnej, określoną w art. 8 k.p.a. zasadę zaufania, zasadę udzielania informacji (art. 9 k.p.a.), przekonywania (art. 11 k.p.a.), szybkości i prostoty postępowania (art. 12 k.p.a.) oraz zasadę pisemnego załatwienia sprawy (art. 14 § 1 k.p.a.). W postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie znajduje natomiast zastosowania (jest znacznie ograniczona) określona w art. 10 k.p.a. zasada czynnego udziału strony w postępowaniu (por.: P. Pietrasz, Komentarz do art. 18 u.p.e.a., w: D.R. Kijowski (red.) Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Komentarz, LEX 2015; D. Jankowiak w Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, Oficyna Wydawnicza "Unimex", Wrocław 2005, s. 184-185, M. Szubiakowski, Zasady ogólne administracyjnego postępowania egzekucyjnego, w: System egzekucji administracyjnej, C.H. Beck 2004, s. 119 i nast.; R. Hauser, A. Skoczylas, Odpowiednie stosowanie Kodeksu postępowania administracyjnego w ustawie o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w: System egzekucji administracyjnej, C.H. Beck 2004, s. 204 i nast.; wyrok NSA z dnia 13 października 2005 r.; I FSK 157/05, wyrok WSA w Warszawie z dnia 12 kwietnia 2005 r., III SA 3483/03, wyrok WSA w Krakowie z dnia 19 marca 2008 r, I SA/Kr 1171/07; wyrok WSA w Szczecinie z dnia 28 października 2009 r., II SA/Sz 679/09; wyrok WSA w Gdańsku z dnia 26 czerwca 2013 r., I SA/Gd 605/13, wyrok WSA w Szczecinie z dnia 4 listopada 2015 r., I SA/Sz 356/15; wyrok WSA w Warszawie z dnia 9 listopada 2015 r., III SA/Wa 3453/14; wyrok WSA w Łodzi z dnia 21 stycznia 2014 r., III SA/Łd 998/13, wyrok WSA w Białymstoku z dnia 12 grudnia 2018 r., I SA/Bk 390/18, wyrok WSA w Lublinie z 12 lutego 2020 r., I SA/Lu 761/19; Wyrok WSA w Gdańsku z dnia 22 kwietnia 2020 r., I SA/Gd 2185/19).
Zasada czynnego udziału stron w postępowaniu przejawiająca się m.in. w obowiązku zagwarantowania stronie dostępu do akt oraz w umożliwieniu stronie wypowiedzenia się przed wydaniem decyzji co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, odnosi się jedynie do postępowania orzekającego i jedynie do postępowania poprzedzającego wydanie decyzji (por. wyrok WSA w Szczecinie z dnia 10 października 2019 r., I SA/Sz 546/18, wyrok WSA w Gdańsku z dnia 22 kwietnia 2020 r., I SA/Gd 2185/19).
Tym samym zamierzonego przez skarżącego skutku nie mogły odnieść zarzuty wskazujące na naruszenie art. 6, art. 7 i art. 10 k.p.a.
W kontekście podnoszonego w skardze braku przesłuchania zobowiązanego, mając na uwadze okoliczności, na które zobowiązany miałaby zostać przesłuchany, zważyć z kolei należy na treść art. 86 k.p.a., zgodnie z którym jeżeli po wyczerpaniu środków dowodowych lub z powodu ich braku pozostały niewyjaśnione fakty istotne dla rozstrzygnięcia sprawy, organ administracji publicznej dla ich wyjaśnienia może przesłuchać stronę. Słuszne jest zatem stwierdzenie zawarte w kwestionowanym postanowieniu, że w tej sprawie wszystkie fakty istotne dla jej rozstrzygnięcia zostały już należycie wyjaśnione w oparciu o inne środki dowodowe (tj. dokumenty urzędowe), których wiarygodność i moc dowodowa nie została skutecznie podważona przez zobowiązanego i nie budzi wątpliwości organów właściwych w sprawie będących warunkiem koniecznym zastosowania tego przepisu. Z kolei kwestie związane z podważaniem przez zobowiązanego statusu podatnika w zakresie wynikającym z decyzji objętych tytułami wykonawczymi wykraczały poza granice niniejszego postępowania, o czym była już mowa powyżej.
Zdaniem Sądu w tej sprawie nie doszło również do naruszenia art. 107 § 1 pkt 6 i § 3 w zw. z art. 11 w zw. z art. 138 § 1 w zw. z art. 144 k.p.a. poprzez sporządzenie niepełnego uzasadnienia postanowienia i niewskazanie jakiej nieruchomości miał dotyczyć podatek objęty tytułami wykonawczymi wystawionymi w tym postępowaniu. Zawarte w zaskarżonym postanowieniu informacje o datach wydania i sygnaturach decyzji będących źródłem egzekwowanych obowiązków czynią zadość wymogom określonym we wskazanych przepisach.
W ocenie Sądu, organy obu instancji w sposób wyczerpujący zebrały i rozpatrzyły zgromadzony materiał dowodowy, przeprowadzając konieczne czynności wyjaśniające i ustosunkowując się do dokonanych na ich skutek ustaleń. W tej sprawie nie naruszono podstawowych zasad postępowania administracyjnego, podjęto wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Fakt, że kierunek rozstrzygnięcia nie satysfakcjonuje strony skarżącej nie oznacza, że zostało ono wydane z naruszeniem przepisów prawa czy zasad postępowania administracyjnego.
Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił.
dch
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło