II SA/Łd 398/10

WyrokWSA w Łodzi2011-02-10

Skład orzekający: Anna Stępień, Renata Kubot – Szustowska, Monika Krzyżaniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji architektoniczno-budowlanej prawidłowo udzielił pozwolenia na budowę budynku gospodarczo-garażowego w granicy działki, mimo że narusza to przepisy techniczno-budowlane dotyczące odległości od granicy sąsiedniej działki, a zgoda na odstępstwo od tych przepisów nie została należycie uzasadniona i nie uwzględniono stanowiska strony sąsiedniej?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzające ją decyzje organów niższych instancji, uznając, że organy administracji nie wykazały istnienia szczególnie uzasadnionych przypadków, które uzasadniałyby odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych dotyczących lokalizacji budynków w granicy działki. Brak należytego uzasadnienia, niepełne wyjaśnienie stanu faktycznego oraz naruszenie procedury poprzez brak udziału strony sąsiedniej w postępowaniu dotyczącym zgody na odstępstwo, stanowiły podstawę do uchylenia decyzji.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A Spółki z o.o. na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na rozbiórkę budynku gospodarczego oraz budowę budynku gospodarczo-garażowego w granicy działki sąsiedniej. Skarżąca spółka zarzuciła naruszenie przepisów techniczno-budowlanych dotyczących lokalizacji budynków w granicy oraz naruszenie procedury administracyjnej poprzez niepowiadomienie jej o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów. Organy administracji uznały, że istnieją podstawy do udzielenia zgody na odstępstwo od przepisów technicznych, powołując się na istniejące zagospodarowanie i ochronę starodrzewu.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Ł. i postanowienie Prezydenta Miasta Ł. Zasądzono od Wojewody na rzecz skarżącej spółki kwotę 800 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. Orzeczono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia NSA Anna Stępień (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Renata Kubot – Szustowska Sędzia WSA Monika Krzyżaniak Protokolant asystent sędziego Anna Dębowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 lutego 2011 r. sprawy ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w S. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] znak: [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na rozbiórkę budynku gospodarczego oraz budowę budynku gospodarczo – garażowego 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] nr [...] znak: [...] oraz postanowienie Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...]. nr [...] znak: [...]; 2. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącej A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w S. kwotę 800 (osiemset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania; 3. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Decyzją z dnia [...], wydaną na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4, art. 35 ust. 1 i art. 36 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (tekst jedn. – Dz.U. z 2006r. nr 156, poz. 1118 ze zm.), Prezydent Miasta Ł. zatwierdził projekt budowlany i udzielił E. B. i J. B. pozwolenia na rozbiórkę budynku gospodarczego oraz budowę budynku gospodarczo – garażowego na nieruchomości położonej w Ł. przy ul. A 103 (działka nr [...] w obrębie [...]). W decyzji tej wskazał, że obszar oddziaływania obiektu obejmuje działkę nr [...] w obrębie [...]. W uzasadnieniu tej decyzji organ pierwszej instancji, przedstawiając obszernie dotychczasowy przebieg postępowania w sprawie, wskazał, że w dniu 3 marca 2009r. inwestorzy złożyli wniosek o wydanie pozwolenia na rozbiórkę budynku gospodarczego i budowę budynku gospodarczo - garażowego i przedłożyli 4 egzemplarze projektu budowlanego, oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane oraz decyzję o warunkach zabudowy. Postanowieniem z dnia [...] Prezydent Miasta Ł. zawiesił postępowanie w sprawie na wniosek stron. W dniu 9 czerwca 2009r. E. B. i J. B. złożyli wniosek do Ministra Infrastruktury w sprawie wyrażenia zgody na odstępstwo od warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, umożliwiające im wykonanie ściany bez otworów okiennych i drzwiowych w projektowanym budynku bezpośrednio przy granicy z sąsiednia działką nr [...]. Postanowieniem z dnia [...] Prezydent Miasta Ł. wyraził zgodę na odstępstwo od przepisów. Postanowieniem z dnia [...] Prezydent Miasta Ł. podjął zawieszone postępowanie, o czym zawiadomił strony postępowania. Jednocześnie powiadomił strony o możliwości zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym w sprawie. W dniu 3 września 2009r. z dokumentacją dotyczącą planowanej inwestycji w imieniu A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością zapoznał się J. S., który złożył pismo. W piśmie tym wyrażono sprzeciw na usytuowanie projektowanego obiektu w granicy działki nr [...]. Decyzją z dnia [...] Prezydent Miasta Ł. zatwierdził projekt i udzielił inwestorom pozwolenia na rozbiórkę budynku gospodarczego i budowę budynku gospodarczo – garażowego. Od decyzji tej odwołanie wniosła A Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością. Decyzją z dnia [...] Wojewoda [...] uchylił decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Analizując ponownie materiał dowodowy organ pierwszej instancji stwierdził, iż w aktach sprawy znajduje się projekt zagospodarowania działki sporządzony na kopii mapy zasadniczej, jak również kserokopia tej mapy, która stanowiła załącznik do pisma w sprawie odstępstw, skierowanego do Ministra Infrastruktury. W trakcie postępowania na podstawie decyzji z dnia [...] budynek usytuowany na działce nr ewid. [...], stanowiący własność A Spółki z o.o. został rozebrany. Przeznaczony do rozbiórki budynek gospodarczy na działce inwestorów zlokalizowany jest częściowo na działce spółki. Inwestorzy przedłożyli wymagane dokumenty, w tym zgodę właścicieli obiektu na jego rozbiórkę. Sprawy dotyczące zgody na prowadzenie prac rozbiórkowych na terenie działki spółki nie leżą w gestii organów administracji architektoniczno – budowlanej. Sąsiednia działka jest w chwili obecnej niezabudowana. Ściana budynku w granicy spełnia wymagania ściany oddzielenia pożarowego, ponieważ jest wyniesiona ponad pokrycie niepalne na wysokość 30 cm, nie posiada otworów okiennych i jest murowana. Organ stwierdził, że projektowany budynek będzie w całości obiektem o funkcji gospodarczo - garażowej. Nie będzie wpływał na środowisko przyrodnicze tym bardziej, że nie są planowane wewnątrz żadne instalacje. Inwestycja ta nie naruszy zasad współżycia społecznego ponad miarę oraz nie wpłynie ujemnie na korzystanie z sąsiedniej działki. Projekt budowlany jest kompletny i posiada informację dotyczącą bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b, a także zaświadczenia, o których mowa w art. 12 ust. 7 ustawy Prawo budowlane. Projekt zagospodarowania działki jest zgodny z przepisami, w tym techniczno – budowlanymi. Budowa w granicy jest uzasadniona ze względu na fakt, że projektowany budynek powstanie w miejscu istniejącego, przeznaczonego do rozbiórki. Dzięki takiej lokalizacji zostanie zachowana obsługa komunikacyjna na dotychczasowych zasadach, bez konieczności utwardzania dodatkowej powierzchni działki, co ma istotne znaczenie ze względu na występujący na działce starodrzew. Planowane zagospodarowanie działki nr [...] jest także zgodne z ustalonymi warunkami zabudowy oraz art. 4 ustawy Prawo budowlane. Odwołanie od tej decyzji wniosła A Spółka z ograniczona odpowiedzialnością z siedzibą w S. Zaskarżonej decyzji zarzuciła: a. naruszenie prawa materialnego poprzez niewłaściwe zastosowanie art. 9 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, polegające na udzieleniu zgody na wzniesienie obiektu budowlanego z naruszeniem § 12 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. nr 75, poz. 690 ze zm.), bez wykazania szczególnie uzasadnionych warunków, dla których możliwe było odstępstwo od obowiązujących zasad lokalizowania budynków; b. naruszenie art. 10 § 1 K.p.a. w związku z art. 32 k.p.a. poprzez niepowiadomienie jej pełnomocnika o planowanym wydaniu decyzji i uniemożliwieniu zapoznania się z zebranym materiałem oraz wypowiedzenia się, co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. W uzasadnieniu spółka zarzuciła, że w zaskarżonej decyzji nie uzasadniono wyjątkowości udzielenia zgody na odstępstwo od ogólnych zasad lokalizacji budynków. Nie podjęto analizy szczególności przyczyn, dla których inwestor ma budować w granicy z działką stanowiącą jej własność, którą planuje zagospodarować. W chwili obecnej toczy się postępowanie w sprawie uzyskania warunków zabudowy, m.in. dla działki nr [...] dla inwestycji obejmującej budowę budynków mieszkalnych. Zlokalizowanie w granicy działki budynku inwestorów prowadzi w konsekwencji do konieczności zmiany projektowanych budynków, w szczególności w zakresie ich lokalizacji na terenie nieruchomości. Nieruchomość wnioskodawców posiada znaczną powierzchnię. Lokalizacja planowanej inwestycji jest możliwa na działce w taki sposób, aby nie naruszała istniejącego starodrzewu i nie wymagała dodatkowego utwardzenia gruntu, a jednocześnie została odsunięta od granicy zgodnie z ogólnymi zasadami lokalizacji inwestycji na nieruchomościach. Nadto, spółka powołała się na możliwość wykorzystania projektowanego budynku na cele warsztatowe, jak również podjęcia w nim innej działalności gospodarczej, mogącej oddziaływać na jej nieruchomość. Decyzją z dnia [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. w związku z art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4, art. 35 ust. 1 i art. 36 ust. 1 pkt 5 ustawy Prawo budowlane, Wojewoda [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy podzielił stanowisko organu pierwszej instancji oraz argumentację zawartą w uzasadnieniu decyzji z dnia [...]. Wskazał, iż organ pierwszej instancji zgodnie z art. 9 ust. 1 i 2 ustawy Prawo budowlane uzyskał upoważnienie Ministra Infrastruktury na odstępstwo od obowiązujących warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie i w drodze odpowiedniego postanowienia, które jest niezaskarżalne, zgodę na to odstępstwo udzielił. Działka strony skarżącej jest niezabudowana, a przyszłe zamierzenia inwestycyjne nie mogą mieć wpływu na zamierzenia inwestycyjne inwestora. Podkreślił konieczność uwzględnienia słusznego interesu wszystkich stron postępowania, zarówno właścicieli nieruchomości sąsiednich, jak i inwestora. Nie podzielił zarzutu naruszenia art. 10 § 1 K.p.a., wskazując, m.in. że strona skorzystała ze swoich uprawnień, wnosząc swoje uwagi w piśmie z dnia 3 września 2009r. Podniósł, iż jedynym warunkiem otrzymania pozwolenia na wykonanie określonych w nim robót budowlanych jest spełnienie wymogów określonych w art. 32 ust. 4 i art. 35 ust. 1 ustawy Prawo budowlane. W skardze na powyższą decyzję A Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, reprezentowana przez pełnomocnika będącego adwokatem, wniosła o jej uchylenie wraz z poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji oraz zasądzenie na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych. W uzasadnieniu podniosła zarzuty tożsame z zawartymi w odwołaniu. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] podtrzymał stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji i wniósł o jej oddalenie. W piśmie z dnia 7 grudnia 2010r. strona skarżąca podtrzymała skargę, wskazując, że uczestnicy postępowania nie złożyli nowego wniosku o pozwolenie na budowę i nie wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji pomimo zawartego w dniu 6 grudnia 2010r. porozumienia w przedmiocie sposobu realizacji inwestycji w oparciu o zaskarżoną decyzję. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja Wojewody [...]ego utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] w zakresie, w jakim decyzją tą zatwierdzono projekt i udzielono inwestorom pozwolenia na budowę budynku gospodarczo – garażowego na działce nr [...] w granicy z działką nr [...] stanowiącą własność skarżącej spółki. Istotą sporu w rozpatrywanej sprawie jest natomiast kwestia prawidłowości zastosowania przez organy administracji art. 9 ust. 1 ustawy Prawo budowlane oraz § 12 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, poprzez udzielenie pozwolenia na budowę tak usytuowanego budynku. W związku z tym wskazać przede wszystkim należy, iż w myśl art. 5 ust. 1 ustawy Prawo budowlane obiekt budowlany wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi należy, biorąc pod uwagę przewidywany okres użytkowania, projektować i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno - budowlanych. Do przepisów techniczno – budowlanych, stosownie do art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy, zalicza się w szczególności warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane i ich usytuowanie, które zostały określone w przepisach wskazanego wyżej rozporządzenia wydanego w tym przedmiocie z dnia 12 kwietnia 2002r Stosownie do § 12 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę granicy z sąsiednią działką budowlaną, a takim niewątpliwie jest projektowany budynek gospodarczo - garażowy, którego dotyczy zaskarżona decyzja, zasadą jest sytuowanie tego rodzaju budynków na działce budowlanej w odległości od granicy z sąsiednią działką budowlaną nie mniejszej niż 3 m w stronę tej granicy. Od obowiązku zachowania przepisów rozporządzenia inwestor może zostać zwolniony jedynie w ściśle określonych okolicznościach. Zgodnie bowiem z art. 9 ust. 1 ustawy, odstępstwo od przepisów techniczno - budowlanych dopuszcza się w przypadkach szczególnie uzasadnionych. Odstępstwo to nie może jednak powodować zagrożenia życia ludzi lub bezpieczeństwa mienia oraz nie powinno powodować pogorszenia warunków zdrowotno - sanitarnych i użytkowych, a także stanu środowiska, po spełnieniu określonych warunków zamiennych. W myśl ust. 2 tego przepisu właściwy organ, po uzyskaniu upoważnienia ministra, który ustanowił przepisy techniczno - budowlane, w drodze postanowienia, udziela bądź odmawia zgody na odstępstwo. W orzecznictwie sądowym i w nauce prawa ugruntowany jest pogląd, iż przepis ten stanowi regulację szczególną, umożliwiającą organom architektoniczno - budowlanym na dopuszczenie do zrealizowania obiektu budowlanego, mimo uchybienia wymogom określonym dla wszystkich obiektów tego rodzaju, co projektowany, jedynie w sytuacjach wyjątkowych (por. przykładowo wyroki NSA: z dnia 18 stycznia 2000r., IV SA 1756/98, OSP 2002, nr 9, poz. 117 i z dnia 19 listopada 2008r., II OSK 1406/07, niepubl.; Z. Niewiadomski i T, Asman (w:) Prawo budowlane. Komentarz, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2006, s. 159 i 172; Z. Kostka, Prawo budowlane. Komentarz, Wydawnictwo ODDK, Gdańsk 2007, s. 40; wyrok WSA w Lublinie z dnia 24 kwietnia 2009r., II SA/Lu 707/08 – LEX nr 558374; wyrok WSA w Warszawie z dnia 29 czerwca 2007r., VII SA/Wa 431/07 – LEX nr 338565). Ocena, czy w danej sytuacji zachodzą takie przypadki, należy do organu administracji architektoniczno - budowlanej. Organ ten ma obowiązek ocenić cały materiał dowodowy, w szczególności winien rozważyć takie okoliczności, mające wpływ na rozstrzygnięcie, jak: treść przepisu techniczno - budowlanego, od którego ma być udzielone odstępstwo, ukształtowanie nieruchomości, na której na być realizowany obiekt budowlany, stan zagospodarowania nieruchomości sąsiednich, ocenę proponowanych rozwiązań w świetle zasad wiedzy technicznej. Przy czym właściwy organ administracji architektoniczno - budowlanej, pomimo uzyskania upoważnienia do udzielenia zgody na odstępstwo od przepisów techniczno - budowlanych, nie ma obowiązku udzielenia takiej zgody. Przesłanka powołująca się na szczególnie uzasadnione przypadki jest typowym przykładem klauzuli generalnej, opartej na stosowaniu pojęcia nieostrego, a zastosowania odstępstwa od przepisów techniczno - budowlanych nie można traktować jako zasady. Organ stosujący prawo na obowiązek ocenić cały materiał dowodowy i rozważyć celowość zastosowania odstępstwa ze szczególnie ważnych względów i to nie tylko subiektywnych, ale również obiektywnych. Co prawda orzeczenie organu w kwestii zgody na odstępstwo wydawane jest w warunkach uznania administracyjnego i nie podlega zaskarżeniu, nie ulega jednakże wątpliwości, że w państwie prawa organ stosujący prawo nie ma możliwości arbitralnego wyboru norm prawnych i dowolnej oceny materiału dowodowego. Zajętemu stanowisku organ administracji winien natomiast dać pełny wyraz w uzasadnieniu decyzji zgodnie z wymogami określonymi w art. 107 § 3 K.p.a. (por. wyroki WSA w Warszawie z dnia 29 czerwca 2007r., VII SA/Wa 431/07, LEX nr 338565, z dnia 8 grudnia 2006r., VII SA/Wa 1272/06 – LEX nr 302469; z dnia 8 czerwca 2004r., IV SA 2335/02 – Lex nr 158975; wyrok WSA w Lublinie z dnia 24 kwietnia 2009r., II SA/Lu 707/08 – LEX nr 558374; Z. Niewiadomski i T. Asman, Prawo budowlane (...), s. 1591). Jak wynika z akt administracyjnych przedmiotowej sprawy przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę organ pierwszej uzyskał zgodę Ministra Infrastruktury na odstępstwo od § 12 ust. 1 pkt 2 powołanego rozporządzenia (pismo z dnia 24 lipca 2009r.), umożliwiające wykonanie ściany bez otworów okiennych i drzwiowych w projektowanej budowie budynku gospodarczo - garażowego na działce budowlanej nr ewid. [...] bezpośrednio przy granicy z sąsiednią działką budowlaną nr ewid. [...]. Postanowieniem z dnia 4 sierpnia 2009r., wydanym na podstawie art. 9 ust. 2 ustawy Prawo budowlane oraz art. 123 K.p.a., Prezydent Miasta Ł. zgody takiej udzielił. Postanowienie to nie zostało jednak doręczone skarżącej spółce, choć jest ona stroną postępowania administracyjnego. Postanowienie to doręczono natomiast inwestorom. Z akt sprawy wynika również, iż choć w postępowaniu toczącym się przed Ministrem Infrastruktury w sprawie udzielenia upoważnienia do udzielenia zgody na odstępstwo uczestniczyli inwestorzy, skarżąca spółka nie brała w nim udziału. Tym samym nie miała możliwości przedstawienia swojego stanowiska w tej istotnej dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy kwestii, chociaż organ administracji zapewnił taki udział drugiej stronie, mającej sprzeczny z nią interes. Z art. 9 ust. 3 i 4 ustawy Prawo budowlane natomiast wynika, że wniosek do ministra w sprawie upoważnienia do udzielenia zgody na odstępstwo powinien zawierać: 1) charakterystykę obiektu oraz, w miarę potrzeby, projekt zagospodarowania działki lub terenu, a jeżeli odstępstwo mogłoby mieć wpływ na środowisko lub nieruchomości sąsiednie - również projekty zagospodarowania tych nieruchomości, z uwzględnieniem istniejącej i projektowanej zabudowy; 2) szczegółowe uzasadnienie konieczności wprowadzenia odstępstwa; 3) propozycje rozwiązań zamiennych; 4) pozytywną opinię wojewódzkiego konserwatora zabytków w odniesieniu do obiektów budowlanych wpisanych do rejestru zabytków oraz innych obiektów budowlanych usytuowanych na obszarach objętych ochroną konserwatorską; 5) w zależności od potrzeb - pozytywną opinię innych zainteresowanych organów. Natomiast minister, może uzależnić upoważnienie do wyrażenia zgody na odstępstwo od spełnienia dodatkowych warunków. Treść skierowanego do Ministra Infrastruktury wniosku o udzielenie zgody na odstępstwo ma zatem istotny wpływ na jej uzyskanie, a w konsekwencji tego na sposób załatwienia sprawy. Ze znajdującego się w aktach sprawy pisma z dnia 19 czerwca 2009r. skierowanego do Ministra Infrastruktury wynika natomiast, że uzasadniając konieczność wprowadzenia odstępstwa wyjaśniono, że optymalna lokalizacja planowanego obiektu w granicy działki sąsiedniej wynika z faktu, iż planowana inwestycja powstanie w miejscu istniejącego budynku garażowego w północno – zachodniej części działki. Takie usytuowanie pozwoli na wykorzystanie istniejącego zjazdu z ulicy A, a także pozwoli zachować w stanie nienaruszonym zagospodarowane tereny zielone na działce. Brak propozycji alternatywnego rozwiązania usytuowania budynku gospodarczo - garażowego uzasadniono istniejącym starodrzewem oraz koniecznością zachowania maksymalnej powierzchni działki w użytku przyrodniczym. Z uzasadnienia decyzji organu pierwszej instancji wynika, że usytuowanie projektowanego budynku w granicy z działką skarżącej spółki uzasadnia przede wszystkim dotychczasowe usytuowanie budynku gospodarczego, którego dotyczy pozwolenie na rozbiórkę, dotychczasowa obsługa komunikacyjna oraz występujący na działce starodrzew. W ocenie organu inwestycja ta nie naruszy zasad współżycia społecznego ponad miarę i nie wpłynie negatywnie na korzystanie z działki sąsiedniej, która jest niezabudowana. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji natomiast wynika, iż podzielając stanowisko organu pierwszej instancji, organ odwoławczy powołał się przede wszystkim na uzyskanie zgody Ministra Infrastruktury na realizację inwestycji z odstępstwem od § 12 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, niezaskarżalny charakter postanowienia o udzieleniu zgody na to odstępstwo oraz brak zabudowy na działce skarżącej spółki. Tego rodzaju argumentacja, mająca uzasadniać skorzystanie z przewidzianej w art. 9 ustawy Prawo budowlane możliwości odstąpienia od przepisów techniczno - budowlanych w niniejszej sprawie § 12 ust. 1 pkt 2 powołanego rozporządzenia, jest nieprzekonująca i pozwala stwierdzić, że organy obu instancji nie wykazały w toku postępowania, aby istniały szczególne okoliczności z powodu, których należało udzielić inwestorom pozwolenia na budowę spornego budynku w taki sposób usytuowanego. Należy przy tym w szczególności podkreślić, iż uzasadnienia takiego nie może stanowić lokalizacja budynku, którego dotyczy pozwolenie na rozbiórkę oraz dotychczasowa obsługa komunikacyjna nieruchomości. Analiza treści uzasadnień organów obu instancji świadczy również o tym, że nie dokonały one w pełni sprawdzenia rozwiązań projektowych i nie przedstawiły własnej oceny, dlaczego odstępstwo od warunków technicznych traktują jako szczególny przypadek oraz, czy może mieć ono zastosowanie z uwagi na istnienie warunków określonych w art. 9 ustawy Prawo budowlane. Zauważyć przy tym należy, że zgodnie z zasadą dwuinstancyjności organ odwoławczy obowiązany jest ponownie rozpoznać i rozstrzygnąć sprawę rozstrzygniętą kontrolowaną decyzją, a więc nie może ograniczyć się tylko do kontroli decyzji objętej odwołaniem, ale obowiązany jest ponownie rozstrzygnąć sprawę merytorycznie w jej całokształcie, z czym wiąże się obowiązek rozpatrzenia wszystkich żądań strony i ustosunkowania się do nich w uzasadnieniu decyzji. Skoro więc strona skarżąca odwoływała się od decyzji organu pierwszej instancji, organ odwoławczy powinien był odnieść się do przepisów rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie oraz uzasadnić odstępstwo od warunków technicznych, czego jednak - jak już wyżej wskazano, w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji zabrakło. Analiza akt sprawy również prowadzi do wniosku, iż brak jest obecnie podstaw do stwierdzenia, że w sprawie ma miejsce szczególnie uzasadniony przypadek uzasadniający odstępstwo od § 12 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Zauważyć natomiast należy, iż ze znajdujących się w aktach sprawy map w skali 1:500 wynika, że szerokość działki inwestorów wynosi około 30m. Nie jest to więc działka wąska. Potrzeba ochrony istniejącej na działce zieleni, czy też starodrzewu, jak to określono w uzasadnieniu decyzji pierwszej instancji i wniosku skierowanym do Ministra Infrastruktury, nie jest w ogóle udokumentowana i jedynie ze zdjęcia budynku, którego dotyczy pozwolenie na rozbiórkę, stanowiącego zresztą załącznik do pisma skarżącej spółki z dnia 3 września 2009r. (k. 38), wynika, że na działce inwestorów rosną drzewa. Takie usytuowanie projektowanego budynku natomiast de facto powoduje objęcie działki skarżącej spółki obszarem oddziaływania w rozumieniu art. 3 pkt 20 ustawy Prawo budowlane, a więc wprowadza związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu i stanowi ingerencję w przysługujące jej prawo własności, w tym prawo zabudowy, o jakim stanowi art. 4 ustawy Prawo budowlane. Wskazane braki świadczą o niedokładnym wyjaśnieniu stanu faktycznego sprawy i naruszeniu art. 7, art. 8, art. 9, art. 11, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a. w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodzić się też należy ze stanowiskiem skarżącej spółki, że doszło do naruszenia art. 10 § 1 w związku z art. 32 K.p.a., skoro nie brała ona czynnego udziału w części postępowania administracyjnego, obejmującego udzielenie zgody na odstępstwo od warunków technicznych, a bezpośrednio przed wydaniem zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji z dnia [...] nie zawiadomiono jej pełnomocnika o możliwości zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym i wypowiedzenia się, co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Zawiadomienie z dnia 25 sierpnia 2009r., na które powołał się Wojewoda [...] w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, poprzedzało natomiast wydanie przez organ pierwszej instancji decyzji z dnia [...], która następnie została uchylona decyzją Wojewody [...] z dnia [...]. Rozpoznając ponownie sprawę organ administracji architektoniczno – budowlanej winien dokonać szczegółowych ustaleń faktycznych i prawnych oraz wyjaśnić, czy na gruncie tak ustalonego stanu faktycznego zachodzi "szczególnie uzasadniony przypadek" w rozumieniu art. 9 ust. 1 ustawy Prawo budowlane. Rozważy także, czy jest możliwe rozwiązanie zamienne i czy celowe jest zastosowanie odstępstwa od przepisów techniczno - budowlanych ze szczególnie ważnych względów. Swoje stanowisko uzasadni natomiast w sposób odpowiadający wymogom określonym w art. 107 § 3 K.p.a., który to przepis stanowi, że uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, a uzasadnienie prawne – wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. W tym stanie rzeczy, ze względu na naruszenie wymienionych wcześniej przepisów prawa materialnego, jak również przepisów o postępowaniu przed organami administracji, na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzeczono jak w sentencji. O kosztach postępowania oraz w przedmiocie wykonalności zaskarżonej decyzji orzeczono - odpowiednio - po myśli art. 152 oraz art. 200, 205 § 2 i 3 tej ustawy w związku z § 2 ust. 1 i 2 przy zastosowaniu § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. nr 163, poz. 1348 ze zm.). A.D.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło