II SA/Łd 749/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska po rozpoznaniu w dniu 6 października 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością Spółki komandytowej w S. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością Spółki komandytowej w S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia p o s t a n a w i a: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. LS II SA/Łd 749/15 UZASADNIENIE W dniu 7 września 2015 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wpłynęła, złożona za pośrednictwem organu, skarga A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością Spółki komandytowej w S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia. Formułując szereg wniosków procesowych, strona skarżąca wniosła również o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Wskazując, iż wykonanie zaskarżonej decyzji już rodzi trudne do odwrócenia skutki, a także skutkuje niepowetowaną szkodą po stronie skarżącej bowiem zakończył się proces inwestycyjny i strona posiada ostateczną decyzję w sprawie pozwolenia na budowę. Jednocześnie wszczęła postępowanie w przedmiocie jego zmiany, ze względu na rozważaną możliwość zmiany turbiny. Strona wskazała na szereg postępowań m.in. w przedmiocie wznowienia postępowania zakończonego pozwoleniem na budowę - aktualnie zawieszone, na postępowanie sądowoadministracyjne przed WSA w Warszawie, sygn.akt VII SA/Wa 1308/15, dotyczące stwierdzenia nieważności pozwolenia na budowę oraz prowadzone z urzędu przez Wojewodę [...] postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności pozwolenia na budowę – zawieszone do czasu zakończenia niniejszej sprawy. Strona podkreśliła, iż w świetle powyższego już widać, iż brak wstrzymania skutków prawnych zaskarżonej decyzji wywoła trudne do odwrócenia konsekwencje. Wyniki innych postępowań uzależnione są od losów niniejszego postępowania. Inwestycja zostanie zablokowana i utknie na wiele miesięcy w kolejnych instancjach, a strona skarżąca nie będzie w stanie udźwignąć skutków finansowych całej sytuacji, gdyż do pozwolenia na budowę musiała już mieć zakontraktowane turbiny, musi za nie zapłacić, a bank nie uruchomi finansowania z powodu braku postępu prac budowlanych. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl przepisu art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 – przywoływanej dalej jako: p.p.s.a.), wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. W myśl zaś art. 61 § 3 p.p.s.a., sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonej decyzji, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Istotne jest, iż o wstrzymaniu wykonania aktu można mówić wyłącznie w odniesieniu do rozstrzygnięć administracyjnych, które nadają się do wykonania. Wykonanie aktu administracyjnego oznacza zaś "(...) spowodowanie, sprowadzenie, w sposób dobrowolny lub w trybie przymusowym, takiego stanu w rzeczywistości społecznej, który jest zgodny z treścią aktu. Ten stan w rzeczywistości społecznej, którego spowodowanie nakazuje akt administracyjny, stanowi przedmiot jego wykonania. Przedmiotem wykonania aktu administracyjnego jest więc każde zachowanie się podmiotu zobowiązanego do jego wykonania (adresata aktu), polegające na działaniu, zaniechaniu określonego działania, znoszeniu zachowań innych podmiotów, a nawet świadczenie w rozumieniu prawa cywilnego (np. sumy pieniężnej odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość). Akt administracyjny zostaje wykonany, gdy rzeczywisty stan stosunków społecznych odpowiadać będzie stanowisku określonemu w nim jako odpowiedni." (zob. T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2005, s. 295). Przedmiotem wniosku strony skarżącej jest decyzja w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia. W ocenie sądu niewątpliwie tego rodzaju rozstrzygnięcie, w ogóle nie nadaje się do wykonania w wyżej przedstawiony sposób. Decyzja, na mocy której stwierdzono nieważność innej decyzji wywołuje określone następstwa prawne, nie mniej jednak trudno w tym przypadku mówić o następstwach związanych z jej wykonaniem. W istocie bowiem ma ona charakter deklaratoryjny, tj. komunikuje jej adresatom, że inna decyzja była obciążona wadami (istniejącymi w dacie jej wydania), które uzasadniają wyeliminowanie jej z obrotu prawnego. Co do zasady pojęcie "wykonania decyzji" związane jest z realizacją wynikających z niej uprawnień lub obowiązków. W tym znaczeniu trudno mówić o wykonaniu decyzji stwierdzającej nieważność innej decyzji. Wbrew obawom autora wniosku o wstrzymanie wykonania, stwierdzenie nieważności konkretnej decyzji nie powoduje automatycznego uchylenia innych rozstrzygnięć indywidualnych, wydanych na jej podstawie. Konsekwencje takiego rozstrzygnięcia mogą być bowiem różne, niejednokrotnie uzależnione od brzmienia konkretnych przepisów prawa materialnego. Zauważyć ponadto przyjdzie, że w orzecznictwie sądów administracyjnych prezentowany jest pogląd, który należy w pełni zaakceptować, że uzgodnienie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia nie podlega wykonaniu. Stwierdza ono jedynie warunki i wymogi jakie powinny zostać zachowane przy realizacji inwestycji. Dodać należy, iż jedynym bezpośrednim skutkiem zaskarżonej decyzji jest wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji dotyczącej środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację spornego przedsięwzięcia. Owszem decyzja taka może pociągnąć za sobą kolejne rozstrzygnięcia administracyjne (w sprawie wznowienia postępowania w przedmiocie pozwolenia na budowę), ale to w tych, kolejnych odrębnych postępowaniach strona będzie mogła domagać się ochrony tymczasowej, o ile rozstrzygnięcia te będą bezpośrednio wywoływać skutki, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Ponadto pamiętać trzeba, iż rozstrzygnięcie w sprawie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację inwestycji ma charakter opiniodawczy i zapada w postępowaniu stanowiącym etap poprzedzający wydanie np. decyzji o warunkach zabudowy lub decyzji o pozwoleniu na budowę (por. postanowienia NSA: z dnia 14 maja 2009 r. sygn. akt II OSK 715/09; z dnia 30 grudnia 2014 r., sygn. akt II OZ 1352/14; z dnia 10 grudnia 2014 r., sygn. akt II OZ 1309/14; postanowienie WSA w Gliwicach z dnia 9 marca 2015 r., sygn. akt II SA/Gl 140/15; postanowienie WSA w Łodzi z dnia 15 stycznia 2015 r., sygn. akt II SA/Łd 1204/14 - http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Reasumując, na tym etapie postępowania wstrzymanie wykonania decyzji organu II instancji nie byłoby uzasadnione. W tej sytuacji sąd, na mocy art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a. orzekł jak w postanowieniu. LS