II SA/Łd 224/11

WyrokWSA w Łodzi2011-08-03

Skład orzekający: Sławomir Wojciechowski, Anna Stępień, Arkadiusz Blewązka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy ogrodzenie frontowe nieruchomości, wybudowane bez wymaganego zgłoszenia i niezgodne z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, może być uznane za obiekt budowlany podlegający nakazowi rozbiórki na podstawie art. 49b Prawa budowlanego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że ogrodzenie frontowe niezabudowanej nieruchomości, wybudowane bez wymaganego zgłoszenia i niezgodne z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego (zarówno pod względem materiału, jak i wysokości), należy traktować jako samodzielny obiekt budowlany. W związku z tym, organ nadzoru budowlanego prawidłowo zastosował art. 49b Prawa budowlanego, nakazując rozbiórkę, gdyż brak było podstaw do legalizacji samowoli budowlanej.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nakazu rozbiórki ogrodzenia frontowego nieruchomości, wybudowanego w 2002 r. przez G. P. i D. K. Organ I instancji uznał, że ogrodzenie narusza przepisy Prawa budowlanego i miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. Skarżąca G. P. zarzuciła naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym błędne zakwalifikowanie ogrodzenia jako obiektu budowlanego. Organ II instancji utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, wskazując na brak możliwości legalizacji ogrodzenia ze względu na niezgodność z planem miejscowym. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając ogrodzenie za obiekt budowlany i prawidłowość zastosowania przepisów o rozbiórce.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 3 sierpnia 2011 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski, Sędziowie Sędzia NSA Anna Stępień, Sędzia WSA Arkadiusz Blewązka (spr.), Protokolant asystent sędziego Anna Dębowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 lipca 2011 roku sprawy ze skargi G. P. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi z dnia [...] nr [...] znak: [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę. Decyzją z dnia [...] nr [...] (znak: [...]) Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł., na podstawie art. 49b i art. 103 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. (Dz.U. z 2000r., Nr 106, poz. 1126 ze zm., dalej Prawo budowlane) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 1980r., Nr 9, poz. 26 ze zm., w skrócie K.p.a.), nakazał A. K., P. K. (reprezentowanego przez przedstawiciela ustawowego A. K.-R.), G. K. oraz G. P. rozbiórkę ogrodzenia frontowego nieruchomości położonej w Ł. przy ulicy A, wybudowanego wzdłuż ulic A i C. Organ I instancji ustalił, iż przedmiotowe ogrodzenie zostało wybudowane w 2002r. z naruszeniem art. 30 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego. Inwestorami byli G. P. oraz D. K., który zmarł w toku postępowania. Następnie organ I instancji wskazał, iż ogrodzenie jest zlokalizowane w pasie projektowanej ulicy B oraz za linią regulacyjną obecnej ulicy A i wybudowane jest z prefabrykowanych betonowych elementów ogrodzeniowych o wysokości 2,0 m, co jest sprzeczne z zapisami obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonego uchwałą Rady Miejskiej w Ł. nr [...] z dnia [...]. Odwołanie od powyższej decyzji złożyła G. P. zarzucając po pierwsze naruszenie przepisów postępowania administracyjnego polegające na: pominięciu A. K., jako samodzielnej strony postępowania; zaniechaniu przez organ podjęcia czynności wyjaśniających i zmierzających do zebrania pełnego materiału dowodowego; niedotrzymaniu ustawowego terminu załatwienia sprawy i przewlekłe jej prowadzenie; przerzuceniu obowiązku przeprowadzenia postępowania, co do wszystkich istotnych okoliczności na stronę; nieprawidłowym ustaleniu stanu faktycznego, co miało wpływ na rozstrzygnięcie decyzji; braku podstawy faktycznej w decyzji i braku jej uzasadnienia faktycznego; nie wyłączeniu z prowadzonego postępowania administracyjnego urzędnika, który był świadkiem w postępowaniu sądowym wszczętym w tej sprawie; naruszeniu zasady szybkości i prostoty postępowania administracyjnego; braku zapewnienia czynnego udziału stronie w każdym stadium postępowania; bezczynności organu przez brak odpowiedzi na wnioski skierowane do organu w trakcie postępowania. W ocenie strony organ administracji nie zastosował się do zaleceń wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 29 listopada 2004r., sygn. akt II SA/Łd 242/03. Po drugie strona zarzuciła zaskarżonej decyzji naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 30 ust. 6 Prawa budowlanego przez przyjęcie, że wybudowanie ogrodzenia miało miejsce przed upływem 30 dni od daty zgłoszenia zamiaru jego budowy, a także art. 48 Prawa budowlanego przez uznanie, że ogrodzenie jest obiektem budowlanym, a nie jedynie urządzeniem budowlanym. Ponadto G. P. w uzasadnieniu odwołania zawarła skargę na pracowników PINB, którzy dopuścili się nadużycia uprawnień w związku z żądaniem osobistego stawiennictwa i udzielania informacji o spadkobiercach D. K., co w jej ocenie nie wynikało zarówno z Kodeksu postępowania administracyjnego, jak i Prawa budowlanego. Mając powyższe na uwadze strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania w oparciu o art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. oraz o rozpatrzenie jej skargi na podstawie art. 234 § 1 K.p.a. W ocenie skarżącej postępowanie w niniejszej sprawie stało się bezprzedmiotowe, bowiem w toku postępowania administracyjnego nie wykazano dowodu na naruszenie prawa materialnego. Decyzją z dnia [...] nr [...] ([...]) [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., utrzymał zaskarżoną decyzję organu I instancji w mocy. Organ odwoławczy stwierdził, iż z protokołu z wizji lokalnej przeprowadzonej w dniu 21 czerwca 2006r. na terenie przedmiotowej nieruchomości wynika, że wzdłuż ulic A i C wybudowano samowolnie ogrodzenie z prefabrykowanych elementów betonowych o wysokości 2 m, wraz z bramą wjazdową o szerokości 6 m wykonaną od strony ulicy A. Dalej organ odwoławczy wskazał, iż stosownie do treści art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego, roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29 - 31. W art. 29 ustawodawca określił katalog obiektów i robót budowlanych zwolnionych z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. W myśli art. 29 ust. 1 pkt 23 Prawa budowlanego pozwolenia na budowę nie wymaga budowa ogrodzeń. Natomiast zgodnie z art. 30 ust. 1 pkt 3 zgłoszenia właściwemu organowi wymaga budowa ogrodzeń od strony dróg, ulic, placów, torów kolejowych i innych miejsc publicznych oraz ogrodzeń o wysokości powyżej 2,20 m. Następnie organ II instancji ustalił, iż z akt sprawy wynika, że D. K. wraz z G. P. pismem z dnia 3 sierpnia 2002r., zgłosili zamiar robót budowlanych polegających na budowie ogrodzenia, jednakże podczas przeprowadzonej w dniu 26 sierpnia 2002r. kontroli organ architektoniczno – budowlany ustalił, iż inwestorzy wykonali samowolnie przedmiotowe ogrodzenie. Zgodnie natomiast z treścią art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego zgłoszenia właściwemu organowi należy dokonać przed terminem zamierzonego rozpoczęcia robót budowlanych, w związku z tym w ocenie organu odwoławczego nie można uznać skutku prawnego ww. zgłoszenia. Dalej organ II instancji uznał, iż w niniejszej sprawie zastosowanie ma art. 49b Prawa budowlanego, zgodnie z którym właściwy organ nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego, lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego zgłoszenia bądź pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ. Natomiast stosownie do treści ust. 2 tego przepisu wynika możliwość legalizacji obiektu budowlanego, jeżeli budowa jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo, w przypadku jego braku, ostatecznej, decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, właściwy organ wstrzymuje postanowieniem - gdy budowa nie została zakończona - prowadzenie robót budowlanych. Organ odwoławczy zaznaczył, iż w świetle powyższych przepisów wdrożenie procedury legalizacyjnej jest możliwe dopiero po stwierdzeniu istnienia przesłanek uzasadniających sanowanie samowoli budowlanej. Niespełnienie przesłanek określonych w ust. 2 obliguje organ nadzoru budowlanego do wydania nakazu rozbiórki obiektu. Ponadto organ II instancji stwierdził, iż jak wynika z ustaleń poczynionych w toku niniejszego postępowania budowa ogrodzenia frontowego nieruchomości przy ul. A w Ł. jest sprzeczna z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowaniu przestrzennego zatwierdzonego uchwałą Rady Miejskiej Ł. nr [...] z dnia [...], obowiązującego od dnia 30 listopada 2008r. Działka nr 277, na której wzniesiono ww. ogrodzenie znajduje się na terenach oznaczonych w powyższym planie jako 47ZP. Zgodnie z § 8 pkt 9 w związku z § 25 ust. 1 tegoż planu są to tereny zieleni urządzonej, zgodnie zaś z § 25 ust. 9 pkt 2 teren całej nieruchomości znajduje się również w strefie ochrony stanowisk archeologicznych. Jak wynika natomiast z § 15 ust. 1 na obszarze planu obowiązuje zakaz stosowania ogrodzeń z prefabrykatów betonowych wzdłuż ulic, dróg wewnętrznych i terenów zieleni urządzonej. Zgodnie zaś z ust. 2 tego przepisu plan ustala wysokość ogrodzeń nieprzekraczającą 1,80 m. Poza tym przez całą powierzchnię działki oprócz północno – zachodniego narożnika biegnie projektowana droga ekspresowa S-14, według studium trasowania z 2005r. Na tej podstawie organ odwoławczy stwierdził, iż powyższy stan faktyczny uniemożliwia spełnienie wymogu dopuszczającego prowadzenie procedury legalizacyjnej, gdyż niespełnienie przesłanek określonych w ust. 2 zobowiązuje organ nadzoru budowlanego do zastosowania sankcji rozbiórki, na podstawie art. 49b ust. 1 Prawa budowlanego. Pismem z dnia 9 września 2010r. G. P. złożyła wniosek o uzupełnienie decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] nr [...]. W ocenie wnioskodawczyni organ II instancji w treści swojej decyzji nie uwzględnił jej skargi na pracowników PINB zgodnie z art. 234 pkt. 1 K.p.a. oraz nie zawarł rozstrzygnięcia, co do wniosku o umorzenie postępowania administracyjnego w sprawie przedmiotowego ogrodzenia. Postanowieniem z dnia [...] nr [...] (znak: [...]) organ II instancji, na podstawie art. 111 § 1 K.p.a., odmówił uzupełnienia decyzji własnej z dnia [...] nr [...]. W ocenie organu ustawodawca precyzyjnie i wyczerpująco wskazał sytuacje, kiedy strona może żądać uzupełnienia decyzji, ograniczając zakres uzupełnienia tylko do rozstrzygnięcia bądź środków zaskarżenia. Uzupełnienie aktu administracyjnego, co do jego rozstrzygnięcia może dotyczyć zatem jedynie jego sentencji, w zakresie nierozstrzygniętym, a objętym zakresem postępowania, nie zaś uzasadnienia samego aktu. Zdaniem organu II instancji rozstrzygnięcie będące przedmiotem wniosku o uzupełnienie jest całkowite i zupełne, bowiem całkowicie pokrywa się z treścią przepisu art. 138 § 2 K.p.a. Skargę na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] nr [...] wniosła do sądu administracyjnego G. P., zarzucając zaskarżonej decyzji naruszenie przepisów prawa administracyjnego, mający istotny wpływ na wynik sprawy tj.: - art. 7 przez naruszenie przez organy administracji zasady praworządności; - art. 24 § 1 pkt 4 K.p.a. przez niewyłącznie z prowadzonego postępowania urzędnika PINB, który był świadkiem w postępowaniu sądowym; - przez nieprawidłowe ustalenie stanu faktycznego i nieuwzględnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 29 listopada 2004r., sygn. akt II SA/Łd 242/03; - art. 35 K.p.a. przez niedotrzymanie ustawowego terminu załatwienia sprawy i przewlekłe prowadzenie postępowania; - art. 51 K.p.a. przez wzywanie skarżącej do osobistego stawiennictwa; - art. 75 § 2 K.p.a. przez przerzucenie na skarżącą obowiązku przeprowadzenia postępowania, co do wszystkich istotnych okoliczności; - art. 77 K.p.a. przez zaniechanie podjęcia czynności wyjaśniających i zmierzających do zebrania pełnego materiału dowodowego; - art. 104 K.p.a. przez pominięcie A. K., jako samodzielnej strony postępowania. Ponadto skarżąca zarzuciła zaskarżonej decyzji naruszenie przepisów prawa materialnego i jego błędną wykładnię w szczególności przez uznanie, że przedmiotowe ogrodzenie jest obiektem budowlanym, a nie urządzeniem budowlanym i wydanie nakazu rozbiórki bez podstawy prawnej. Skarżąca zarzuciła również organowi odwoławczemu pominięcie wniosku o umorzenie postępowania w trybie art. 138 § 1 pkt 2 w zw. art. 105 § 1 K.p.a. z uwagi na jego bezprzedmiotowość, a także podtrzymała skargę na pracowników PINB zawartą w odwołaniu. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. podtrzymał dotychczasowe stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji oraz wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę administracji publicznej. Kontrola działalności organów administracyjnych, o której mowa, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 powołanego przepisu). Oznacza to, iż sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, o czym stanowi art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi Sąd skargę oddala (art. 151 p.p.s.a.). W niniejszej sprawie przedmiotem kontroli legalności jest decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] nr [...], utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji nakazującą, na podstawie art. 49b Prawa budowlanego, rozbiórkę ogrodzenia frontowego nieruchomości. Analiza zarzutów skargi wymaga zatem, aby w pierwszej kolejności zbadać, czy organ nadzoru budowlanego prawidłowo zastosował powołany wyżej przepis. Zgodnie z art. 49b ust. 1 Prawa budowlanego właściwy organ nakazuje w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego, lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego zgłoszenia bądź pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ, chyba że budowa, o której mowa, jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo, w przypadku jego braku, ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych. Wówczas decyzja o rozbiórce powinna być poprzedzona postępowaniem w sprawie legalizacji samowoli budowlanej. Z powyższego przepisu wynika zatem, że organ nadzoru najpierw powinien zbadać, czy samowola budowlana dotyczy obiektu budowlanego, dla budowy którego ustawa wymaga zgłoszenia, a następnie ustalić, czy jest możliwość wszczęcia procedury legalizacyjnej. Skarżąca zarówno w odwołaniu od decyzji organu I instancji, jak i w skardze do Sądu podnosiła, że decyzja w sprawie rozbiórki została wydana bez podstawy prawnej, bowiem w ocenie skarżącej ogrodzenie frontowe nieruchomości położonej w Ł. przy ulicy A, wybudowane wzdłuż ulic A i C nie jest obiektem budowlanym, tylko urządzeniem budowlanym, o którym mowa w art. 3 pkt 9 Prawa budowlanego, natomiast decyzja o rozbiórce może dotyczyć wyłącznie obiektów budowlanych. Według skarżącej pojęcie obiektu budowlanego i urządzenia budowlanego nie są pojęciami tożsamymi i należy je rozróżniać. W pierwszej kolejności należało zatem wyjaśnić ustawowe definicje kwestionowanych pojęć. W myśl art. 3 pkt 1 Prawa budowlanego przez obiekt budowlany należy rozumieć budynek wraz z instalacjami i urządzeniami technicznymi, budowlę stanowiącą całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami, a także obiekt małej architektury. Z kolei urządzeniami budowlanymi, zgodnie z art. 3 pkt 9 Prawa budowlanego, są urządzenia techniczne związane z obiektem budowlanym, zapewniające możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, jak przyłącza i urządzenia instalacyjne, w tym służące oczyszczaniu lub gromadzeniu ścieków, a także przejazdy, ogrodzenia, place postojowe i place pod śmietniki. Z powyższego niewątpliwie wynika, że między obiektem budowlanym, a urządzeniem budowlanym musi istnieć taki związek funkcjonalny, który zapewni możliwość użytkowania tego obiektu budowlanego zgodnie z jego przeznaczeniem, ewentualnie zwiększenie jego funkcjonalności. Przepis art. 3 pkt 9 Prawa budowlanego nie przesądza zatem o tym, że w każdym wypadku ogrodzenie nieruchomości będzie stanowiło urządzenie budowlane. Jeżeli bowiem ogrodzenie nie będzie związane z żadnym obiektem budowlanym, to takie ogrodzenie należy traktować jako samodzielny obiekt budowlany. Innymi słowy ogrodzenie jest urządzeniem budowlanym tylko wtedy, gdy nieruchomość jest zabudowana i pozostaje funkcjonalny związek między ogrodzeniem a obiektem budowlanym znajdującym się na tej nieruchomości. Kwestia, czy ogrodzenie nieruchomości może być uznane za samodzielny obiekt budowlany, była wielokrotnie analizowana przez sądy administracyjne, a wnioski tej analizy znalazły odzwierciedlenie w orzecznictwie sądów administracyjnych m.in. w wyrokach: NSA z dnia 13 stycznia 2009r., sygn. akt II OSK 1781/07; WSA w Gdańsku z dnia 10 lipca 2008r. sygn. akt II SA/Gd 329/08; WSA w Krakowie z dnia 13 lutego 2008r., sygn. akt 1113/07; WSA w Krakowie z dnia 25 kwietnia 2007r., sygn. akt II SA/Kr 101/07; WSA w Warszawie z 27 października 2004r., sygn. akt IV SA 1840/03 (wszystkie dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, w skrócie CBOiSA). Mając powyższe rozważania na uwadze i uwzględniając fakt, iż działka skarżącej jest niezabudowana innym obiektem budowlanym, należy uznać, że organ nadzoru budowlanego prawidłowo przyjął, iż ogrodzenie frontowe nieruchomości położonej w Ł. przy ulicy A, wybudowane wzdłuż ulic A i C jest obiektem budowlanym. Przyznać należy również rację organowi, że budowa tego ogrodzenia wymagała zgłoszenia, o którym mowa w art. 49b Prawa budowlanego. Zgodnie bowiem z art. 30 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego zgłoszenia właściwemu organowi wymaga budowa ogrodzeń od strony dróg, ulic, placów, torów kolejowych i innych miejsc publicznych oraz ogrodzeń o wysokości powyżej 2,20 m. Zgłoszenia, o którym mowa należy dokonać przed terminem zamierzonego rozpoczęcia robót budowlanych, natomiast do wykonywania robót budowlanych można przystąpić, jeżeli w terminie 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia właściwy organ nie wniesie, w drodze decyzji, sprzeciwu i nie później niż po upływie 2 lat od określonego w zgłoszeniu terminu ich rozpoczęcia (art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego). Należy zatem wyjaśnić, czy w świetle zarzutu skarżącej, że budowa przedmiotowego ogrodzenia została zgłoszona właściwemu organowi administracji architektonicznobudowlanej, organ nadzoru prawidłowo przyjął, że zgłoszenie było wadliwe. Jak wynika z akt administracyjnych pismem z dnia 3 sierpnia 2002r. (nadanym pocztą w dniu 12 sierpnia 2002r.) D. K. i G. P. zgłosili zamiar robót budowlanych polegających na budowie ogrodzenia nieruchomości położonej w Ł. przy ulicy A. W dniu 26 sierpnia 2002r. organ administracji architektoniczno – budowlanej przeprowadził kontrolę, w wyniku której ustalił, że przedmiotowe ogrodzenie zostało już wykonane. W związku z powyższym postępowanie w sprawie zgłoszenia zamiaru budowy ww. ogrodzenia zostało umorzone decyzją Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] nr [...], która została utrzymana w mocy decyzją Wojewody [...] z dnia [...]. To z kolei spowodowało, iż o fakcie samowoli budowlanej organ administracji architektoniczno – budowlanej poinformował organ nadzoru budowlanego, który wszczął postępowanie w niniejszej sprawie. Stanowisko organów nadzoru budowlanego, kwestionujące prawidłowość dokonanego zgłoszenia budowy spornego ogrodzenia, jest uzasadnione. Z protokołu oględzin z dnia 26 sierpnia 2002r. bezsprzecznie wynika, że zgłoszone roboty budowlane zostały zrealizowane przed upływem trzydziestodniowego terminu od daty zgłoszenia planowanej inwestycji, więc należy stwierdzić, że organ administracji architektoniczno – budowlanej zasadnie umorzył postępowanie objęte zgłoszeniem, jako bezprzedmiotowe (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 6 kwietnia 2011r., sygn. akt VII SA/Wa 250910 oraz z dnia 2 marca 2010r., sygn. akt VII SA/Wa 1470/09, a także wyrok WSA w Łodzi z dnia 14 grudnia 2010r., sygn. akt II SA/Łd 228/10 – dostępne w CBOiSA). Nie można w związku z tym podzielić zarzutu skarżącej, że tylko decyzja o sprzeciwie dla zgłoszonych robót budowlanych uprawnia do wszczęcia postępowania w sprawie samowoli budowlanej. Tym samym ostateczna decyzja o umorzeniu postępowania w sprawie zgłoszenia robót budowlanych, które zostały zrealizowane przed upływem ustawowego terminu, o którym mowa w art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego, jest rozstrzygnięciem kończącym postępowanie, zaś ustalenia organu administracji architektoniczno – budowlanej, będące podstawą wydania tej decyzji, zgodnie z określoną w art. 16 K.p.a. zasadą trwałości decyzji administracyjnych, powinny być brane pod uwagę także w postępowaniu w sprawie samowolnie wykonanych robót budowlanych. Skoro ostateczna decyzja o umorzeniu postępowania w sprawie zgłoszenia budowy ogrodzenia nie została wyeliminowana z obrotu prawnego, to znaczy, że w dalszym ciągu wywołuje skutki prawne z niej wynikające. Tym samym inwestycja skarżącej winna być traktowana jako zrealizowana bez stosownego zgłoszenia. Kolejną kwestią wymagającą zbadania jest to, czy organ nadzoru budowlanego ustalił, czy w niniejszej sprawie jest możliwość wszczęcia procedury legalizacyjnej. Jak wynika z akt administracyjnych, organ II instancji w dniu 16 lipca 2010r. zwrócił się do Prezydenta Miasta Ł. o przesłanie wypisu z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, obejmującego nieruchomość przy ul. A w Ł. Z obowiązującego miejscowego planu zagospodarowaniu przestrzennego zatwierdzonego uchwałą Rady Miejskiej Ł. nr [...] z dnia [...], obowiązującego od dnia 30 listopada 2008r. wynika, że aktualnie działka nr 277, na której wzniesiono ww. ogrodzenie znajduje się na terenach oznaczonych w powyższym planie jako 47ZP. Zgodnie z § 8 pkt 9 w związku z § 25 ust. 1 planu są to tereny zieleni urządzonej, natomiast zgodnie z § 25 ust. 9 pkt 2 teren całej nieruchomości znajduje się również w strefie ochrony stanowisk archeologicznych. Jak wynika natomiast z § 15 ust. 1 na obszarze planu obowiązuje zakaz stosowania ogrodzeń z prefabrykatów betonowych wzdłuż ulic, dróg wewnętrznych i terenów zieleni urządzonej. Z kolei ust. 2 tego przepisu planu ustala wysokość ogrodzeń nie przekraczającą 1,80m. Nadto organ wskazał, iż przez całą powierzchnię działki oprócz północno – zachodniego narożnika biegnie projektowana droga ekspresowa S-14, według studium trasowania z 2005r. Z powyższego jednoznacznie wynika, że budowa ogrodzenia na przedmiotowej nieruchomości, jest sprzeczna z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, zarówno ze względu na materiały, z których ogrodzenie jest zbudowane, jak również ze względu na jego wysokość. Skoro bowiem plan miejscowy wyklucza budowę ogrodzeń z prefabrykatów betonowych wzdłuż ulic oraz ustala wysokość ogrodzeń nie przekraczającą 1,80m, to tym samym zalegalizowanie takiego ogrodzenia w trybie art. 49b ust. 2 Prawa budowlanego jest niemożliwe. Słusznie zatem organy nadzoru budowlanego stanęły na stanowisku, że przywrócenie stanu poprzedniego nieruchomości, na której samowolnie wybudowano ogrodzenie może nastąpić jedynie przez rozbiórkę tego ogrodzenia na podstawie art. 49b ust. 1 Prawa budowlanego. Zdaniem Sądu pozostałe zarzuty skargi są bezpodstawne i nie zasługują na uwzględnienie. Kontrola zaskarżonej decyzji nie dała podstaw do uznania, że w niniejszej sprawie organy nadzoru budowlanego dopuściły się obrazy przepisów postępowania mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd nie dopatrzył się naruszenia przez organy nadzoru budowlanego zasad ogólnych postępowania administracyjnego. W ocenie Sądu materiał dowodowy w niniejszej sprawie został zebrany w sposób wyczerpujący, a ustalenie stanu faktycznego nie budzi wątpliwości. Zaskarżona decyzja nie sprzeciwia się zaleceniom wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 29 listopada 2004r., sygn. akt II SA/Łd 242/03, bowiem w dniu 21 czerwca 2006r. zostały przeprowadzone ponowne oględziny, o których skarżąca została powiadomiona. Fakt, że skarżąca nie brała udziału w oględzinach z własnego wyboru, nie może podważać mocy dowodowej tego środka dowodowego. Zarzuty polegające na ewentualnej bezczynności albo przewlekłym prowadzeniu postępowania nie mogą być przedmiotem analizy w niniejszej sprawie, bowiem zarówno na bezczynność organu, jak i przewlekłość postępowania administracyjnego przysługuje odrębna skarga, pod warunkiem wyczerpania przez stronę ustawowych środków zaskarżenia. Niezasadny jest również zarzut pominięcia w postępowaniu współwłaściciela nieruchomości przy ulicy A w Ł. – A. K., bowiem zawiadomiono go o możliwości zapoznania się z zebranym w sprawie materiałem dowodowym. Poza tym w toku postępowania administracyjnego zarówno A. K., jak i pozostali współwłaściciele nieruchomości przy ulicy A w Ł. nie zgłaszali żadnych zarzutów polegających na pominięciu ich w tym postępowaniu, nie składali odwołania od decyzji organu I instancji oraz skargi do sądu administracyjnego na decyzję organu odwoławczego pomimo tego, że o fakcie wydania tych decyzji wiedzieli. Za bezpodstawny należy uznać zarzut naruszenia art. 24 § 1 pkt 4 K.p.a. przez niewyłącznie z prowadzonego postępowania urzędnika Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w Ł. W ocenie Sądu w niniejszej sprawie nie zaistniała okoliczność przemawiająca za wyłączeniem pracownika organu administracji z mocy prawa. Skoro w ocenie bezpośredniego przełożonego nie zachodziły okoliczności uprawdopodobniające wątpliwości co do bezstronności pracownika organu administracji, uzasadniające wyłączenie tego pracownika z urzędu, a skarżąca miała wątpliwości, co do bezstronności pracownika organu administracji, to powinna wystąpić z odpowiednim żądaniem do jego bezpośredniego przełożonego, zgodnie z art. 24 § 3 K.p.a., czego jednak nie uczyniła. Sąd administracyjny nie jest natomiast uprawniony do rozpoznawania skarg na pracowników administracji w trybie Działu VIII Rozdziału 2 Kodeksu postępowania administracyjnego. Zdaniem Sądu należy również prawidłowo ocenić stanowisko [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł., który postanowieniem z dnia [...] nr [...], na podstawie art. 111 § 1 K.p.a., odmówił uzupełnienia decyzji własnej z dnia [...] nr [...]. Sąd podziela stanowisko organu II instancji, że ustawodawca precyzyjnie i wyczerpująco wskazał sytuacje, kiedy strona może żądać uzupełnienia decyzji, ograniczając zakres uzupełnienia tylko do rozstrzygnięcia bądź środków zaskarżenia. Uzupełnienie aktu administracyjnego, co do jego rozstrzygnięcia może dotyczyć zatem jedynie jego sentencji, w zakresie nierozstrzygniętym, a objętym zakresem postępowania, nie zaś uzasadnienia samego aktu. Należy zatem stwierdzić, że rozstrzygnięcie objęte żądaniem wniosku o uzupełnienie jest całkowite i zupełne, bowiem całkowicie odpowiada treści przepisu art. 138 § 2 K.p.a. Wobec powyższego Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji. j.m.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło