II SA/Łd 245/10
WyrokWSA w Łodzi2010-07-28
Skład orzekający: Barbara Rymaszewska, Arkadiusz Blewązka, Anna Stępień
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może odmówić przywrócenia terminu do złożenia oświadczenia o zrealizowaniu przedsięwzięć zadeklarowanych we wniosku i planie rozwoju gospodarstwa niskotowarowego, jeśli termin ten ma charakter instrukcyjny?Ratio decidendi
Sąd uznał, że siedmiodniowy termin do złożenia oświadczenia o zrealizowaniu przedsięwzięć, przewidziany w § 8 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2004 r., ma charakter procesowy instrukcyjny. Niezachowanie tego terminu nie pociąga za sobą negatywnych skutków prawnych dla strony, w tym wstrzymania płatności. W związku z tym, organ administracji publicznej, rozpoznając wniosek o przywrócenie terminu instrukcyjnego, powinien rozpoznać go merytorycznie, a odmowa przywrócenia terminu, mimo że przywrócenie jest bezprzedmiotowe, odpowiada prawu, jeśli nie skutkuje negatywnymi konsekwencjami dla strony.Stan faktyczny
Strona złożyła oświadczenie o zrealizowaniu przedsięwzięć zadeklarowanych we wniosku i planie rozwoju gospodarstwa niskotowarowego z opóźnieniem. Organ I instancji odmówił przywrócenia terminu, uznając brak winy w uchybieniu. Organ II instancji utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji, argumentując, że skarżący nie wykazał braku winy i wniosek o przywrócenie terminu wniósł po terminie. Strona zaskarżyła postanowienie organu II instancji do WSA, podnosząc, że organ nie przeanalizował jej argumentów.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę A. D. na postanowienie Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Barbara Rymaszewska Sędziowie Sędzia WSA Arkadiusz Blewązka (spr.) Sędzia NSA Anna Stępień Protokolant asystent sędziego Anna Dębowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 lipca 2010 r. sprawy ze skargi A. D. na postanowienie Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. z dnia [...] nr [...] znak: [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu - oddala skargę.
Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. po rozpatrzeniu zażalenia A. D. od postanowienia Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w K. z dnia [....] r. nr [...] utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji.
W jego uzasadnieniu organ wskazał, że decyzją z dnia [....] r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w K. przyznał A. D. płatności dla gospodarstwa niskotowarowego. W dniu 11 lipca 2008 r. strona złożyła
w siedzibie organu I instancji oświadczenie o zrealizowaniu przedsięwzięć zadeklarowanych we wniosku i planie rozwoju gospodarstwa niskotowarowego wraz kopią umowy kupna prosiąt zawartą w dniu 22 grudnia 2007 roku.
Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w K. decyzją z dnia [....] roku wstrzymał płatności dla gospodarstwa skarżącego w roku 4 i 5 z uwagi na niezłożenie oświadczenia o zrealizowaniu przedsięwzięcia w terminie siedmiodniowym przewidzianym prawem dla tego typu czynności.
W dniu 10 marca 2009 roku A. D. wniósł od powyższej decyzji odwołanie podnosząc, że oświadczenie złożył z opóźnieniem z uwagi na chorobę żony, która zdeterminowała jego uwagę i absorbowała czas.
Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR decyzją z dnia [...] roku uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.
W toku ponownego rozpoznania sprawy organ I instancji wezwał skarżącego do złożenia wyjaśnień. W odpowiedzi na powyższe skarżący oświadczył, iż jego pismo z dnia 10 marca 2009 należy traktować jako odwołanie oraz prośbę
o przywrócenie terminu. Jednocześnie w dniu 30 października 2009 roku złożył osobnym pismem wniosek o przywrócenie terminu do złożenia oświadczenia
o zrealizowaniu przedsięwzięcia wraz z oświadczeniem. Skarżący argumentował ponownie, że to choroba żony uniemożliwiła mu złożenia oświadczenie w terminie.
Postanowieniem z dnia [...] r. Kierownik Biura Powiatowego
w K. odmówił stronie przywrócenia terminu do złożenia oświadczenia
o zrealizowaniu przedsięwzięć zadeklarowanych we wniosku i planie rozwoju gospodarstwa niskotowarowego. W uzasadnieniu wskazano, że skarżący nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu do złożenia oświadczenia, bowiem w ocenie organu choroba małżonki nie wyklucza możliwości nadania dokumentów na poczcie bądź przez domownika. Zdaniem organu skarżący nie dochował należytej staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy. Ponadto organ stwierdził, że skarżący prośbę o przywrócenie terminu również złożył z uchybieniem terminu.
W zażaleniu na powyższe postanowienie A. D. podniósł,
że termin do wniesienia prośby o przywrócenie terminu należy liczyć od dnia doręczenia decyzji wstrzymującej płatności, którą otrzymał w dniu 5 marca 2009 roku a zatem podanie z dnia 10 marca 2009 roku nie jest spóźnione. Ponadto skarżący podtrzymał stanowisko, iż uchybienie terminowi nastąpiło bez jego winy, gdyż pochłonięty był opieką nad chorą żoną a powaga sytuacji nie pozwalała na nadanie dokumentów na poczcie. Wskazał również, że mieszka jedynie z żoną, więc nie mógł posłużyć się pomocą domownika.
Wspomnianym na wstępie postanowieniem z dnia [....] r. nr [...] Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w Ł. działając na postawie art. 58 § 1 i 2, art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 k.p.a., art. 67 , art. 68 rozporządzenia Komisji (WE) nr 817/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1257/1999 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich z Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (EFOGR) (Dz.Urz.(WE) z 30 kwietnia 2004 r., Nr L 153, str. 30-83, ze zm.) § 8 ust. 1 i 2, § 9 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie gospodarstw niskotowarowych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz.U. nr 286, poz. 2870 ze zm.) - utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu I instancji.
Zdaniem organu orzekającego wypłata trzeciej raty płatności dla gospodarstwa niskotowarowego miała miejsce w dniu 27 grudnia 2007 r. W tej sytuacji 6 - miesięczny termin na realizację przedsięwzięć zadeklarowanych we wniosku przez stronę upłynął w dniu 27 czerwca 2008 r., natomiast termin na złożenie spornego oświadczenia o zrealizowaniu zadeklarowanych we wniosku i planie rozwoju gospodarstwa niskotowarowego przedsięwzięć upłynął w dniu 4 lipca 2008 r. Organ podkreślił, że skarżącemu nie można przywrócić terminu do złożenia oświadczenia, gdyż nie spełnił dwóch przesłanek koniecznych do uwzględnienia prośby o przywrócenie terminu. Zdaniem organu skarżący nie wykazał braku winy
w uchybieniu terminowi, gdyż mógł ustanowić pełnomocnika. Ponadto w ocenie organu skarżący prośbę o przywrócenie terminu wniósł po upływie siedmiodniowego terminu liczonego od dnia 11 lipca 2008 roku, czyli momentu złożenia oświadczenia.
Powyższe postanowienie A. D. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł., podnosząc, iż organ nie przeanalizował jego argumentów.
Odpowiadając na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie
i podtrzymał stanowisko dotychczas prezentowane w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skargę należało oddalić.
Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo
o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej w skrócie "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, o ile ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, do kompetencji Sądu administracyjnego należy ocena, czy zaskarżony akt administracyjny (decyzja, postanowienie) jest zgodny z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami proceduralnymi, normującymi podstawowe zasady postępowania przed organami administracji publicznej.
Sąd badając w tak zakreślonych granicach legalność zaskarżonego postanowienia Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł., utrzymującego w mocy postanowienie organu
I instancji o odmowie przywrócenia terminu do złożenia oświadczenia
o zrealizowaniu przedsięwzięć zadeklarowanych we wniosku i planie rozwoju gospodarstwa niskotowarowego, uznał, iż co do zasady odpowiada ono przepisom obowiązującego prawa i wobec tego skargę A. D. należało oddalić.
Istotnym problemem, jaki wyłonił na tle rozpoznawanej sprawy,
jest jednak odpowiedź na pytanie o charakter terminu do złożenia oświadczenia
o zrealizowaniu przedsięwzięć zadeklarowanych we wniosku i planie rozwoju gospodarstwa niskotowarowego wskazanego w § 8 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie gospodarstw niskotowarowych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz.U. nr 286, poz. 2870 ze zm.).
Wyjaśnienie tej kwestii wiąże się z koniecznością dokonania wykładni przepisu § 8 w powiązaniu z § 9 rozporządzania, który normuje przesłanki wstrzymania płatności dla gospodarstwa niskotowarowego w czwartym i piątym roku jej wypłaty.
Stosownie do treści § 8 wspomnianego rozporządzenia - płatność dla gospodarstwa niskotowarowego w czwartym i piątym roku wypłaty tej płatności wypłaca się, jeżeli producent rolny:
1) zrealizował przedsięwzięcia zgodnie z planem rozwoju gospodarstwa niskotowarowego, nie później niż w terminie 6 miesięcy od dnia wypłaty płatności dla gospodarstwa niskotowarowego w trzecim roku realizacji planu oraz
2) złożył kierownikowi biura powiatowego Agencji, właściwemu ze względu na miejsce zamieszkania producenta rolnego, oświadczenie o zrealizowaniu przedsięwzięć zgodnie z planem rozwoju gospodarstwa niskotowarowego (ust. 1).
Oświadczenie, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, składa się na formularzu udostępnionym przez Agencję, w terminie 7 dni od dnia, w którym upłynął termin określony w ust. 1 pkt 1 (ust. 2).
Zgodnie natomiast z dyspozycją § 9 ust. 1 tegoż rozporządzenia płatność dla gospodarstwa niskotowarowego podlega wstrzymaniu w czwartym i piątym roku jej wypłaty, jeżeli producent rolny nie dotrzymał warunków określonych w § 8 ust. 1, z zastrzeżeniem ust. 2, który stanowi, że w przypadku, o którym mowa w ust. 1, płatność dla gospodarstwa niskotowarowego może być wypłacona, jeżeli realizacja przedsięwzięć określonych w planie rozwoju gospodarstwa niskotowarowego była niemożliwa ze względu na zaistnienie chociażby jednej z następujących okoliczności:
1) długotrwała niezdolność do pracy producenta rolnego;
2) wystąpienie klęski żywiołowej;
3) zniszczenie budynków inwentarskich w gospodarstwie na skutek ognia lub innych zdarzeń losowych, w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych;
4) wystąpienie choroby zakaźnej zwierząt w gospodarstwie niskotowarowym producenta rolnego.
Brzmienie § 9 ust. 1 rozporządzenia wskazuje wprost, z jakimi okolicznościami wiązać należy wstrzymanie wypłaty świadczeń na czwarty i piąty rok realizacji planu rozwoju gospodarstwa niskotowarowego i - co istotne - taką okolicznością z pewnością nie jest niezłożenie oświadczenia w terminie 7 dni,
o którym mowa w § 8 ust. 2 rozporządzenia. Gdyby bowiem ustawodawca zamierzał rozciągnąć, określone w przepisie § 9 ust. 1 skutki polegające na wstrzymaniu płatności w czwartym i piątym roku obowiązywania planu, to zapis taki winien - według Sądu - zostać dokonany w treści rozważanego rozporządzenia w sposób nie budzący jakichkolwiek wątpliwości - expressis verbis, tak aby sankcji tej nie można było domniemywać. Skoro jednak zapisu takiego brak jest w treści rozporządzenia, to tym samym domniemywanie jakichkolwiek sankcji za złożenie oświadczenia
o zrealizowaniu przedsięwzięć po upływie terminu określonego w § 8 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia, jest nie do pogodzenia z chronionymi Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej zasadami demokratycznego państwa prawa.
W orzecznictwie sądów administracyjnych ukształtował się pogląd, podzielany zresztą w pełni przez sąd w składzie rozpoznającym przedmiotową skargę, że wstrzymanie płatności dla gospodarstwa niskotowarowego w czwartym
i piątym roku jej wypłaty, w myśl regulacji zawartej w § 9 ust. 1 rozporządzenia, jest rygorem dla producenta rolnego, który nie przestrzega zasad korzystania z pomocy finansowej na wspieranie gospodarstwa niskotowarowego. Ten rygor sprowadza się do pozbawienia producenta rolnego prawa do kontynuowania tej pomocy
w czwartym i piątym roku. Przesłanki zastosowania wstrzymania płatności dla gospodarstwa niskotowarowego w czwartym i piątym roku jej wypłaty zostały wprowadzone do porządku prawnego przepisami o charakterze szczególnym,
a zatem nie mogą być interpretowane przez organ ponad treść ściśle określoną
w przepisie § 9 ust. 1 omawianego rozporządzenia (vide: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 27 listopada 2009 r. sygn. akt I SA/Lu 390/09, wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł.: z dnia 8 kwietnia 2010 r. sygn. akt II SA/Łd 890/09 i z dnia 23 marca 2010 r. sygn. akt II SA/Łd 29/10 ).
Za przyjęciem takiej interpretacji przemawia również wykładnia celowościowa. Nie ulega bowiem najmniejszej wątpliwości, że celem ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o wspieraniu obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (Dz.U. nr 229, poz. 2273), podobnie jak rozporządzenia wykonawczego do tej ustawy, stanowiącego podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie jest, jak sama nazwa zresztą wskazuje, wspieranie gospodarstw niskotowarowych, polegające na udzielaniu producentom rolnym pomocy finansowej w zamian za realizowanie przez nich takich przedsięwzięć, które spowodują, że ich gospodarstwa będą bardziej dochodowe, ekologiczne, bądź też umożliwią producentom osiąganie dochodów poza rolnictwem.
Złożenie zatem przez producenta rolnego oświadczenia, że zaplanowane przedsięwzięcie zostało zrealizowane nie jest celem samym w sobie, a jedynie informacją dla organu, zaś dołączone do niego dokumenty, o których mowa w § 8 ust. 3, są dowodami, potwierdzającymi zrealizowanie przez producenta przedsięwzięcia. Jeśli z dokumentów tych wynika, że producent w terminie, o jakim mowa w § 8 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia, zrealizował przedsięwzięcie, to brak jest przesłanek do tego, aby producenta rolnego obarczać określonymi sankcjami,
w szczególności wstrzymaniem płatności.
Tożsame stanowisko w tej kwestii zaprezentował także Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w Lublinie wyroku z dnia 27 listopada 2009 r., sygn. akt
I SA/Lu 477/09.
Za słusznością takiego poglądu przemawia dodatkowo unormowanie § 3 ust. 4 rozważanego rozporządzenia, który stanowi, że płatność jest udzielana producentowi, który zobowiąże się do realizacji przedsięwzięć mających na celu restrukturyzację gospodarstwa niskotowarowego oraz do nieprzenoszenia własności gospodarstwa niskotowarowego przez okres 5 lat od dnia przyznania płatności. Przepis § 3 nie uzależnia zatem prawa do płatności od zobowiązania się producenta rolnego do złożenia odpowiedniego oświadczenia.
Wyjaśnienia zatem wymaga, z jakiego rodzaju terminem mamy do czynienia
w przypadku oświadczenia o zrealizowaniu przedsięwzięć zadeklarowanych
we wniosku oraz w planie rozwoju gospodarstwa niskotowarowego, przewidzianym
w § 8 ust. 2 rozporządzenia.
Na gruncie prawa administracyjnego wyróżnić można dwa rodzaje terminów, mianowicie są to terminy materialne i terminy procesowe. Terminy materialne wskazują na okres, w ciągu którego może nastąpić ukształtowanie praw lub obowiązków jednostki w ramach administracyjnego stosunku materialnego. Jego upływ skutkuje wygaśnięciem praw lub obowiązków o charakterze materialnym i co ważne - nie jest również możliwie jego przywrócenie.
Natomiast terminy procesowe określają okres do dokonania konkretnej czynności procesowej przez podmioty postępowania. Uchybienie takiemu terminowi wywołuje skutek prawny na płaszczyźnie procesowej przez uzależnienie skuteczności czynności procesowej od zachowania terminu.
Podkreślić trzeba, że przepisy prawa administracyjnego nie określają wprost, z jakiego rodzaju terminem mamy do czynienia i dlatego też w każdej jednostkowej sytuacji zachodzi potrzeba zbadania charakteru prawnego terminu zastrzeżonego przez prawo.
Wstrzymanie płatności dla gospodarstwa niskotowarowego w czwartym
i piątym roku jej wypłaty, o czym stanowi § 9 ust. 1 rozporządzenia, to bez wątpienia skutek w ramach administracyjnoprawnego stosunku materialnego kształtującego prawa i obowiązki jednostki. Skutek ten następuje - zgodnie z brzmieniem § 9 ust. 1 - jeżeli producent rolny nie dotrzymał warunków określonych wyłącznie w § 8 ust. 1 tegoż rozporządzenia. Z tego punktu widzenia termin 6 miesięcy zastrzeżony na realizację przedsięwzięcia zgodnie z planem rozwoju gospodarstwa niskotowarowego, liczony od dnia wypłaty płatności w trzecim roku realizacji planu jest bez wątpienia terminem materialnoprawnym.
Jeżeli zatem wymóg zawarty w przepisie § 8 ust. 2 tegoż rozporządzenia, odnoszący się do siedmiodniowego terminu na złożenie oświadczenia
o zrealizowaniu przedsięwzięć zgodnie z planem rozwoju gospodarstwa niskotowarowego nie jest wymieniony w przepisie § 8 ust. 1 tegoż rozporządzenia,
to tym samym jego niezachowanie nie pociąga za sobą skutków w ramach administracyjnoprawnego stosunku materialnego, kształtującego prawa i obowiązki jednostki i przez to nie jest to termin materialnoprawny, lecz termin o charakterze procesowym.
Terminy procesowe nie mają jednolitego charakteru i można je podzielić
z punktu widzenia skutków prawnych ich naruszenia na terminy zawite, których niezachowanie powoduje bezskuteczność czynności procesowej, dla której termin ów był zastrzeżony i terminy instrukcyjne, których niezachowanie nie pociąga za sobą takich skutków.
Z jakiego rodzaju terminem procesowym mamy do czynienia w konkretnym wypadku można wskazać dopiero po analizie skutków jego naruszenia.
Ocena skutków niezachowania siedmiodniowego terminu, określonego
w przepisie § 8 ust. 2 cytowanego rozporządzenia, prowadzi do wniosku,
iż prawodawca skutków tych w ogóle nie określił, pomimo tego, iż jest to termin zastrzeżony dla zachowania strony postępowania. Skutków tych nie można również wyprowadzić w oparciu o inne regulacje prawne z zakresu prawa administracyjnego, bowiem brak jest takich unormowań, z których w jednolity sposób dałoby się wywnioskować skutek w razie naruszenia terminu procesowego.
Skutek w postaci bezskuteczności czynności procesowej zastrzegany w razie niezachowania terminu wynika za każdym razem z konkretnej normy prawnej ustanawiającej termin dla dokonania określonej czynności procesowej. Zaś przepisy o charakterze ogólnym określają jedynie możliwości uwolnienia się od skutków prawnych przekroczenia tegoż terminu.
Skoro zatem brak jest podstaw prawnych dla przypisania jakichkolwiek skutków niezachowania siedmiodniowego terminu, określonego w przepisie § 8 ust. 2 analizowanego rozporządzenia, to tym samym należy uznać, iż wolą ustawodawcy było przypisanie temu terminowi wyłącznie charakteru instrukcyjnego.
Okoliczność, iż terminy o charakterze instrukcyjnym, a więc takie, których niezachowanie nie pociąga za sobą ujemnych skutków procesowych, zastrzegane były dotychczas najczęściej dla niektórych czynności organów administracji,
nie może być samoistną podstawą do uznania, iż taki termin nie został przewidziany dla strony w przepisie § 8 ust. 2 rozważanego rozporządzenia.
Zatem, w sytuacji gdy beneficjent złożył oświadczenie, ale z opóźnieniem,
to organ administracji winien przede wszystkim zbadać, czy zobowiązanie w trzecim roku zostało wykonane w terminie, o jakim stanowi § 8 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia, oraz ustalić, czy beneficjent złożył wraz z oświadczeniem dokumenty, o których mowa w § 8 ust. 3 tegoż rozporządzenia, a w razie braków w tym zakresie - wezwać stronę do ich uzupełnienia i dopiero wówczas rozstrzygnąć bądź o wypłacie kolejnej transzy pomocy, bądź o jej wstrzymaniu.
Dodać w tym miejscu trzeba, że uznanie, iż termin przewidziany w § 8 ust. 2 rozporządzenia do złożenia spornego oświadczenia jest terminem procesowym o charakterze instrukcyjnym, którego uchybienie nie pociąga za sobą negatywnych skutków dla zainteresowanego, prowadzi do wniosku, że przywrócenie terminu instrukcyjnego jest bezprzedmiotowe.
Instytucja przywrócenia terminu może mieć bowiem zastosowanie tylko
w przypadku uchybienia terminu prawa procesowego zawitego, a więc takiego, którego uchybienie skutkuje negatywnymi konsekwencjami dla strony. Niemniej jednak w sytuacji, gdy strona postępowania zwróci się do organu z wnioskiem
o przywrócenie terminu, który ma charakter instrukcyjny, organ administracji publicznej zobligowany jest wniosek ten rozpoznać, bowiem w świetle obowiązujących przepisów prawa mimo, iż jest on bezprzedmiotowy, nie jest możliwe wydanie postanowienia o umorzeniu postępowania wywołanego rzeczonym wnioskiem, a to z tego względu, że stosownie do treści art. 126 k.p.a., przepis art. 105 § 1 k.p.a. nie ma zastosowania do postanowień.
Opisana wyżej sytuacja miała miejsce właśnie w rozpoznawanej sprawie. Bezspornym jest bowiem, że A. D. zwrócił się do organu I instancji z wnioskiem o przywrócenie siedmiodniowego terminu do złożenia oświadczenia o zrealizowaniu przedsięwzięć zadeklarowanych we wniosku oraz planie rozwoju gospodarstwa niskotowarowego przewidzianego w § 8 ust. 2 rozporządzenia.
Jak zostało to już wywiedzione rzeczony termin ma charakter instrukcyjny
i jego uchybienie nie wiąże się z wyciągnięciem wobec beneficjenta jakichkolwiek sankcji, z pewnością zaś nie może skutkować wydaniem decyzji o wstrzymaniu płatności. Sam fakt złożenia takiego wniosku nakładał na organ administracji publicznej obowiązek ustosunkowania się do niego w przewidzianej do tego formie, co miało miejsce właśnie, poprzez wydanie w trybie art. 59 § 1 k.p.a. postanowienia o odmowie przywrócenia terminu.
Dodać w tym miejscu trzeba, że Sąd z podanych wyżej powodów nie podziela wywodów organów orzekających obu instancji, iż siedmiodniowy termin do złożenia oświadczenia o zrealizowaniu przedsięwzięć jest terminem procesowym zawitym, podlegającym przywróceniu, jednakże wskazane uchybienie nie mogło skutkować uchyleniem wydanych w sprawie postanowień, gdyż rozstrzygnięcie o odmowie przywrócenia terminu co do zasady odpowiada prawu.
Z tych wszystkich powodów skargę A. D. należało oddalić.
Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 p.p.s.a.
m.ch.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło