II SA/Łd 524/16
PostanowienieWSA w Łodzi2017-03-10
Skład orzekający: Arkadiusz Blewązka, Jolanta Rosińska, Anna Stępień
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postępowanie sądowoadministracyjne dotyczące uchwały rady gminy w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego staje się bezprzedmiotowe, gdy uchwała ta została stwierdzona nieważnością rozstrzygnięciem nadzorczym, a następnie skarga gminy na to rozstrzygnięcie została oddalona przez WSA i NSA?Ratio decidendi
Postępowanie sądowoadministracyjne staje się bezprzedmiotowe, gdy akt administracyjny będący przedmiotem zaskarżenia zostanie trwale wyeliminowany z obrotu prawnego. W przypadku stwierdzenia nieważności uchwały rady gminy rozstrzygnięciem nadzorczym, które następnie utrzymało się w obrocie prawnym poprzez oddalenie skargi gminy na to rozstrzygnięcie przez WSA i NSA, dalsze orzekanie o zgodności z prawem tej uchwały jest bezcelowe.Stan faktyczny
Skarżący wnieśli skargę na uchwałę Rady Gminy Oporów w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, zarzucając naruszenie przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku. Wskazali, że Wojewoda stwierdził nieważność tej uchwały, jednak ich zdaniem naruszeń było więcej. Gmina Oporów wniosła skargę na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody, a następnie skargę kasacyjną do NSA, które zostały oddalone. W związku z tym, że uchwała została wyeliminowana z obrotu prawnego, sąd umorzył postępowanie.Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie sądowoadministracyjne i zasądzono od Rady Gminy Oporów na rzecz każdego ze skarżących kwoty po 800 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 10 marca 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Arkadiusz Blewązka (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Rosińska Sędzia NSA Anna Stępień Protokolant Specjalista Aleksandra Błaszczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 marca 2017 roku sprawy ze skarg A. F., J. M. i P. F. na uchwałę Rady Gminy Oporów z dnia 24 marca 2016 r. nr XVI/71/2016 w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy Oporów dla obszaru obejmującego części sołectw: Skórzewa, Stanisławów, Mnich – Ośrodek, Jurków Drugi, Kurów – Wieś, Janów, Jastrzębia, Świechów, Wola Owsiana, Golędzkie, Kamienna, Wola Prosperowa, Szczyt, Podgajew, Mnich – Południe, Samogoszcz, Wólka – Lizigódź w gminie Oporów. postanawia: 1. umorzyć postępowanie sądowoadministracyjne; 2. zasądzić od Rady Gminy Oporów na rzecz każdego ze skarżących: A. F., J. M. i P. F. kwoty po 800 (osiemset) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. LS
A. F., P. F. i J. M. pismem z dnia 16 czerwca 2016r. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na uchwałę Rady Gminy O. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy O. dla obszaru obejmującego części sołectw: S., S., M., J., K., J., J., Ś., W., G., K., W., S., P., M., S., W. w Gminie O.. W uzasadnieniu autorzy skargi wskazali, że pismem z dnia 18 kwietnia 2016r. wezwali Radę Gminy O. do wyeliminowania z obiegu prawnego ww. uchwały, lecz nie uzyskali w tym zakresie odpowiedzi. Jednocześnie skarżący podkreślili, że w niniejszej sprawie Wojewoda [...] wydał rozstrzygnięcie nadzorcze, w którym stwierdził nieważność uchwały Rady Gminy O. nr [...]. Zdaniem skarżących sprawa jest jednak bardziej złożona i w związku z powyższym wymaga oceny sądu administracyjnego, bowiem naruszeń przepisów prawa jest znacznie więcej niż wskazał to Wojewoda.
Następnie skarżący podali, że zaskarżonej uchwale zarzucają w szczególności rażące naruszenie zasad i trybu sporządzania i uchwalenia. W ocenie skarżących zaskarżoną uchwałą dokonano naruszenia następujących przepisów:
- art. 1 i art. 6 w związku z art. 11 ust. 1 i 10 oraz art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2016r. poz. 778), dalej powoływanej jako "u.p.z.p.", oraz 3 ust. 1 pkt 11 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2016r. poz. 353 ze zm.), dalej powoływanej jako "u.o.o.ś.", wskazując że zgodnie z treścią ww. przepisu ogłasza w prasie miejscowej oraz poprzez obwieszczenia, a także w sposób zwyczajowo przyjęty w danej miejscowości, o podjęciu uchwały o przystąpieniu (...). W tym zakresie skarżący podkreślili, że zwyczajowo przyjęty sposób ogłaszania uchwał w każdej gminie to zamieszczenie na stronie BIP urzędu, zamieszczenie na tablicy ogłoszeń w siedzibie urzędu oraz na tablicy w danym sołectwie. Zdaniem skarżących zgodnie ze stanem faktycznym, który obrazuje m.in. BIP Urzędu Gminy O. w związku z podejmowanymi uchwałami w zakresie zmiany studium oraz miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego naruszono zasady ujęte w u.p.z.p., co w konsekwencji skutkować winno zastosowaniem art. 28 ust. 1 u.p.z.p., tj. nieważnością uchwały rady gminy w całości;
art. 1 i art. 6 w związku z art. 10 ust. 1, 2, 3 i 4 oraz art. 17 ust. 1 i 9 u.p.z.p. oraz 3 ust. 1 pkt 11 u.o.o.ś, wskazując przykładowo, że zgodnie z treścią "Protokołu z przeprowadzenia dyskusji publicznej nad przyjętymi rozwiązaniami w projekcie miejscowego planu..." z [...] oraz dokumentu, jakim jest strona tytułowa "Prognoza oddziaływania na środowisko" z października 2015r. jednoznacznym jest, iż mieszkańcom Gminy O. wbrew nakazowi wynikającemu z art. 17 ust. 9 u.p.z.p. nie okazano prognozy, co w konsekwencji skutkować winno zastosowaniem art. 28 ust. 1 u.p.z.p., tj. nieważnością uchwały rady gminy w całości;
zasad i trybu ujętego w art. 11 u.p.z.p., co ma przełożenie także na wadliwość uchwały nr [...] 16 Rady Gminy O..
Skarżący wskazali również, iż załącznik (graficzny) nr 2 do uchwały Nr [...] Rady Gminy O. z dnia [...] dotyczący zmiany studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy O., będący nierozerwalną częścią tej uchwały, nie wskazuje lokalizacji żadnej farmy wiatrowej, co stanowi o niezgodności z zapisami studium obecnych ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego
Podsumowując skarżący wskazali, że w związku ze złożonością sprawy oraz z ostrożności procesowej zarzuty odnoszące się do zaskarżonego aktu dotyczą w szczególności naruszenia treści przepisów art. 10, art. 11, art. 12, art. 14, art. 15, art. 17, art. 19, art. 25 oraz art. 30 u.p.z.p., co w konsekwencji skutkować winno zastosowaniem art. 28 ust. 1 u.p.z.p., tj. nieważnością uchwały rady gminy w całości lub części, albo ewentualnie - z uwagi na treść przepisu art. 94 ustawy o samorządzie gminnym - stwierdzeniem niezgodności z prawem. Ponadto skarżący wnieśli o przeprowadzenie rozprawy przed sądem, a dla celów dowodowych o zobowiązanie Rady Gminy O. do przedłożenia przed sądem administracyjnym w oryginale całości akt postępowań administracyjnych w odniesieniu do zaskarżonej uchwały oraz o połączenie rozpatrzenia uchwał Rady Gminy O. nr [...],[...],[...] i zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy O. wniósł o jej oddalenie i połączenie rozpoznania przedmiotowej skargi ze sprawą ze skargi Gminy O. na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody [...] z dnia [...] nr [...], stwierdzające nieważność uchwały Rady Gminy O. z dnia [...] nr [...] w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy O. dla obszaru obejmującego części sołectw: S., S., M., J., K., J., J., Ś., W., G., K., W., S., P., M., S., W. w Gminie O.. W ocenie organu zaskarżona uchwała jest prawidłowa. Wójt Gminy O. wyjaśnił, iż na obecnym etapie Gmina O. wniosła skargę na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] stwierdzające nieważność uchwały Rady Gminy O. z dnia [...] nr [...] i w swojej skardze Gmina O. przedstawiła kompleksowe stanowisko merytoryczne świadczące o prawidłowości podjętej przez nią uchwały nr [...].
Na mocy zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 19 lipca 2016r. skarżący zostali wezwani do określenia naruszenia prawa bądź wykazania interesu prawnego, a ponadto P. F. - do złożenia dowodu wezwania właściwego organu do usunięcia naruszenia prawa.
J. M. i A. F. w odpowiedzi na powyższe wezwania wskazali, że własny interes prawny wywodzą w szczególności z miejsca zamieszkania oraz posiadanego prawa własności nieruchomości znajdujących się w obszarze objętym zaskarżoną uchwałą. J. M. wyjaśniła, iż jest właścicielem działek o numerach 21, 22, 44, 45, 132 i 133 w obrębie [...] w Gminie O., a ponadto posiada nieruchomość w obrębie [...] w tejże Gminie – działkę numer 51 nieznajdującą się w obszarze objętym zaskarżoną uchwałą, ale położoną blisko planowanej farmy wiatrowej. Z kolei A. F. wskazał, że jest właścicielem działek o numerach 33/1, 32, 11/2, 38/1 w obrębie [...] oraz numer 79 w obrębie [...] znajdujących się w obszarze objętym zaskarżoną uchwałą i położonych w bezpośrednim sąsiedztwie planowanej farmy wiatrowej. Skarżący zaznaczyli, że własny interes prawny wywodzą z art. 24, art. 140 oraz z art. 25 Kodeksu Cywilnego w związku z przepisami u.p.z.p. i ponownie wskazali na zarzuty naruszenia u.p.z.p. i u.o.o.ś., na które powołali się w skardze do sądu administracyjnego.
Ponadto P. F. w dniu 9 września 2016r. wniósł ponownie skargę na uchwałę Rady Gminy O. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy O. dla obszaru obejmującego części sołectw: S., S., M., J., K., J., J., Ś., W., G., K., W., S., P., M., S., W. w Gminie O.. , podnosząc zarzuty tożsame z podniesionymi w skardze z dnia 16 czerwca 2016r.. Sprawa została zarejestrowana pod sygn. akt II SA/Łd 728/16.
Na rozprawie w dniu 10 marca 2017r. Sąd postanowił połączyć sprawę sygn. akt II SA/Łd 524/16 ze sprawą sygn. akt II SA/Łd 728/16 w celu ich łącznego rozpoznania i rozstrzygnięcia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016r. poz. 718 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.", sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie z innych przyczyn (niż wymienione w art. 161 § 1 pkt 1 i 2 P.p.s.a.), stało się bezprzedmiotowe.
Postępowanie sądowoadministracyjne staje się bezprzedmiotowe, jeżeli w jego toku, tzn. po wniesieniu skargi do sądu, wystąpią zdarzenia, w następstwie których przestanie istnieć sprawa sądowoadministracyjna. Zdarzenia te muszą mieć charakter trwały, unicestwiając dopuszczalność dalszego prowadzenia postępowania w konkretnej sprawie. Bezprzedmiotowość postępowania oznacza zatem, że brak jest któregoś z elementów materialnego stosunku prawnego, a wobec tego nie można rozstrzygnąć sprawy co do istoty (vide postanowienia WSA: w Opolu z dnia 14 kwietnia 2014r. w sprawie o sygn. akt II SA/Op 62/14, w Bydgoszczy z dnia 18 czerwca 2013r. w sprawie o sygn. akt I SA/Bd 102/13, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Jednym z przypadków bezprzedmiotowości postępowania jest sytuacja, gdy z obrotu prawnego usunięty zostaje akt administracyjny będący przedmiotem zaskarżenia. Bezprzedmiotowe jest bowiem orzekanie o zgodności z prawem aktu, który nie istnieje w obrocie prawnym.
W niniejszej sprawie zaskarżona została uchwała Rady Gminy O. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy O. dla obszaru obejmującego części sołectw: S., S., M., J., K., J., J., Ś., W., G., K., W., S., P., M., S., W. w Gminie O.. Zauważyć należy, że rozstrzygnięciem nadzorczym z dnia [...] nr [...] Wojewoda [...] stwierdził nieważność ww. uchwały Rady Gminy O. w całości. Z kolei tutejszy Sąd oddalił skargę Gminy O. na powyższe rozstrzygnięcie nadzorcze wyrokiem z dnia 6 września 2016r. sygn. akt II SA/Łd 453/16. Wyrokiem zaś z dnia 2 marca 2017r. sygn. akt II OSK 2807/16 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną Gminy O. od wyroku sygn. akt II SA/Łd 453/16. Z powyższego wynika, że zaskarżona w niniejszej sprawie uchwała została trwale wyeliminowana z obrotu prawnego. W tym miejscu wyjaśnić należy, że stwierdzenie nieważności aktu prawa miejscowego eliminuje go z obrotu prawnego ze skutkiem ex tunc, czyli od momentu jego uchwalenia. Stwierdzenie nieważności aktu prawa miejscowego odnosi się zatem do wszystkich zdarzeń prawnych związanych z tym aktem, po wejściu w życie aktu a przed stwierdzeniem nieważności. W tej sytuacji uznać trzeba, że dalsze postępowanie sądowoadministracyjne w sprawie ze skargi na uchwałę Rady Gminy O. z dnia [...] nr [...] stało się bezprzedmiotowe.
Z powyższych względów, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a. należało orzec jak w sentencji.
O kosztach postępowania orzeczono stosownie do art. 200 w zw. z art. 205 § 2 P.p.s.a., mając na względzie okoliczność, iż w momencie wniesienia skarg do sądu administracyjnego na uchwałę Rady Gminy O. z dnia [...] nr [...] zasługiwały one na uwzględnienie, bowiem rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] uzyskało przymiot prawomocności dopiero z dniem 2 marca 2017r..
JK
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło