II SA/Łd 141/25
WyrokWSA w Łodzi2025-04-10
Skład orzekający: Michał Zbrojewski, Agnieszka Grosińska-Grzymkowska, Marcin Olejniczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja odmawiająca udostępnienia kopii faktur kosztowych i umów zawartych z podmiotem zewnętrznym, uzasadniona tajemnicą przedsiębiorcy oraz przepisami o zarządzaniu kryzysowym i działaniach antyterrorystycznych, została wydana prawidłowo?Ratio decidendi
Decyzja odmawiająca udostępnienia faktur i umów została wydana z naruszeniem prawa, ponieważ organ nie wykazał w sposób wystarczający, że żądane informacje stanowią tajemnicę przedsiębiorcy lub podlegają ochronie na podstawie przepisów o zarządzaniu kryzysowym. Samo powołanie się na oświadczenie przedsiębiorcy lub ogólne stwierdzenia o konieczności ochrony bezpieczeństwa publicznego nie jest wystarczające do odmowy udostępnienia informacji publicznej. Organ powinien szczegółowo uzasadnić, dlaczego konkretne informacje mają wartość gospodarczą i jakie kroki podjęto w celu ich ochrony, a także wykazać, że ochrona tajemnicy ma większą doniosłość niż zasada jawności informacji publicznej.Stan faktyczny
Skarżący P.J. zwrócił się do Wodociągów i Kanalizacji – Z. Spółki z o.o. o udostępnienie kopii faktur kosztowych wystawionych przez podmiot Ż. oraz kopii umów zawartych z tym podmiotem. Spółka odmówiła udostępnienia informacji, powołując się na tajemnicę przedsiębiorcy oraz przepisy o zarządzaniu kryzysowym i działaniach antyterrorystycznych. Skarżący zarzucił naruszenie prawa do informacji, błędne zastosowanie przepisów o tajemnicy przedsiębiorcy, zarządzaniu kryzysowym i działaniach antyterrorystycznych. Wskazał również, że organ powinien był poinformować o braku statusu informacji publicznej zwykłym pismem, a nie wydawać decyzję odmowną. Podkreślił, że w przeszłości podobne wnioski były uwzględniane.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję i zasądzono od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Michał Zbrojewski, Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Grosińska-Grzymkowska, Asesor WSA Marcin Olejniczak (spr.), , Protokolant asystent sędziego Robert Latek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 kwietnia 2025 r. sprawy ze skargi P.J. na decyzję Wodociągów i Kanalizacji – Z. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Z. z dnia 10 stycznia 2025 r. znak: L.dz.OZ/19/2025 w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Wodociągów i Kanalizacji – Z. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Z. na rzecz skarżącego P.J. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. dc
Wodociągi i Kanalizacja - Z. spółka z o.o. w Z., decyzją z 10 stycznia 2025 r., na podstawie art. 16 ust. 1, w zw. z art. 5 ust. 1 oraz art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r. poz. 902 - u.d.i.p.) oraz art. 104 k.p.a., po rozpatrzeniu wniosku P.J. z 30 grudnia 2024 r., odmówiła udostępnienia informacji publicznej w postaci przekazania kopii faktur kosztowych wystawionych przez podmiot Ż. za okres od stycznia 2019 r. do momentu wydania decyzji oraz kopii umów podpisanych z podmiotem Ż., które obowiązywały lub obowiązują ww. okresie.
W uzasadnieniu spółka wyjaśniła, że 30 grudnia 2024 r. za pomocą poczty elektronicznej P.J. wniósł o udostępnienie informacji publicznej, tj. o przekazanie ww. kopii faktur kosztowych wystawionych przez Ż. oraz kopii umów podpisanych z tym podmiotem we wskazanym okresie.
Zdaniem spółki faktura VAT wystawiona na rzecz podmiotu publicznego (niewytworzona przez podmiot publiczny) stanowi dokument prywatny, który nie podlega udostępnieniu w trybie u.d.i.p., bowiem nie stanowi informacji publicznej, skoro faktura jest pochodną zawartej umowy z podmiotem zewnętrznym. Organ zaznaczył, że w realiach sprawy żądane umowy nie są standardowymi umowami związanymi bezpośrednio z podstawową działalnością organu (zbiorowym zaopatrzeniem w wodę i zbiorowym odprowadzaniem ścieków), których wzór organ udostępnia na swojej stronie internetowej, lecz umowami dotyczącymi świadczonych na rzecz organu usług przez podmiot zewnętrzny, w tym usług specjalistycznych, związanych z procesem i technologią oczyszczania ścieków. Ujawnienie niektórych elementów umów, szczególnie opisów zastosowanych rozwiązań-technicznych z jednej strony naruszałoby tajemnicę działającego w warunkach rynkowych przedsiębiorcy w rozumieniu przepisów art. 11 ust. 2 i 3 ustawy 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, z drugiej zaś naruszałoby przepisy art. 6 ust. 5 ustawy z dnia 26 kwietnia 2007 r. o zarządzaniu kryzysowym, nakładające na organ ochronę infrastruktury krytycznej, której jest właścicielem. Dlatego organ, mając świadomość konieczności ochrony informacji związanych z zapewnieniem szeroko rozumianego bezpieczeństwa publicznego, a także danych mających wartość gospodarczą organ w tego typu umowach stosuje klauzule poufności, zastrzegając wobec ich wykonawców zachowania w tajemnicy informacji związanych z procesem realizacji zawartych z nimi umów zarówno w trakcie ich wykonywania, jak i po ich zakończeniu oraz wszelkich informacji o działalności organu z jakimi zapoznali się w związku z realizacją przedmiotu tego typu umów, co powoduje konieczność odmowy udzielenia wnioskowanej informacji.
Ponadto w ocenie organu w okresie obowiązywania któregokolwiek stopnia alarmowego (BRAVO) udostępnianie osobom trzecim dokumentów zawierających informacje nt. specyfiki funkcjonowania infrastruktury krytycznej stanowiłoby naruszenie art. 6 ust. 5 ustawy o zarządzaniu kryzysowym oraz art. 4 ust. 1 ustawy o działaniach antyterrorystycznych w zw. z § 1 ust. 2 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów w sprawie zakresu przedsięwzięć wykonywanych w poszczególnych stopniach alarmowych i stopniach alarmowych CRP.
W skardze P.J. zarzucił naruszenie:
- art. 19 ust. 2 Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskiej i Politycznych oraz art. 10 ust. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności, poprzez nieudostępnienie informacji publicznej na wniosek, i tym samym naruszenie prawa człowieka do otrzymywania informacji;
- art. 5 ust. 1 u.d.i.p., w zw. z art. 11 ust. 2 i 3 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji oraz art. 6 ust. 5 ustawy o zarządzaniu kryzysowym, poprzez błędne zastosowanie;
- art. 5 ust. 2 w zw. z art. 16 ust. 1 u.d.i.p. poprzez błędne zastosowanie, polegające na wydaniu decyzji administracyjnej w sytuacji, gdy w ocenie organu przedmiotem wniosku nie jest informacja publiczna.
Wobec powyższego wniósł o uchylenie skarżonej decyzji oraz zasądzenie kosztów postępowania.
W uzasadnieniu wyjaśnił, że zaskarżoną decyzją spółka odmówiła udostępnienia wnioskowanych informacji. Zdaniem skarżącego skoro w ocenie organu faktury nie stanowią informacji publicznej to prawidłową formą załatwienia wniosku jest poinformowanie o tym fakcie wnioskodawcy zwykłym pismem. W ocenie skarżącego faktury i rachunki podlegają udostępnieniu na zasadach u.d.i.p. Skarżący podkreślił, że spółka była już zobowiązana prawomocnymi wyrokami WSA w Łodzi do udostępnienia informacji publicznej w zakresie faktur/rachunków i przekazała skarżącemu obszerne zestawienie faktur i rachunków wśród, których między innymi znajdowały się rachunki podmiotu Ż., a żadna z faktur nie była zanonimizowana lub częściowo bądź całkowicie wyłączona ze względu na tajemnicę przedsiębiorcy. Zaskarżona decyzja odmowna dotyczy właściwie dokładnie takiej samej sytuacji jak we wcześniejszej z tym zastrzeżeniem, że obecne zapytanie dotyczy jednej wybranej firmy (Ż.). Zdaniem skarżącego organ nie wykazał też jakie konkretnie elementy umów są objęte tajemnicą i dlaczego, a także dlaczego nie mógłby udostępnić umów choćby częściowo. Tym samym nie ma podstaw do przyjęcia, że wnioskowane umowy są objęte tajemnicą przedsiębiorcy. Za bezzasadne, zdaniem skarżącego jest także powołanie się na art. 6 ust. 5 ustawy o zarządzaniu kryzysowym, bowiem ww. przepis nie konstytuuje tajemnicy ustawowo chronionej, o której mowa w art. 5 ust. 1 u.d.i.p. i tym samym nie ma zastosowania na gruncie niniejszej sprawy.
W odpowiedzi na skargę Wodociągi i Kanalizacja - Z. spółka z o.o. w Z. wniosła o jej oddalenie, argumentując jak w uzasadnieniu decyzji.
Na rozprawie pełnomocnik organu wniósł o oddalenie skargi, złożył pisma procesowe, rozszerzające argumentację zawartą w odpowiedzi na skargę. Prezes Zarządu Wodociągów i Kanalizacji – Z. spółki z o.o. oświadczył, że faktury i umowy dotyczące infrastruktury krytycznej podlegają rygorom ustawy o zarządzaniu kryzysowym, natomiast nie wszystkie wnioskowane faktury i umowy dotyczą infrastruktury krytycznej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Na wstępie należy wyjaśnić, że stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2167 ze zm.), w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm. - p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach owej kontroli sąd administracyjny nie przejmuje sprawy administracyjnej do jej końcowego załatwienia, lecz ocenia, nie będąc przy tym związany granicami skargi, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie naruszono reguł postępowania administracyjnego i czy prawidłowo zastosowano prawo materialne.
Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 § 1 - p.p.s.a., który stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.
Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie decyzji (postanowienia) następuje, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania (lit. b) lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c).
Natomiast w myśl art. 151 p.p.s.a. w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części.
Mając powyższe na uwadze sąd dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji stwierdził, że została ona wydana z naruszeniem przepisów obowiązującego prawa w stopniu istotnie rzutującym na wynik sprawy, co uzasadniało wyeliminowanie jej z obrotu prawnego.
Zgodnie z art. 61 ust. 1 Konstytucji RP obywatel ma prawo do uzyskania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa.
Konkretyzację powyższego prawa realizuje ustawa ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022r., poz. 902 – u.d.i.p). Stosownie do treści art. 1 ust. 1 tej ustawy każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie w niej określonym, przy czym prawo dostępu do informacji publicznej przysługuje każdemu obywatelowi (art. 2 ust. 1 u.d.i.p.). Do udostępnienia informacji publicznej obowiązane są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne (art. 4 ust. 1 u.d.i.p.). Art. 6 u.d.i.p. wymienia kategorie informacji publicznej, które na mocy ustawy podlegają udostępnieniu, przy czym z uwagi na treść art. 1 ust. 1 ustawy nie jest to katalog zamknięty.
W niniejszej sprawie poza sporem pozostaje, że spełniony został zakres podmiotowy stosowania u.d.i.p., gdyż spółka, w świetle art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p., jest podmiotem obowiązanym do udostępnienia informacji publicznej, znajdującej się w jej posiadaniu (art. 4 ust. 3 u.d.i.p.).
Wskazać zatem należy, że informacją publiczną w rozumieniu ustawy jest każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Zatem jest nią treść wszelkiego rodzaju dokumentów (wystąpień, opinii i ocen), odnoszących się do organu władzy publicznej lub podmiotu niebędącego organem administracji publicznej związanych z nimi, bądź w jakikolwiek sposób dotyczących ich i są nimi zarówno dokumenty bezpośrednio przez nie wytworzone, jak i te, których używają przy realizacji przewidzianych prawem zadań, nawet jeżeli nie pochodzą wprost od nich, która odnosi się do sfery faktów.
W tak rozumianym pojęciu informacji publicznej, w ocenie sądu mieści się udostępnienie wnioskowanych przez skarżącego faktur. Takie stanowisko prezentowane jest w judykaturze, a skład orzekający je podziela. Wydatkowanie środków publicznych, w tym faktury bądź rachunki wystawione przez podmioty świadczące usługi, stanowią informację publiczną w rozumieniu przepisów u.d.i.p. Obrazują mianowicie zasady funkcjonowania władzy publicznej, w tym w szczególności tryb jej działania w zakresie wykonywania zadań publicznych i działalności w ramach gospodarki budżetowej. Sposób wydatkowania środków publicznych winien być transparentny i poddany kontroli społecznej. Faktury i rachunki, chociaż nie zostały wydane przez organ obowiązany do udostępnienia informacji publicznej, bezpośrednio się do niego odnoszą i mają wpływ na uszczuplenie aktywów (środków publicznych), którymi dysponuje organ (por. przykładowo wyroki: NSA z 3 stycznia 2012 r. I OSK 2157/11; z 15 listopada 2022 r., III OSK 6963/21 oraz z 2 sierpnia 2024 r. III OSK 2998/23; WSA w Warszawie z 20 marca 2013 r., II SAB/Wa 496/12; WSA w Krakowie z 27 października 2015 r., II SAB/Kr 171/15; WSA w Łodzi z 1 lutego 2017 r., II SAB/Łd 280/16; WSA w Olsztynie z 29 stycznia 2025 r., II SAB/Ol 124/24; WSA w Gliwicach z 21 marca 2023 r.. III SAB/Gl 424/22, WSA w Gdańsku z 27 lipca 2023 r. III SAB/Gd 121/23, WSA w Warszawie z 8 listopada 2023 r. II SAB/Wa 369/23, wyrok WSA w Warszawie z 8 kwietnia 2024 r. II SAB/Wa 725/23).
Podobnie judykatura jednolicie przyjmuje, że udostępnieniu w trybie u.d.i.p. podlegają umowy cywilnoprawne zawierane przez administrację publiczną z podmiotami zewnętrznymi w stosunku do tej administracji, ze względu na to, że każdy kontrahent władzy publicznej, otrzymujący korzyści pochodzące ze środków publicznych, jest osobą mającą związek z pełnieniem funkcji publicznej, o której mowa w art. 5 ust. 2 u.d.i.p. i w zakresie, w jakim informacje dotyczą tego związku, podlegają udostępnieniu jako publiczne. (zob. przykładowo wyroki: WSA w Warszawie z 1 lipca 2020 r., II SA/Wa 574/20; WSA we Wrocławiu z 6 listopada 2019 r., IV SA/Wr 167/19). Kontrahent administracji publicznej, decydując się na zawarcie umowy cywilnoprawnej, musi liczyć się z tym, że jego dane, jak i szczegóły kontraktu zostaną upublicznione. Umowa cywilnoprawna podlega ujawnieniu wyłącznie ze względu na swój charakter, a mianowicie dlatego, że na jej podstawie osoby je zawierające otrzymają wynagrodzenie ze środków publicznych lub będą czerpać korzyści z rozporządzania majątkiem publicznym lub będą realizować zadania publiczne (zob. wyrok NSA z 25 września 2019 r., I OSK 613/19; wyrok WSA w Łodzi z 26 marca 2021 r., II SA/Łd 67/21). Umowa cywilnoprawna, z którą wiąże się transfer środków publicznych podlega udostępnieniu w trybie przepisów u.d.i.p. Także dane osobowe kontrahentów takich umów podlegają ujawnieniu zawsze, gdy dochodzi do przetransferowania na ich rzecz środków publicznych. Jawność tych danych nie podlega wyłączeniu na podstawie art. 5 ust. 2 u.d.i.p. (por. wyrok NSA z 12 lipca 2022 r., III OSK 1375/21).
W niniejszej sprawie organ odmówił udzielenia wnioskowanej informacji, powołując się m.in. na konieczność ochrony tajemnicy przedsiębiorcy.
W obecnym stanie prawnym tajemnicę przedsiębiorcy określa się, na użytek ograniczenia dostępu do informacji publicznej, przez odesłanie do art. 11 ust. 2 z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji - u.z.n.k., zawierającego definicję tajemnicy przedsiębiorstwa. Pojęcia: "tajemnica przedsiębiorcy" i "tajemnica przedsiębiorstwa" w zasadzie pokrywają się zakresowo, chociaż tajemnica przedsiębiorcy w niektórych sytuacjach może być rozumiana szerzej (por. wyrok NSA z 14 września 2023 r., III OSK 716/22). Stosownie do treści art. 11 ust. 2 u.z.n.k., przez tajemnicę przedsiębiorstwa rozumie się informacje techniczne, technologiczne, organizacyjne przedsiębiorstwa lub inne informacje posiadające wartość gospodarczą, które jako całość lub w szczególnym zestawieniu i zbiorze ich elementów nie są powszechnie znane osobom zwykle zajmującym się tym rodzajem informacji albo nie są łatwo dostępne dla takich osób, o ile uprawniony do korzystania z informacji lub rozporządzania nimi podjął, przy zachowaniu należytej staranności, działania w celu utrzymania ich w poufności. Celem u.z.n.k. jest ochrona swobody działalności gospodarczej przez zapewnienie prawidłowości funkcjonowania i działania podmiotów gospodarczych w warunkach wolnej konkurencji do dostępu do rynku na równych prawach. Jednym z przewidzianych tą ustawą instrumentów zwalczania i zapobiegania nieuczciwej konkurencji w działalności gospodarczej jest ochrona tajemnicy przedsiębiorstwa. Zastosowanie przepisu art. 11 ust. 2 u.z.n.k. w sprawach dotyczących dostępu do informacji publicznej musi mieć na uwadze wynikające z tego uwarunkowania (por. wyrok WSA w Warszawie z 26 maja 2021 r., II SA/Wa 1690/20). Określone informacje podlegają ochronie w ramach tajemnicy przedsiębiorstwa, jeżeli mają dla przedsiębiorcy wartość gospodarczą w tym znaczeniu, że ujawnione mogłyby być wykorzystane przez innego, konkurencyjnego przedsiębiorcę kosztem interesów posiadacza informacji, z narażeniem go na dający się oszacować i wykazać uszczerbek ekonomiczny. Inaczej mówiąc, sens i potrzeba ochrony określonych informacji w ramach tajemnicy przedsiębiorstwa istnieje wówczas, gdy ujawnienie tych informacji może negatywnie wpłynąć, przynajmniej potencjalnie na interesy przedsiębiorcy, pogarszając, czy zagrażając jego pozycji ekonomicznej względem konkurentów rynkowych. Z powyższego wynika oczywisty związek pomiędzy ochroną tajemnicy przedsiębiorstwa a warunkami gospodarczymi, w których prowadzi ono swoją działalność. Tej ochrony wymaga przedsiębiorca działający w warunkach rynkowych, których podstawową cechą jest konkurencyjność.
W orzecznictwie sądów administracyjnych, odnoszącym się do art. 11 ust. 2 u.z.n.k. wypracowano tezę, w myśl której na tajemnicę przedsiębiorcy składają się dwa elementy: materialny - informacja o określonej treści, mająca wartość gospodarczą oraz formalny - wola utajnienia danych informacji. Tajemnicę przedsiębiorcy stanowią informacje znane jedynie określonemu kręgowi osób i związane z prowadzoną przez przedsiębiorcę działalnością, wobec których podjął on wystarczające środki ochrony w celu zachowania ich w poufności. Informacja staje się "tajemnicą", kiedy przedsiębiorca przejawia wolę zachowania jej jako niedostępnej dla osób trzecich. Oba te elementy - przesłanki uznania określonej informacji za tajemnicę przedsiębiorstwa - mają charakter obiektywny.
Ze względu na treść uzasadnienia zaskarżonej decyzji, sąd podkreśla, że uzasadnienie decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej z uwagi na tajemnicę przedsiębiorcy powinno zawierać argumentację polegającą na przytoczeniu okoliczności wskazujących, iż informacja zasługująca na ochronę ma dla przedsiębiorcy wartość gospodarczą i że przedsiębiorca podjął odpowiednie kroki zapewniające zachowanie jej poufności. Nie jest wystarczające samo powołanie się na oświadczenie przedsiębiorcy, iż informacje stanowią dla niego wartość gospodarczą. Podobnie nie jest wystarczające gołosłowne powołanie się przez organ na konieczność ochrony tajemnicy przedsiębiorcy. W tej sytuacji, organ zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej w uzasadnieniu decyzji o odmowie udostępnienia tych informacji powinien wyjaśnić, dlaczego konkretne informacje posiadają dla danego przedsiębiorcy określoną wartość gospodarczą i w czym się ona wyraża (zob. wyroki NSA: z 10 stycznia 2014 r., I OSK 2143/13 i z 27 października 2017 r., I OSK 3176/15). Podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej musi ponadto wykazać, że zachowanie tej tajemnicy w korelacji do konstytucyjnej zasady jawności informacji publicznej, ma większą doniosłość niż racje przemawiające za udostępnieniem informacji.
W rozpatrywanej sprawie organ w najmniejszym nawet stopniu nie wykazał w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że żądana przez skarżącego informacja publiczna stanowi dla Ż. tajemnicę przedsiębiorcy, podlegającą ochronie na podstawie art. 5 ust. 2 u.d.i.p., w zw. z art. 11 ust. 2 u.z.n.k. W lakonicznym uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia organ, poza przytoczeniem treści przepisów, poprzestał w istocie na konkluzji, że "ujawnienie niektórych elementów umów - szczególnie opisów zastosowanych rozwiązań -technicznych naruszałoby tajemnicę działającego w warunkach rynkowych przedsiębiorcy w rozumieniu przepisów o nieuczciwej konkurencji art. 11 ust. 2 i 3 ustawy 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji". W konsekwencji organ zaniechał przeprowadzenia jakichkolwiek własnych rozważań w tym zakresie. W szczególności organ zaniechał wykazania spełnienia przesłanki tak formalnej, jak i materialnej tajemnicy przedsiębiorstwa, a w konsekwencji tajemnicy przedsiębiorcy. Zaakcentować należy, że samo oparcie się na stanowisku przedsiębiorcy, co do uznania faktury/umowy za informację stanowiącą tajemnicę przedsiębiorcy nie jest wystarczające do odmowy jej udostępnienia.
Powyższe stanowisko jest w realiach niniejszej sprawy aktualne także w odniesieniu do wskazanych przez organ przepisów art. 6 ust. 5 ustawy o zarządzaniu kryzysowym oraz art. 16 ust. 5 o działaniach antyterrorystycznych, w zw. z przepisami rozporządzenia w sprawie zakresu przedsięwzięć wykonywanych w poszczególnych stopniach alarmowych i stopniach alarmowych CRP. W tej kwestii organ także ograniczył się jedynie do stwierdzenia, że "mając świadomość konieczności ochrony informacji związanych z zapewnieniem szeroko rozumianego bezpieczeństwa publicznego, a także danych mających wartość gospodarczą, [...] w tego typu umowach stosuje klauzule poufności zastrzegając wobec ich wykonawców zachowania w tajemnicy informacji związanych z procesem realizacji zawartych z nimi umów zarówno w trakcie ich wykonywania, jak i po ich zakończeniu oraz wszelkich informacje o działalności [...], z jakimi zapoznali się w związku z realizacją przedmiotu tego typu umów" oraz, że "w okresie obowiązywania któregokolwiek stopnia alarmowego udostępnianie osobom trzecim dokumentów zawierających informacje nt. specyfiki funkcjonowania infrastruktury krytycznej stanowiłoby naruszenie cytowanego wyżej przepisu art. 6 ust. 5 ustawy o zarządzaniu kryzysowym oraz art. 4 ust. 1 ustawy o działaniach antyterrorystycznych w zw. z § 1 ust. 2 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów w sprawie zakresu przedsięwzięć wykonywanych w poszczególnych stopniach alarmowych i stopniach alarmowych CRP", nie wskazując jakichkolwiek okoliczności potwierdzających stanowisko organu. Tymczasem to z uzasadnienia decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej winny wynikać okoliczności i motywy podjętego rozstrzygnięcia. Braki uzasadnienia decyzji w tym zakresie stanowią o naruszeniu art. 7, art. 77 § 1 i 107 § 3 k.p.a. Ograniczenie dostępu do informacji publicznej ze względu na tajemnicę ustawowo chronioną ma charakter wyjątku od zasady jawności informacji publicznej. Oznacza to, że podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej nie może ograniczyć się do zdawkowego oświadczenia o istnieniu takiej tajemnicy i musi szczegółowo określić, biorąc pod uwagę podstawy ochrony owej tajemnicy, z czego wywodzi daną przesłankę odmowy i w czym znajduje ona uzasadnienie. Dopiero taka argumentacja organu, w połączeniu z udostępnionymi sądowi administracyjnemu materiałami źródłowymi, umożliwi ocenę zasadności zastosowanych przesłanek utajnienia wnioskowanej informacji publicznej.
Ponownie rozpatrując wniosek skarżącego w zakresie udostępnienia spornej informacji publicznej organ szczegółowo go przeanalizuje z uwzględnieniem zaprezentowanej wyżej oceny prawnej, a następnie ustali, czy udostępnieniu żądanej informacji publicznej sprzeciwiają się powołane wyżej przepisy odnoszące się zarówno do tajemnicy przedsiębiorcy, jak i te wynikające z przepisów ustawy o zarządzaniu kryzysowym oraz ustawy o działaniach antyterrorystycznych. Organ ustali też czy wynikające z przepisów ograniczenia mają zastosowanie do wszystkich wnioskowanych faktur i umów, czy jedynie do ich części. W przypadku poczynienia pozytywnego ustalenia, organ wyczerpująco umotywuje swoje stanowisko w decyzji, odwołując się do zastosowanych przepisów.
Końcowo sąd wyjaśnia, że w sytuacji gdy wnioskującemu udostępniono już wnioskowaną informację publiczną, realizując np. uprzednio złożony wniosek o jej udostępnienie, dotyczący tożsamego przedmiotu organ odmawia "ponownego" udostępnienia, informując o tym zainteresowanego o określonej treści pismem. Zaznaczyć jednak należy, że w przypadku zanegowania powyższego stanowiska organu przez stronę, poprzez złożenie do sądu administracyjnego skargi na bezczynność organ ten winien przed sądem wykazać, że wnioskowana przez zainteresowanego informacja została wcześniej, zgodnie z jego uprzednio złożonym wnioskiem, udostępniona (por. wyrok WSA w Gliwicach z 26 maja 2020 r., III SA/Gl 120/20; wyrok NSA z 20 listopada 2003r., II SAB 372/03).
W tym stanie rzeczy sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji.
O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a., uwzględniając wysokość uiszczonego wpisu od skargi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło