II SA/Łd 1/19

Dnia 10 maja 2019 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Barbara Rymaszewska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Grosińska, Sędzia WSA Joanna Sekunda - Lenczewska, , Protokolant Pomocnik sekretarza Mariola Kaźmierczak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 maja 2019 roku sprawy ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. o wznowienie postępowania sądowego, zakończonego prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 19 czerwca 2018 roku sygn. akt II SA/Łd 338/18 w sprawie ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nakazu usunięcia zgromadzonych odpadów postanawia: odrzucić skargę o wznowienie postępowania. M.K. A Spółka z o.o. z siedzibą w W. złożyła w dniu 21 grudnia 2018 r Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę o wznowienie postępowania, zakończonego prawomocnym wyrokiem z dnia 19 czerwca 2018r. sygn. akt II SA/Łd 338/18.. Jako podstawę żądania Spółka wskazała art. 270 w zw. z art. 273 § 2 p.p.s.a - późniejsze wykrycie okoliczności faktycznych oraz środków dowodowych, które mogą mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona skarżąca nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu. W uzasadnieniu skargi Spółka przytoczyła przebieg postępowania, zakończonego decyzją Wójta Gminy G. z dnia [...] nr [...], którą nakazano skarżącej usunięcie w terminie do dnia 15 grudnia 2017r. odpadów magazynowanych w miejscu na ten cel nieprzeznaczonym, poprzez ich przekazanie podmiotowi uprawnionemu do zbierania lub przetwarzania odpadów. Decyzja powyższa została utrzymana w mocy decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławcze w P. z [...]r. w zakresie nakazu usunięcia odpadów, SKO uchyliło ją jedynie w części określającej termin wykonania nakazu i orzekło o wykonaniu w/w obowiązku w terminie 30 dni od dnia doręczenia decyzji. Organy rozstrzygające w sprawie przyjęły, że posiadaczem odpadów jest skarżąca, z uwagi na fakt, że "przeprowadzone postępowanie nie doprowadziło do ujawnienia osoby, która pozostawiła na przedmiotowej nieruchomości odpady, za ich posiadacza, stosownie do treści art. 3 ust. 1 pkt 19 u. o., uznać należy jej właściciela - to jest A Sp. z o.o. z siedzibą w W.. Oznacza to, że w stanie prawnym i faktycznym przedmiotowej sprawy ma zastosowanie przepis art. 26 ust. 2 ustawy o odpadach Wyrokiem z dnia 19 czerwca 2018r., sygn. akt II SA/Łd 338/18, skarga na powyższe decyzje została oddalona. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Sąd podtrzymał ustalenia dokonane przez organy obydwu instancji, uznając że skarżąca nie obaliła domniemania z art. 3 ust. 1 pkt 19 ustawy o odpadach, bowiem nie wykazała, że posiadaczem odpadów zgromadzonych na jej nieruchomości jest lub był inny podmiot. Jednocześnie Sąd administracyjny uznał, iż w rozpoznawanej sprawie to nie na organie administracji, a na stronie skarżącej ciążył obowiązek udowodnienia okoliczności skutkujących uchyleniem się od obowiązku usunięcia odpadów. Spółka, wnosząc o wznowienie postępowania wskazała, że nie miała możliwości udokumentowania, kto zgromadził odpady na jej nieruchomości, w tym nie miała danych o osobach transportujacych te odpady na jej nieruchomość, dlatego też mogła liczyć wyłącznie na ustalenia poczynione do dnia 21 listopada 2018r. przez Komendę Powiatową Policji w R. w sprawie [...] - na skutek wspomnianego zawiadomienia o podejrzeniu popełnienia przestępstwa. Strona skarżąca podniosła, że postanowieniem z dnia [...] KPP w R. odmówiła wszczęcia śledztwa na podstawie art. 17 § 1 pkt 1 K.p.k. Prokurator Prokuratury Rejonowej w R. postanowieniem z dnia [...] uwzględnił zażalenie skarżącej i postanowił sprawę prowadzić w dalszym ciągu. Skarżąca wnioskiem z dnia 21 listopada 2018r. zwróciła się do Prokuratury Rejonowej w R. o zapoznanie się z aktami sprawy [...]. Po zapoznaniu się z zebranym w sprawie materiałem dowodowym, w tym z odpowiedzią pełnomocnika B Sp. z o.o. z dnia 5 listopada 2018r. na pismo KPP w R., skarżąca po raz kolejny upewniła się, że zgromadzone na jej nieruchomości odpady są odpadami technologicznymi z wycinki przez w/w podmiot elementów do produkcji poduszek powietrznych z powierzonego materiału na zlecenie C Sp. z o.o. w C., a ponadto odpady powstałe z tej wycinki były przekazywane przez B do D R. K., a dodatkowo odpady z terenu B były odbierane przez D R. K. jej transportem. Skarżąca uzyskała potwierdzenie, iż w latach 2014 – 2016 D R. K. odbierał od B odpady poliestru laminowanego, a etykiety na odpady odbierane przez D potwierdzają, że posiadaczem odpadów znajdujących się na nieruchomości w G. jest R. K.. W dalszej części uzasadnienia skargi Spółka dokonała oceny zeznań R. K. oraz cytowała zeznania kierowców, zatrudnionych przez tę osobę. Jednocześnie strona podniosła zarzut wadliwego określenia przez organ I instancji w decyzji z dnia [...] odpadów z produkcji poduszek powietrznych kodem 16 01 19 miast kodem 04 02 22. W ocenie Spółki ujawnienie przez skarżącą - podczas przeglądania w dniu 21 listopada 2018r. w Prokuraturze Rejonowej w R. akt sprawy [...] - nowych okoliczności faktycznych oraz środków dowodowych, które mogą mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona skarżąca nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu uzasadnia żądanie wznowienia postępowania administracyjnego oraz uchylenia prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 19 czerwca 2018r. w sprawie sygn. akt II SA/Łd 338/18. Skarżąca wniosła też o zasądzenie kosztów postępowania oraz o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z załączonych do skargi dokumentów otrzymanych na wniosek skarżącej w dniu 21 listopada 2018r. z akt sprawy sygn. [...] prowadzonej przez Prokuraturę Rejonową w R., a mianowicie: a) odpowiedzi pełnomocnika B Sp. z o.o. z dnia 5 listopada 2018r.; b) korespondencji e-mail z dni 30 listopada 2018r. (zapytania Skarżącej) oraz 5 grudnia 2018r. (odpowiedź pełnomocnika B Sp. z o.o.); c) protokołu z przesłuchania z dnia 18 października 2018r R. K. właścicielki D; d) protokołu z przesłuchania z dnia 2 października 2018r. J. G. pracownika D; e) pisma Urzędu Miasta C. z dnia [...]. znak [...]; f) dowodu wpłaty KP Nr [...] z dnia 22 listopada 2018r. z tytułu z otrzymanych kserokopii dokumentów z akt sprawy [...]. Jednocześnie strona zauważyła, że okoliczności stwierdzające zachowanie trzymiesięcznego terminu do wniesienia skargi, o którym mowa w art. 277 p.p.s.a. zostały udowodnione przez skarżącą załączonym do akt sprawy dowodem wpłaty KP Nr [...] wystawionym przez Prokuraturę Rejonową w R. w dniu 22 listopada 2018r. z tytułu otrzymanych przez skarżącą kserokopii dokumentów z akt sprawy [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Instytucja wznowienia postępowania opiera się na przysługującej poza tokiem instancji skardze o presumpcję wadliwego postępowania i zastąpienie zapadłego orzeczenia orzeczeniem nowym. Nadzwyczajny charakter tego środka prawnego, skierowanego przeciwko prawomocnemu wyrokowi powoduje, że przywrócenie stanu postępowania sądowego sprzed jego zakończenia może nastąpić wyłącznie z powodów ściśle określonych w przepisach ar 271-273 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U.2018.1302 ze zm., dalej jako powoływanej jako p.p.s.a.). Przepisy te dają prawo wznowienia procesu, dotkniętego brakami formalnymi (nieważnością), bez względu ich wpływ na rozstrzygnięcie (art. 271 p.p.s.a.), z właściwych przyczyn restytucyjnych (art. 273 p.p.s.a.) oraz w przypadku wydania wyroku na podstawie aktu normatywnego uznanego przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodny z Konstytucją, umową międzynarodową lub ustawą (art. 272 p.p.s.a.). Co istotne przesłanki te muszą dotyczyć postępowania sądowoadministracyjnego. Z istoty wznowienia postępowania wynika, że jeżeli podstawy dotyczą postępowania administracyjnego, żądanie wznowienia winno być skierowane do organów administracji, które prowadziły postępowanie Wniesienie skargi o wznowienie postępowania ograniczone jest trzymiesięcznym terminem. Termin ten liczy się od dnia, w którym strona dowiedziała się o podstawie wznowienia, a gdy podstawą jest pozbawienie możności działania lub brak należytej reprezentacji - od dnia, w którym o orzeczeniu dowiedziała się strona, jej organ lub jej przedstawiciel ustawowy (art. 277 p.p.s.a.). Po wniesieniu skargi o wznowienie postępowania sąd dokonuje jej kontroli z punktu widzenia zachowania warunków formalnych określonych w art. 280 p.p.s.a., toteż skarżący zobowiązany jest wykazać w niej - pod rygorem odrzucenia skargi - przesłanki dopuszczalności wznowienia. Skarga o wznowienie winna powoływać się na jedną z przesłanek wymienionych w art. 271-273 p.p.s.a. z zachowaniem przewidzianego w ustawie terminu. W rozpoznawanej sprawie jako podstawę dla żądania wznowienia postępowania powołano art. 273 § 2 p.p.s.a. tj. wykrycie okoliczności faktycznych oraz środków dowodowych, które mogą mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu. Przyjmuje się, że chodzi o takie okoliczności faktyczne i dowody, które istniały w dacie orzekania przez sąd. Badanie pod kątem dopuszczalności wznowienia, o którym mowa w cytowanych wyżej przepisach, nie jest badaniem zasadności skargi o wznowienie. Celem bowiem tego badania jest stwierdzenie, czy spełnione zostały warunki, które umożliwiają rozpatrzenie samej skargi o wznowienie postępowania. Podstawą tej oceny są w zasadzie twierdzenia zawarte w skardze. Sąd administracyjny odrzuca skargę o wznowienie postępowania, która w ogóle nie opiera się na jednej z podstaw wznowienia opisanych w przepisie działu VII p.p.s.a., ale również, gdy powołana podstawa treściowo odpowiada powyższym przepisom, lecz już tylko na podstawie oceny akt sprawy sąd władny jest dojść do przekonania, że powołane przez stronę przesłanki nie stanowią rzeczywistej podstawy wznowienia. Z taką właśnie sytuacją mamy do czynienia w rozpoznawanej sprawie. Jakkolwiek skarżąca formalnie powołała ustawową podstawę wznowienia, wskazaną w art. 273 § 2 p.p.s.a., to jednak w rzeczywistości podstawa ta - także w świetle samego uzasadnienia skargi - nie występuje. Zdaniem strony skarżącej załączone do skargi dokumenty miałyby potwierdzać, że to nie Spółka winna być podmiotem zobowiązanym do usunięcia odpadów, bowiem nie jest ich posiadaczem. Należy przypomnieć, że w postępowaniu zakończonym ostateczną decyzją nakazującą usuniecie odpadów skarżąca podnosiła już powyższe okoliczności. W szczególności zgłaszała zarzut, że to nie ona zgromadziła odpady na nieruchomości. Organy, nie wykluczając powyższej okoliczności uznały jednak, że twierdzenia strony nie obaliły domniemania z art. 3 ust. 1 pkt 19 ustawy o odpadach. Takie stanowisko zostało zaakceptowane przez sąd, który oddalił skargę Spółki. Zatem nie chodzi o taki rodzaj faktów, o jakich stanowi art. 273 § 2 p.p.s.a., bowiem te okoliczności faktyczne, na które powołuje się skarżąca Spółka, istniały już w dacie wydawania decyzji, nie tylko w dacie oddalenia przez sąd skargi na decyzję w sprawie obowiązku usunięcia odpadów. Podobnie środki dowodowe musiałyby istnieć w dacie orzekania, a strona jedynie pozbawiona była możliwości skorzystania z nich. Tymczasem powoływane przez Spółkę dowody zostały zgromadzone, powstały już po 19 czerwca 2018 roku, czyli po wydaniu wyroku w sprawie II SA/Łd 338/18. Wniosek taki wynika z samej skargi o wznowienie i zawartego z niej wykazu dowodów, o których dopuszczenie skarżąca wnosiła - zeznania świadków opiewają na daty 2.10. i 18.10.2018, dokumenty datowane są na październik i listopad 2018 roku. Przede wszystkim zaś warto podkreślić, że dokumenty, które przedstawiła strona skarżąca mogłyby ewentualnie stanowić podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego a nie sądowego. Wznowienie postępowania sądowego uzasadniają bowiem jedynie te przesłanki, które są następstwem zdarzeń powstałych w samym postępowaniu sądowym, nie zaś w postępowaniu administracyjnym. Jednocześnie wskazać należy, że istnienie prawomocnego wyroku w sprawie nie stanowi przeszkody do żądania wznowienia postępowania administracyjnego. Z uzasadnienia skargi o wznowienie wprost wynika, ze skarżącej chodzi raczej o wznowienie postępowania administracyjnego, a nie sądowego. Reasumując, w istocie skarżąca Spółka nie wskazała ustawowej przesłanki wznowienia postępowania sądowoadminnistracyjnego. Samo zaś sformułowanie podstawy wznowienia w sposób odpowiadający przepisom art. 271 – 273 p.p.s.a. nie oznacza jeszcze, że skarga opiera się na ustawowej podstawie wznowienia, jeżeli już z samego uzasadnienia skargi wynika, że podnoszona podstawa nie zachodzi. Taka skarga, nie oparta na rzeczywistej ustawowej podstawie wznowienia, podlega odrzuceniu, po myśli art. 280 § 1 lub też art. 281 p.p.s.a., w zależności od etapu postępowania wznowieniowego (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 października 2011r., sygn. akt I OSK 1722/11, dostępne na www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Biorąc pod uwagę powyższe, wobec braku ustawowej podstawy wznowienia, kwestia zachowania terminu do wniesienia skargi ma znaczenie drugorzędne. Z uwagi na powyższe sąd odrzucił skargę na podstawie art. 281 p.p.s.a. B.A.