II SA/Łd 1034/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Rosińska, Sędziowie Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska, Sędzia WSA Renata Kubot-Szustowska (spr.), Protokolant Agata Brolik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 września 2008 r. sprawy ze skargi D. P. na uchwałę Rady Gminy w A. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego p o s t a n a w i a: 1. odrzucić skargę; 2. przyznać i nakazać wypłacenie ze Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi adwokat J. P., prowadzącej Kancelarię Adwokacką w Ł. przy ul. [...] pok. [...], kwotę 292,80 (dwieście dziewięćdziesiąt dwa złote osiemdziesiąt groszy) zawierającą należny podatek od towarów i usług, tytułem wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną skarżącej z urzędu, oraz kwotę 17 (siedemnaście) zł tytułem zwrotu uiszczonej opłaty skarbowej. W dniu [...] Rada Gminy A. podjęła uchwałę nr [...] w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy A., obejmującego obszar gminy w jej granicach administracyjnych z 2002 r. z wyłączeniem części terenu sołectwa K. działek nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] oraz części działek przylegających do ul. S. o numerach: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] i [...]. Na powyższą uchwałę Rady Gminy w A. D. P. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, podnosząc, że po otrzymaniu zawiadomienia z gminy o projekcie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego była w geodezji w A. w październiku 2003 r. i została poinformowana, że tylko jej działka została zmieniona z rekreacyjnej na budowlaną, a pozostałe działki umieszczone po lewej stronie ulicy C. zachowały swoje przeznaczenie jako działki leśne – rekreacyjne. W czerwcu 2006 r. skarżąca dowiedziała się, że działki przy ulicy C. zostały zmienione na budowlane, a sama ulica nie została poszerzona. Na ulicy został ponadto ustawiony słup telekomunikacji. Skarżąca stwierdziła ponadto, że wjazd na jej posesję przylega do ulicy C., a odległość budynku mieszkalnego do krawężnika jezdni wynosi 2,8 metra, co jest nad wyraz uciążliwe. Podniosła, że zwracała się do Wójta Gminy A. o poszerzenie ulicy C., ograniczenie prędkości przejeżdżających tamtędy samochodów poprzez zamontowanie progów zwalniających bądź zrobienie objazdu, jednakże bez powodzenia. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie z uwagi na niesprecyzowanie zarzutów, dotyczących planu miejscowego lub alternatywnie: o jej oddalenie wobec tego, że przygotowanie i uchwalenie w. w. planu miejscowego przebiegało zgodnie z procedurą określoną w ustawie z 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 1999 r., nr 15, poz. 139 z późn. zm.) Wojewoda Ł. nie stwierdził żadnych uchybień w tym zakresie, również w stosunku do terenów przyległych do ulicy C. w J. Równocześnie Rada Gminy w A. poinformowała, że skarżąca nie jest właścicielką nieruchomości w J. przy ul. Ł. nr 54, której dotyczy skarga, jak również nie była właścicielka tej nieruchomości w dacie wyłożenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego do publicznego wglądu. D. P. nie była również zameldowana na przedmiotowej nieruchomości od 1993 r. do 14 sierpnia 2007r. Na rozprawie w dniu 30 września 2008r. skarżąca wyjaśniła, że przed wniesieniem skargi do Sądu nie kierowała do Rady Gminy w A. pism, z treści których wynikałoby, iż zgłasza zastrzeżenia do uchwały z dnia 12 kwietnia 2005r., której przedmiotem jest miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. Jak podniosła, kierując się informacją, uzyskaną z Biura Rzecznika Praw Obywatelskich, wystąpiła ze skargą bezpośrednio do Sądu. Oświadczyła nadto, iż właścicielem nieruchomości, położonej przy ul. Ł. 54 w J. jest jej mąż, P. P., który udzielił jej najpierw ustnego a w dniu 14 listopada 2007r. pisemnego, pełnomocnictwa do załatwienia wszystkich spraw w Gminie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W pierwszym rzędzie wskazać należy, iż merytoryczne rozpoznanie zarzutów skargi przez sąd administracyjny poprzedza zawsze kontrola dopuszczalności środka zaskarżenia. Po myśli art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej p.p.s.a., dopuszczalność skargi do sądu administracyjnego uwarunkowana jest uprzednim wyczerpaniem środków zaskarżenia służących skarżącemu w postępowaniu przed organem administracji. Przez środek zaskarżenia rozumie się taki środek, jak np. odwołanie, czy zażalenie przysługujące od decyzji i postanowień, wydawanych w postępowaniu administracyjnym. W sprawie będącej przedmiotem niniejszego rozstrzygnięcia Sąd nie mógł dokonać merytorycznej oceny zaskarżonej uchwały, gdyż nie został spełniony warunek formalny, przewidziany w art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r., nr 142, poz. 1591 ze zm.). Zgodnie z powołanym przepisem każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. Przepis art. 101 ustawy o samorządzie gminnym, wprowadzając określoną w tym artykule procedurę zaskarżania aktów podejmowanych przez organy samorządu gminnego, powinien być tak rozumiany, że wezwanie do usunięcia naruszeń, które musi podmiot skierować do organu gminy w celu otwarcia sobie drogi do sądu administracyjnego, powinno niewątpliwie poprzedzać wniesienie skargi do tego sądu. (postanowienie NSA z dnia 22 czerwca 2007 r. sygn. akt II OSK 1738/06, opubl. w Systemie Informacji Prawnej LEX pod nr 341259). Przewidziany powołanym przepisem warunek formalny polega zatem na konieczności wyczerpania środka zaskarżenia – poprzedzeniu wniesienia skargi do sądu wezwaniem organu do usunięcia naruszenia prawa. Ponadto do warunków tych ustawodawca zalicza, obok bezskutecznego wezwania rady do usunięcia zarzucanego naruszenia, wykazanie się naruszeniem interesu prawnego. Tak więc skarżący, w postępowaniu planistycznym musi się wykazać nie tylko indywidualnym interesem prawnym lub uprawnieniem, ale także naruszeniem tego interesu lub uprawnienia. (wyrok NSA z 18 stycznia 2007 r. sygn. akt II OSK 1627/06, opubl. w Systemie Informacji Prawnej LEX pod nr 315977, wyrok WSA w Gliwicach z dnia 7 lutego 2007 r. sygn. akt II SA/Gl 943/06, opubl. w Systemie Informacji Prawnej LEX pod nr 356449). W sprawie będącej przedmiotem rozstrzygnięcia skarżąca, na przestrzeni dwóch lat, kierowała do organów Gminy A. pisma, zawierające postulaty, dotyczące odnośnie poszerzenia ulicy C. oraz ograniczenia prędkości poruszających się po niej pojazdów. Żadnego z nich (niezależnie od stosunkowo odległych dat ich złożenia), nie można wszakże potraktować jako wezwania do usunięcia naruszenia prawa, w rozumieniu art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym. Wezwanie takie bowiem - poza wykazaniem naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia wnioskodawcy oraz żądaniem usunięcia tego naruszenia – powinno bowiem wskazywać kwestionowaną uchwałę, a co najmniej w sposób jednoznaczny nawiązywać do jej treści. Z natury rzeczy musi ono być sporządzone i skierowane do właściwego organu gminy już po podjęciu uchwały (postanowienie NSA we Wrocławiu z dnia 25 maja 1992 r. sygn. akt SA/Wr 545/92 opubl. Wspólnota 1992/34/21). Wezwanie do usunięcia naruszenia będzie bezskuteczne wtedy, gdy wezwany organ gminy wyraźnie odmówi usunięcia naruszenia bądź nie zajmie żadnego stanowiska w tej kwestii w terminie przewidzianym dla załatwienia sprawy w postępowaniu administracyjnym (Gabriela Jyż, Zbigniew Pławecki Zbigniew, Andrzej Szewc - Komentarz do art.101 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, [w:] A. Szewc, G. Jyż, Z. Pławecki, Samorząd Gminny. Komentarz, Dom Wydawniczy ABC, 2005, wyd. II). W tym stanie sprawy niedopuszczalne jest merytoryczne rozpoznanie zarzutów skargi. Rozstrzygnięcie, czy zaskarżona uchwała jest zgodna z prawem może bowiem nastąpić tylko wówczas, gdy skarga została wniesiona skutecznie. Postawiony w art. 52 § 1 p.p.s.a. warunek dopuszczalności skargi ma charakter bezwzględny. Oznacza to, że niewykorzystanie przez stronę dostępnych środków zaskarżenia powoduje, iż złożona do sądu administracyjnego skarga, oceniona zostanie jako niedopuszczalna, co z kolei skutkować będzie jej odrzuceniem, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Podnieść należy przy tym na marginesie, że fakt odrzucenia skargi z powodu niedopełnienia warunku polegającego na wezwaniu organu do usunięcia naruszenia prawa nie stoi na przeszkodzie ponownemu zaskarżeniu tej uchwały przez tę samą osobę, jeśli w późniejszym czasie warunek ten został spełniony (postanowienie NSA z 1 grudnia 1993 r. sygn. akt I SA 892/93, opubl. ONSA 1994, nr 4, poz. 159). Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w związku z art. 52 § 1 p.p.s.a. odrzucił skargę jako niedopuszczalną. Nie znaleziono przy tym podstaw do odroczenia rozprawy, celem wypowiedzenia się przez P. P. co do zakresu (czasowego) udzielonego skarżącej pełnomocnictwa i ewentualnego potwierdzenia czynności dokonanych przez skarżącą w jego imieniu, bowiem skarga w niniejszej sprawie, wniesiona została osobiście przez D. P. a co za tym idzie, kwestia skuteczności udzielonego jej przez męża pełnomocnictwa, wykraczała poza kognicję Sądu w rozpoznawanej sprawie. Na podstawie art. 250 p.p.s.a. w zw. z § 18 ust. 1 pkt 1 lit c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. nr 163, poz. 1348 ze zm.), orzeczono natomiast o przyznaniu pełnomocnikowi z urzędu wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną skarżącej, wobec złożonego przezeń oświadczenia, że koszty te nie zostały przez skarżącą pokryte nawet w części. Brak było natomiast podstawy prawnej do uwzględnienia żądania strony przeciwnej i zasądzenia na rzecz organu zwrotu kosztów postępowania. Przepisy ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewidują bowiem rozwiązań w tym zakresie w postępowaniu przed sądami I instancji. A. B.