II SA/Łd 68/25

Dnia 8 maja 2025 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Mikołajczyk (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Jarosław Czerw, Asesor WSA Tomasz Porczyński, , Protokolant Specjalista Anna Łyżwa, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 maja 2025 roku sprawy ze skargi E.J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Sieradzu z dnia 14 listopada 2024 r. nr SKO.4141.132.24 w przedmiocie przyznania świadczenia pielęgnacyjnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. przyznaje i nakazuje wypłacić z funduszu Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi adwokat J.P. prowadzącej Kancelarię Adwokacką w Ł. przy ulicy [...] kwotę 480 (czterysta osiemdziesiąt) złotych powiększoną o należny podatek od towarów i usług, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu. dc 1. Wnioskiem z dnia 13 kwietnia 2021 r. E.J. zwrócił się do Wójta Gminy K. o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad matką - T.J. 1. Po rozpatrzeniu powyższego wniosku Wójt Gminy K. decyzją z dnia 12 maja 2021 r., znak: GOPS.524.10.ŚP.2021, odmówił E.J. przyznania świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką sprawowaną nad niepełnosprawną matką T.J.. 1. W uzasadnieniu decyzji organ pierwszej instancji przytoczył między innymi treść art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach, zgodnie z którym, świadczenie pielęgnacyjne przysługuje, jeżeli niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała nie później niż do ukończenia 18 roku życia lub w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej, jednak nie później niż do ukończenia 25 roku życia. 2. Zgodnie z załączonym do akt orzeczeniem Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Ł. z dnia [...] stycznia 2011 r., znak: [...], T.J. została zaliczona do osób niepełnosprawnych w stopniu znacznym, przy czym ustalony stopień niepełnosprawności datuje się od 31 stycznia 2011 r. Wobec powyższego organ uznał, że nie została spełniona przesłanka określona w art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych i prawo do świadczenie pielęgnacyjnego wnioskodawcy nie przysługuje. 2. Odwołanie od powyższej decyzji wniósł E.J. 3. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Sieradzu decyzją z dnia 24 czerwca 2021 r. znak: SKO. 4141.215.21 uchyliło w całości decyzję Wójta Gminy K. z dnia 12 maja 2021 r. i przyznało E.J. świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania opieki nad matką T.J. od dnia 1 kwietnia 2021 r. na czas nieokreślony - w wysokości 1 971,00 zł miesięcznie. 4. Po wydaniu powyższej decyzji organ pozyskał dokument - weryfikację informacji o składkach na ubezpieczenie zdrowotne z systemu informatycznego ZUS, wydruk z dnia 25 października 2022 r., z którego wynika, że w okresach od dnia 20 kwietnia 2021 r. do dnia 2 października 2021 r. firma E. Sp. z o.o. odprowadzała składki z tytułu zatrudnienia E.J.; od dnia 19 kwietnia 2021 r. do dnia 1 czerwca 2022 r. firma G. Sp. z o.o. odprowadzała składki zdrowotne z tytułu zatrudnienia E.J. oraz od dnia 6 czerwca 2022 r. do chwili obecnej firma G. Sp. z o.o. odprowadza składki zdrowotne z tytułu zatrudnienia E.J. Informację tę organ uznał za istotną z punktu widzenia uprawnień skarżącego do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania opieki nad matką T.J. Okoliczność tę organ uznał za istotną dla sprawy okoliczność faktyczną, istniejącą w dniu wydania przez Kolegium decyzji, a nie znaną temu organowi. 5. Wobec powyższego postanowieniem z dnia 28 sierpnia 2024 r. znak: SKO.4141.132.24 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Sieradzu, działając z urzędu w oparciu o art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. wznowiło postępowanie w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Sieradzu znak: SKO.4141.215.21 z dnia 24 czerwca 2021 r. 6. Następnie decyzją z dnia 14 listopada 2024 r. znak SKO.4141.132.24 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Sieradzu, na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 w związku z art. 145 § 1 pkt 5 i art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. oraz art. 17, art. 24 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t. j . Dz. U. z 2024 r., poz. 323) w zw. z art. 63 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 2023 r. o świadczeniu wspierającym (Dz. U. poz., 1429 ze zm.), 1. uchyliło w całości decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Sieradzu z dnia 24 czerwca 2021 r., znak: SKO. 4141.215.21, uchylającą w całości decyzję działającego z upoważnienia Wójta Gminy K., Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w K. z dnia 12 maja 2021 r., znak: GOPS. 524.10.ŚP.2021, w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego i przyznającą E.J. świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania opieki nad matką T.J., od dnia 1 kwietnia 2021 r. na czas nieokreślony - w wysokości 1 971,00 zł miesięcznie, 2. uchyliło w całości decyzję Wójta Gminy K. z dnia 12 maja 2021 r., znak: GOPS.524.10.ŚP2021, w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z opieką nad matką T.J., 3. przyznało E.J. świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania opieki nad matką T.J. w okresie od dnia 1 kwietnia 2021 r. do dnia 18 kwietnia 2021 r. w wysokości 1 971,00 zł miesięcznie i od dnia 2 czerwca 2022 r. do dnia 5 czerwca 2022 r. w wysokości 2 119,00 zł miesięcznie. 1. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że z akt sprawy wynika, że w okresach od dnia 20 kwietnia 2021 r. do dnia 2 października 2021 r. firma E. Sp. z o.o. odprowadzała składki z tytułu zatrudnienia E.J.; od dnia 19 kwietnia 2021 r. do dnia 1 czerwca 2022 r. firma G. Sp. z o.o. odprowadzała składki zdrowotne z tytułu zatrudnienia E.J. oraz od dnia 6 czerwca 2022 r. do chwili obecnej firma G. Sp. z o.o. odprowadza składki zdrowotne z tytułu zatrudnienia E.J. (weryfikacja informacji o składkach na ubezpieczenie zdrowotne z systemu informatycznego ZUS z dnia 25 października 2022 r.). Zatem w dacie wydawania przez Kolegium decyzji znak: SKO. 4141.215.21, z dnia 24 czerwca 2021 r., istniały okoliczności mające wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, a nieznane organowi. Wydając w dniu 24 czerwca 2021 r. decyzję znak: SKO.4141.215.21 Kolegium nie miało bowiem wiedzy o podjęciu przez E.J. zatrudnienia z dniem 19 kwietnia 2021 r. i odprowadzaniu składek na ubezpieczenie zdrowotne z tego tytułu. Powyższe informacje są, zdaniem Kolegium, istotne z punktu widzenia uprawnień E.J. do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania opieki nad matką T.J.. Powyższe należy uznać za istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, istniejące w dniu wydania przez Kolegium decyzji, a nieznane temu organowi. Okoliczności te mają istotny wpływ na rozstrzygnięcie Kolegium w przedmiotowej sprawie. 2. Wobec tego Kolegium stwierdziło, że decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Sieradzu z dnia 24 czerwca 2021 r., znak: SKO.4141.215.21 należało uchylić, a odwołanie E.J. od decyzji z dnia 12 maja 2021 r., znak: GOPS.524.10.ŚP.2021, ponownie rozpatrzeć. 3. Organ zauważył, że ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, iż wnioskodawca jest synem niepełnosprawnej T.J., należy zatem do kręgu osób uprawnionych do wystąpienia z wnioskiem o przyznanie świadczenia. Niepełnosprawna T.J. jest wdową, legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności w rozumieniu ustawy. 4. Orzeczeniem Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Ł. z dnia [...] stycznia 2011 r., stan zdrowia T.J. zakwalifikowano do znacznego stopnia niepełnosprawności na stałe, ze wskazaniem konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji. W orzeczeniu stwierdzono także, że ustalony stopień niepełnosprawności badanej datuje się od dnia 31 stycznia 2011 r., a daty powstania niepełnosprawności nie da się ustalić. Oznacza to, że spełniony został warunek dotyczący osoby wymagającej opieki wymieniony w art. 17 ust. 1 ustawy. 5. Jednakże organ I instancji przyjął, że nie da się ustalić daty powstania niepełnosprawności T.J., znaczny stopień niepełnosprawności datuje się bowiem na okres od dnia 31 stycznia 2011 r. Niepełnosprawność T.J. nie powstała zatem w terminie określonym przez ustawodawcę. Wobec tego w analizowanej sprawie ma zastosowanie art. 17 ust. 1b ustawy, zgodnie z którym świadczenie pielęgnacyjne przysługuje, jeżeli niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała: 1) nie później niż do ukończenia 18. roku życia lub 2) w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej, jednak nie później niż do ukończenia 25. roku życia, co uniemożliwia uwzględnienie wniosku skarżącego o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką sprawowaną nad niepełnosprawną matką. 6. Z powyższym stanowiskiem organu Kolegium nie zgodziło się wskazując, że Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 21 października 2014 r., sygn. akt K 38/13, orzekł o niezgodność z art. 32 ust. 1 Konstytucji RP w zakresie, w jakim różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną po ukończeniu przez nią wieku określonego w tym przepisie ze względu na moment powstania niepełnosprawności. Trybunał wskazał, że brzmienie art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych prowadzi do sytuacji, w której "osoba rezygnująca bądź niepodejmująca pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad najbliższą osobą niepełnosprawną w wieku powyżej 25 roku życia może być traktowana w odmienny sposób - z punktu widzenia prawa do świadczeń opiekuńczych – w zależności od wieku powstania niepełnosprawności osoby wymagającej opieki. (...) Dochodzi tutaj do odmiennego ukształtowania sytuacji prawnej opiekunów dorosłych osób niepełnosprawnych. Stosowanie art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych jako kryterium identyfikacji beneficjentów świadczenia pielęgnacyjnego prowadzi do takiego zróżnicowania w obrębie prawa do świadczeń opiekuńczych, które traci swoje konstytucyjne uzasadnienie. Analizowany wyrok TK z dniem publikacji w Dzienniku Ustaw spowodował bezpośredni skutek derogacyjny, co oznacza, że przepis art. 17 ust. 1b ustawy został pozbawiony niekonstytucyjnej treści normatywnej polegającej na niedopuszczalnym różnicowaniu sytuacji prawnej uprawnionych do świadczeń pielęgnacyjnych w świetle kryterium wieku powstania niepełnosprawności osoby, nad którą uprawniony sprawuje opiekę. Pominięcie przez organ pierwszej instancji derogacyjnego skutku orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego w postaci eliminacji niekonstytucyjnej treści normatywnej z art. 17 ust. 1b ustawy i oparcie decyzji odmownej w sprawie przyznania skarżącej prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu opieki nad jej niepełnosprawną w stopniu znacznym matką na przesłance wieku powstania niepełnoprawności, stanowiło w opinii Kolegium naruszenie prawa materialnego, którego postać (wadliwe ustalenie zakresu i treści obowiązywania podstawy materialnoprawnej sprawy) bezpośrednio wpłynęła na treść wydanego rozstrzygnięcia. 7. Ponadto organ zauważył, że przepis art. 17 ustawy ustala generalną zasadę, zgodnie z którą prawo do świadczenia pielęgnacyjnego ustala się podmiotom rezygnującym z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną, która to przesłanka ma charakter pierwotny i podstawowy dla oceny prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. 8. Ze zgromadzonego w aktach sprawy materiału dowodowego wynika, że E.J. od dnia 19 kwietnia 2021 r. pozostawał w zatrudnieniu uzyskując z tego tytułu dochody. Z informacji ZUS wynika, że w okresie od dnia 19 kwietnia 2021 r. do dnia 1 czerwca 2022 r. składki na ubezpieczenie zdrowotne odprowadzane były przez spółkę G. Spółka z o.o. (NIP: [...]), a od dnia 6 czerwca 2022 r. do chwili obecnej składki te uiszcza G. Sp. z o.o. (NIP: [...]) - oba podmioty tytułem umowy agencyjnej, umowy zlecenia lub umowy o świadczenie usług (kod [...]). 9. Kolegium podkreśliło, że prawo do świadczenia pielęgnacyjnego ma na celu zrekompensowanie osobom wychowującym niepełnosprawne dzieci bądź sprawującym opiekę nad innymi niepełnosprawnymi członkami rodziny utraty możliwości uzyskania dochodu z racji konieczności podejmowania tej opieki. Kluczową przesłanką jest rezygnacja z pracy zarobkowej bądź jej niepodejmowanie pozostające w ścisłym związku przyczynowoskutkowym ze sprawowaniem opieki nad osobą niepełnosprawną. Zarówno charakter omawianego świadczenia, jak i jego cel pozwalają na stwierdzenie, iż stanowi ono pewną formę rekompensaty strat finansowych opiekuna wynikających z rezygnacji z aktywności zawodowej, a co za tym idzie nie może stanowić alternatywnego źródła dochodu. Sprawowana opieka musi w sposób oczywisty uniemożliwiać wykonywanie zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej osobie ubiegającej się o świadczenie pielęgnacyjne. Innymi słowy o rezygnacji z zatrudnienia, czy też świadomym jego niepodejmowaniu, można mówić w sytuacji, gdy osoba sprawująca opiekę jest obiektywnie zdolna do podjęcia zatrudnienia, a składające się na nią szczególne czynności zajmują tyle czasu, że podjęcie jakiegokolwiek zatrudnienia jest niemożliwe. 10. Kolegium podkreśliło jednocześnie, że w okolicznościach rozpatrywanej sprawy konieczność sprawowania przez syna opieki nad niepełnosprawną T.J. do dnia podjęcia przez wnioskodawcę zatrudnienia, tj. do dnia 19 kwietnia 2021 r. nie budzi wątpliwości. 11. Sprawowana przez E.J. opieka miała, w ocenie Kolegium, charakter stały i długoterminowy uzasadniający przyjęcie, że istnieje bezpośredni i ścisły związek pomiędzy rezygnacją z zatrudnienia a sprawowaną opieką (oświadczenie E.J. złożone pod rygorem odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia z dnia [...] kwietnia 2021 r.; wywiad środowiskowy z dnia 29 kwietnia 2021 r.). W związku z opieką nad T.J. świadczenie przysługuje E.J. od dnia 1 kwietnia 2021 r. do dnia 18 kwietnia 2021 r. i od dnia 2 czerwca 2022 r. do dnia 5 czerwca 2022 r. 6. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wniósł E.J.. 1. Zaskarżonej decyzji zarzucił: 1) naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy: a) art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. poprzez błędne ustalenie, iż w sprawie nie została spełniona przesłanka rezygnacji z zatrudnienia celem sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną, gdyż rzekomo: - opieka skarżącego nad niepełnosprawną matką nie jest sprawowana stale, podczas gdy nie podejmuje on stałej pracy zarobkowej, pracuje jedynie 1 dzień w miesiącu, a zrezygnował on ze stałej pracy celem wykonywania opieki nad niepełnosprawną matką, a zakres przedmiotowej opieki uniemożliwia mu podjęcie takiego zatrudnienia w pełnym wymiarze; - skarżący nie zaprzestał podejmowania pracy zarobkowej, podczas gdy w rzeczonym okresie jego zatrudnienie było w minimalnym wymiarze, chciał skorzystać z pomocy opieki społecznej i skorzystać z tzw. urlopu wytchnieniowego, a odmawiano mu tego, a co miało istotny wpływ na wydanie i treść decyzji organu II instancji, gdyż doprowadziło do bezpodstawnego zaniechania ustalenia, iż została spełniona przesłanka rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, jak w art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r.; b) art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. poprzez wydanie decyzji na podstawie nieprawidłowo ustalonego stanu faktycznego: - z pominięciem, iż skarżący zgłaszał wielokrotnie, że chciałby skorzystać z urlopu wytchnieniowego przysługującego mu na rzecz matki, gdzie w roku 2022 Gmina K. nie posiadała personelu, który mógłby taką opiekę zapewnić nad jego matką, oraz niepouczenie skarżącego by złożył taki wniosek w formie pisemnej; - błędne ustalenie, że nie ma znaczenia w niniejszej sprawie, że skarżący ma obowiązek alimentacyjny względem swojej córki, co uniemożliwiło skarżącemu skuteczne wdanie się w spór i dokonanie kontroli przez sąd; c) art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. przez wadliwe utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji, podczas gdy spełnione były wszystkie przesłanki dla pozytywnego rozpatrzenia przedmiotowego odwołania, co skutkowało bezpodstawnym nie zastosowaniem art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a.; 2) naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy: a) art. 17 ust 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 roku o świadczeniach rodzinnych poprzez jego niewłaściwą wykładnię, - a to rozumienie rzeczonego przepisu w sposób nieprawidłowy tj., że rezygnacja z zatrudnienia dotyczy jakiegokolwiek wymiaru, w przypadku gdy wskazano, że ma to być tego typu rezygnacja z zatrudnienia, które uniemożliwiałoby opiekę nad osobą niepełnosprawną, w przypadku gdy skarżący zrezygnował z zatrudnienia w pełnym wymiarze i pracuje jedynie jeden dzień w miesiącu, co umożliwia mu sprawowanie opieki nad matką w pozostałym okresie; - zaniechanie wykładni systemowej i celowościowej i w konsekwencji niewłaściwe przyjęcie przez organ, że zakres opieki świadczony przez skarżącego nie wypełnia dyspozycji wskazanego przepisu, podczas gdy osoba niepełnosprawna w stopniu znacznym wymaga - w zależności od rodzaju schorzenia oraz aktualnego stanu zdrowia opieki stałej lub długotrwałej, lecz niekoniecznie całodobowej; b) art. 7 ust. 5 ustawy z dnia 23 października 2018 r. o Funduszu Solidarnościowym poprzez błędne jego niezastosowanie i nieuwzględnienie, iż w niniejszym okresie skarżący pracował jedynie jeden dzień w miesiącu i korzystał z urlopu wytchnieniowego; c) art. 69, art. 71 ust. 1 zdanie drugie w związku z art. 65 ust. 1 Konstytucji poprzez uniemożliwienie skarżącemu podjęcia pracy zarobkowej choć 1 dzień w miesiącu celem wypełniania swojego obowiązku alimentacyjnego względem córki. 2. W oparciu o powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie kosztów postępowania. 7. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Sieradzu wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: 8. Skarga zasługiwała na uwzględnienie z przyczyn wskazanych niżej. 1. Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 1267) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 935 z późn. zm.), [dalej: "P.p.s.a."], sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd administracyjny nie przejmuje sprawy do jej końcowego załatwienia, ale bada co do zasady, czy zaskarżony akt administracyjny (w tym przypadku decyzja) jest zgodny z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami proceduralnymi normującymi podstawowe zasady postępowania przed organami administracji publicznej. 2. Uchylenie zaskarżonej decyzji lub postanowienia w całości albo w części następuje w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, jeżeli miało ono wpływ na wynik sprawy, lub naruszenia przepisów prawa procesowego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także dając podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala odpowiednio w całości albo w części (art. 151 P.p.s.a.). Ponadto należy wskazać, że zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 P.p.s.a.). 3. Przedmiotem zaskarżenia do tutejszego sądu E.J. uczynił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Sieradzu z dnia 14 listopada 2024 r., znak SKO.4141.132.24, którą po wznowieniu postępowania z urzędu, Kolegium: 1. uchyliło decyzję własną z dnia 24.06.2021 r. znak SKO.4141.215.21 uchylającą w całości decyzję Wójta Gminy K. z 12 maja 2021 r. o odmowie przyznania świadczenia pielęgnacyjnego i przyznającą to świadczenie od dnia 1.04.2021 r. na czas nieokreślony; 2. uchyliło decyzję Wójta Gminy K. z 12 maja 2021 r. o odmowie przyznania świadczenia pielęgnacyjnego; 3. przyznało skarżącemu świadczenie pielęgnacyjne w okresie od 1.04.2021 r. do 18.04.21 i od 2.06.2022 r. do 5.06.2022 r. 4. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji Kolegium wynika, że przyczyną wznowienia postępowania oraz uchylenia powyższych decyzji było uzyskanie przez organ informacji, że w okresie od 19.04 do 1.06 2022 r. i od 6.06.2022 r. do chwili obecnej są odprowadzane za skarżącego składki zdrowotne z tytułu zatrudnienia. 5. W tym miejscu należy wskazać, że materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia stanowił przepisy art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (tekst jedn.: Dz.U. z 2023 r. poz.390), [dalej: "u.ś.r."], w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2023 r. Zgodnie z treścią wskazanego art. 17 ust. 1 u.ś.r. świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje: 1) matce albo ojcu, 2) opiekunowi faktycznemu dziecka, 3) osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, 4) innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności - jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji. 6. W rozpoznawanej sprawie z załączonego do akt administracyjnych orzeczenia Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Ł. z dnia [...] stycznia 2011 r. wynika, iż wymagająca opieki T.J. legitymuje się orzeczeniem o. niepełnosprawności w stopniu znacznym i wymaga stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji. Nie budzi również wątpliwości, iż skarżący jest synem niepełnosprawnej T.J., na którym ciąży obowiązek alimentacyjny względem matki, wynikający z treści art. 128 oraz art. 129 ustawy z 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (tekst jedn.: Dz.U. z 2020 r. poz. 1359). Z akt sprawy nie wynika jednocześnie, aby skarżący legitymował się orzeczeniem o niepełnosprawności w stopniu znacznym. 7. Z brzmienia przywołanego wyżej art. 17 ust. 1 u.ś.r. wynika, że zasadniczą przesłanką przyznania świadczenia pielęgnacyjnego jest to, aby opiekun osoby niepełnosprawnej nie podejmował lub rezygnował z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Istotą świadczenia pielęgnacyjnego jest bowiem częściowe zrekompensowanie opiekunowi niepełnosprawnego strat finansowych związanych z niemożnością podjęcia pracy lub rezygnacją z pracy, spowodowaną koniecznością sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną (por. wyrok NSA z dnia 21 sierpnia 2018 r., sygn. akt I OSK 1124/18; wszystkie powoływane w niniejszym uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych - https://orzeczenia.nsa.gov.pl). 8. Zgodnie zaś z art. 3 pkt 22 u.ś.r. przez pojęcie zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej rozumie się wykonywanie pracy na podstawie stosunku pracy, stosunku służbowego, umowy o pracę nakładczą oraz wykonywanie pracy lub świadczenie usług na podstawie umowy agencyjnej, umowy zlecenia, umowy o dzieło albo w okresie członkostwa w rolniczej spółdzielni produkcyjnej, spółdzielni kółek rolniczych lub spółdzielni usług rolniczych, a także prowadzenie pozarolniczej działalności gospodarczej. 9. Powyższe oznacza, że pozostawanie w stanie zatrudnienia na podstawie którejkolwiek z ww. podstaw prawnych uniemożliwia uznanie, iż nastąpiła rezygnacja z zatrudnienia. W takiej sytuacji nie jest wypełniona kluczowa przesłanka prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, o której mówi art. 17 ust. 1 u.ś.r. (por. wyrok WSA w Gliwicach z 13 marca 2024 r., II SA/Gl 1848/23). Co istotne, wynikający z powyższych przepisów warunek bierności zawodowej, nie został w żaden sposób złagodzony, gdyż ustawodawca nie przyjął, że w określonym wymiarze czasu lub do określonego poziomu dochodu, aktywność zawodowa nie stoi na przeszkodzie do uzyskania prawa do świadczenia. 10. Analiza akt postępowania administracyjnego prowadzi w ocenie Sądu do wniosku, że organ słusznie przyjął, iż zaistniały podstawy do wznowienia postępowania administracyjnego i kwestia te nie budzi żadnych wątpliwości. Kolegium zasadnie ustaliło bowiem, że w okresach od dnia 20 kwietnia 2021 r. do dnia 2 października 2021 r. E. Sp. z o.o. odprowadzała składki z tytułu zatrudnienia E.J.; od dnia 19 kwietnia 2021 r. do dnia 1 czerwca 2022 r. G. Sp. z o.o. odprowadzała składki zdrowotne z tytułu zatrudnienia E.J. oraz od dnia 6 czerwca 2022 r. G. Sp. z o.o. odprowadza składki zdrowotne z tytułu zatrudnienia E.J., co ustalono na podstawie weryfikacji informacji o składkach na ubezpieczenie zdrowotne z systemu informatycznego ZUS z dnia 25 października 2022 r. nie budzi zatem wątpliwości, że w dacie wydawania przez Kolegium decyzji z dnia 24 czerwca 2021 r., znak: SKO. 4141.215.21, istniały okoliczności mające wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, a nieznane organowi. Wydając w dniu 24 czerwca 2021 r. ww. decyzję organ nie miał wiedzy o podjęciu przez skarżącego zatrudnienia z dniem 19 kwietnia 2021 r. i odprowadzaniu składek na ubezpieczenie zdrowotne z tego tytułu, które to okoliczności miały wpływ na ocenę spełnienia przesłanek z art. 17 ust. 1 u.ś.r. Nie budzi bowiem wątpliwości, że w okresach odprowadzania składek na ubezpieczenie zdrowotne przez ww. podmioty przesłanka niepozostawania w zatrudnieniu nie była spełniona, tym samym brak było podstaw do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. 11. Z powyższych przyczyn zarzuty skargi w zakresie naruszenia art. 17 ust. 1 u.ś.r., jak i powiązane z nim zarzuty naruszenia art. 7, art. 77 i art. 80 K.p.a. uznać należało za niezasadne. 12. Podkreślić należy, że zaskarżona do tutejszego Sądu decyzja została wydana na podstawie przepisów regulujących wznowienie postępowania administracyjnego. Przesłanki wznowienia postępowania administracyjnego zostały określone w art. 145, 145, 145 aa oraz art. 145 b K.p.a. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. (będącym podstawą wznowienia postępowania w niniejszej sprawie) w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję. 13. Jak podkreśla się w orzecznictwie, spełnienie przesłanki z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., otwierającej ponowne rozpoznanie i rozstrzygnięcie sprawy zakończonej decyzją ostateczną, wymaga wystąpienia łącznie trzech warunków. Pierwszy przewiduje, że zgłoszone okoliczności faktyczne lub dowody są nowe, a zatem nie były znane organowi rozpoznającemu sprawę w postępowaniu zwykłym. Drugi warunek wymaga, by nowe okoliczności faktyczne, nowe dowody miały istotne znaczenie dla sprawy. Występuje tu związek z regulacją materialnoprawną. Trzeci warunek, to istnienie okoliczności faktycznej, istnienie dowodu w dniu wydania decyzji objętej żądaniem wznowienia postępowania. Spełnienie łącznie tych trzech warunków daje podstawy do stwierdzenia, że postępowanie zakończone ostateczną decyzją zostało dotknięte istotnym naruszeniem przepisów prawa procesowego co do ustalenia stanu faktycznego, uzasadniając ponowne rozpoznanie i rozstrzygnięcie sprawy (tak np. wyrok NSA z 8.04.2025 r., III OSK 2974/24). 14. W tym miejscu należy też zauważyć, że ustawodawca w art. 151 K.p.a. określił rodzaje rozstrzygnięć jakie mogą zapaść po przeprowadzeniu postępowania wznowieniowego. I tak, stosownie do art. 151 § 1 pkt 2 K.p.a. organ administracji publicznej, o którym mowa w art. 150, po przeprowadzeniu postępowania określonego w art. 149 § 2 wydaje decyzję, w której uchyla decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art. 145a, art. 145aa lub art. 145b, i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy. Z punktu widzenia rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie należy podkreślić, że decyzja o uchyleniu decyzji dotychczasowej (art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a.) musi być połączona z rozstrzygnięciem o istocie sprawy. Co istotne, nowa decyzja musi zawierać rozstrzygnięcie o całości sprawy objętej decyzją dotychczasową. Istotą wznowienia postępowania i uchylenia dotychczasowej decyzji ostatecznej jest bowiem powrót sprawy do odpowiedniego stadium zwykłego postępowania instancyjnego. Zatem nową decyzję, rozstrzygającą o istocie sprawy, wydaje się, jak gdyby w sprawie nie było w danej instancji rozstrzygnięcia (tak np. Wyrok WSA w Gdańsku z 6.03.2024 r., II SA/Gd 707/23). Ponieważ wznowieniem obejmuje się całość dotychczasowego postępowania, również decyzja musi obejmować całość sprawy, w przeciwnym wypadku brakowałoby w niej bowiem elementu tożsamości (wyrok NSA z 25.05.2016 r., I OSK 759/15). 15. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy należy podkreślić, że – w ocenie Sądu - z samej osnowy decyzji wynika, że wydana przez Kolegium decyzja nie rozstrzyga sprawy w całości co do jej istoty. Skoro bowiem uchylone przez Kolegium decyzje, w tym decyzja Kolegium z dnia 24.06.2021 r., wydane były na czas nieokreślony, to organ nie rozstrzygnął sprawy w okresach od 19.04.2021 r. do 1.06. 2022 r. oraz od 6.06.2022 r. do chwili obecnej, a de facto do dnia 1.04.2023 r., a to z tej przyczyny, że okres ten był objęty decyzjami Wójta z dnia 10.08.2023 r. i SKO z 2.10.2023 r., orzekającymi o przyznaniu świadczenia pielęgnacyjnego na wniosek skarżącego z dnia 14.04.2023 r. Na marginesie zauważyć wypada, że w sprawie ww. decyzji dnia 31.03.2024 r. tutejszy Sąd wydał wyrok w sprawie o sygn. akt II SA/Łd 1023/23. Mając więc na uwadze, że organ nie rozstrzygnął o całości żądania, doszło do naruszenia art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. i w zw. z art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o świadczeniach rodzinnych. 16. Błędne jest zdaniem Sądu także stanowisko Kolegium, że wobec wydanego rozstrzygnięcia do rozpoznania pozostało odwołanie skarżącego od decyzji Wójta Gminy K. z dnia 12 maja 2021 r. Decyzja ta została również uchylona zaskarżoną do sądu decyzją, co oznacza, że do rozpatrzenia pozostał wniosek skarżącego z dnia 13 kwietnia 2021 r. 17. Za nieuzasadniony zdaniem Sądu uznać również należało zarzut skargi, co do naruszenia art. 7 ust. 5 ustawy z dnia 23 października 2018 r. o Funduszu Solidarnościowym (tekst jedn.: Dz.U. z 2024 r. poz. 296). Przepis ten zawiera delegację ustawową dla ministra właściwego do spraw zabezpieczenia społecznego do przyjęcia resortowego programu wsparcia osób niepełnosprawnych. Jak wynika z treści skargi, skarżący dopatruje się naruszenia tego przepisu w nieuwzględnieniu przez organy, iż wykonywana przez niego praca miała miejsce w czasie korzystania przez niego z tzw. urlopu wytchnieniowego. W tym zakresie wskazać należy, iż urlop wytchnieniowego realizowany w ramach rządowego programu "Opieka Wytchnieniowa", począwszy od roku 2019 nadal, kierowany jest do członków rodzin lub opiekunów, którzy wymagają wsparcia w postaci doraźnej, czasowej przerwy w sprawowaniu bezpośredniej opieki nad dziećmi z orzeczeniem o niepełnosprawności, a także nad osobami posiadającymi orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczenie traktowane na równi z orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Opieka wytchnieniowa ma za zadanie odciążenie członków rodzin lub opiekunów osób niepełnosprawnych poprzez wsparcie ich w codziennych obowiązkach lub zapewnienie czasowego zastępstwa. Dzięki temu wsparciu osoby zaangażowane na co dzień w sprawowanie opieki dysponować będą czasem, który będą mogły przeznaczyć na odpoczynek i regenerację, jak również na załatwienie niezbędnych spraw. Usługi opieki wytchnieniowej mogą służyć również okresowemu zabezpieczeniu potrzeb osoby niepełnosprawnej w sytuacji, gdy opiekunowie z różnych powodów nie będą mogli wykonywać swoich obowiązków (por. wyrok WSA w Poznaniu z 22.12.2022 r., II SA/Po 761/22). Z powyższego wynika, iż z takiej usługi można skorzystać w przypadku zdarzeń losowych, czy po prostu z potrzeby odpoczynku osoby sprawującej opiekę. W ocenie Sądu podnoszona przez stronę skarżącą okoliczność świadczenia pracy przez 1 dzień w miesiącu na podstawie zawartej umowy zlecenia, nie może zostać uznana za przypadek losowy, konieczności załatwienia własnych spraw, czy też formę odpoczynku od sprawowanej opieki nad niepełnosprawną matką (tak wyrok WSA w Łodzi z 21.03.2024 r., II SA/Łd 1023/23). Z powyższych przyczyn Sąd nie podzielił stanowiska w powyższym zakresie prezentowanego w skardze. 18. Co do stawianego przez skarżącego naruszenia art. 69, art. 71 ust. 1 w zw. z art. 65 ust. 1 Konstytucji RP, Sąd w składzie orzekającym z niniejszej sprawie w pełni zgadza się z poglądem wyrażonym przez tutejszy Sąd w powołanym już wyżej wyroku WSA w Łodzi z 21.03.2024 r., II SA/Łd 1023/23 i przyjmuje je za własne. Ww. przepisy kwalifikowane są jako "normy programowe", które nie tworzą samodzielnie praw podmiotowych, wyznaczają natomiast cele i zadania władzy publicznej. Przy czym praw wynikających z art. 69 (pomoc państwa osobom niepełnosprawnym) i art. 71 Konstytucji RP (prawo rodziny do pomocy ze strony państwa) można dochodzić w granicach określonych w ustawie, co wynika wprost z art. 81 Konstytucji RP. Przepis art. 65 ust. 1 Konstytucji RP statuuje natomiast zasadę wolności wyboru i wykonywania zawodu oraz wyboru miejsca pracy, zastrzegając jednocześnie, że wyjątki od tej zasady określać winna ustawa. Wynikającą z art. 17 ust. 1 u.ś.r. przesłanka warunkująca uzyskanie świadczenia pielęgnacyjnego od rezygnacji z "zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej" w rozumieniu art. 3 pkt 22 u.ś.r., stanowi w ocenie Sądu, dopuszczalne limitowanie wsparcia obywateli udzielanego ze środków publicznych, określone za pomocą kryteriów ogólnych, o rzeczowym i możliwym charakterze i jako takie nie stanowi w sposób oczywisty o naruszeniu przez prawodawcę wskazanych w skardze norm Konstytucji. Podkreślić nadto należy, iż jak dotąd, w tym zakresie przepisy u.ś.r. nie zostały skutecznie zakwestionowane pod względem ich zgodności z Konstytucją RP, a kwestia ta nie budzi jakichkolwiek wątpliwości Sądu rozpoznającego przedmiotową skargę. Zarzuty skargi w powyższym zakresie okazały się więc niezasadne. 19. Konkludując Sąd stwierdza, że zaskarżona decyzja wymagała wyeliminowania z obrotu prawnego, a zasadniczym powodem było naruszenia przez organ naruszenia art. 151 § 1 pkt 2 K.p.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. i w zw. z art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o świadczeniach rodzinnych ze względu na brak rozstrzygnięcia co do całości żądania. Ze względu na powyższe Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c P.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję (pkt 1 sentencji wyroku). Rozpoznając ponownie sprawę organ będzie zobowiązany stosownie do art. 153 P.p.s.a. do uwzględnienia wyrażonej przez Sąd powyżej oceny prawnej. 20. O kosztach (pkt 2 sentencji wyroku) orzeczono na podstawie art. 250 § 1 P.p.s.a., przyznając kwotę 480 zł powiększoną o kwotę podatku od towarów i usług wyliczoną według stawki podatku obowiązującej dla tego rodzaju czynności na podstawie przepisów o podatku od towarów i usług, obejmującą wynagrodzenie reprezentującego skarżącą adwokata ustalone stosownie do § 23 ust. 1 pkt 1 lit. c w związku z § 4 ust. 3 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 14 maja 2024 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. poz. 763 z późn. zm.). dc